I GZ 91/19

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2019-04-03

Skład orzekający: Janusz Zajda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy była syndyk masy upadłości posiada legitymację procesową do wniesienia skargi sądowoadministracyjnej na postanowienie dotyczące masy upadłości po uprawomocnieniu się postanowienia o zakończeniu postępowania upadłościowego?
Ratio decidendi
Były syndyk masy upadłości nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia skargi sądowoadministracyjnej dotyczącej masy upadłości po uprawomocnieniu się postanowienia o zakończeniu postępowania upadłościowego. Zgodnie z art. 144 ust. 1 Prawa upadłościowego, w postępowaniach dotyczących masy upadłości legitymowanym do występowania jest wyłącznie syndyk masy upadłości. Utrata tej funkcji skutkuje brakiem możliwości skutecznego wniesienia skargi, co stanowi przesłankę do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 PPSA.
Stan faktyczny
J. P., była syndyk A Sp. z o.o. w S., wniosła skargę na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju o umorzeniu postępowania zażaleniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę, uznając, że po uprawomocnieniu się postanowienia o zakończeniu postępowania upadłościowego (2 lutego 2018 r.) skarżąca utraciła legitymację procesową. J. P. wniosła zażalenie na to postanowienie, kwestionując utratę legitymacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 grudnia 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 1598/18 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi J. P. na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [....] sierpnia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 27 grudnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. P. na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] sierpnia 2018 r. w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego. Stwierdził, że w dniu 22 sierpnia 2018 r. J. P. - była syndyk A Sp. z o.o. w S. - złożyła do Sądu skargę na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] sierpnia 2018 r. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału V WSA, Sąd Rejonowy Szczecin - Centrum w Szczecinie Wydział XII Gospodarczy przysłał postanowienie z [...] listopada 2017 r. (sygn. akt XII GUp 81/15) o stwierdzeniu zakończenia postępowania upadłościowego A sp. z o.o. z/s w S. w upadłości likwidacyjnej, które uprawomocniło się 2 lutego 2018 r. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że po uprawomocnieniu się ww. postanowienia syndyk utraciła legitymację do wniesienia skargi na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju, co skutkowało jej odrzuceniem. W zażaleniu na powyższe postanowienie J. P. wniosła o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd odrzuca skargę, jeżeli zachodzi jedna z przesłanek enumeratywnie wymienionych w przepisie art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302; dalej: ppsa). Zasadniczym kryterium dopuszczalności skargi jest jej wniesienie przez podmiot uprawniony, tj. taki, któremu przepisy prawa przyznają legitymację procesową do złożenia i popierania skargi. Postępowanie sądowoadministracyjne jako postępowanie oparte na zasadzie skargowości, może być prowadzone tylko na podstawie skargi wniesionej przez podmiot do tego legitymowany. Zgodnie z art. 144 ust. 1 ustawy z 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz.U. z 2017 r. poz. 2344) po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Przepis ten jednoznacznie wskazuje, że w postępowaniach dotyczących masy upadłości legitymowanym do występowania w nich jest jedynie syndyk masy upadłości. Postępowania dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka lub przeciwko niemu, a syndyk takie postępowania prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. Upadły zachowuje legitymację jedynie w sprawach, które nie dotyczą masy upadłości (v. wyrok SN z 14 października 2016 r., I CSK 714/15). W sprawie, skarga na postanowienie organu II instancji została wniesiona przez byłego syndyka, który wywodzi, że posiada legitymację procesową w postępowaniu, z uwagi na istniejący po jego stronie interes prawny. Za Sądem I instancji należy powtórzyć, że konsekwencją ogłoszenia upadłości jest odebranie upadłemu zarządu nad jego majątkiem i powierzenie tego zarządu syndykowi. Natomiast wraz z uprawomocnieniem się postanowienia stwierdzającego zakończenie postępowania upadłościowego, syndyk traci zarząd nad majątkiem upadłej Spółki. Postanowienie o stwierdzeniu zakończenia postępowania upadłościowego A sp. z o.o. z/s w S. w upadłości likwidacyjnej uprawomocniło się 2 lutego 2018 r. i wówczas skarżąca J. P. przestała pełnić "funkcję" syndyka. Skargę na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] sierpnia 2018 r. złożyła w dniu [...] sierpnia 2018 r., a zatem już jako "były" syndyk. Zgodnie natomiast z art. 144 ustawy - Prawo upadłościowe stroną skarżącą postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego masy upadłości jest syndyk, a nie "były" syndyk. W tej sytuacji Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że po uprawomocnieniu się postanowienia o zakończeniu postępowania upadłościowego (z dniem 2 lutego 2018 r.) J. P. utraciła legitymację do wniesienia ww. skargi, który to brak jest nieusuwalny. Powyższe skutkowało zatem odrzuceniem skargi, co Sąd I instancji uczynił. Z tych wszystkich względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło