II OSK 1473/19

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-04-28

Skład orzekający: Arkadiusz Despot - Mładanowicz, Robert Sawuła, Kazimierz Bandarzewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a., nie stosując środka określonego w ustawie, mimo że wykonanie decyzji naraziłoby skarżących na odpowiedzialność karną za kradzież i odpowiedzialność cywilnoprawną, w sytuacji gdy obowiązek przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku nie jest równoznaczny z obowiązkiem usunięcia odpadów zgromadzonych przez inny podmiot?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie może badać zarzutów naruszenia przepisów Prawa budowlanego, które stanowiły podstawę decyzji organów, jeśli nie zostały one podniesione w skardze. Obowiązek przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego, nałożony na właściciela, nie jest równoznaczny z obowiązkiem usunięcia odpadów zgromadzonych przez inny podmiot, a kwestie cywilnoprawne między stronami pozostają poza zakresem rozpoznania sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący kasacyjnie, właściciele nieruchomości, zaskarżyli wyrok WSA w Kielcach, który oddalił ich skargę na decyzję WINB nakazującą przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku. Zarzucili WSA naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a., twierdząc, że wykonanie decyzji naraziłoby ich na odpowiedzialność karną (kradzież) i cywilnoprawną z uwagi na odpady zgromadzone przez spółkę dzierżawiącą nieruchomość. Wskazali, że jedynie spółka jest uprawniona do usunięcia odpadów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz /spr./ Sędziowie sędzia NSA Robert Sawuła sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] i [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 29 listopada 2018 r., sygn. akt II SA/Ke 634/18 w sprawie ze skargi [...] i [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 29 listopada 2018 r., sygn. akt II SA/Ke 634/18 oddalił skargę [...] i [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli [...] i [...], zaskarżając wyrok w całości, zarzucając naruszenie art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a., polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie - art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., mimo że wykonanie decyzji naraziłoby na odpowiedzialność karną skarżących za czyn stypizowany w art. 278 kodeksu karnego, a nadto na odpowiedzialność cywilnoprawną. Biorąc powyższe pod uwagę skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz kwoty 17 zł tytułem opłaty skarbowej od umocowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że skarżący są właścicielami nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...]. Nieruchomość ta została wydzierżawiona spółce [...] sp. z o.o. Mimo rozwiązania umowy, nieruchomość nadal pozostaje we władaniu tejże spółki. Zgromadzone przez spółkę odpady są własnością [...] sp. z o.o. Skarżący nie posiadają informacji na temat zgromadzonych odpadów, w tym ich wartości. Przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku skutkuje koniecznością usunięcia zgromadzonych odpadów. Podniesiono, że usunięcie odpadów przez skarżących wypełnia znamiona przestępstwa kradzieży stypizowanej w art. 278 kodeksu karnego. Mając na względzie powyższe, w ocenie skarżących kasacyjnie jedynym uprawnionym do usunięcia odpadów jest [...] sp. z o.o. W odpowiedzi na wezwanie Sądu skarżący kasacyjnie oświadczyli, że zrzekają się rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, którego elementy konstrukcyjne i treściowe wyznaczają granice jej rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.)., dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, a więc wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. W niniejszej sprawie podstawą materialnoprawną decyzji nakazującej skarżącym przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku był art. 71a ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.). W decyzjach organów, jak również w zaskarżonym wyroku stwierdzono, że adresatem decyzji wydanej na podstawie art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego może być wyłącznie podmiot wskazany w art. 61 tej ustawy, tj. właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. W skardze kasacyjnej nie sformułowano zarzutu naruszenia przepisów Prawa budowlanego, które stanowiły podstawę decyzji organów. Tym samym niemożliwe jest odniesienie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do zarzutu niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej dokonanej przez Sąd I instancji, w tym prawidłowości ustalenia adresata nałożonego obowiązku. Poza zakresem zaś rozpoznania sprawy leży kwestia relacji cywilnoprawnych między skarżącymi i Spółką. Podkreślenia wymaga, że nałożony na skarżących obowiązek przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu nie jest równoznaczny z obowiązkiem usunięcia odpadów zgromadzonych przez Spółkę, który został na nią nałożony decyzją Starosty [...] z dnia [...] września 2017 r. znak: [...]. Po usunięciu odpadów przedmiotowy obiekt ma być ponownie użytkowany jako magazyn materiałów budowlanych i zapewnienie tego sposobu użytkowania obciąża skarżących jako właścicieli. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło