I GSK 125/19
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-03-27
Skład orzekający: Hanna Kamińska, Henryk Wach, Artur Adamiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu dotyczącym oceny wniosku o dofinansowanie projektu w ramach polityki spójności, w którym zastosowanie mają przepisy ustawy o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności, organ właściwy do rozpatrzenia protestu jest właściwie wskazany i czy osoby zaangażowane w ocenę projektu mogą brać udział w jego ponownej ocenie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że WSA błędnie zastosował przepisy ustawy wdrożeniowej, zamiast ustawy o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności. Sąd I instancji nieprawidłowo ocenił stan faktyczny, uznając, że protest rozpoznał niewłaściwy organ, co wynikało z braku kompletnej dokumentacji w aktach sprawy. Ponadto, WSA naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak wskazania w sentencji wyroku organu właściwego do rozpoznania protestu, co rodziło niejasność co do sposobu wykonania wyroku.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o dofinansowanie projektu. Po ocenie wniosku i nieuwzględnieniu protestu, wnioskodawczyni wniosła skargę do WSA, który uwzględnił skargę, stwierdzając naruszenie prawa przy ocenie projektu. Organ LGD wniósł skargę kasacyjną do NSA, zarzucając WSA błędne zastosowanie przepisów prawa i naruszenie przepisów postępowania, w tym rozpoznanie sprawy w oparciu o niekompletną dokumentację. NSA uznał skargę kasacyjną za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska (spr.) Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia del. WSA Artur Adamiec po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 grudnia 2018 r.; sygn. akt I SA/Sz 773/18 w sprawie ze skargi [...] na rozstrzygnięcie [...] z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny projektu 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie; 2. zasądza od [...] na rzecz Rady Lokalnej Grupy Działania Centrum Inicjatyw Wiejskich w Łobzie 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 19 grudnia 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 773/18 po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] na rozstrzygnięcie Rady Lokalnej Grupy Działania Centrum Inicjatyw Wiejskich z dnia 27 września 2018 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od wyniku oceny wniosku o dofinansowanie projektu w ramach polityki spójności w pkt 1 uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. W pkt 2 zasądził od organu na rzecz [...] kwotę 697 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrok zapadł na tle następujących okoliczności sprawy:
[...] - dalej: Wnioskodawczyni lub Strona - w dniu 13 czerwca 2018 r. złożyła do Lokalnej Grupy Działania Centrum Inicjatyw Wiejskich – dalej: organ lub LGD - wniosek o dofinansowanie realizacji projektu Zakładanie działalności gospodarczej w ramach konkursu Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego realizowanego przez LGD w ramach podziałania 19.2 "Wsparcie na wdrażanie operacji strategii rozwoju kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020" na operację zatytułowaną "[...]".
LGD pismem z dnia 10 lipca 2018 r. poinformowała stronę, że operacja została uznana za zgodną z Lokalną Strategią Rozwoju zaś w wyniku oceny uzyskała 38 punktów. Co za tym idzie znalazła się na 25 miejscu na liście rankingowej operacji wybranych do udzielenia wsparcia. Operacja nie zmieściła się w limicie środków, wskazanym w ogłoszeniu o naborze. W załączniku do ww. pisma, w tabeli wskazano ilość przyznanych punktów za poszczególne kryteria. Pismo to podpisane zostało przez wiceprezesa zarządu [...] zaś załącznik w postaci uzasadnienia oceny opisanego tabelarycznie, podpisał przewodniczący rady [...]
Wnioskodawczyni, zgodnie z pouczeniem zawartym w ww. piśmie wniosła protest od wyniku wyboru.
Organ pismem z dnia 31 lipca 2018 r., poinformował stronę o braku podstaw do zmiany rozstrzygnięcia. Wnioskodawczyni otrzymała uchwałę LXXVII/2018 Rady LGD Centrum Inicjatyw Wiejskich z dnia 30 lipca 2018 r. w sprawie niezasadności wniesionego protestu i skierowania protestu do Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego. Pismo podpisane zostało przez wiceprezesa zarządu [...] oraz członka zarządu [...] . Natomiast uchwałę oraz ponowną ocenę wniosku wraz z jego uzasadnieniem podpisał przewodniczący rady [...] .
Organ pismem z dnia 27 września 2018 r. poinformował stronę, że w wyniku ponownej oceny protestu w zakresie lokalnych kryteriów nieuwzględnił protestu oraz poinformował o negatywnej ponownej ocenie projektu, wskazując na uzasadnienie zawarte w uchwale nr XCVII/2018 Rady LGD Centrum Inicjatyw Wiejskich z dnia 13 września 2018 r. Pismo podpisane zostało przez wiceprezesa zarządu [...], natomiast uchwała, jej uzasadnienie oraz ocena sporządzona została przez [...].
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wywiodła strona.
WSA w Szczecinie stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, które miało istotny wpływ na wynik oceny podniósł, przy rozpatrywaniu protestu oraz w weryfikacji, o której mowa w art. 56 ust. 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 1431 dalej: ustawa wdrożeniowa) miał miejsce udział tych samych osób, które były zaangażowane ocenę projektu. Stanowi to naruszenie art. 60 cyt. ustawy.
Sąd I instancji wskazał, że organ naruszył art. 55 ustawy wdrożeniowej. Przepis ten stanowi, że protest jest rozpatrywany przez instytucję: 1) zarządzającą albo 2) pośredniczącą - jeżeli została ustanowiona dla danego programu operacyjnego i instytucja zarządzająca powierzyła jej zadania w tym zakresie na podstawie porozumienia albo umowy, o których mowa w art. 10 ust. 1. W § 34 ust. 5,
Regulaminu Rady Stowarzyszenia Centrum Inicjatyw Wiejskich stanowiący załącznik nr 2 do Uchwały Nr 9/2018 Zarządu Stowarzyszenia "Centrum Inicjatyw Wiejskich" z dnia 21 marca 2018 r. (dalej: regulamin) wskazano, że protest jest wnoszony za pośrednictwem LGD i rozpatrywany przez Zarząd Województwa. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 10 lipca 2018 r. LGD poinformowała stronę, że operacja została uznana za zgodną z Lokalną Strategią Rozwoju. W wyniku oceny operacja uzyskała 38 punktów i znalazła się na 25 miejscu na liście rankingowej operacji wybranych do udzielenia wsparcia, jednak nie zmieściła się w ustalonym przez LGD limicie środków. Jednocześnie w powyższym piśmie pouczono Stronę, iż przysługuje jej prawo wniesienia protestu do Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego. Następnie w związku z wniesieniem przez Stronę protestu, pismem z dnia 31 lipca 2018 r. wnioskodawczynię poinformowano, że wobec uznania protestu za niezasadny przekazano go do Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego. W dalszej kolejności w dniu 27 września 2009 r. LGD sporządziła kolejną informację dla wnioskodawczyni, w której poinformowano, że Rada LGD w wyniku ponownej oceny projektu oraz zarzutów podnoszonych w proteście podjęła decyzję o nieuwzględnieniu protestu oraz negatywnej ponownej ocenie projektu. Załącznikiem do powyższej informacji była uchwała Rady LGD z dnia 13 września 2018 r., w której wskazuje się, że dokonano ponownej oceny protestu wnioskodawcy na wniosek Urzędu Marszałkowskiego Województwa Zachodniopomorskiego. Stronę pouczono o prawie złożenia skargi na nieuwzględnienie protestu do sądu administracyjnego.
W ocenie WSA postępowanie organu obarczone jest szeregiem poważnych błędów. Po pierwsze pismo LGD z dnia 10 lipca 2018 r. stanowiło w istocie informację o negatywnej ocenie projektu, (art. 53 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Prawidłowo pouczono, że Stronie przysługuje prawo wniesienia protestu. Jako organ właściwy do rozpoznania ww. środka odwoławczego wskazano Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego. Takie pouczenie było zgodne z art. 55 pkt 1 ustawy wdrożeniowej oraz § 34 ust. 5 Regulaminu. Z kolei pismo LGD z dnia 31 lipca 2018 r. nie stanowiło rozpatrzenia protestu w rozumieniu art. 55 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, lecz ocenę i informację o niej dokonaną na podstawie art. 56 ust. 2 ustawy wdrożeniowej oraz § 34 ust. 9 Regulaminu, dokonaną celem ewentualnej autoweryfikacji, która mogła mieć miejsce przed przekazaniem protestu do instytucji właściwej do jej rozpatrzenia - czyli Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego. Powyższe organ uczynił, przekazując protest do organu jako właściwego. Dopiero pismo LGD z dnia 27 września 2018 r. stanowiło ocenę protestu o której mowa w art. 55 ustawy wdrożeniowej. Nie sposób ustalić, dlaczego LGD wbrew treści art. 55 pkt 1 ustawy wdrożeniowej oraz § 34 ust. 5 Regulaminu, a także dotychczas kierowanym do Strony pouczeniom uznało się za organ właściwy do rozpatrzenia protestu. Organem tym był Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego. LGD w piśmie z dnia 27 września 2018 r. nie wytłumaczył, dlaczego uznał się za właściwy do rozpatrzenia protestu i na jakiej podstawie to uczynił. Tym samym naruszono art. 37 ustawy wdrożeniowej.
Sąd podał, że organ wprowadził Stronę w błąd myląc w piśmie z dnia 27 września 2018 r. oraz załączonej do niego uchwale pojęcia "ponownej oceny projektu" i "ponownego rozpatrzenia protestu". Przepisy ustawy wdrożeniowej nie przewidują ponownego rozpatrzenia protestu przez jakikolwiek organ. Nie można nazywać "ponowną oceną protestu" dokonanie takiej oceny następujące po weryfikacji oceny projektu dokonywanej na podstawie art. 56 ust. 2 ustawy wdrożeniowej.
Sąd I instancji podkreślił, że organ naruszył art. 60 ustawy wdrożeniowej. Pismo LGD z dnia 10 lipca 2018 r. informujące o negatywnej ocenie projektu, zostało podpisane przez wiceprezesa zarządu [...] oraz skarbnika [...] , zaś załącznik w postaci uzasadnienia oceny opisanego tabelarycznie, podpisał przewodniczący rady [...]. Z kolei w procedurze weryfikacji oceny, o której mowa w art. 56 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, czego efektem było pismo LGD z dnia 31 lipca 2018 r. informujące o niezasadności protestu i przekazaniu protestu do zarządu województwa uczestniczyły częściowo te same osoby. Pismo podpisane zostało m.in. przez wiceprezesa zarządu [...]. Natomiast uchwałę i ponowną ocenę wniosku wraz z jego uzasadnieniem podpisał przewodniczący rady [...]. Z kolei pismo z dnia 27 września 2018 r. o nieuwzględnieniu protestu oraz o negatywnej ponownej ocenie projektu (jakkolwiek z obowiązujących uregulowań i uzasadnienia pisma nie wynikały żadne podstawy do jego wydania przez LGD) zostało podpisane przez wiceprezesa zarządu [...], natomiast załączona do niego uchwała, jej uzasadnienie oraz ocena sporządzona została przez [...].
Rozpatrując ponownie sprawę organ zobowiązany jest zapewnić wyłączenie z postępowania osób podlegających takiemu wyłączeniu z mocy art. 60 ustawy wdrożeniowej. W razie zaś złożenia protestu na wynik oceny winien doprowadzić do rozpoznania go przez organ właściwy. Uzasadnienia wydanych rozstrzygnięć winny posiadać wyczerpujące uzasadnienia zarówno faktyczne jak i prawne, w tym dotyczące właściwości organu, umożliwiające również wypełnienie wymogów wynikających z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w tym szczególnie wymogu przejrzystości.
Rada Lokalnej Grupy Działania Centrum Inicjatyw Wiejskich w Łobzie w skardze kasacyjnej zaskarżyła powyższy wyrok w całości domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Szczecinie oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. Organ zrzekł się przeprowadzenia rozprawy.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
I. Naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
a) art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Sąd I instancji przyjął błędnie za Stroną, że do postępowania związanego ze złożeniem dnia 14 czerwca 2018 r. wniosku o przyznanie pomocy na operacje w zakresie podejmowania działalności gospodarczej w ramach poddziałania 19.2 "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020 zarejestrowanego pod nr [...], mają zastosowanie jedynie przepisy ustawy wdrożeniowej. Do oceny wniosku strony jak również do przysługujących środków zaskarżenia jak i przepisów proceduralnych związanych z ich rozstrzyganiem mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (Dz. U. z 2018 r. poz. 140 z późn. zm.; dalej: ustawa o RLKS). Przepisy te stosuje się wprost, a przepisy ustawy wdrożeniowej stosuje się jedynie wybrane i to odpowiednio. Powoływany przez Sąd I instancji w podstawie rozstrzygnięcia art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej nie ma zastosowania, ponieważ wniosek strony złożony został w ramach operacji w zakresie podejmowania działalności gospodarczej w ramach poddziałania 19.2. "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 – 2020;
b) art. 38 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Wymieniony przepis nie ma w sprawie zastosowania, bowiem procedurę oceny wniosku Strony, jak i procedurę odwoławczą regulują wprost przepisy ustawy o RLKS oraz nieliczne, stosowane odpowiednio przepisy ustawy wdrożeniowej (art. 54 ust. 2-6 oraz art. 54a, art. 53 ust. 2 i 3, art. 56 ust. 2 oraz art. 57-67) ponieważ wniosek strony złożony został w ramach operacji w zakresie podejmowania działalności gospodarczej w ramach poddziałania 19.2. "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020.
c) art. 39 ust 2 ustawy wdrożeniowej poprzez niewłaściwe zastosowanie.
Wymieniony przepis nie ma w sprawie zastosowania, bowiem procedurę oceny wniosku strony, jak i procedurę odwoławczą regulują wprost przepisy ustawy o RLKS oraz nieliczne, stosowane odpowiednio (art. 54 ust. 2-6 oraz art. 54a, art. 53 ust. 2 i 3, art. 56 ust. 2 oraz art. 57-67) przepisy ustawy wdrożeniowej, ponieważ wniosek strony złożony został w ramach operacji w zakresie podejmowania działalności gospodarczej w ramach poddziałania 19.2. "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020.
d) art. 41 ust. 2 ustawy wdrożeniowej poprzez niewłaściwe zastosowanie. Wymieniony przepis nie ma w sprawie zastosowania, bowiem procedurę oceny wniosku strony, jak i procedurę odwoławczą regulują wprost przepisy ustawy o RLKS oraz nieliczne, stosowane odpowiednio (art. 54 ust. 2-6 oraz art. 54a, art. 53 ust. 2 i 3, art. 56 ust. 2 oraz art. 57-67) przepisy ustawy wdrożeniowej, ponieważ wniosek strony złożony został w ramach operacji w zakresie podejmowania działalności gospodarczej w ramach poddziałania 19.2. "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność'7 objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020.
e) art. 53 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Przepis ten, wbrew ocenie Sądu I instancji, nie ma zastosowania do postępowania wywołanego protestem strony. Przepisem mający zastosowanie wprost jest art. 22 ustawy o RLKS, ponieważ wniosek strony złożony został w ramach operacji w zakresie podejmowania działalności gospodarczej w ramach poddziałania 19.2. "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020. Ponadto zgodnie z brzmieniem art. 22 ust. 2-7 oraz ust. 8 pkt 1-3 ustawy o RLKS, protest wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia informacji, o której mowa w art. 21 ust. 5 pkt 1 ustawy o RLKS. Do protestu stosuje się odpowiednio przepisy art. 54 ust. 2-6 oraz art. 54a ustawy wdrożeniowej. Oprócz elementów określonych w art. 54 ust. 2 ustawy wdrożeniowej w zakresie polityki spójności, protest od: (1) negatywnej oceny zgodności operacji z LSR zawiera wskazanie, w jakim zakresie podmiot ubiegający się o wsparcie, o którym mowa w art. 35 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 1303/2013, nie zgadza się z tą oceną, oraz uzasadnienie stanowiska tego podmiotu, (2) ustalenia przez LGD kwoty wsparcia niższej niż wnioskowana zawiera wskazanie, w jakim zakresie podmiot ubiegający się o wsparcie, o którym mowa w art. 35 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 1303/2013, nie zgadza się z tym ustaleniem, oraz uzasadnienie stanowiska tego podmiotu. Protest jest wnoszony za pośrednictwem LGD i rozpatrywany przez zarząd województwa. O wniesionym proteście LGD informuje niezwłocznie zarząd województwa. Wniesienie protestu nie wstrzymuje przekazywania do zarządu województwa wniosków o udzielenie wsparcia dotyczących wybranych operacji. Do wnoszenia protestu i postępowania wszczętego na skutek jego wniesienia przepisy art. 53 ust. 2 i 3, art. 56 ust. 2 oraz art. 57-67 ustawy wdrożeniowej w zakresie polityki spójności stosuje się odpowiednio, z tym, że: protest pozostawia się bez rozpatrzenia również w przypadku, gdy nie spełnia wymagań określonych w ust. 4; w weryfikacji, o której mowa w art. 56 ust. 2 ustawy wdrożeniowej w zakresie polityki spójności, a także w ponownej ocenie, o której mowa, w art. 58 ust. 3 ustawy wdrożeniowej w zakresie polityki spójności, nie mogą brać udziału osoby, które były zaangażowane w przygotowanie projektu; przepisy art. 24 § 1 pkt 1-4 oraz 6 i 7 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio; art. 66 ust. 2 ustawy wdrożeniowej w zakresie polityki spójności ma zastosowanie, gdy zostanie wyczerpana kwota środków, o których mowa w art. 33 ust. 5 rozporządzenia nr 1303/2013, przewidzianych w umowie ramowej na realizację danego celu głównego LGD w ramach środków pochodzących z danego EFSI. Jest to szereg szczegółowych przepisów regulujących postępowanie odwoławcze wywołane wniesieniem przez stronę protestu, których nieuwzględnienie przez Sąd I instancji w swojej ocenie prawnej doprowadziło do zupełnie błędnych wniosków, w konsekwencji do wyroku istotnie naruszającego prawo.
f) art. 55 pkt 1 i 2 ustawy wdrożeniowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Sąd I instancji nie zastosował przepisu właściwego tj. art. 22 ust. 5 ustawy o RLKS, który wprost wskazuje organ właściwy do rozpatrzenia protestu.
Gdyby strona przedłożyła Sądowi kompletną dokumentację WSA spostrzegłby, że na protest strony, który wpłynął do Rady Lokalnej Grupy Działania Centrum Inicjatyw Wiejskich 26 lipca 2018 r., o którym RLD poinformowała Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego pismem z dnia 27 lipca 2018 r., a którego organ zarzuty rozpatrzyła w ponownej ocenie wniosku dokonanego uchwałą Nr LXXVI/2018 z dnia 30 lipca 2018 r., o czym strona została powiadomiona 31 lipca 2018 r., to sam protest został rozstrzygnięty przez Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego, co wynika z pisma z dnia 21 sierpnia 2018 r. znak: [...] o czym strona nie wspomniała w skardze. Zgodnie z przepisami ustawy o RLKS i odpowiednio stosowanymi przepisami ustawy wdrożeniowej Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego rozpatrzył protest strony, a organ dokonał ponownej oceny operacji (wniosku o dofinansowanie) oceniając operację w kontekście zarzutów protestu, nie znajdując podstaw do zmiany oceny punktowej operacji. RLD nie dokonywała rozstrzygnięcia protestu wbrew ocenie Sądu I instancji.
Przywołany w podstawie prawnej rozstrzygnięcia przez Sąd I instancji przepis art. 55 pkt 1 i 2 ustawy wdrożeniowej nie ma tu zastosowania, ponieważ wniosek strony złożony został w ramach operacji w zakresie podejmowania działalności gospodarczej w ramach poddziałania 19.2. "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020.
g) art. 60 ustawy wdrożeniowej poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie. Sąd I instancji nie zwrócił uwagi, że wniosek strony złożony został w ramach operacji w zakresie podejmowania działalności gospodarczej w ramach poddziałania 19.2. "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, co powoduje, że zastosowanie ma ustawa o RKLS. Przepis art. 60 ustawy wdrożeniowej stosowany odpowiednio na podstawie art. 22 ust. 8 ustawy o RLKS dodatkowo jest przez przepis ustawy, o RLKS modyfikowany. Zgodnie z art. 22 ust. 8 ustawy o RLKS do wnoszenia protestu i postępowania wszczętego na skutek jego wniesienia przepisy art. 53 ust. 2 i 3, art. 56 ust. 2 oraz art. 57-67 ustawy w zakresie polityki spójności stosuje się odpowiednio, z tym, że 1) (uchylony); 2) protest pozostawia się bez rozpatrzenia również w przypadku, gdy nie spełnia wymagań określonych w ust. 4; 2a) w weryfikacji, o której mowa w art. 56 ust. 2 ustawy w zakresie polityki spójności, a także w ponownej ocenie, o której mowa w art. 58 ust. 3 ustawy w zakresie polityki spójności, nie mogą brać udziału osoby, które były zaangażowane w przygotowanie projektu: przepisy art. 24 § 1 pkt 1-4 oraz 6 i 7 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio: 3) art. 66 ust. 2 ustawy w zakresie polityki spójności ma zastosowanie, gdy zostanie wyczerpana kwota środków, o których mowa w art. 33 ust. 5 rozporządzenia nr 1303/2013, przewidzianych w umowie ramowej na realizację danego celu głównego, LGD w ramach środków pochodzących z danego EFSI.
Ograniczenie wprowadzono, zatem dla osób zaangażowanych w przygotowanie projektu, nie dotyczy to ograniczenie, odmiennie jak w ustawie wdrożeniowej, osób zaangażowanych w ocenę projektu. Tym samym Sąd I instancji błędnie uznał, że członek zarządu w osobie [...] , czy przewodniczący RLD [...] powinni zostać wyłączeni z ponownej oceny operacji (wniosku o dofinansowanie strony). RLD jest szczególnym organem stowarzyszenia utworzonym zgodnie z art. 4 ust. 3 pkt 4 i ust. 4 ustawy o RLKS, zgodnie, z którym: stowarzyszenie LGD, oprócz organów wymaganych na podstawie art. 11 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach, jest obowiązana posiadać organ, do którego właściwości należy: a) wybór operacji w rozumieniu art. 2 pkt 9 rozporządzenia nr 1303/2013, zwanych dalej "operacjami", które mają być realizowane w ramach LSR, oraz b) ustalenie kwoty wsparcia zgodnie z art. 34 ust. 3 lit. f) rozporządzenia nr 1303/2013, zwany dalej "radą", chyba, że w statucie LGD przewidziano, że zadania te należą do właściwości zarządu.
Rada jest wybierana przez walne zebranie członków albo przez zebranie delegatów LGD, spośród członków, LGD. Członek rady nie może być równocześnie członkiem organu kontroli wewnętrznej LGD, zarządu LGD lub pracownikiem LGD.
Rada jako organ kolegialny działa w pełnym składzie, prawo nie wymaga wyłączenia się członków rady z oceny operacji (wniosków o dofinansowanie), a biorąc pod uwagę obowiązek zachowania równowagi parytetów reprezentacji w radzie przedstawicieli różnych sektorów - nie jest fizycznie możliwe, aby do takiego wyłączenia mogło dochodzić.
II. Naruszenie przepisów postępowania:
a) art. 61 ust. 2 ustawy wdrożeniowej poprzez odstąpienie od wymagania złożenia pełnej dokumentacji przez stronę i poddanie oceny sprawy w oparciu o niekompletną dokumentację. W myśl art. 61 ust. 2 ustawy wdrożeniowej: Skarga, o której mowa w ust. 1 jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art 58 ust. 1 albo ust. 4 pkt 2, art. 59 albo art. 66 ust. 2 pkt 1a w przypadku, o którym mowa w art. 54 ust. 3 - w terminie 14 dni od dnia upływu terminu na uzupełnienie protestu lub poprawienie w nim oczywistych omyłek, wraz z kompletna dokumentacja w sprawie bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarga podlega wpisowi stałemu.
Strona złączyła do skargi jako dokumentację:
- projekt wniosku o dofinansowanie (wydruk), datowany na 13 czerwca 2018 r., bez podpisu strony, bez daty potwierdzającej złożenie wniosku jak również nadania numeru przez Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego;
- informację z dnia 10 lipca 2018 r. o wyniku oceny przez Radę LGD CIW;
- projekt protestu (wydruk) bez podpisu strony, bez daty złożenia
- pismo z dnia 31 lipca 2018 r. informujące, że w wyniku ponownej oceny wniosku w oparciu o zarzuty protestu RLD nie zmieniła oceny i operacja nadal posiada tę samą liczbę punktów (wraz z uchwałą Rady i tabelą ocen);
- pismo organu z dnia 27 września 2018 r. informujące o ponownej ocenie projektu w zakresie lokalnych kryteriów oraz zarzutów podnoszonych w proteście (łącznie z uchwałą Rady wraz z uzasadnieniem, tabelą obejmująca punktację)
- Regulamin Rady Stowarzyszenia Centrum Inicjatyw Wiejskich stanowiący załącznik nr 2 do uchwały nr 9/2018 Zarządu Stowarzyszenia Centrum Inicjatyw Wiejskich z dnia 21 marca 2018 r.
Sam fakt złożenia dokumentów jako wydruków bez podpisu wskazuje, że dokumentacja przedłożona przez strony jest niekompletna. Stan ten spowodował, że Sąd błędnie ocenił zebrane w sprawie dokumenty, co w konsekwencji spowodowało niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa i zamiast zastosowanie właściwych przepisów ustawy o RLKS zastosowanie wprost przepisów ustawy wdrożeniowej.
b) art. 61 ust. 3 ustawy wdrożeniowej poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu i przyjęcie wraz ze skargą niekompletnej dokumentacji, co spowodowało błędną ocenę stanu faktycznego, a w konsekwencji
c) art. 61 ust. 7 ustawy wdrożeniowej poprzez niezastosowanie tego przepisu, co doprowadziło do ustalenia stanu faktycznego w sposób niewłaściwy, a następnie w konsekwencji doprowadziło do błędnej oceny prawnej. Zgodnie z art. 66 ust. 7 ustawy wdrożeniowej w przypadku wniesienia skargi bez kompletnej dokumentacji lub bez uiszczenia wpisu stałego Sąd wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia dokumentacji lub uiszczenia wpisu w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia skargi bez rozpatrzenia. Wezwanie wstrzymuje bieg terminu, o którym mowa w ust. 5. Sąd I instancji nie zastosował tego przepisu, co doprowadziło do rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o niekompletną dokumentację. Sąd błędnie przyjął, że Rada LGD CIW rozpatrywała protest, kiedy to Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego rozpatrywał protest, o czym poinformował zarówno Radę LGD CIW jak również skarżącą pismem z dnia 21 sierpnia 2018 r. znak: [...] . Brak tego dokumentu spowodował, że Sąd uznał, że Rada LGD CIW w sposób nieuprawniony rozpatrzyła protest, co nie jest zgodne z prawdą, o czym świadczy załączony do niniejszej skargi powoływany dokument;
d) art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, ze zm. dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Zgodnie z powołanym przepisem art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej. W wyniku rozpoznania skargi sąd może 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwa instytucie, o której mowa w art. 39 ust. 1,
w pkt I sentencji wyroku Sąd uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny.
Natomiast zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania, co do dalszego postępowania.
Brak w sentencji wyroku stwierdzenia o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwy organ zgodnie z dyspozycją art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej powoduje, że naruszony został nie tylko sam przepis prawa, który obligatoryjnie wymaga wskazania, ale również zachodzi sprzeczność pomiędzy sentencją wyroku a uzasadnieniem, które przewiduje rozpatrzenie ponownie sprawy przez organ (bez wskazania czy ma być to Zarząd Województwa czy Rada LGD CIW) co rodzi niejasność co do sposobu wykonania wyroku.
Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie organ przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
[...] w piśmie procesowym z dnia 25 lutego 2019 r. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, z przyczyn określonych w § 2 wskazanego przepisu.
Rozpoznając sprawę w tych granicach Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.
W oparciu o zarzuty postawione na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., skarżący kasacyjnie organ wywodzi, że Sąd I instancji rozpoznał sprawę pomimo wniesienia skargi bez kompletnej dokumentacji. Skarżąca nie załączyła, bowiem do skargi pisma z dnia 21 sierpnia 2018 r. znak: [...] , z którego wynika, że protest rozpatrywał Zarząd Województwa Pomorskiego. Brak tego dokumentu spowodował, że Sąd uznał, iż to Rada LGD CIW w sposób nieuprawniony rozpatrzyła protest, co jest niezgodne z prawdą, o czym świadczy załączony do skargi kasacyjnej dokument. W tym miejscu należy wskazać, że z pisma z 21 sierpnia 2018 r. wynika, że w dniu 6 sierpnia 2018 r. – zgodnie z art. 22 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (Dz. U. z 2018 r., poz.140 ze zm., dalej jako u.r.l.u.l.s.), został wniesiony do Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego protest wraz z dokumentacją dotyczącą rozpatrzenia protestu złożonego w ramach konkursu 1/2018, podziałanie 19.2 "Wsparcie na wdrożenie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego PROW na lata 2014-2020, na operację "[...]" przez Panią [...]. Zarząd Województwa Pomorskiego dokonał analizy dokumentacji dotyczącej wyboru operacji w ramach konkursu numer 1/2018 przekazanej przez Centrum Inicjatyw Wiejskich oraz dokumentacji przekazanej przez Centrum Inicjatyw Wiejskich w dniu 6 sierpnia 2018 r. w ramach złożonego protestu przez wnioskodawcę [...] . Protest został uwzględniony i sprawa została przekazana Lokalnej Grupie Działania Centrum Inicjatyw Wiejskich w celu przeprowadzenia ponownej oceny projektu, tj. powtórnej weryfikacji projektu w zakresie kryteriów i zarzutów podnoszonych w proteście. Informacja o rozpatrzeniu protestu przez Zarząd Województwa Pomorskiego została przekazana wnioskodawcy. Brak wymienionego pisma w dokumentacji konkursowej spowodował, że Sąd I instancji orzekał na podstawie stanu faktycznego niezgodnego ze stanem rzeczywistym, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego zastosowania przepisów prawa materialnego. Sąd zamiast zastosowania właściwych przepisów ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności zastosował wprost przepisy ustawy wdrożeniowej. Sąd za podstawę rozstrzygnięcia przyjął stan faktyczny, z którego wynika, że wnioskodawczyni pismem z 26 lipca 2018 r. wniosła protest, który Rada LGD CIW uznała za bezzasadny i przekazała go do Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego. Następnie pismem z dnia 27 września 2018 r. LGD poinformowała wnioskodawczynię, że w wyniku ponownej oceny protestu w zakresie lokalnych kryteriów i zarzutów podnoszonych w proteście podjęła decyzję o nieuwzględnieniu protestu oraz o negatywnej ponownej ocenie projektu, wskazując na uzasadnienie zawarte w uchwale Rady LGD Centrum Inicjatyw Wiejskich z dnia 13 września 2018 r. Przy czym umknęło uwadze Sądowi I instancji, że z § 3 uchwały Rady LGD Centrum Inicjatyw Wiejskich z dnia 30 lipca 2018 r. w sprawie uznania niezasadności wniesionego przez wnioskodawcę protestu i skierowania protestu do Zarządu Województwa, wynika że protest skierowany został do Zarządu Województwa. Natomiast z treści pisma z dnia 27 września 2018 r. stanowiącego informację w sprawie ponownej oceny projektu w zakresie lokalnych kryteriów oraz zarzutów podnoszonych w proteście wynika, że na podstawie art. 58 ust. 3 w związku z art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy wdrożeniowej, Lokalna Grupa Działania Centrum Inicjatyw Wiejskich informuje o wyniku ponownej oceny projektu w zakresie lokalnych kryteriów i zarzutów podnoszonych w proteście. Rada LGD CIW na posiedzeniu w dniu 13 września 2018 r. w wyniku ponownej oceny projektu w zakresie lokalnych kryteriów i zarzutów podnoszonych w proteście podjęła decyzję o nieuwzględnieniu protestu oraz o negatywnej ponownej ocenie projektu. Wyniki oceny kryteriów opisanych w proteście wraz z uzasadnieniem znajdują się w załączonej uchwale Rady LGD Centrum Inicjatyw Wiejskich. Wprawdzie powołana uchwała z dnia 13 sierpnia 2018 r. została oznaczona jako podjęta w sprawie ponownego rozpatrzenia protestu wnioskodawcy, jednakże z § 1 tej uchwały jednoznacznie wynika, że została ona podjęta w sprawie ponownej oceny kryteriów opisanych w proteście. Z uzasadnienia tej uchwały, mimo wskazania że Rada Lokalnej Grupy Działania CIW ponownie rozpatrzyła protest na wniosek Urzędu Marszałkowskiego Województwa Zachodniopomorskiego, również wynika, że była to ponowna ocena przedmiotowej operacji. Sąd całkowicie pominął te okoliczności, nie wzywając wnioskodawczyni stosownie do postanowień art. 62 ust. 2, ust. 3 i ust. 7 ustawy wdrożeniowej do uzupełnienia dokumentacji w sprawie, tj. złożenia informacji o rozpatrzeniu protestu przez Zarząd Województwa. Naczelny Sąd Administracyjny podziela w tej kwestii stanowisko zawarte w skardze kasacyjnej, iż naruszenie wyżej wymienionych przepisów postępowania doprowadziło w konsekwencji do błędnej oceny stanu faktycznego. Sąd I instancji w sposób nieuprawniony przyjął, że protest rozpoznał niewłaściwy organ.
Usprawiedliwiony okazał się także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej. Zasadnie wywodzi autor skargi kasacyjnej, że brak w sentencji zaskarżonego wyroku stwierdzenia o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1 ustawy wdrożeniowej skutkuje, nie tylko naruszeniem art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy, ale także naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż Sąd nie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku organu właściwego do rozpoznania protestu, co rodzi niejasność co do sposobu wykonania wyroku.
Przechodząc do oceny zarzutów postawionych w oparciu o art. 174 pkt 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela argumentację zawartą w skardze kasacyjnej. Wnioskodawczyni złożyła 13 czerwca 2018 r. do Lokalnej Grupy Działania Centrum Inicjatyw Wiejskich wniosek o dofinansowanie realizacji projektu Zakładanie działalności gospodarczej w ramach konkursu Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego realizowanego przez LGD Centrum Inicjatyw Wiejskich w ramach podziałania 19.2 "Wsparcie na wdrażanie operacji strategii rozwoju kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszaru Wiejskich na lata 2014-2020" na operację zatytułowaną "Utworzenie działalności gospodarczej świadczącej usługi stolarskie". Umknęło uwadze Sądowi I instancji, że w rozumieniu ustawy wdrożeniowej, LGD jest instytucją właściwą do zorganizowania i przeprowadzenia konkursu (instytucja, o której mowa w art. 39 ust. 1 ustawy). Natomiast Zarząd Województwa jest instytucją, o której mowa w art. 55 ustawy wdrożeniowej. Procedurę oceny wniosku, jak i procedurę odwoławczą regulują wprost przepisy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności. Natomiast do tworzenia i działania LGD stosuje się przepisy ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach (tj. Dz. U. 2017 r., poz.210). Z przepisów u.r.l.u.l.s. wynika, że stowarzyszenie jako LGD jest instytucją właściwą do zorganizowania, przeprowadzenia konkursu, oceny projektów, poinformowania niezwłocznie zarządu województwa o wniesionym proteście i w konsekwencji do ponownej oceny projektu. Bowiem prawo do władczego działania w zakresie ponownej oceny projektu po rozpatrzeniu protestu, wynika wprost z przepisu art. 58 ust. 2 pkt 2 ustawy wdrożeniowej, (stosowanego na podstawie przepisu art. 22 ust. 8 u.r.l.u.l.s.), w którym wskazano instytucję organizującą i przeprowadzającą konkurs jako podmiot ponownie dokonujący oceny. Jak już wskazano wyżej przepisy u.r.l.u.l.s., mają zastosowanie wprost do procedury oceny wniosku oraz do procedury odwoławczej, natomiast przepisy ustawy wdrożeniowej stosuje się odpowiednio (art. 54 ust.2-6, 54a, 53 ust. 2 i 3, art. 56 ust. 2 oraz art. 57-67). Pominięcie przez Sąd I instancji przy rozstrzyganiu sprawy, ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności, doprowadziło do niewłaściwego zastosowania wymienionych w osnowie skargi kasacyjnej przepisów ustawy wdrożeniowej. Sąd zastosował niewłaściwe przepisy prawa, które powinny stanowić wzorzec kontroli legalności zaskarżonego aktu. Brak wskazania właściwej podstawy prawnej i jej wyjaśnienia, czyni zasadnym uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Szczecinie.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania postanowiono na podstawie art. 203 pkt 2 w związku z § 14 ust 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło