II SAB/Wa 412/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Danuta Kania, Asesor WSA Karolina Kisielewicz, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi T. M. na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Ministra Sprawiedliwości do rozpoznania punktu trzeciego wniosku T. M. z dnia [...] stycznia 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie wskazanym w punkcie 1 wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz T. M. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SAB 412/18 UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. T.M., na podstawie art. 2 oraz art. 10 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014r., poz. 782 ze zm.), dalej: "u.d.i.p.", o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie: 1) ilu sędziów sądów powszechnych od 1 sierpnia 2017 do chwili obecnej przestało pełnić służbę sędziowską, z jakich powodów, kiedy i w jakich sądach; 2) ile etatów sędziowskich w sądach powszechnych jest obecnie nieobsadzonych z podziałem na poszczególne sądy; 3) ile sędziów sądów powszechnych po 1 sierpnia 2017 wyraziło wolę dalszego zajmowania stanowiska sędziego mimo osiągnięcia wieku stanu spoczynku, kiedy, ze wskazaniem poszczególnych sądów z jakich pochodzili sędziowie, oraz jakie było stanowisko Ministra Sprawiedliwości w sprawie dalszego zajmowania przez nich stanowiska sędziego. Pismem z dnia [...] stycznia 2018 Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało Skarżącego, że począwszy od 1 listopada 2015 służbę sędziowską przestało pełnić 1300 sędziów. Liczba ta dotyczy zaprzestania służby w związku ze śmiercią, orzeczeniem sądu, orzeczeniem sądu dyscyplinarnego i zrzeczeniem się urzędu. Obwieszczenia o wolnych stanowiskach sędziowskich przedstawione do podpisu Ministrowi Sprawiedliwości (stan na 15 stycznia 2018r) dotyczą 408 stanowisk w sądach apelacyjnych, okręgowych i rejonowych. W dniu [...] czerwca 2018 T.M. wniósł skargę do tutejszego Sądu, powielając w niej treść wniosku z dnia [...] stycznia 2018 r. i podkreślając, że pismo Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2018 nie może być uznane za wyczerpujące i kompleksowe udzielenie informacji na zapytanie, zaś okres od [...] stycznia 2018r. musi być traktowany jako czas pozostawania w bezczynności. Na tej podstawie Skarżący wniósł o uznanie, że Minister Sprawiedliwości pozostaje w bezczynności w przedmiocie wnioskowanych informacji publicznych oraz o zobowiązanie go do dokonania czynności w zakresie udostępnienia informacji publicznych zgodnie z wnioskiem. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie podkreślając, że udzielona Skarżącemu odpowiedź na wniosek ma charakter merytoryczny, a intencją organu była prawidłowa realizacja wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1 - 4, tj. w sprawach skarg na decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; inne niż określone w pkt 1 - 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, należy mieć na względzie przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania (art. 1 - 2a u.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p. Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność z jakich przyczyn określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane. Powyższe kwestie mogą jednakże mieć znaczenie dla kwalifikacji bezczynności, jako posiadającej albo nieposiadającej cech rażącego naruszenia prawa. W rozpatrywanej sprawie T.M. skierował do Ministra Sprawiedliwości 3 pytania. Odpowiedzi na 1 z nich została udzielona wprost. Co do odpowiedzi na pytanie 2), tj. ile etatów sędziowskich w sądach powszechnych jest obecnie nieobsadzonych z podziałem na poszczególne sądy- zdaniem Sądu informacja ta jest dostępna publicznie w Monitorach Polskich, w których regularnie ogłaszane są informacje o naborach na wolne stanowiska sędziowskie. Skoro zatem istnieje oficjalny publikator, w którym ogłaszane są w.w. dane, informacja o tych danych nie może być żądana w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zdaniem Sądu do dnia wyrokowania Minister nie udzielił odpowiedzi na pytanie 3 wniosku Skarżącego, tj. "ilu sędziów sądów powszechnych po 1 sierpnia 2017 wyraziło wolę dalszego zajmowania stanowiska sędziego mimo osiągnięcia wieku stanu spoczynku, kiedy, ze wskazaniem poszczególnych sądów z jakich pochodzili sędziowie oraz jakie było stanowisko Ministra Sprawiedliwości w sprawie dalszego zajmowania przez nich stanowiska sędziego". W ocenie Sądu, informacje objęte punktem 3 wniosku Skarżącego z dnia [...] stycznia 2018r. stanowią informacje publiczne. W niniejszej sprawie spełniony zatem został zakres podmiotowy i przedmiotowy ustawy o dostępie do informacji publicznej, w związku z tym na pytanie 3 z wniosku Skarżącego powinna zostać udzielona stosowna odpowiedź, zgodnie z przepisami ww. ustawy. W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno-techniczną i następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób i w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób i w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 1 i 2 u.d.i.p.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1, § 1a i § 2 p.p.s.a., na podstawie analizy okoliczności niniejszej sprawy stwierdził, że Minister Sprawiedliwości dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu punktu 3 wniosku z dnia [...] stycznia 2018 r., dlatego w tym zakresie skarga została uwzględniona (punkt 1 wyroku), natomiast w pozostałym zakresie skarga, jako bezzasadna, podlegała oddaleniu (punkt 3 wyroku). Sąd stwierdził jednocześnie, że bezczynność Ministra nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.- punkt 2 wyroku). O kosztach postępowania w sprawie Sąd postanowił na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a. (punkt 4 wyroku).