II SA/Sz 664/18
WyrokWSA w Szczecinie2018-11-28
Skład orzekający: Katarzyna Sokołowska, Danuta Strzelecka-Kuligowska, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uczestnictwo policjanta w kursie prawa jazdy kategorii "C" podczas zwolnienia lekarskiego, nawet jeśli lekarz zezwolił na chodzenie, stanowi wykorzystanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego celem, skutkujące utratą prawa do uposażenia?Ratio decidendi
Uczestnictwo policjanta w kursie prawa jazdy kategorii "C" podczas zwolnienia lekarskiego, nawet przy adnotacji "chory może chodzić", stanowi wykorzystanie zwolnienia niezgodnie z jego celem, ponieważ celem zwolnienia jest powrót do zdrowia i zdolności do służby, a nie podnoszenie kwalifikacji zawodowych czy realizacja indywidualnych potrzeb. Takie działanie nie jest czynnością dnia codziennego i może negatywnie wpływać na wizerunek policji.Stan faktyczny
Policjant R. D. został pozbawiony prawa do uposażenia za okresy zwolnienia lekarskiego z powodu uczestnictwa w kursie prawa jazdy kategorii "C". Policjant twierdził, że miał zalecenie lekarskie umożliwiające chodzenie, konsultował możliwość przystąpienia do kursu z przełożonym i lekarzem, a jazda samochodem stanowiła element rehabilitacji. Organy administracji uznały, że uczestnictwo w kursie było niezgodne z celem zwolnienia lekarskiego, ponieważ nie służyło leczeniu ani powrotowi do służby, a mogło negatywnie wpłynąć na wizerunek policji. Sąd administracyjny rozpatrywał skargę policjanta na decyzję pozbawiającą go uposażenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, Sędziowie Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 listopada 2018 r. sprawy ze skargi R. D. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia prawa do uposażenia oddala skargę.
Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] r. Komendant Wojewódzki w S. pozbawił mł. asp. R. D. prawa do uposażenia za następujące okresy: od 21 stycznia 2017 r. do 13 kwietnia 2017 r. oraz od 14 kwietnia 2017 r. do 10 lipca 2017 r.
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Komendant Wojewódzki podał,
że rozkazem personalnym nr [...] z [...]. Komendant Powiatowy Policji w B. pozbawił mł. asp. R. D. prawa do uposażenia
za ww. okresy. W wyniku odwołania Komendant Wojewódzki Policji w S. rozkazem personalnym nr [...] z [...]. uchylił zaskarżony rozkaz personalny w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na niepoinformowanie strony o zakończeniu postępowania. Po uzupełnieniu postępowania administracyjnego Komendant Powiatowy Policji w B. w dniu [...]. wydał rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] r., którym pozbawił mł. asp. R. D. prawa do uposażenia w powyższych okresach.
Od powyższego rozstrzygnięcia R. D. złożył odwołanie, zarzucając mu naruszenie:
1) przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 art. 80, art. 107 K.p.a., poprzez zaniechanie wnikliwego
i wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego, prowadzącego w konsekwencji do ustaleń nieznajdujących oparcia w dowodach zgromadzonych w sprawie, w tym poprzez:
a) wydanie decyzji w sprawie w oparciu o niekompletną dokumentację zgromadzoną w aktach sprawy, które nie zawierają pisma procesowego strony
w postaci odwołania od rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w B. z [...]., nr [...], w którym zawarte były wnioski dowodowe i do którego załączone były dowody w postaci dokumentów;
b) poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu decyzji do dowodów z dokumentów załączonych przez stronę do odwołania od rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w B. z [...] r., nr [...];
c) przyjęcie, że przygotowania i przystąpienia do egzaminu teoretycznego
i praktycznego na prawa jazdy kategorii "C" w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim stanowiło jego nieprawidłowe wykorzystanie;
d) przyjęcie, że w okresie od 21 stycznia 2017r. do 13 kwietnia 2017r. skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim ze wskazaniem "chory powinien leżeć",
w sytuacji gdy, jak wynika z zaświadczenia lekarskiego z dnia 23.11.2017r., wystawionego przez lekarza, zalecane było chodzenie, w tym między innymi jazda na rowerze, jazda samochodem jako ćwiczenia przygotowujące do zabiegu, który odbył się w lipcu 2017r., a omyłka o zwolnieniu lekarskim była spowodowana faktem, że wypełniała je sekretarka medyczna;
e) pominięcie okoliczności, że skarżący konsultował możliwość przystąpienia do egzaminu zarówno teoretycznego, jak i praktycznego na prawo jazdy kategorii "C" z przełożonym asp. szt. Z. W., czy nie widzi zastrzeżeń
z punktu widzenia etyki wykonywania zawodu policjanta oraz lekarzem prowadzącym leczenie, którzy nie widzieli w tym zakresie przeciwwskazań;
f) pominięcie okoliczności, że skarżący w ramach rehabilitacji związanej
z przebywaniem na długotrwałym zwolnieniu lekarskim miał zalecone jazdy samochodem, co wprost wynika z dokumentów lekarskich z dnia 23.11.2017r. oraz karty informacyjnej z dnia 13.04.2017r.;
g) pominięcie okoliczności, że fakt przygotowania i przystąpienia do egzaminu teoretycznego i praktycznego na prawo jazdy kategorii "C" w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim nie miało wpływu na terminowy powrót skarżącego do służby, a wręcz go przyśpieszył;
2) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, czyli art. 81 K.p.a. w zw. z art. 10 § 1 K.p.a., poprzez zaniechanie umożliwienia skarżącemu zapoznania się z wynikami przeprowadzonego postępowania dowodowego i wypowiedzenia się co do tych dowodów, przed wydaniem rozkazu personalnego;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 121 e ust. 13 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji, poprzez jego zastosowanie, ze względu na uprzednie przyjęcie, że skarżący w sposób niezgodny z jego celem wykorzystał zwolnienie lekarskie, podczas gdy fakt odbycia egzaminu teoretycznego i praktycznego na prawo jazdy kategorii "C" nie miał wpływu na terminowy powrót do służby przez skarżącego, a jazda samochodem stanowiła zalecenie lekarskie w ramach tzw. "intensywnej rehabilitacji".
Stawiając powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego w całości i umorzenie postępowania pierwszej instancji. Ponadto, wniósł o uzupełnienie postępowania dowodowego poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci: orzeczenia lekarskiego [...] Komisji Lekarskiej w S., zaświadczenia lekarskiego z dnia 23.11.2017 r., karty informacyjnej z dnia 13.04.2017 r.
Komendant Wojewódzki Policji wskazał dalej, że z dokonanych przez organ ustaleń wynika, że w dniu 15 listopada 2017r. Komendant Powiatowy Policji
w B. na podstawie sporządzonego protokołu kontroli zwolnień lekarskich
z dnia 13 listopada 2017 r. mł. asp. R. D. i wcześniej przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wszczął postępowanie administracyjne wobec policjanta dotyczące pozbawienia go prawa do uposażenia za nieprawidłowe wykorzystanie zwolnienia lekarskiego za okres od 21.01.2017r. do 13.04.2017r. i 14.04.2017r. do 10.07.2017r. Nieprawidłowe wykorzystanie zwolnień lekarskich za ww. okres polegało na uczestnictwie i ukończeniu w kursie prawa jazdy kat. "C".
W dniu 10 sierpnia 2017 r. Komendant Powiatowy Policji w B. na podstawie posiadanych danych dotyczących podejrzenia wykorzystania przez
mł. asp. R. D. zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego celem, polecił przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w sprawie uzyskania przez ww. uprawnień kat. C podczas przebywania policjanta na długotrwałym zwolnieniu lekarskim. W toku przeprowadzonego postępowania zwrócono się pismem z dnia 10 sierpnia 2017 r. do starosty b. czy ww. policjant zwracał się z wnioskiem o uzyskanie profilu kandydata na kierowcę w zakresie kategorii "C". W dniu 22 sierpnia 2017 r. uzyskano odpowiedź, że w dniu 13.03.2017r. policjant profil taki uzyskał. Następnie, dnia 10 sierpnia 2017r. i 24 sierpnia 2017r. zwrócono się pismem do Dyrektora ZORD w K., o udzielenie informacji czy mł. asp. R. D. przystępował do egzaminu teoretycznego i praktycznego w zakresie uzyskania prawa jazdy kat. C. Uzyskano pozytywną odpowiedź, że do egzaminu teoretycznego przystąpił w dniu 20.03.2017 r., a do praktycznego w dniu 22.05.2017r. z wynikiem pozytywnym. Otrzymano również kserokopię karty przeprowadzonych zajęć ww. policjanta w zakresie prawa jazdy kat. C z Ośrodka Szkolenia Kierowców [...]. Potwierdza ona, że w okresie od 31.03.2017r. do 10.05.2017r. policjant uczestniczył w części praktycznej kursu, co każdorazowo potwierdzał własnoręcznym podpisem.
Po analizie dokumentów stwierdzono, że strona w trakcie zwolnienia lekarskiego seria [...], wystawionego na okres od 21 stycznia 2017 r. do 13 kwietnia 2017 r. przez lekarza K. K., specjalistę [...], ze wskazaniem lekarskim "chory powinien leżeć" oraz zwolnieniem seria [...] wystawionym na okres od 14 kwietnia 2017r. do 10 lipca 2017r. przez ww. lekarza, ze wskazaniem "chory może chodzić" uczestniczył i ukończył kurs prawa jazdy kat. "C".
Biorąc powyższe pod uwagę, po zakończonym postępowaniu wyjaśniającym, w dniu 13 listopada 2017r. sporządzono protokół z kontroli prawidłowości wykorzystania zwolnień lekarskich, z którym policjant został zapoznany.
Komendant Wojewódzki Policji w S. wyjaśnił, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 121 e ust. 2 pkt 2, ust 3 oraz ust. 13 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Zgodnie z powyższym przepisem prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby, prawidłowość wykorzystania zwolnienia lekarskiego, spełnienie wymogów formalnych zaświadczeń lekarskich oraz oświadczenie policjanta, o którym mowa w art. 121 c ust. 1 pkt 3 może podlegać kontroli. Kontrolę przeprowadza w zakresie prawidłowości wykorzystania zwolnienia lekarskiego i spełnienia wymogów formalnych zaświadczeń lekarskich oraz w zakresie oświadczenia policjanta - przełożony policjanta w sprawach osobowych. Jeżeli w wyniku kontroli zostanie ustalone nieprawidłowe wykorzystanie zwolnienia lekarskiego, policjant traci prawo do uposażenia za cały okres zwolnienia.
Komendant podkreślił, że w przedmiotowej sprawie decydujące znaczenie ma ustalenie nieprawidłowego wykorzystania zwolnienia lekarskiego. Zdaniem organu II instancji, nie ulega wątpliwości, że podczas zwolnienia lekarskiego policjant zwolniony jest z obowiązku świadczenia służby oraz wykonywania innych związanych z nią czynności. Adnotacja na zaświadczeniu lekarskim o treści "chory może chodzić" oznacza, że choroba nie wymaga leżenia w łóżku. Taki zapis upoważnia go jedynie do wykonywania zwykłych czynności życia codziennego, np. poruszania się po mieszkaniu, udania się na zabieg, czy kontrolę lekarską. Okres spowodowanej chorobą niezdolności do służby ma służyć leczeniu. W wielu przypadkach dopuszczalne jest wychodzenie z domu, czy wykonywanie drobnych prac domowych, jeżeli nie koliduje to z procesem rekonwalescencji pacjenta. Jednak podejmowanie się innych zajęć, niezwiązanych z leczeniem i niezaleconych przez lekarza należy traktować jako korzystanie ze zwolnienia lekarskiego w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem – do innych celów, niż leczenie i powrót do zdrowia. Oznacza to również brak lojalności wobec pracodawcy i współpracowników, obciążonych w tym czasie dodatkowymi obowiązkami służbowymi. Za niezgodne z celem zwolnienia uznaje się takie postępowanie, które w powszechnym odczuciu jest nieodpowiednie dla osoby chorej i może nasuwać wątpliwości co do rzeczywistego stanu jej zdrowia.
Organ II instancji podniósł, że organ I instancji w żaden sposób nie kwestionował zasadności wystawienia przedmiotowego zwolnienia lekarskiego. Badanie zasadności wystawionych zwolnień lub co więcej podważanie doniosłości skutków prawnych tych zwolnień byłoby działaniem nieuprawnionym. Organ nie ustalał stanu zdrowia policjanta, a jedynie sposób wykorzystania zwolnienia lekarskiego przez osobę kontrolowaną. Przez nieprawidłowe wykorzystanie zwolnienia lekarskiego należy rozumieć każdą czynność, która nie stanowiła dla osoby niezdolnej do służby czynności dnia codziennego.
Zdaniem Komendanta zarzut naruszenia przez organ orzekający w niniejszej sprawie przepisów postępowania, tj. art. 7, 8, 77, 75 i 80 k.p.a., nie zasługuje na uwzględnienie. Organ I instancji podjął wszelkie niezbędne kroki w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy poprzez zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, zgodnie z art. 7 i 77 k.p.a. Dokonana ocena dowodów również nie budzi zastrzeżeń
w świetle dyspozycji art. 80 k.p.a., a motyw rozstrzygnięcia został przedstawiony
w uzasadnieniu decyzji stosownie do art. 107 § 3 k.p.a.
Odnosząc się do dołączonych do postępowania odwoławczego dokumentów organ odwoławczy wskazał:
- odnośnie karty informacyjnej z 13 kwietnia 2017 r. - w sytuacji, w której strona dysponowała takim dokumentem w chwili wszczęcia postępowania administracyjnego to powstaje pytanie dlaczego go nie dołączyła, a dopiero
w postępowaniu odwoławczym uznała to za dostateczny dowód w sprawie. Zdaniem organu odwoławczego, data sugeruje, że dokument ten został wystawiony w chwili kiedy policjant przebywał na zwolnieniu lekarskim, a więc dysponował nim przy wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie potrącenia uposażenia za nieprawidłowe wykorzystanie zwolnienia lekarskiego. Zastanawiającym jest również fakt, że 20 lutego 2017r. wobec mł. asp. R. D. zostało wydane orzeczenie
nr [...] określające brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii "C", gdzie dwa miesiące później w karcie informacyjnej widnieje zapis, że :"po zwiększonym wysiłku odczuwa bóle [...]". Organ zauważył, że sam policjant w notatce dołączonej do postępowania administracyjnego z dnia 2 października 2017 r. wskazuje, że oczekiwał na kolejną operację [...], którą przeszedł 10 lipca 2017r. W związku z powyższym dołączony do postępowania odwoławczego dokument w postaci karty informacyjnej nie stanowi wiarygodnego dowodu w sprawie;
- odnosząc się do dołączonego orzeczenia [...] Komisji Lekarskiej MSWiA w S. z 7 września 2017r. określającego kategorię zdolności policjanta do pracy jako zdolny do służby w Policji oraz zdolny na ostatnio zajmowanym stanowisku Komendant Wojewódzki stwierdził, że nie ma to związku
z przedmiotowym postępowaniem;
- jeżeli chodzi o zaświadczenie lekarskie z 23 listopada 2017r., wystawione przez lekarza dotyczące błędu zawartego w zaświadczeniu lekarskim ZLA ZUS nr [...] serii BP, wydane dnia 20 stycznia 2017r., w którym stwierdza się niezdolność policjanta do pracy, że zamiast cyfry 1 powinna być cyfra 2, tzn. "chory może chodzić", organ stwierdził, że zastanawiającym jest fakt, że błąd w zwolnieniu lekarskim jest prostowany dopiero po pół roku od wystawienia zwolnienia lekarskiego. Jednak bez względu na to, czy chory miał leżeć, czy też miała być adnotacja "chory może chodzić", to i tak policjant miał wykorzystać zwolnienie lekarskie do tego aby uzyskać pełną sprawność i zdolność do służby, a nie uczestniczyć czynnie w kursie prawa jazdy.
Zdaniem organu odwoławczego zajęcie jakiego podjął się odwołujący w okresie absencji kolidowało z podstawowym celem jakim jest zwolnienie lekarskie i utrudniało mu powrót do pełni zdrowia i sił. Prowadząc samochód ciężarowy policjant był narażony przede wszystkim na możliwość dodatkowych urazów podczas wchodzenia do kabiny kierowcy i wychodzenia z niej, a także na zwiększoną częstotliwość pracy stawu kolanowego przy kierowaniu pojazdem.
Zdaniem organu odwoławczego, jeżeli funkcjonariusz zgodnie z wystawionym przez lekarza zaświadczeniem mógł prowadzić samochód ciężarowy, to powstaje pytanie dlaczego nie mógł wykonywać swoich czynności służbowych, skoro zajmuje stanowisko kontrolera ruchu drogowego i też prowadzi samochód osobowy, wobec tego jego praca byłaby swego rodzaju rehabilitacją kolana.
Nie bez znaczenia jest fakt, w ocenie Komendanta Wojewódzkiego, że mł. asp. R. D. jako policjant ruchu drogowego jest rozpoznawany w środowisku lokalnym, w którym mieszka i pracuje. Uczestniczenie w kursie na prawo jazdy kat "C" również w tym samych środowisku niesie za sobą negatywne skutki wizerunkowe zarówno dla samego policjanta, jak i formacji. Nietrudno bowiem przypuszczać, że jego koledzy z Komendy Powiatowej Policji w B. posiadali wiedzę o jego nieobecności w służbie i podnoszeniu w tym czasie swoich kwalifikacji zawodowych. Nietrudno również odnieść wrażenia, że policjant wykorzystał stosunek służby i gwarantowane 80% uposażenia za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim do podnoszenia swoich kwalifikacji w zakresie wyższej kategorii prawa jazdy, tym bardziej, że służba w Policji nie wymaga od niego posiadania takich uprawnień. Gdyby kierowanie pojazdem ciężarowym było niezbędne do realizacji zadań służbowych mł. asp. R. D., to pracodawca skierowałby go na stosowny kurs i opłaciłby go. Zatem podnoszenie uprawnień do kierowania wynikało z indywidualnej potrzeby policjanta, do czego oczywiście ma prawo, ale zdaniem organu, nie sposób zgodzić się z tym, że potrzeby te zaspokajał w trakcie zwolnienia lekarskiego, w czasie gdy inni policjanci wykonywali za niego zadania służbowe.
Odnosząc się do kwestii konsultacji możliwości przystąpienia do egzaminu na prawo jazdy kategorii "C" z asp. szt. Z. W. organ odwoławczy podkreślił, że poinformowanie go o robieniu prawa jazdy nie ma tu żadnego znaczenia. Nie ma przeszkód do robienia prawa jazdy przez policjanta w czasie wolnym od służby, jednak nie podczas zwolnienia lekarskiego. Ponadto, jeżeli policjant chciał robić prawo jazdy kategorii "C" w czasie służby, to winien był zwrócić się w tym celu z raportem do Komendanta Powiatowego Policji w B. za pośrednictwem bezpośredniego przełożonego - zgodnie z zasadami drogi służbowej, określonej w zarządzeniu nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji (Dz. Urz. KGP z 2013r., poz. 99), czego nie uczynił.
Pismem z dnia 15 maja 2018 r. R. D., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył skargę na ww. rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Szczecinie, podnosząc te same zarzuty i argumenty, które wcześniej podniósł w odwołaniu od rozstrzygnięcia organu I instancji.
Skarżący wniósł o:
- uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego organu II instancji oraz poprzedzającego go rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w K. z dnia [...] r.;
- stwierdzenie, że zaskarżony rozkaz (decyzja) nie podlega wykonaniu w całości;
- zasądzenie od Komendanta Wojewódzkiego Policji na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 21 listopada 2018 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i wnioski w niej zawarte. Ponadto, przedłożył stanowisko Przewodniczącego Zarządu Terenowego NSZZ Policjantów z dnia 15 listopada 2018 r. i wniósł o przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu na okoliczność właściwego wykorzystania zwolnienia lekarskiego i możliwości uczestnictwa w kursie prawa jazdy. Wskazał dodatkowo, że skarżący uzyskał zgodę swojego przełożonego.
Pełnomocnik organu podtrzymał wnioski i twierdzenia zawarte w odpowiedzi na skargę.
Sąd postanowił, na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. oddalić wniosek
o przeprowadzenie dowodu z dokumentu przedłożonego na rozprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., zwanej dalej: "P.p.s.a.").
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, a także – na podstawie art. 135 P.p.s.a. – rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji pod kątem powyższego kryterium wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. , mocą którego utrzymano w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w B. o pozbawieniu skarżącego prawa do uposażenia za następujące okresy zwolnienia lekarskiego: od dnia od dnia 21 stycznia 2017 r. do dnia 13 kwietnia 2017 r. oraz od dnia14 kwietnia 2017 r. do dnia 10 lipca 2017 r.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 121e ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r. poz. 2067 ze zm.). Stosownie do treści tego przepisu prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby, prawidłowość wykorzystania zwolnienia lekarskiego, spełnienie wymogów formalnych zaświadczeń lekarskich oraz oświadczenie policjanta, o którym mowa w art. 121c ust. 1 pkt 3, może podlegać kontroli (ust. 1).
W myśl ust. 2 art. 121e ustawy kontrolę przeprowadzają: 1) komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych - w zakresie prawidłowości orzekania o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby oraz prawidłowości wykorzystania zwolnienia lekarskiego; 2) przełożony policjanta właściwy w sprawach osobowych - w zakresie prawidłowości wykorzystania zwolnienia lekarskiego
i spełnienia wymogów formalnych zaświadczeń lekarskich oraz w zakresie oświadczenia policjanta, o którym mowa w art. 121c ust. 1 pkt 3. Jeżeli w wyniku kontroli zostanie ustalone nieprawidłowe wykorzystanie zwolnienia lekarskiego, policjant traci prawo do uposażenia za cały okres zwolnienia (ust. 3). Przy czym ustawodawca w ust. 7 przesądził, że kontrola prawidłowości wykorzystania zwolnień lekarskich polega na ustaleniu, czy policjant w okresie orzeczonej niezdolności do służby, w tym sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny, nie wykorzystuje zwolnienia lekarskiego w sposób niezgodny z jego celem,
a w szczególności czy nie wykonuje pracy zarobkowej.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy potwierdza ustalenia organów obu instancji, że skarżący przebywając na zwolnieniu lekarskim w ww. okresach, ze wskazaniem "chory może chodzić" uczestniczył i ukończył kurs prawa jazy kat. "C". Spór między stronami dotyczy natomiast kwestii, czy organy orzekające w sprawie zasadnie uznały, że uczestnictwo skarżącego w ww. kursie prawa jazdy - podczas trwania zwolnienia lekarskiego - stanowi o wykorzystaniu zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego celem.
Niewątpliwie, zasadniczym celem zwolnienia lekarskiego jest uzyskanie przez chorego pełnej sprawności i zdolności do pracy (służby), a zatem postępowanie organu prowadzone w trybie art. 121e ustawy o Policji powinno być ukierunkowane na wykazanie, że podjęte przez skarżącego zajęcie w okresie absencji kolidowało właśnie z tym celem. Przy ustaleniu ewentualnej nieprawidłowości w wykorzystywaniu zwolnienia lekarskiego, nie należy jednak abstrahować od rodzaju schorzenia czy niesprawności, jaką stwierdzono u pacjenta i w związku, z której istnieniem, udzielono zwolnienia od służby.
W ocenie Sądu stanowisko organów orzekających w sprawie, że skarżący wykorzystywał wskazane zwolnienia lekarskie niezgodnie z ich celem jest prawidłowe.
Przez nieprawidłowe wykorzystanie zwolnienia lekarskiego należy bowiem rozumieć każdą czynność, która nie stanowiła dla osoby niezdolnej do służby czynności dnia codziennego. Nawet zapis w zaświadczeniu lekarskim wskazujący, że pacjent może chodzić uprawnia jedynie do wykonywania zwykłych czynności życia codziennego np. poruszania się po mieszkaniu, udania się na zabieg, czy kontrolę lekarską. Zakres dopuszczalnego poruszania się funkcjonariusza w przypadku orzeczenia o czasowej niezdolności do pracy zawierającego określenie "chory może chodzić" winien ograniczać się do najbliższych okolic jego miejsca zamieszkania i tylko dla załatwienia podstawowych potrzeb życiowych.
Dodać należy również, że okoliczność, że w trakcie zwolnienia lekarskiego chory może chodzić nie oznacza, że policjant przebywający na zwolnieniu lekarskim może traktować okres zwolnienia lekarskiego, jako czas wolny od służby, którym może swobodnie dysponować. Czas zwolnienia lekarskiego nie może być traktowany jako równoważny okresowi urlopu wypoczynkowego, urlopu bezpłatnego, czy innych dni wolnych od służby, w których to okresach policjant decyduje o sposobie spędzania wolnego czasu (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w warszawie z dnia 6 kwietnia 2017r., sygn. akt II SA/Wa 1687/16).
Obowiązek wykorzystywania zwolnienia lekarskiego od pracy zgodnie z jego celem - w sensie poddania się zaleceniom i wskazaniom lekarskim - stawia wymóg wyeliminowania sytuacji takiemu celowi przeciwnych. Chodzi więc o zaniechanie zachowań, które są wykorzystywaniem zwolnienia w innym celu niż odzyskanie zdolności do pracy. Trzeba przy tym zaznaczyć, że w niektórych sytuacjach osoba przebywająca na zwolnieniu lekarskim będzie zobligowana do podjęcia określonych działań, musi to być jednak taka aktywność, która została wymuszona obiektywnymi okolicznościami.
W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała jednak miejsca. Organy wykazały, że skarżący wykonywał czynności niewskazane dla osoby pozostającej na zwolnieniu lekarskim. Podkreślić należy z notatki służbowej z dnia 2 października 2017 r., sporządzonej przez skarżącego wynika, że wiosną 2017 r., oczekując na termin kolejnej operacji, postanowił podnieść swoje kwalifikacje poprzez uzyskanie kolejnej kategorii prawa jazdy, tj. kat. C oraz C+E. Skarżący wyjaśnił, że uzyskanie dodatkowego prawa jazdy było przydatne mu w pracy na zajmowanym stanowisku kontrolera ruchu drogowego.
Jak już wyżej wskazano przypadki uzasadniające konieczność opuszczenia miejsca zamieszkania podczas zwolnienia lekarskiego dotyczą spraw niezbędnych, pilnych, które nie mogą zostać załatwione przy pomocy innych osób lub w innym czasie. Do takich spraw nie można z całą pewnością zaliczyć udziału w kursie prawa jazdy w celu podniesienia kwalifikacji zawodowych. Skarżący zdaje się zapominać
o celu udzielenia zwolnienia lekarskiego oraz o prawnych konsekwencjach wynikających dla osoby nadużywającej prawo do świadczeń pieniężnych w czasie zwolnienia lekarskiego, szczególnie jeśli wykonywany przez niego zawód ma charakter społeczny.
Nie mogły znaleźć także aprobaty argumenty, że część praktyczna kursu odbywała się w okresie, kiedy skarżący miał zaleconą intensywną rehabilitację. Należy zauważyć, że w sprawie o prawo do uposażenia za okres zwolnienia lekarskiego nie ma znaczenia dowód z opinii medycznej na okoliczność, czy wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego w inny sposób niezgodny z jego celem miało wpływ na stan zdrowia chorego. Taki dowód nie jest potrzebny do dokonania przez organ ustalenia, czy udział w kursie na prawo jazdy, w trakcie zwolnienia lekarskiego, stanowi czynność dnia codziennego osoby niezdolnej do służby.
W takim stanie sprawy zarzut naruszenia art. 121e ust. 13 ustawy o Policji nie mógł zostać przez Sąd uwzględniony. Wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego celem zawsze prowadzić będzie do naruszenia przez policjanta obowiązujących go zasad wynikających z roty składanego ślubowania – art. 27 ust. 1 ustawy o Policji i jako takie uzasadniać odpowiedzialność dyscyplinarną policjanta.
Wbrew zarzutom skargi, postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone
z poszanowaniem przepisów K.p.a. Policjant zawiadomiony został o wszczęciu tego postępowania pismem z dnia 15 listopada 2017 r. i miał możliwość brania w nim aktywnego udziału, co - jak wynika z akt sprawy – uczynił.
Należy też wskazać, że przepisy K.p.a. nakładają na organy obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w związku z tym winny one zebrać
i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 78 i art. 80 K.p.a.). Wbrew zarzutom zaskarżona decyzja w niczym nie narusza wskazanych w skardze przepisów K.p.a. Zdaniem Sądu, wszystkie okoliczności faktyczne sprawy zostały należycie wyjaśnione, zgodnie z regułami zawartymi w tych przepisach. Należy przy tym zauważyć, że przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. zezwala na uchylenie decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jedynie w sytuacji, gdy naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tego rodzaju naruszenia przepisów postępowania nie można w niniejszej sprawie stwierdzić.
Podobnie, wniosek złożony na rozprawie o przeprowadzenie dowodu z pisma wyrażającego stanowisko Przewodniczącego Zarządu Terenowego NSZZ Policjantów, jako że nie wnosiło istotnych kwestii dla wyniku tej sprawy, na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a., Sąd oddalił.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło