VI SA/Wa 1959/17

WyrokWSA w Warszawie2018-04-18

Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś - Rosińska, Grzegorz Nowecki, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo unieważnił patent z powodu braku poziomu wynalazczego, opierając się na analizie stanu techniki i zastrzeżeń patentowych, a także czy dopuszczenie dowodów z dokumentów w języku obcym bez pełnego tłumaczenia naruszało przepisy postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP prawidłowo unieważnił patent z powodu braku poziomu wynalazczego, ponieważ rozwiązanie było oczywiste w świetle istniejącego stanu techniki. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym dopuszczenia dowodów z dokumentów w języku obcym, uznano za niezasadne, ponieważ skarżący nie wykazał, aby częściowe tłumaczenie uniemożliwiło mu odniesienie się do zarzutów, a organ oparł swoje rozstrzygnięcie na prawidłowo przetłumaczonych dokumentach.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi "N." Sp. z o.o. na decyzję Urzędu Patentowego RP o unieważnieniu patentu na "Wielowarstwową kurtynę elastyczną rolowanej bramy przeciwpożarowej". Urząd Patentowy uznał, że wynalazek nie posiada poziomu wynalazczego, ponieważ był oczywisty w świetle istniejącego stanu techniki, co potwierdziły przedłożone dokumenty patentowe. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym dopuszczenie dowodów z dokumentów w języku obcym bez pełnego tłumaczenia, oddalenie wniosków dowodowych oraz niewłaściwą interpretację zastrzeżeń patentowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi "N." Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu oddala skargę Urząd Patentowy RP decyzją nr. [...] z dnia [...] czerwca 2017 r., wydaną w trybie postępowania spornego wszczętego na skutek sprzeciwu uznanego za bezzasadny, złożonego przez [...] sp. z o.o, z siedzibą w G. (dalej "wnioskodawca"), na podstawie art. 24 i art. 26 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1117 ze zm., dalej: "p.w.p."), w związku z art. 246 i art. 247 ust.2 p.w.p. oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., unieważnił patent pt.: "[...]" nr [...], udzielony na rzecz [...] sp. z o.o z siedzibą w G.(dalej "uprawniony", lub "skarżący"), jak również orzekł o kosztach postępowania. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych oraz prawnych. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] czerwca 2016 r. [...] sp. z o.o. z siedzibą w G. wniosła sprzeciw wobec decyzji Urzędu Patentowego RP o udzieleniu patentu pt.: "[...]" nr [...] na rzecz [...] sp. z o.o z siedzibą w G., z pierwszeństwem od dnia [...] grudnia 2007 r., przy czym o udzieleniu patentu ogłoszono w dniu 29.01.2016 r. ([...]). Za podstawę sprzeciwu wskazano art. 24, art. 25 i art. 26 oraz art. 37 p.w.p., podnosząc brak nowości i brak poziomu wynalazczego spornego patentu, a także wykroczenie poza pierwotny zakres zgłoszenia. Na dowód braku zdolności patentowej wnioskodawca przedłożył: • opis patentowy nr [...] opublikowany w dniu [...] kwietnia 1975 r., • opis patentowy nr [...]opublikowany w dniu [...] marca 1978 r., • opis patentowy nr [...]opublikowany w dniu [...] sierpnia 2005 r., • opis patentowy nr [...]opublikowany w dniu [...] lipca 2006 r., • opis patentowy nr [...] opublikowany w dniu [...] czerwca 2001 r., • opis patentowy nr [...]opublikowany w dniu [...] września 2002 r., a także (w późniejszym terminie) wskazany w stanie techniki spornego patentu • opis patentowy nr [...] opublikowany w dniu [...] lutego 1999 r., oraz • opis patentowy nr [...] opublikowany w dniu [...] grudnia 1998 r. W odpowiedzi na zgłoszony sprzeciw uprawniony uznał go za bezzasadny, wobec czego sprawa została przekazana do rozpatrzenia w trybie o unieważnienie patentu. W pismach procesowych i na rozprawach w dniach [...] listopada 2016 r., [...] stycznia 2017 r. [...] marca 2017 r. i [...] czerwca 2017 r. uprawniony stwierdził, że żaden z przeciwstawionych materiałów nie świadczy o braku zdolności patentowej spornego wynalazku. Odniósł się do wszystkich przeciwstawionych materiałów wskazując, iż żaden z nich nie przedstawia konstrukcji podobnej do konstrukcji spornego wynalazku. Wyjaśnił, że głównym celem wynalazku było uniknięcie marszczenia kurtyny podczas jej zwijania. Odnośnie zmian dokonanych w spornym opisie w trakcie postępowania zgłoszeniowego stwierdził, że zmiany te albo dotyczą stanu techniki, który stanowi rzecz oczywistą, albo cech ujawnionych na rysunku znajdującym się w aktach. Wskazał ponadto, iż teksty dokumentów [...] i [...] zostały złożone dopiero w dniu [...] kwietnia 2017 r., a więc później niż 6 miesięcy po dniu opublikowania spornego patentu, a więc nie powinny być podstawą oceny zdolności patentowej spornego wynalazku. Podkreślił w występującą w konstrukcji wynalazku odmienność aktywnych systemów przeciwpożarowych ze zraszaniem i systemów biernych. Ponadto wniósł o dopuszczenie dowodu z przesłuchania świadka na okoliczność omówienia zalet i konstrukcji wynalazku w odniesieni do innych rozwiązań, a także przeprowadzenia dowodu z eksperymentu technicznego – pokazu działania kurtyny przeciwpożarowej według spornego patentu. Kolegium Orzekające Urzędu Patentowego RP (dalej "Kolegium") postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. oddaliło ww. wnioski dowodowe. Po przeprowadzeniu rozprawy Urząd Patentowy RP wymienioną na wstępie decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. unieważnił patent pt.: "[...]" nr [...]. W uzasadnieniu orzeczenia Kolegium przytoczyło na wstępie treść art. 255 ust. 1 pkt 9 p.w.p., art. 246 ust. 1 i 2 p.w.p., art. 247 ust. 2 p.w.p., art. 24 p.w.p. i art. 26 ust. 1 p.w.p. w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku, a następnie poczyniło obszerny wywód w zakresie oceny nieoczywistości spornego rozwiązania (poziomu wynalazczego). Organ wskazał, że konieczne jest w tym przypadku uwzględnienie w istocie całego stanu techniki, gdyż rozwiązanie jest oczywiste, gdy w świetle stanu techniki ujawnionego w jednym lub łącznie w kilku rozwiązaniach wynika ono w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny. Organ, uwzględniając wniesiony sprzeciw, uznał za zasadny zarzut braku poziomu wynalazczego, i w tym zakresie, po przedstawieniu zastrzeżeń patentowych zawartych w opisie patentowym oraz treści art. 26 ust. 1 p.w.p., stwierdził, że termin "oczywisty" o którym mowa w ww. przepisie oznacza, że dla znawcy w danej dziedzinie rozwiązanie nie wykracza poza zwykły postęp, a jedynie wyraźnie i logicznie wynika ze stanu techniki i jest przez niego oczekiwane. Wskazał, że za znawcę w danej dziedzinie należy uważać przeciętnego praktyka dysponującego przeciętną, ogólnie dostępną wiedzą z danej dziedziny w dacie zgłoszenia i mającego pełny dostęp do wszystkiego, co tworzy stan techniki, a szczególnie do okazanych dokumentów przeciwstawnych. Ma on również do swojej dyspozycji typowe środki i możliwości do prowadzenia rutynowych prac i doświadczeń. Z kolei kryteria określające, jakie rozwiązania zalicza się do rozwiązań oczywistych, to wg. organu: - rutynowe dostosowanie do danych warunków znanego już w tej samej, bądź w podobnej dziedzinie rozwiązania (drobne udoskonalenia, przeniesienie); - zastąpienie w rozwiązaniu znanego już środka technicznego innym również już znanym równoważnikiem; - proste wykorzystanie znanej już ogólnie zasady dla osiągnięcia w świetle tej zasady celu (analogii); - zwyczajne połączenie kilku znanych rozwiązań, bądź nawet rozwiązanie dokonane wprost przez skojarzenie kilku takich rozwiązań. Według Urzędu Patentowego oczywistość rozwiązania rozważa się w świetle jednego lub większej liczby wcześniejszych dokumentów traktowanych łącznie. Sposób uwzględniania stanu techniki przyjęty w praktyce i orzecznictwie polskiego i innych urzędów patentowych, polega na wybraniu jednego dokumentu najbliższego przedmiotowemu rozwiązaniu lub kilku dokumentów, gdy przedmiotowe rozwiązanie ma charakter połączenia kilku rozwiązań cząstkowych i rozpatrywaniu nieoczywistości przedmiotowego rozwiązania w stosunku do dokumentów. W świetle powyższych dowodów organ uznał, że rozwiązanie problemu technicznego w spornym patencie nie jest zaskakujące ani nieoczekiwane, albowiem wszystkie cechy znamienne spornego wynalazku są znane z wyżej wymienionych dokumentów. Przeciętny znawca w danej dziedzinie techniki wykorzystując w sposób standardowy dostępną wiedzę, bez dokonań twórczych, a jedynie w oparciu o wskazane wyżej dokumenty i swoją rutynę zawodową, może połączyć znane z ww. dokumentów cechy techniczne i osiągnąć rezultat taki, jak w spornym wynalazku. Kolegium zauważyło również, że zakres ochrony przedmiotowego patentu określono w zastrzeżeniu niezależnym nr 1 w sposób następujący: "Wielowarstwowa kurtyna elastyczna rolowanej bramy przeciwpożarowej w postaci elastycznej zasłony ognioodpornej nawijanej na poziomy, obrotowy wał, osadzony nad otworem w ścianie budynku, wykonana z niezależnych warstw z elastycznej tkaniny, przy czym połączone są one ze sobą poprzecznymi przeszyciami, gdzie poprzeczne przeszycia wraz z niezależnymi warstwami z elastycznej tkaniny tworzą poziomo biegnące lamele, znamienna tym, że zawiera ona jedną nośną warstwę (1] oraz jedną izolacyjną warstwę (2)." Organ zwrócił uwagę, iż w toku analizy korzystał z zasady możliwie szerokiej interpretacji treści zastrzeżeń w świetle całego opisu patentowego przy ocenie nowości i poziomu wynalazczego uznając, że nie ma powodu do wykorzystania opisu dla interpretacji zastrzeżeń w sposób zawężający, gdyż nie występuje w nich kwestia pojęć, które wymagają interpretacji. Organ wyjaśnił, iż cechy nie należące do zgłaszanego wynalazku nie podlegają ocenie jego zdolności patentowej. Dlatego też zespół cech podlegający ocenie zdolności patentowej spornego wynalazku stanowi "wielowarstwowa kurtyna elastyczna w postaci elastycznej zasłony ognioodpornej nawijanej na poziomy, obrotowy wał, wykonana z niezależnych warstw z elastycznej tkaniny, przy czym połączone są one ze sobą poprzecznymi przeszyciami, gdzie poprzeczne przeszycia wraz z niezależnymi warstwami z elastycznej tkaniny tworzą poziomo biegnące lamele, zawierająca jedną co najmniej nośną warstwę oraz co najmniej jedną izolacyjną warstwę". Kolegium wskazało, iż cechy określone w części niezamiennej zastrzeżenia 1 spornego patentu są znane np. z dokumentów wskazanych przez uprawnionego w opisie stanu techniki stanowiącym część opisu. Po przeprowadzeniu analizy uznano przedłożone przez wnioskodawcę materiały dowodowe dowodzą braku poziomu wynalazczego spornego wynalazku. Z kolei cechy znamienne, są znane są znane z przedłożonego przy sprzeciwie opisu patentowego nr [...] opublikowanego w dniu [...] sierpnia 2005 r. Organ zwrócił uwagę na zastrzeżenie nr 1 do opisu patentowego, zgodnie z którym "Elastyczna ściana ognioodporna (1) posiadająca pierwszą powierzchnię (3) skierowaną w stronę obszaru pożaru (10) i drugą powierzchnię (4) po przeciwnej stronie (względem) pierwszej powierzchni, przy czym wymieniona ściana zawiera warstwę elastycznego materiału izolacyjnego (6) pomiędzy pierwszą warstwą tkaniny z włókna bazaltowego (5), a drugą powierzchnią.", a także nr 2, który wyraźnie wskazuje że na tej figurze przedstawiono jedynie dwie warstwy, tj. jedną warstwę w postaci tkaniny z włókna bazaltowego oraz jedną izolacyjną warstwę w postaci elastycznego materiału izolacyjnego, np. z wełny mineralnej lub waty szklanej. Ponadto ze str. 3 opisu wynika, iż stosowana tkanina bazaltowa stanowi warstwę nośną. Wobec powyższego podnoszone w toku postępowania argumenty uprawnionego Kolegium uznało za bez znaczenia dla oceny zdolności patentowej spornego wynalazku bowiem uprawniony umieścił cechy takie jak zespolenie warstw w części nieznamiennej zastrzeżenia niezależnego zastrzeżenie niezależne spornego patentu, a także zastrzeżenie niezależne spornego patentu nie zawiera żadnego odniesienia do grubości warstw w rozwiązaniu przeciwstawionym. Konkludując organ wyjaśnił, że brak poziomu wynalazczego spornego wynalazku w stosunku do kurtyny ujawnionej w patencie pt.: "[...]" nr [...] stanowi samodzielną przesłankę unieważnienia spornego patentu, a zatem postanowił odstąpić od zbadania zasadności pozostałych zarzutów. Kolegium odmówiło również przeprowadzenia wnioskowanych przez uprawnionego dowodów, gdyż w ocenie organu nie miały one znaczenia dla ustalenia istotnych dla wyjaśnienia sprawy okoliczności. Powyższa decyzja Urzędu Patentowego RP stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której "[...]" sp. z o.o. z siedzibą w G. wniosła o uchylenie tej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia, a także o zasądzenie kosztów. Wydanej decyzji skarżący zarzucił naruszenie: • Art. 7 w zw. art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 5 ust. 1 i 2 oraz art. 4 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim oraz art. 27 Konstytucji RP i art. 256 ust. 1 p.w.p. poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie w sprawie o w/w sygnaturze akt dowodów z dokumentów sporządzonych w językach obcych, nieprzetłumaczonych na język polski w sposób uwierzytelniony lub przetłumaczonych jedynie wybiórczo - w sposób fragmentaryczny, czym naruszono reguły postępowania administracyjnego stanowiące, iż wszelkie czynności urzędowe powinny być dokonywane w j. polskim. • art. 7 w zw. z art. 8. art. 10, art. 77 § 1 art. 78 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 256 ust. 1 PWP poprzez oddalenie wniosków dowodowych zgłoszonych przez Skarżącą o: (i) przeprowadzenie oględzin oraz (ii) przesłuchanie świadka, czym naruszono zasadę prawdy obiektywnej, zasadę pogłębiania zaufania do władzy publicznej, zasadę wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego, zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu oraz prawo strony do zgłaszania dowodów w postępowaniu administracyjnym; • art. 7 k.p.a. w zw. z art. 246 i art. 256 p.w.p. poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów zgłoszonych w postępowaniu przez wnioskodawcę po wyznaczonym przepisami ustawy terminie na umotywowanie sprzeciwu wobec rejestracji patentu, czym naruszono zasadę stania na straży praworządności oraz reguły dotyczące dotrzymywania terminów określonych w przepisach prawa. • art. 7 w zw. z art. 80 w zw. z art. 256 p.w.p. oraz art. 107 § 2 i § 3 k.p.a. i art. 2558 ust. 1 p.w.p. poprzez pominięcie i nie odniesienie się w treści zaskarżonej decyzji do dokumentów przedstawionych przez Skarżącą w postępowaniu, co stanowiło naruszenie zasady praworządności w postępowaniu administracyjnym oraz wymogów dotyczących wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego oraz prawidłowego konstruowania decyzji administracyjnej. • art. 31 ust. 1 pkt 3) w zw. z art. 33 ust. 31, ust. 4 i ust. 6 p.w.p. poprzez niewłaściwą i nielogiczną interpretację zastrzeżenia patentowego nr [...] w zestawieniu z pozostałą dokumentacją zgłoszeniową prowadzącą do stwierdzenia, iż w/w wynalazek nie posiada poziomu wynalazczego uzasadniającego udzielenie patentu i tym samym powinien zostać unieważniony. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wniósł o oddalenie skargi w całości. W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2018 r. [...] sp. z o.o, z siedzibą w G. (uczestnik postepowania) wniósł o oddalenie skargi w całości, wskazując, że popiera stanowisko Urzędu Patentowego z dnia 5 września 2017r. zawarte w odpowiedzi na skargę, jak również odniósł się do postawionych w skardze zarzutów omawiając ich niezasadność. Uczestnik postępowania wyjaśnił ponadto, iż o rozwiązaniu postawionego w opisie wynalazku problemu świadczą cechy zawarte w części przedznamiennej zastrzeżenia niezależnego, co potwierdza oczywistość tego rozwiązania. Ponadto przeciwstawione rozwiązanie zawiera jedną warstwę nośną i jedną warstwę izolacyjną, podobnie jak rozwiązanie według spornego patentu, a zatem kwestia interpretacji przez organ zastrzeżenia patentowego, w świetle dokumentu [...] jest dla sprawy bez znaczenia. Uczestnik postępowania podniósł również argumenty dotyczące okresu trwania postępowania rejestracyjnego w tej sprawie i wskazał na ilość zmian dokonywanych w spornym zgłoszeniu. Skarżący w replice do stanowiska uczestnika postępowania z dnia [...] kwietnia 2018r., wskazał, ze podnoszona przez uczestnika argumentacja odnosząca się do postępowania zgłoszeniowego jest bez znaczenia dla niniejszej sprawy, a także zwrócił uwagę, że sporny wynalazek poddany został skrupulatnej weryfikacji przez organ. Za niesłuszne uznał stanowisko organu oraz uczestnika, jakoby nie istniał obowiązek organu do posługiwania się w toku postępowania dokumentami wyłącznie w języku polskim. Zarzucił, że w rozpatrywanej sprawie nie doszło do prawidłowej weryfikacji nieprzetłumaczonej w pełnym zakresie dokumentacji. Zdaniem skarżącego oparcie się jedynie na tłumaczeniu skróconego opisu wynalazku, nawet łącznie z rysunkiem, nie pozwala na kompleksową ocenę stanu techniki będącego podstawą sprzeciwu względem zarejestrowanego patentu, przy czym wykazanie stanu techniki jest tu rolą wnioskodawcy, a zatem złożenie pełnej dokumentacji w języku polskim było obowiązkiem uczestnika postępowania. Stąd też w ocenie skarżącego zarzut, jakoby nie określił jakie skutki w postępowaniu przyniosłoby odniesienie się do treści nieprzetłumaczonego dokumentu jest chybione, bowiem nie mógł on w pełni merytorycznie odnieść się do treści dokumentacji i dokonać jej oceny ze względu na nieprzedłożenie wersji w języku polskim. Podkreślił także, że bezzasadnie odmówiono przeprowadzenia w postepowaniu wnioskowanych przez niego dowodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. zwana dalej "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Urząd Patentowy RP nie uchybił bowiem przepisom wskazanym przez skarżącego, a skarżona decyzja nie zawiera innych wad, które Sąd bada z urzędu. Sąd podziela stanowisko organu, że część materiału dowodowego złożonego przez uczestnika postępowania potwierdzała w sposób jednoznaczny zarzut sprzeciwu braku poziomu wynalazczego w dacie zgłoszenia spornego wynalazku, mimo że uprawniony dokonywał zmian zakresu ochrony w toku trwającego kilka lat postępowania zgłoszeniowego, co wynika z akt administracyjnych sprawy. W szczególności w piśmie z dnia [...] października 2012 r. organ już po wprowadzonych przez uprawnionego zmianach zastrzeżeń patentowych, wskazał, że zastrzeżenia patentowe numer 1 i 2 zawierają cechy techniczne wynalazku ujawnione w opisach patentowych nr [...],[...] i [...], których istotną treść przytoczył. Organ wskazał, że znawca w danej dziedzinie techniki mając dane z cytowanych opisów patentowych może, bez dodatkowej inwencji twórczej, połączyć wskazane cechy techniczne i wykonać "Wielowarstwową kurtynę elastyczną rolowanej bramy przeciwpożarowej", jak w przedmiocie zgłoszenia. Natomiast modyfikacja znanej kurtyny, polegająca na zastąpieniu poziomych elementów dystansowych poziomymi przeszyciami, które są środkami funkcjonalnie równoważnymi (ekwiwalentnymi), należy do rutynowych prac inżynierskich znawcy w danej dziedzinie techniki i nie zostały w nadesłanym zgłoszeniu wskazane żadne nieoczekiwane efekty spowodowane wystąpieniem tych cech technicznych. Tym samym organ uznał, że przedmiotowe rozwiązanie wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki. W tej sytuacji uprawniony dokonał modyfikacji zastrzeżenia niezależnego, poprzez przeniesienie następującej cechy technicznej z części znamiennej do części przedznamiennej "połączone są one ze sobą poprzecznymi przeszyciami 3, gdzie poprzeczne przeszycia 3 wraz z niezależnymi warstwami 1. 2 z elastycznej tkaniny tworzą poziomo biegnące lamele 4". Uprawniony uznał zatem, że cecha poziomych przeszyć, która ma decydować o realizacji celu wynalazku jest już znana ze stanu techniki. W wyniku dokonanych zmian organ wskazał, iż rozwiązanie to nadal nie spełnia wymogu poziomu wynalazczego, gdyż wynika w sposób oczywisty ze stanu techniki, powołując się w piśmie z dnia [...] lutego 2014 r. na opis patentowy [...], którego istotną część przytoczył. Urząd Patentowy RP ponownie uznał, że znawca w danej dziedzinie techniki, mając dane z powyższego opisu patentowego może, bez dodatkowej inwencji twórczej, usunąć jedną nośną warstwę i wykonać wielowarstwową kurtynę, jak w przedmiocie zgłoszenia. Taka modyfikacja znanej kurtyny należy do rutynowej praktyki inżynierskiej i zależy od konkretnego praktycznego zastosowania wg. rozpatrywanego rozwiązania. Uprawniony nie dokonał jednak zmian w zastrzeżeniu niezależnym, w związku z czym cechami znamiennymi wynalazku pozostały: jedna warstwa nośna i jedna warstwa izolacyjna, które to cechy wynikają za stanu techniki przedstawionego przez wnoszącego sprzeciw. Zgodnie bowiem z opisem, celem rozwiązania według wynalazku jest likwidacja niekorzystnego zjawiska uszkadzającego bramy przeciwpożarowe, występującego po nawinięciu wielowarstwowego blatu na wał, a polegającego na przesuwaniu się warstw blatu względem siebie i powstawaniu wyraźnej różnicy wysokości dolnych krawędzi poszczególnych warstw blatu, mimo, że przed rolowaniem znajdowały się one na identycznej wysokości. Uniemożliwienie nierównego zwijania warstw kurtyny (przesuwanie się warstw kurtyny względem siebie tj. marszczenie, zaginanie i pękanie kurtyny wynikające ze sztywności poszczególnych warstw). Problem ten zostaje rozwiązany dzięki poziomym lamelom, która to cecha zawarta jest w części przedznamiennej zastrzeżenia niezależnego, a więc jest znana ze stanu techniki. Sama konstrukcja opisu wynalazku jest sprzeczna, skoro cecha znana ze stanu techniki ma decydować o nowości i poziomie wynalazczym rozwiązania. Dowodzi, to, że znawca z tej dziedziny techniki bez dokonań twórczych w sposób zawodowy i rutynowy doszedłby do zastrzeganego rozwiązania, gdyż o rozwiązaniu postawionego w opisie wynalazku problemu świadczą cechy zawarte w części przedznamiennej zastrzeżenia niezależnego, co potwierdza oczywistość rozwiązania. Brak zatem poziomu wynalazczego kurtyny ujawnionej w patencie pt.: "[...]" nr [...]stanowi wystarczającą przesłankę unieważnienia przez Urząd Patentowy RP spornego patentu. Nie mógł być uznany za wynalazek nadający się do opatentowania pomysł polegający na wykorzystaniu znanych środków technicznych, dający efekt oczywisty i możliwy do przewidzenia. O poziomie wynalazczym rozwiązania opatentowanego decydował ponadto stan techniki istniejący w dacie pierwszeństwa. Ujawnienie opatentowanego wynalazku nie spowodowało, że stan techniki wzbogacił się również o to rozwiązanie. Za niezasadny należało uznać zarzut skarżącego związany z częściowym przetłumaczeniem istotnych dla sprawy fragmentów publikacji w języku obcym, gdyż skarżący nie wykazał, aby częściowe przetłumaczenie złożonych wraz ze sprzeciwem materiałów uniemożliwiło odniesienie się do nich w aspekcie podniesionych w sprzeciwie zarzutów. W tym zakresie podzielić trzeba pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 kwietnia 2017 r. o sygn. akt: VI SA/Wa 2187/. W niniejszej sprawie skarżący zarzuca jedynie, że organ dopuścił i przeprowadził częściowo tłumaczony dokument, nie odnosi się natomiast do jego treści, ani też merytorycznie nie uzasadnia z jakich przyczyn koniecznym było tłumaczenie całości dokumentów. Zgodzić się wprawdzie trzeba ze skarżącym, iż powyższe dokumenty stanowiły podstawę dla oceny stanu techniki na potrzeby stwierdzenia poziomu wynalazczego, jednakże wskazywane przez skarżącego dokumenty, tj.: dokument (dokument patentowy [...]), który nie został przetłumaczony przez wnioskodawcę oraz częściowo przetłumaczony dokument ([...]) nie były w ogóle uwzględnione i analizowane przez organ w kontekście braku przesłanek poziomu wynalazczego. Dokumenty te nie zostały uznane przez organ za podważające poziom wynalazczy przedmiotowego wynalazku lub w ogóle nie były brane pod uwagę jak dokument patentowy [...] wobec braku tłumaczenia. Jak bowiem wynika z akt sprawy, Urząd Patentowy RP uznając, iż przedmiotowy wynalazek nie spełnia przesłanki poziomu wynalazczego oparł swoje stanowisko na dokumencie: [...], którego pełne i uwierzytelnione tłumaczenie zostało prawidłowo przedłożone przez wnioskodawcę. Ponadto tłumaczeniem nie objęto wybiórczych elementów tekstów dokumentu patentowego, lecz cały skrót opisu oraz zastrzeżenia patentowe, które wraz z rysunkiem przedstawiają najistotniejsze elementy opisu wynalazku, które wyznaczają zakres ochrony, a więc są najistotniejsze dla analizy przedmiotu ochrony. Wnoszący sprzeciw przetłumaczył zatem istotne elementy dokumentu patentowego, które decydują o zakresie jego ochrony i wystarczają do ustalenia co jest przedmiotem ochrony, zaś wskazane przez skarżącego dokumenty nie stanowiły podstawy dla oceny stanu techniki na potrzeby stwierdzenia poziomu wynalazczego spornego wynalazku, w związku z czym nie można było w tym przypadku uznać zarzutu braku tłumaczenia wszystkich znajdujących się w aktach sprawy dokumentów na język polski za zasadny i mogący mieć znaczenie dla wyniku sprawy. Za również niezasadny Sąd uznał zarzut nieprzeprowadzenia przez organ dowodu z przesłuchania świadków czy z opinii biegłego. W ocenie Sądu fakt wcześniejszego udzielenia patentu, a następnie jego unieważnienia sam w sobie nie stanowi podstawy w szczególności do obligatoryjnego powoływania biegłego i przeprowadzania dowodu z opinii na okoliczność posiadania przez sporne rozwiązanie poziomu wynalazczego, do czego w istocie prowadziłoby przeprowadzenie oględzin kurtyny produkowanej przez uprawnionego. Podkreślić trzeba, iż w postepowaniu spornym oceny poziomu wynalazczego spornego rozwiązania dokonuje Urząd Patentowy RP, będący wyspecjalizowanym organem administracji (zatrudniającym ekspertów z każdej branży), nie zaś biegły czy świadek, i to wyłącznie w oparciu o treść opisu spornego wynalazku i zastrzeżeń patentowych wyznaczających zakres ochrony, w zestawieniu z materiałem dowodowym danej sprawy. Podobnie należy ocenić zarzut pominięcia przez organ w ocenie stanu faktycznego sprawy dokumentów przedstawionych przez skarżącego w toku postępowania, tj. pisma Instytutu Techniki Budowlanej z dnia [...] listopada 2006 r. oraz pisma Komendy Głównej Straży Pożarnej z dnia [...] kwietnia 2010 r. Urząd Patentowy odniósł się bowiem do tych wniosków dowodowych wykazując w skarżonej decyzji, iż nie mają one znaczenia dla przedmiotowej sprawy, gdyż zostały złożone na okoliczność odmienności aktywnych systemów przeciwpożarowych ze zraszaniem i systemów biernych, w związku z czym nie mają wpływu na ocenę przesłanek nowości i poziomu wynalazczego, m. in. z tego powodu, że nie odnoszą się bezpośrednio do spornego i przeciwstawionych rozwiązań. Ocenę tę należy uznać za prawidłową. Nie można także zgodzić się z zarzutem dopuszczenia i przeprowadzenia przez organ dowodów z dokumentów zgłoszonych w postępowaniu przez wnioskodawcę po wyznaczonym przepisami p.w.p. terminie na umotywowanie sprzeciwu wobec rejestracji patentu. Należy bowiem odróżnić kwestię rozszerzania podstaw sprzeciwu (składania dodatkowych dowodów potwierdzających okoliczności wskazane w sprzeciwie) od wniosków dowodowych realizowanych w tym postępowaniu. Wskazany w art. 246 p.w.p. 6-miesięczny termin od dnia opublikowania wiadomości o udzieleniu patentu ogranicza jedynie możliwość rozszerzania podstaw sprzeciwu. Przepis ten nie stanowi jednak ograniczenia dla uzupełnienia podstaw sprzeciwu o dowody składane na ich potwierdzenie, zwłaszcza niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w tym do uwzględnienia wszystkich dowodów wskazanych przez strony postępowania (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 2015 r. w sprawie o sygn. akt: II GSK 582/13). W przedmiotowej sprawie wszelkie dowody (dokumenty patentowe) zgłaszane przez wnioskodawcę w toku postępowania, odnosiły się do podstaw sprzeciwu wskazanych w piśmie inicjującym postępowanie, tj. okoliczności braku nowości i poziomu wynalazczego wynalazku pt. "[...]" nr [...] i w istocie sprowadzały się do przedłożenia tłumaczenia przysięgłego dokumentów patentowych, których oryginały bądź uwierzytelnione kopie zostały złożone wraz ze sprzeciwem. Nie powodowały one zatem rozszerzenia podstaw sprzeciwu w rozpoznawanej sprawie, co czyni zarzut skarżącego w tym zakresie niezasadnym. Odnosząc się na koniec do zarzutów naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego tj. art. 31 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 33 ust. 3(1), ust. 4 i ust. 6 p.w.p. poprzez błędną interpretację niezależnego zastrzeżenia patentowego polegającą na uznaniu, że zapis części znamiennej tego zastrzeżenia, iż zawiera ona jedną warstwę nośną i jedną warstwę izolacyjną należy interpretować szeroko tj., że zawiera ona co najmniej jedną warstwę nośną oraz co najmniej jedną warstwę izolacyjną, w ocenie Sądu, nie jest wiadomym, który z ww. przepisów p.w.p. naruszył organ oraz w jaki sposób (czy przez niezastosowanie, błędne zastosowanie, czy tylko błędną wykładnię). Skarżący uzasadniając ten zarzut powołując się na art. 69 pkt (1) Konwencji o patencie europejskim wskazuje, że zakres ochrony patentu określa treść zastrzeżeń patentowych — nie mniej jednak opis i rysunki służą interpretacji zastrzeżeń patentowych, co wynika wprost z treści art. 63 ust. 2 p.w.p. Tymczasem organ w sposób szeroki, a więc korzystny dla uprawnionego, dokonał wykładni zakresu ochrony spornego patentu, gdyż ocena sięga do treści opisu wynalazku. Jak wskazał bowiem Urząd Patentowy: "taka interpretacja zgodna jest z pierwotną intencją zgłaszającego, o czym świadczy pierwotny tekst zgłoszenia". W pierwotnej wersji zgłoszenia, zastrzeżenie niezależne zawierało określenia "co najmniej jedna warstwa nośna" i "co najmniej jedna warstwa izolacyjna". Podobnie, pierwotnie istota wynalazku (opis wynalazku) zawierała określenie "jej istota polega na tym, że zawiera ona co najmniej jedną warstwę nośną oraz co najmniej jedną izolacyjną warstwę". Jak to już wyżej wskazano, w wyniku zarzutów organu, skarżący dokonał zmian w zastrzeżeniach patentowych. Zdaniem Sądu, prawidłowo zatem organ dokonał wykładni zastrzeżenia patentowego niezależnego, zgodnie z opisem spornego wynalazku. Wskazać należy, iż ostateczna wersja opisu przedmiotowego wynalazku w wielu miejscach posługuje się pojęciem "wielu warstw" kurtyny, zaś przeciwstawiony dokument [...] przedstawia jedną warstwę nośną w postaci tkaniny oraz jedną izolacyjną warstwę w postaci materiału izolacyjnego. Dokonana przez organ interpretacja zastrzeżenia patentowego pozostaje zatem bez wpływu na wynik sprawy, gdyż nie zmienia zakresu ochrony zastrzeżenia patentowego. Przeciwstawione rozwiązanie zawiera bowiem jedną warstwę nośną i jedna warstwę izolacyjną, podobnie jak rozwiązanie według spornego patentu. Wskazać także należy, że wnioskodawca przedstawił także inne dokumenty, które wskazują na rozwiązania, gdzie zastosowano jedną warstwę nośną i jedną warstwę izolacyjną. Dlatego także i ten zarzut skargi należało uznać za niezasadny. Konkludując, po zbadaniu, czy Urząd Patentowy RP w niniejszej sprawie dopuścił się uchybień w procesie oceny zgromadzonych dowodów w sprawie, Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, organ wykazał w sposób należyty, że sporny patent nie posiada poziomu wynalazczego i prawidłowo wyłożył normę zawartą w art. 26 p.w.p. O poziomie wynalazczym rozwiązania opatentowanego decydował stan techniki istniejący w dacie pierwszeństwa. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, co w świetle art. 151 p.p.s.a. skutkuje oddaleniem skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło