III SA/Lu 276/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Tchórzewska, Protokolant Sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 22 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...], L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w L. (dalej jako: "LWINGiK", "organ II instancji" lub "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję Starosty L. z dnia [...] r., nr [...] (dalej jako "organ I instancji") w sprawie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów obrębu [...] jednostka ewidencyjna W., powiat l., województwo l. w stosunku do działki nr [...], polegających na wykreśleniu powierzchni [...] ha i wpisaniu powierzchni [...] ha. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że wnioskiem z dnia [...] r. A. G. (dalej jako "skarżąca") wniosła o sprostowanie – w jej ocenie – błędnego wpisu w ewidencji gruntów w zakresie powierzchni jej działki nr [...], poprzez wykreślenie nieprawidłowej powierzchni [...] ha i wpisanie prawidłowej powierzchni [...] ha. Wniosek uzasadniła tym, że zmiana powierzchni działki nastąpiła na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w K. VI Zamiejscowy Wydział Cywilny w O. z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt VI Ns 7/13, o rozgraniczeniu działki nr [...] z działką nr [...]. Postanowienie to nie rozstrzyga o powierzchni działki, ale o jej granicach, a zatem zmiana powierzchni poprzez jej zmniejszenie do [...] ha, została wprowadzona do ewidencji bezpodstawnie. W ocenie strony, nowego wpisu w ewidencji dokonać należy w oparciu o dokumenty będące już w posiadaniu organu, znajdujące się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, a które przed dokonaniem zakwestionowanej zmiany były podstawą wpisu prawidłowej powierzchni [...] ha. Organ I instancji przeprowadził postępowanie administracyjne, które zostało zakończone wydaniem decyzji z dnia [...] r. o odmowie wprowadzenia zmiany w ewidencji na skutek wniosku skarżącej. W uzasadnieniu decyzji podano, że w operacie ewidencji gruntów skarżąca wpisana jest jako właścicielka działki ewidencyjnej oznaczonej nr [...] o powierzchni ogólnej [...] ha. W wyniku analizy poszczególnych dokumentów, tj. wypisu z rejestru gruntów i fragmentu mapy ewidencyjnej, dokumentacji geodezyjnej powstałej w wyniku rozgraniczenia łącznie z wykazem zmian danych ewidencyjnych, postanowienia Sądu Okręgowego w L. z dnia 28 listopada 2013 r., sygn. akt II Ca 673/13, postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt VI Ns 7/13, kopii rejestru gruntów i wypisu z rejestru gruntów w stanie archiwalnym oraz wydruku z zapisami ujawnionymi w księdze wieczystej Kw Nr [...], organ I instancji dokonał aktualizacji w zakresie działki nr [...], zgodnie z treścią powyższych dokumentów oraz dokumentacją geodezyjną sporządzoną przez biegłego sądowego, zmieniając powierzchnię przedmiotowej działki z [...] ha na [...] ha. Wprawdzie treść powyższych postanowień nie wskazuje literalnie na zmianę powierzchni przedmiotowej działki, jednakże ustalenie przebiegu granicy ma bezpośredni wpływ na powierzchnię działki. Z treścią decyzji nie zgodziła się skarżąca, wnosząc od niej odwołanie. Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów odwołania, aprobując stanowisko organu I instancji. Wniosek strony zmierzał do przywrócenie stanu jaki ujawniono w ewidencji przed dokonaniem spornych zmian, wynikających z orzeczenia o rozgraniczeniu tej działki z działką nr [...] oraz dokumentacji geodezyjnej przyjętej w dniu [...] r. za nr [...] do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego. Niesporne jest, że pierwotnie powierzchnia działki nr [...] wynosiła [...] ha. Z akt sprawy wynika, że Starosta L. ustalił, że Sąd Rejonowy w K. VI Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w O. postanowieniem z dnia 28 maja 2013 r. (sygn. akt VI Ns 7/13) orzekł o rozgraniczeniu działki nr [...] stanowiącej własność Gminy W. z działką nr [...] stanowiącą własność A. G., według linii czarnej i punktów [...] wykazanych na mapie sporządzonej przez geodetę G. J. i zaewidencjonowanej w zasobach geodezyjnych i kartograficznych w dniu [...] r. za numerem [...]. Sąd Okręgowy w L. II Wydział Cywilny postanowieniem z dnia 28 listopada 2013 r. (sygn. akt II Ca 673/13) oddalił apelację skarżącej od postanowienia Sądu I instancji. Biegły sądowy powołany w sprawie o rozgraniczenie sporządził dokumentację geodezyjną do zmian w rejestrze gruntów, która została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego – Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w L. w dniu [...] r. za nr [...]. Dokumentacja ta zawiera m.in. wykaz zmian gruntowych, niezbędny do dokonania stosownych zmian. Operat, będący wynikiem tych prac pozytywnie zweryfikowano i przyjęto do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Operat z projektu rozgraniczenia działki nr [...] z działką nr [...], wykonany został przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje. Opracowanie tego typu dokumentu wynikało wprost z § 24 pkt 6 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w sprawie rozgraniczania nieruchomości z dnia 14 kwietnia 1999 r. (Dz. U. Nr 45, poz. 453). W świetle tych okoliczności oraz w oparciu o treść art. 24 ust. 2b lit. c w związku z art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. b i art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. e ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków dokonał aktualizacji informacji w zakresie działki nr [...], zmieniając powierzchnię tej działki z [...] ha na [...] ha. W ocenie organu odwoławczego zebrany w toku postępowania materiał dowodowy jest wiarygodny, a dokumentacja geodezyjna stanowiła podstawę do wykazania granic przedmiotowej nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków. Ponieważ powierzchnia tej działki jest jedynie pochodną prawidłowo określonych granic i wynikała wprost z dokumentacji wykonanej w postępowaniu o rozgraniczenie, to wprowadzenie jej łącznie ze zmianą przebiegu granic w ramach czynności materialno-technicznej pozwoliło na zachowanie spójności części opisowej z częścią graficzną operatu ewidencji gruntów i budynków. Przyjęty przez Starostę L. tryb postępowania ma oparcie w obowiązujących przepisach prawa. Reasumując organ II instancji podniósł, że skarżąca żądała weryfikacji danych aktualnie ujawnionych w ewidencji gruntów, w oparciu o archiwalną dokumentację. Żądania tego nie udokumentowała żadnym nowym zdarzeniem prawnym zaistniałym po wprowadzeniu danych przez nią kwestionowanych (nie został przedstawiony jakikolwiek dokument przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, który określałby w sposób inny niż jest to wykazane w ewidencji gruntów przebieg granic oraz powierzchnię nieruchomości). Jednocześnie wskazywana przez stronę nieprawidłowość nie ma charakteru oczywistej omyłki. Istotne dla sprawy okoliczności faktyczne (powierzchnia działki) wynikają wprost z operatu technicznego, sporządzonego w postępowaniu w sprawie rozgraniczenia przedmiotowej nieruchomości. Dokumenty te były przedmiotem analizy przeprowadzonej przez organy obu instancji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję złożyła skarżąca A. G., zarzucając naruszenie art. 24 ust. 2a pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne, poprzez odmowę wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów pomimo wykazania, że zmiana powierzchni przedmiotowej działki z [...] ha na [...] ha dokonana z urzędu w drodze czynności materialno-technicznej, została wprowadzona bez podstawy prawnej. Wskazując na ten zarzut skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę LWINGiK wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, dlatego nie zasługiwała na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadami prawnymi, które skutkowałyby koniecznością jej uchylenia lub stwierdzenia jej nieważności. Okoliczności faktyczne rozpoznawanej sprawy są niesporne. Postanowieniem z dnia 28 maja 2013 r. (sygn. akt VI Ns 7/13) Sąd Rejonowy w K. VI Wydział Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w O. dokonał rozgraniczenia nieruchomości położonej we wsi N., gm. W., stanowiącej działkę nr [...] i będącej własnością Gminy W. z nieruchomością położoną we wsi N. gmina W. stanowiącą działkę nr [...], będącą własnością skarżącej – według linii czarnej i punktów [...], uwidocznionych na mapie sporządzonej przez biegłego geodetę G. J., która zaewidencjonowana została w zasobach geodezyjnych i kartograficznych Starostwa Powiatowego w O. [...] r. pod nr [...]. Biegły sporządził przy tym wykaz zmian gruntowych dla dwóch wersji rozgraniczenia oraz mapę z projektem rozgraniczenia, z zestawieniem powierzchni działek będących przedmiotem postępowania, również dla dwóch wersji rozgraniczenia. Zgodnie z wersją pierwszą rozgraniczenia przyjętą przez Sąd powszechny, powierzchnia działki nr [...] wyniosła [...] ha (przed rozgraniczeniem 0,60 ha). Sąd Okręgowy w L. II Wydział Cywilny Odwoławczy postanowieniem z dnia 28 listopada 2013 r. (sygn. akt II Ca 673/13) oddalił apelację wniesioną przez skarżącą od powyższego postanowienia. Według art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 2101, z późn. zm. – dalej jako "P.g.i.k."), ewidencja gruntów i budynków obejmuje – w zakresie gruntów, informacje dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów (...). Zgodnie z regulacją zawartą w art. 22 ust. 1-5 P.g.i.k., organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków (starostowie) mają obowiązek aktualizacji danych zawartych w ewidencji. Informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust.1-4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania (art. 24 ust. 2a P.g.i.k.). Stosownie do art. 24 ust. 2b P.g.i.k. – aktualizacja informacji następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego – orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku (...), g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców; 2) w drodze decyzji administracyjnej – w pozostałych przypadkach. W świetle zatem przedstawionych wyżej dokumentów, organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków – na podstawie art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. c) w związku z art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. b) i lit. c) P.g.i.k. – w drodze czynności materialno-technicznej dokonał aktualizacji ewidencji w zakresie działki nr [...], zmieniając m.in. jej powierzchnię z [...] ha na [...] ha. Zasadnie LWINGiK przyjął, że powierzchnia nieruchomości jest pochodną granicy ustalonej w postanowieniu Sądu o rozgraniczeniu. Wynika ona bezpośrednio z dokumentacji wykonanej w postępowaniu rozgraniczeniowym i przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Potrzeba dokonania aktualizacji ewidencji gruntów i budynków zawsze musi być wystarczająco udokumentowana. W ramach aktualizacji można również prostować oraz usuwać wadliwe dane, ale jedynie w przypadku, gdy istniejące w bazie danych ewidencyjnych wpisy noszą znamiona oczywistych omyłek. Ewidencja gruntów i budynków ma charakter deklaratoryjny, a zatem niezgodność danych w niej ujawnionych musi być oczywista i niewymagająca przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Ewidencja powinna odzwierciedlać istniejący stan prawny dotyczący nieruchomości. Tymczasem strona w przedmiotowej sprawie w ogóle nie wykazała, aby w zakresie powierzchni jej działki nr [...] ujawnionej w ewidencji, po dokonaniu rozgraniczenia tej nieruchomości popełniono oczywistą omyłkę. Dlatego żądanie skarżącej, aby dokonano zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków odnośnie powierzchni jej działki w oparciu o archiwalną dokumentację, nie mogło odnieść oczekiwanego przez nią skutku. Skarżąca nie przedstawiła bowiem żadnego dokumentu przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, który określałby przebieg granicy oraz powierzchnię nieruchomości w sposób inny niż ujawniono to w ewidencji gruntów i budynków. Tym samym skarga nie mogła zostać uwzględniona. Mając wskazane motywy na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie obowiązany był oddalić skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.), o czym orzekł w sentencji wyroku.