I FZ 186/19
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2019-09-12
Skład orzekający: Sędzia NSA Marek Kołaczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do samodzielnego ustalania umocowania osób działających w imieniu spółki, czy też ciężar wykazania tego umocowania spoczywa na stronie wnoszącej skargę, w tym poprzez przedstawienie dokumentów z Krajowego Rejestru Sądowego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest zobowiązany do samodzielnego ustalania umocowania osób działających w imieniu spółki. Obowiązek wykazania umocowania spoczywa na stronie wnoszącej skargę, która powinna przedstawić dokumenty z Krajowego Rejestru Sądowego przy pierwszej czynności w postępowaniu. Niewykonanie tego obowiązku, pomimo wezwania sądu, skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę spółki H. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie, ponieważ pełnomocnik spółki, doradca podatkowy, nie wykazał swojego umocowania poprzez załączenie dokumentu z KRS. Pomimo wezwania sądu do uzupełnienia tego braku formalnego, spółka tego nie uczyniła. NSA rozpatrywał zażalenie spółki na postanowienie o odrzuceniu skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Kołaczek po rozpoznaniu w dniu 12 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia H. sp. z o.o. z siedzibą w N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 grudnia 2018 r. sygn. akt III SA/Wa 2606/18 o odrzuceniu skargi H. sp. z o.o. z siedzibą w N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 7 września 2018 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za czerwiec 2017 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem z 28 grudnia 2018 r., sygn. akt III SA/Wa 2606/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę H. sp. z o.o. z siedzibą w N. (dalej: "Spółka") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 7 września 2018 r. w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za czerwiec 2017 r.
Uzasadniając przyczyny odrzucenia skargi Sąd I instancji wyjaśnił, że została ona sporządzona w imieniu skarżącej Spółki przez doradcę podatkowego. Do skargi załączono jedynie dokument pełnomocnictwa. Nie załączono dokumentu wykazującego okoliczność, iż osoba która złożyła podpis pod ww. pełnomocnictwem, w istocie była do tego uprawniona. Z uwagi na powyższe, Sąd wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braku formalnego skargi, poprzez złożenie dokumentu wykazującego umocowanie osób, które udzieliły pełnomocnictwa do wniesienia skargi (odpis KRS), w terminie 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi.
Wezwanie powyższe doręczono pełnomocnikowi Spółki w dniu 3 grudnia 2018 r. Pomimo prawidłowego doręczenia wezwania, nie zostało ono wykonane w terminie, czego konsekwencją było odrzucenie skargi.
W zażaleniu na powyższe postanowienie, pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając naruszenie art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.; dalej: p.p.s.a.)
Podnoszono również, że w odpowiedzi na identyczne w treści wezwanie, w innej sprawie ze skargi Spółki, pełnomocnik przesłał odpis z Krajowego Rejestru Sądowego potwierdzający uprawnienie osoby do reprezentowania Spółki, więc WSA, w związku z poprzednią sprawą, był już w jego posiadaniu.
Jednocześnie zwracając uwagę na publiczną funkcję rejestrów, zgodnie z którą zarówno sąd jak i przeciwnik procesowy w dowolnym momencie mogą sprawdzić, czy pełnomocnik strony został prawidłowo umocowany stwierdzić należy, że nie ma podstaw by uznać, że skarga z 8 października 2019 r. zawierała braki formalne, które skutkować powinny jej odrzuceniem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Przystępując do oceny podniesionych zarzutów należy przede wszystkim przypomnieć, że powodem odrzucenia skargi było nieuzupełnienie w terminie jej braków formalnych. Z akt sprawy wynika, że działający w imieniu Spółki pełnomocnik, wniósł skargę nie załączając do niej dokumentu wykazującego okoliczność, iż osoba która złożyła podpis pod pełnomocnictwem, była do tego uprawniona. Faktem bezspornym jest również okoliczność, że Spółka nie uzupełniła w wyznaczonym przez Sąd terminie powyższego braku, czego nie zmienia sytuacja, w której uczyniła zadość tożsamemu w treści wezwaniu w innej sprawie ze skargi Spółki.
Zgodnie z art. 57 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Każde pismo strony natomiast, zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. powinno m.in. zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. zgodnie z art. 28 § 1 i art. 29 p.p.s.a. "Osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu", natomiast "Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu". Przy czym w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że stosownym dokumentem do wykazania osób upoważnionych do reprezentowania spółek prawa handlowego jest dokument zawierający informacje z Krajowego Rejestru Sądowego. Informacje z KRS pozwalają natomiast ustalić właściwy sposób reprezentacji podmiotu udzielającego pełnomocnictwa. Z kolei w myśl art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Odmienna regulacja, o której mowa w końcowej części przepisu art. 49 § 1 p.p.s.a. to, na gruncie rozpoznawanej sprawy, stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. odrzucenie skargi, której braków formalnych strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
Jednocześnie nie można uznać, że WSA z urzędu powinien mieć informację o tym, że osoba która złożyła podpis pod ww. pełnomocnictwem, w istocie była do tego uprawniona. W świetle bowiem unormowań zawartych w art. 46 § 1 i 3, art. 37 § 1 w zw. z art. 28 § 1 i art. 29 p.p.s.a. to na osobie dokonującej czynności w postępowaniu w imieniu osoby prawnej spoczywa obowiązek wykazania swego umocowania. Nie zmienia tej zasady regulacja zawarta w art. 15 ust. 1 ustawy z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 986 ze zm.), zgodnie z którą od dnia ogłoszenia w Monitorze Sądowym i Gospodarczym nikt nie może zasłaniać się nieznajomością ogłoszonych wpisów, jak również domniemanie prawdziwości danych wpisanych do rejestru (wynikające z art. 17 ww. ustawy). Nie sposób bowiem przyjąć, by konsekwencje prawem przewidzianego ogłoszenia dokonanego wpisu, mogły dotyczyć postępowania sądowego na etapie oceny braków formalnych pism. Oznacza to, że ogłoszenie dokonanego wpisu nie zwalnia strony od obowiązku uzupełniania braków formalnych, a ciężar czynienia ustaleń, czy osoba dokonująca czynności posiada stosowne umocowanie, nie zostaje przerzucony na Sąd.
Wskazując na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło