VII SA/Wa 2876/15
WyrokWSA w Warszawie2016-10-18
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Krystyna Tomaszewska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa nośnika reklamowego o znacznych gabarytach, trwale związanego z konstrukcją dachu budynku, stanowi budowlę wymagającą pozwolenia na budowę, czy też instalację podlegającą zgłoszeniu?Ratio decidendi
Budowa nośnika reklamowego o znacznych gabarytach, trwale związanego z konstrukcją dachu budynku i stanowiącego samodzielną budowlę, wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Samo zgłoszenie, nawet przyjęte bez sprzeciwu, nie jest skuteczne w przypadku inwestycji wymagającej pozwolenia. W takiej sytuacji organ powinien zastosować tryb legalizacyjny z art. 50 i 51 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę nośnika reklamowego wybudowanego na dachu budynku Poczty Polskiej. Organ pierwszej instancji uznał, że nośnik ten, ze względu na swoje gabaryty i sposób posadowienia, stanowi budowlę wymagającą pozwolenia na budowę, a nie instalację podlegającą zgłoszeniu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, uznając, że przepis o odległości od drogi nie ma zastosowania, ale nakazał wyjaśnienie kwestii obciążenia konstrukcji budynku przez nośnik. Skarżąca spółka twierdziła, że wystarczające było zgłoszenie, a urządzenie istnieje legalnie od 10 lat. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów, że budowa nośnika wymagała pozwolenia na budowę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2016 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.) - po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r., nakazującej [...] Sp. z o.o. rozbiórkę nośnika reklamowego o nr identyfikacyjny[...] z tablicą ekspozycyjną o wymiarach ok. 12,00 x 3,00 m, wybudowanego na dachu budynku Poczty Polskiej przy ul. [...] w [...] w jego północno-wschodnim narożniku z naruszeniem ustawy o drogach publicznych - uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] ustalił, iż w północno-wschodnim narożniku dachu budynku wybudowany został nośnik reklamowy o wymiarach tablicy ekspozycyjnej ok. 12,00 x 3,00, która jest oświetlona lampą umieszczoną na górnej krawędzi tablicy oraz posiada pomost montażowy.
Narożnik budynku na którym umieszczono nośnik reklamowy oddalony jest o ok. 2,50 m od krawędzi jezdni ul. [...] w [...], a na tablicy widnieje logo o treści "[...]".
Inwestor przedstawił umowę najmu zawartą z Pocztą Polską S.A. z której wynika, że wynajmujący oddał w najem część powierzchni nieruchomości przy ul. [...] w [...] na której zamontowane zostanie urządzenie reklamowe. Inwestor przedstawił także kopię zgłoszenia dokonanego w dniu [...] marca 2005r dotyczącego przedmiotowego nośnika, podkreślając, że zgłoszenie zostało przyjęte bez sprzeciwu.
Organ pierwszej instancji przeanalizował dokumentację załączoną do zgłoszenia wskazując, że przedmiotowy nośnik reklamowy posiada solidną konstrukcję stalową o znacznych gabarytach trwale związaną z podłożem. Konstrukcję nośną tablicy zaprojektowano z profili stalowych St3SY. Mocowanie zrealizowano za pomocą profili walcowanych przyspawanych do belek stropu Kleina.
Konstrukcja została tak zaprojektowana aby stanowić skuteczne oparcie dla czynników atmosferycznych i dopiero po jej wykonaniu mógł nastąpić montaż podświetlanej tablicy o wymiarach ok. 12,00m x 3,00m. Zdaniem organu powiatowego budowa przedmiotowego nośnika reklamowego nie mieści się w pojęciu " instalowania tablic i urządzeń reklamowych", na które zgodnie z art. 29 ust 2 pkt 6 Prawa budowlanego nie jest wymagane zgłoszenie.
Instalowaniem nie można określać budowy samodzielnej konstrukcji (budowli) na części istniejącego obiektu budowlanego.
Wielkość przedmiotowego nośnika reklamowego, jego posadowienie oraz ciężar przesądzają o zakwalifikowaniu go do kategorii budowli wymagającej uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W sytuacji gdy inwestor błędnie dokonał zgłoszenia, a organ wadliwie zaniechał wniesienia sprzeciwu zastosowanie w sprawie powinien znaleźć tryb wynikający z art. 50 i 51 Prawa budowlanego.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] uznał jednak brak możliwości prowadzenia postępowania legalizacyjnego z uwagi na usytuowanie nośnika reklamowego w odległości ok 2-3 m od krawędzi ul. [...] z naruszeniem odległości wynikających z art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 460 z późn. zm.).
W świetle powyższych ustaleń organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 51 ust 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r – Prawo budowlane nakazał inwestorowi rozbiórkę opisanego nośnika reklamowego.
Rozpatrując odwołanie inwestora [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił argumentację organu pierwszej instancji w zakresie uznania, że realizacja przedmiotowego nośnika nie mieści się w pojęciu "instalowania tablic i urządzeń reklamowych", na które zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt: 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2010 r. nr 243 poz. 1623 ze zm), nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Realizacja przedmiotowego nośnika reklamowego posiadającego solidną konstrukcję stalową o znacznych gabarytach trwale związaną z podłożem stanowi budowę obiektu budowlanego, na którą inwestor winien uzyskać pozwolenie na budowę. Zdaniem organu odwoławczego aby zgłoszenie było skuteczne to musi dotyczyć robót budowlanych podlegających zgłoszeniu, a nie pozwoleniu na budowę.
Jeżeli zgłoszenie dotyczy inwestycji wymagającej uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę to nie jest ono skuteczne nawet w sytuacji braku wniesienia sprzeciwu.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji dotyczące zastosowania trybu legalizacyjnego przewidzianego w art. 50 i 51 Prawa budowlanego w sytuacji wadliwego zgłoszenia. Jednakże organ odwoławczy nie zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, iż inwestycja budowlana polegająca na budowie przedmiotowego nośnika reklamowego na dachu wyższego budynku Poczty Polskiej S.A., położonego przy ul. [...][...] jest sprzeczna z wymogami wynikającymi z przepisu art. 43 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
Organ odwoławczy stwierdził, iż przepis ten statuuje generalny obowiązek zachowania, w szczególności ze względów, bezpieczeństwa, odpowiedniej odległości pomiędzy obiektami budowlanymi zlokalizowanymi przy drodze a zewnętrzną krawędzią jezdni. W ocenie organu odwoławczego, chodzi tu o obiekty wolnostojące lokalizowane w pasie drogowym, a nie sytuowane na istniejącym już obiekcie budowlanym, będącym budynkiem, a zatem powyższy przepis ustawy nie znajduje w sprawie zastosowania.
Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z uwagi na gabaryty i masę przedmiotowego nośnika reklamowego usytuowanego na dachu budynku wskazane jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie oddziaływania tego nośnika na obiekt, na którym został posadowiony.
Należy ustalić, czy przedmiotowy nośnik reklamowy nie obciąża w sposób znaczny konstrukcji budynku, co może powodować zagrożenie bezpieczeństwa dla ww. obiektu, w którym przebywają ludzie. Zgodnie bowiem z art. 50 ust 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane organ winien sprawdzić roboty, które mogą powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź środowiska.
Zdaniem organu odwoławczego sprawa wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w stopniu przekraczającym dyspozycję art. 136 k.p.a. i od ustaleń w zakresie ewentualnego wpływu nośnika reklamowego na budynek zależeć będzie jej rozstrzygnięcie.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła [...] Sp. z o.o., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji wraz z zasądzeniem kosztów postępowania.
Zdaniem skarżącej do uzyskania pozwolenia na wykonanie urządzenia reklamowego na obiekcie budowlanym wystarczająca jest forma zgłoszenia.
Przedmiotowe urządzenie reklamowe istnieje już 10 lat i gdyby negatywnie wpływało na budynek to fakt taki powinien się już ujawnić i zostać wpisany do książki budynku.
W ocenie skarżącej urządzenie reklamowe zostało zainstalowane zgodnie z obowiązującym prawem i funkcjonuje w pełni legalnie dlatego prowadzone postępowanie powinno zostać umorzone.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona
Zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa, zaś w myśl przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz 1269) sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest jedynie pod względem zgodności z prawem.
W rozpoznawanej sprawie wbrew zarzutowi skarżącej spółki organ przyjął prawidłową interpretację przepisów Prawa budowlanego, kwalifikując projektowane urządzenie reklamowe do kategorii obiektów wymagających pozwolenia na budowę.
Z dołączonego do zgłoszenia projektu budowlanego wynika, że projektowane urządzenie reklamowe składa się z konstrukcji nośnej tablicy zaprojektowanej z profili stalowych St3SY. Mocowanie zrealizowano za pomocą profili walcowanych przyspawanych do belek stropu Kleina.
Konstrukcja została tak zaprojektowana aby stanowić skuteczne oparcie dla czynników atmosferycznych i dopiero po jej wykonaniu mógł nastąpić montaż podświetlanej tablicy o wymiarach ok. 12,00m x 3,00m.
Posadowienie przedmiotowego urządzenia reklamowego na dachu budynku sprowadza się do konieczności zapewnienia konstrukcji nośnej oraz samej tablicy reklamowej stabilnej podstawy uniemożliwiającej łatwe jej przesunięcie, przeniesienie w inne miejsce czy zniszczenie przy silnych podmuchach wiatru.
Zważywszy na wymiary i ciężar przedmiotowego urządzenia reklamowego jego ustawienie w określonym miejscu za pomocą urządzeń budowlanych (dźwigu i podnośnika koszowego) stanowi zdaniem sądu, roboty budowlane (budowę) w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego wymagające pozwolenia na budowę.
W wyniku prac budowlanych powstaje "od podstaw" w określonym miejscu obiekt budowlany trwale związany z dachem, który powinien spełniać wymagania zawarte w art. 5 Prawa budowlanego dotyczące bezpieczeństwa konstrukcji i bezpieczeństwa użytkowania obiektu budowlanego.
Sporny obiekt zgłoszony przez skarżącego jest konstrukcją przestrzenną, stanowiącą budowlaną i techniczno - użytkową całość.
Jest to budowla niepowiązana z innym obiektem budowlanym, o znacznej wielkości tablicy reklamowej (36 m2) umieszczonej na dachu budynku na wysokości 15,6 – 19,0 m od poziomu terenu i znacznej masie całkowitej oraz w sposób stabilny i odporny na działanie czynników atmosferycznych jest posadowiona.
W myśl art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego na realizację tego obiektu wymagane jest pozwolenie na budowę.
Z powyższych względów nie można zgodzić się z zarzutem skarżącego, że wszystkie urządzenia reklamowe są objęte dyspozycją art. 29 ust 2 pkt 6 Prawa budowlanego i wymagają jedynie zgłoszenia.
Urządzenia reklamowe, o których mowa w art. 29 ust 2 pkt 6 Prawa budowlanego to urządzenia wolnostojące niezwiązane trwale z podłożem, które są jednak urządzeniami stosunkowo lekkimi, przenośnymi o małych gabarytach.
Organy nadzoru budowlanego trafnie przyjęły, iż w sytuacji gdy inwestor błędnie dokonał zgłoszenia, a organ wadliwie zaniechał wniesienia sprzeciwu zastosowanie w sprawie powinien znaleźć tryb wynikający z art. 50 i 51 Prawa budowlanego.
Wbrew twierdzeniom organu pierwszej instancji przeszkody do prowadzenia postępowania legalizacyjnego we wskazanym trybie nie stanowi usytuowanie nośnika reklamowego z naruszeniem odległości wynikających z art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 460 z późn. zm.).
Organ odwoławczy prawidłowo ustalił, że powyższy przepis ustawy nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie.
Przepis art. 43 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych dotyczy bowiem sytuowania obiektów budowlanych zlokalizowanych przy drogach i nie odnosi się do nośnika reklamowego usytuowanego na już istniejącym obiekcie budowlanym.
Projekt budowlany zawiera dane dotyczące obciążenia budowli ( obciążenia zmienne środowiskowe- obciążenie oblodzeniem ) oraz obciążenia statyczne projektowane.
Organ pierwszej instancji w ogóle nie zbadał tego, czy przedmiotowy nośnik reklamowy znajdujący się na dachu budynku nie obciąża w sposób znaczny konstrukcji budynku, co może powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia.
Wśród przesłanek wymienionych w art. 50 ust 1 w związku z art. 51 ust 7 Prawa budowlanego jest wymieniona przesłanka mówiąca o robotach budowlanych wykonanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. Powyższa przesłanka znajduje zastosowanie zarówno w przypadkach dotyczących robót budowlanych wymagających uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę albo dokonania zgłoszenia, jak i wówczas, gdy roboty budowlane nie podlegają takim obowiązkom. Z akt sprawy nie wynika, aby organ pierwszej instancji dokonał przeglądu książki obiektu, jak również w inny sposób zbadał i ocenił, czy przedmiotowy nośnik reklamowy znajdujący się na dachu budynku nie obciąża w sposób znaczny konstrukcji budynku, co może powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia.
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. wskazując w jakim zakresie należy przeprowadzić postępowanie wyjaśniające oraz jakie kwestie wymagają ustaleń. Dopiero dokonanie ustaleń we wskazanym zakresie pozwoli na wydanie właściwego rozstrzygnięcia w sprawie.
Prawidłowe rozstrzygnięcie organu odwoławczego i bezzasadność zgłoszonych zarzutów skargi powodują jej oddalenie stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz 1270 ze zm).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło