II SA/Po 1139/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Edyta Podrazik po rozpoznaniu w dniu [...] r. na posiedzeniu niejawnym skargi A. G. na postanowienie Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie uznania ponaglenia za nieuzasadnione postanawia odrzucić skargę. /-/ E. Podrazik Pismem z dnia [...] r. A. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wydane na podstawie art. 37 § 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "K.p.a.") postanowienie Wojewody z dnia [...] r., nr [...], stwierdzające brak bezczynności w załatwieniu przez Prezydenta Miasta G. sprawy wydania dowodu osobistego dla A. G.. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. Na wstępie wskazać należy, że Sąd z urzędu bada w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."). W ramach tej wstępnej kontroli dokonuje przede wszystkim badania swojej właściwości biorąc pod uwagę przepisy art. 3 § 2, 2a i 3, art. 4 i art. 5 P.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Z przepisu tego a contrario wynika, że skarga jest niedopuszczalna, gdy postanowienie jest niezaskarżalne. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada, że na wydane w toku postępowania postanowienie służy stronie zażalenie, gdy Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi (art. 141 § 1 K.p.a.) lub gdy przepis szczególny tak stanowi - jeżeli organ administracji publicznej wydaje postanowienie w oparciu o taki przepis. Zastosowany przez Wojewodę przepis art. 37 § 6 K.p.a. przewiduje wydanie w toku postępowania administracyjnego postanowienia rozpatrującego ponaglenie. Unormowanie to służy zwalczaniu bezczynności lub przewlekłości w załatwianiu sprawy, czyli wydaniu decyzji kończącej postępowanie w sprawie. Przepis ten nie zawiera normy, która uprawniałaby adresata postanowienia do wniesienia zażalenia. Dalej wyjaśnić należy, że postanowienie wydane w wyniku rozpatrzenia ponaglenia jest rozstrzygnięciem podejmowanym w ramach nadzoru organu wyższego stopnia nad organami niższego stopnia. Postanowienie wydane w trybie art. 37 § 6 K.p.a. nie jest zatem postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, jako że jego celem jest jedynie spowodowanie, aby tego rodzaju rozstrzygnięcie (co do istoty) zostało podjęte w sytuacji, gdy organ administracji pozostaje w bezczynności lub w sposób przewlekły prowadzi postępowanie, albo też poinformowanie strony, że jej zarzuty w tym zakresie ocenione zostały jako niezasadne. Postanowienie wydane na podstawie art. 37 § 6 K.p.a. nie jest także postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a., ponieważ na skutek wniesienia ponaglenia nie toczy się żadne nowe postępowanie administracyjne, a jedynie – jak już Sąd wskazał – postępowanie w trybie nadzoru organu wyższego stopnia nad organem niższego stopnia. Zaskarżonego postanowienia nie można również zakwalifikować do innych niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 P.p.s.a., aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Postanowienie wydane w odpowiedzi na ponaglenie nie stwarza bowiem po stronie adresata jakichkolwiek uprawnień lub obowiązków, a tym samym nie można go zaliczyć do aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Możliwość poddania postanowienia wydanego w trybie art. 37 § 6 K.p.a. kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne nie wynika także z żadnego przepisu szczególnego w rozumieniu art. 3 § 3 P.p.s.a. – w szczególności zaś z żadnego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego. W konsekwencji Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie mieści się w kategorii spraw podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Wniesiona przez A. G. skarga na to postanowienie podlega zatem odrzuceniu. Wyjaśnić przy tym należy, że zamieszczenie w zaskarżonym postanowieniu błędnego pouczenia o skardze do sądu administracyjnego nie skutkuje obowiązkiem rozpatrzenia skargi przez Sąd. Wprawdzie zgodnie z art. 112 K.p.a. błędne pouczenie co do prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, ale też strona z takiej okoliczności nie może odnosić nieprzewidzianej prawem korzyści. Bezwzględnie obowiązujące przepisy prawa nie przewidują możliwości wniesienia skargi na postanowienie wydane w odpowiedzi na ponaglenie złożone na podstawie art. 37 § 1 K.p.a., a zatem przez błędne pouczenie strona nie może nabyć prawa do wniesienia skargi. Końcowo Sąd wyjaśnia, że skarżący jest uprawniony do wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność lub przewlekłość postępowania przez Prezydenta Miasta G., a wniesione przez niego ponaglenie wyczerpało środki zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 i art. 16 § 2 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji. /-/ E. Podrazik