VII SA/Wa 500/18
WyrokWSA w Warszawie2018-11-22
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Mirosława Kowalska, Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego został złożony z zachowaniem miesięcznego terminu od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, jeśli strona dokonała wglądu w projekt budowlany zatwierdzony tą decyzją?Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania z powodu niebrania udziału w sprawie biegnie od dnia, w którym strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, a nie od dnia jej doręczenia lub dowiedzenia się o realizacji inwestycji. W sytuacji, gdy strona dokonała wglądu w projekt budowlany zatwierdzony decyzją, należy uznać, że dowiedziała się o decyzji wcześniej niż wskazywała, co skutkuje uchybieniem terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca U.S. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, twierdząc, że dowiedziała się o niej 18 września 2017 r. Organy uznały, że skarżąca dowiedziała się o decyzji 28 sierpnia 2017 r., kiedy dokonała wglądu w projekt budowlany zatwierdzony tą decyzją. W związku z tym, wniosek o wznowienie postępowania złożony 9 października 2017 r. został uznany za złożony po terminie. Skarżąca kwestionowała również ustalenie jej statusu jako strony postępowania o pozwolenie na budowę oraz zarzucała naruszenie przepisów dotyczących dobrego sąsiedztwa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Mirosława Kowalska, asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 listopada 2018 r. sprawy ze skargi U.S. na postanowienie Wojewody [...]...] z dnia [...]...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę
Prezydent W. decyzją z dnia [...] października 2016 r., Nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił Inwestorowi – [...] sp. z o.o. sp. k., pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym na działce ew. nr [...] z obrębu [...] przy ul. D. w Dzielnicy [...] W..
Następnie decyzją Prezydenta W. z dnia [...] marca 2017 r., Nr [...] pozwolenie na budowę ww. inwestycji wydane dla [...] sp. z o.o. sp. k. zostało przeniesione na rzecz [...] S.A.
Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] października 2017 r., Nr [...], na podstawie art. 149 § 3 w związku z art. 124 § 1, art. 147, art. 148 oraz art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257) odmówił wznowienia postępowania zakończonego ww. decyzją, gdyż żądanie wznowienia postępowania złożone przez U. S. z dnia [...] października 2017 r. zostało złożone po upływie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się ona o decyzji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że mimo, że U. S. w swoim wniosku wskazała, że o pozwoleniu na budowę dowiedziała się w dniu 18 września 2017 r., to jednak organ administracji architektoniczno-budowlanej posiada w aktach sprawy, podpisaną przez U. S. oraz jej męża, notatkę służbową z dnia [...] sierpnia 2017 r., z której wynika, że U. S. oraz A. S. dokonali wglądu w projekt budowlany zatwierdzony ww. decyzją ostateczną z dnia [...] października 2016 r., Nr [...].
Wojewoda [...] zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2017 r., Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia U.S. od ww. postanowienia Prezydenta W. – utrzymał w mocy postanowienia Prezydenta .z dnia [...] października 2017 r., Nr [...].
Organ II instancji podzielił stanowisko organu I instancji, iż U. S. o decyzji z dnia [...] października 2018 r. dowiedziała się w dniu 28 sierpnia 2017 r., bowiem zapoznała się z projektem budowlanym stanowiącym załącznik do tej decyzji, zatem termin jednego miesiąca na wystąpienie z wnioskiem o wznowienie postępowania upłynął z dniem 28 września 2017 r., zaś wniosek złożony w dniu 9 października 2017 r. został złożony z uchybieniem terminu.
Dodatkowo organ wyjaśnił, że dla ustalenia zachowania ustawowego terminu do skutecznego wniesienia podania o wznowienie postępowania istotny jest sam fakt powzięcia przez wnioskodawcę wiadomości o istnieniu decyzji, bez konieczności dokładnego zapoznania się z jej treścią. Elementami istotnymi tej wiedzy - niezależnie od źródła, z którego ona pochodzi - jest informacja o wydaniu ostatecznej decyzji oraz przedmiot zawartego w niej rozstrzygnięcia. Zawarty w art. 148 § 2 k.p.a. zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania, nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji. W związku z powyższym, dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. nie jest wymagane fizyczne doręczenie decyzji.
Odnośnie zarzutu nieuwzględnienia U. S. jako strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na sąsiedniej działce, organ wyjaśnił, że w sytuacji, gdy strona domaga się wznowienia postępowania z powołaniem się na okoliczność niebrania bez własnej winy udziału w sprawie, badanie istnienia przesłanki wznowieniowej może nastąpić jedynie po wznowieniu postępowania w sprawie. Niniejsze postępowanie zakończyło się odmową wszczęcia postępowania wznowieniowego, zatem na tym etapie organ nie może rozstrzygać wniosku w kwestiach merytorycznych. Wojewoda wskazał również, że w przypadku definiowania stron postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę bierze się pod uwagę obszar oddziaływania inwestycji, a nie sąsiedztwo. W projekcie budowlanym zatwierdzonym przedmiotową decyzją zawarto informację o obszarze oddziaływania obiektu, który nie obejmuje swoim zasięgiem działki o nr ew. [...] z obrębu [...] należącej do U. S.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła U. S.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- art. 8, 9 w związku z art 107 k.p.a. , poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej;
- art. 7, 77, 80 k.p.a., poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego w sprawie;
- 148 § 1, § 2, w zw. z art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a., poprzez błędne zastosowanie;
- art. 61 ust. 1-5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717), przepisy § 3, § 4 i § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Skarżąca podniosła, że otrzymała decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego, zaś decyzji udzielającej pozwolenia na budowę już nie. Chcąc wyjaśnić, na jakiej podstawie prowadzone są roboty budowlane, w dniu 28 sierpnia 2017 r. udała się do Urzędu Dzielnicy [...], gdzie poinformowano ją że roboty budowlane prowadzone są legalnie, nie jest strona postepowania i okazano jej projekt budowlany budynku realizowanego na sąsiedniej działce na mapie sporządzonej do celów projektowych, na której pokazała usytuowanie swojej sąsiedniej posesji. Natomiast nie dowiedziała się o decyzji na zgodzie na budowę, gdyż jej nie okazano i nie poinformowano o treści jej rozstrzygnięcia, tj. jaki budynek mieszkalny wielorodzinny, o jakich parametrach ma być na jej podstawie zrealizowany.
W związku z powyższym wystąpiła w trybie udzielania informacji publicznej o udostępnienie dokumentów związanych z realizowaną w sąsiedztwie budową i w efekcie w dniu 18 września 2017 r. otrzymała pismo Burmistrza Dzielnicy [...], do którego załączona była kopia decyzji Prezydenta Miasta [...] W. z dnia [...] października 2016 r.
Skarżąca wskazała, że wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej realizowanego budynku na działce przy ul. D. nie jest tożsama z krawędzią istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich, gdzie usytuowane są budynki o 3 kondygnacjach. Wznoszony budynek ma zgodnie z przedmiotową decyzją mieć 5 kondygnacji. Decyzja ostateczna została wydana niezgodnie z poprzedzającą ją decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania, ponieważ ustalona powierzchnia czynna działki miała stanowić 25% powierzchni działki, natomiast realizowana budowa obejmuje ok 85% działki. Inwestycja w ocenie skarżącej narusza jej uzasadniony interes prawny w rozumieniu art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez budowanie obiektów budowlanych z naruszeniem przepisów o dobrym sąsiedztwie. Skarżąca mieszka w budynku jednorodzinnym 1-piętrowym stojącym na działce, której granica znajduje się w odległości 4 metrów od realizowanego 5-kondygnacyjnego budynku, co spowoduje w oczywisty sposób zacienienie domu i działki, a także obniżenie jakości użytkowej i wartości nieruchomości.
W odpowiedzi na skargi organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.
Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., Nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta [...] W. z dnia [...] października 2017 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta [...]. W. z dnia [...] października 2016 r., Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Inwestorowi – [...] sp. z o.o. sp. k., pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym na działce ew. nr [...] z obrębu [...] przy ul. D. w Dzielnicy [...] W..
Na wstępie należy wyjaśnić, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzja ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa (zob. W. Dawidowicz: Ogólne postępowanie administracyjne. Zarys systemu. Warszawa 1962, s. 230; W. Dawidowicz: Postępowanie administracyjne. Zarys wykładu. Warszawa 1983, s. 242). Procedura tego nadzwyczajnego trybu wzruszania decyzji ostatecznych określona została przepisami art. 145-152 k.p.a.
W postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania można wyróżnić: fazę wstępną, w której dokonuje się oceny wniosku o wznowienie postępowania pod kątem dopuszczalności wznowienia postępowania; postępowanie rozpoznawcze, którego celem jest ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia; a także etap rozstrzygania o losach decyzji zapadłej w postępowaniu, które zostało wznowione.
Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu czysto formalnych przesłanek dopuszczalności wznowienia postępowania takich jak przykładowo zachowanie terminu czy wskazanie ustawowej podstawy wznowienia.
Również w literaturze podkreśla się, że odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 k.p.a. następuje wtedy, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne, albo gdy uchybiono wymogom formalnym. Odmowa wznowienia może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych.
Przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest na enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 i art. 145a k.p.a. przesłankach wznowienia a także, czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 k.p.a. W razie niewystąpienia tychże warunków ustawowych organ powinien zastosować dyspozycję przewidzianą w art. 149 § 3 k.p.a.
Stosownie do art. 148 § 1 k.p.a., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Natomiast termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
Naruszenie wskazanego terminu, co wiąże się z niespełnieniem jednej z formalnych przesłanek wznowienia, skutkuje odmową wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 k.p.a.
Jak wyjaśniła skarżąca we wniosku o wznowienie postępowania, o wydaniu decyzji dowiedziała się w dniu 18 września 2017 r. kiedy , w drodze dostępu do informacji publicznej, otrzymała pismo Burmistrza Dzielnicy [...], do którego załączona była kopia decyzji Prezydenta Miasta [...] W. z dnia [...] października 2016 r. Jednocześnie skarżąca wyjaśniła w skardze, że o ile otrzymała decyzję o warunkach zabudowy o tyle nie otrzymała decyzji o pozwoleniu na budowę gdyż nie uznano jej za stronę tego postępowania.
Tymczasem w aktach postępowania administracyjnego znajduje się notatka urzędowa z dnia 28 sierpnia 2017r. sporządzona przez głównego specjalistę I. N.- pracownika Urzędu Miasta [...] Wydziału Architektury i Budownictwa dla dzielnicy [...]–podpisana przez skarżącą- z której wynika ,że U. S. i A. S. dokonali wglądu w projekt budowlany zatwierdzony ostateczną decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2016r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym na działce ew. nr [...] z obrębu [...] przy ul. D.
Okoliczność ta wyraźnie wskazuje, iż o treści decyzji z dnia [...] października 2016r. skarżąca wiedziała znacznie wcześniej niż we wskazanej we wniosku dacie 18 września 2017r.
Należy w tym miejscu podkreślić, że termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa biegnie od dnia , w którym strona dowiedziała się o decyzji. W świetle art. 148 § 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. istotny jest dzień, w którym strona dowiedziała się o decyzji, a nie dzień, w którym strona dowiedziała się o realizacji inwestycji. Zdaniem Sądu, bieg terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. powinien być bowiem liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, przy czym zwrot: strona dowiedziała się o decyzji, należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Wbrew twierdzeniom skargi dniem tym nie jest dzień doręczenia decyzji ale dzień uzyskania informacji o jej wydaniu przez organ.
Co istotne, ciężar dowodu dochowania terminu, o którym mowa w art. 148 k.p.a., spoczywa na stronie, która domaga się wznowienia postępowania w sprawie. Strona musi więc udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, w sposób pozwalający organowi zweryfikować i ustalić, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia.
Z tych względów słuszny jest wniosek organów, że termin jednego miesiąca na wystąpienie z wnioskiem o wznowienie postępowania przez skarżącą, upłynął z dniem 28 września 2017 r., zaś wniosek złożony w dniu 9 października 2017 r. został złożony z uchybieniem terminu.
Stwierdzenie niedopuszczalności wznowienia postępowania również z uwagi na złożenie wniosku po terminie kończy już na tym etapie postępowanie w sprawie wznowienia i skutkuje wydaniem na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. postanowienia o odmowie wznowienia postępowania.
Mając na uwadze formalny charakter zaskarżonego postanowienia, Sąd nie ma prawnej możliwości odniesienia się do merytorycznych zarzutów skargi kierowanych wobec decyzji Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] października 2016r.
Z tych względów, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło