I SA/Rz 1011/18
WyrokWSA w Rzeszowie2019-01-22
Skład orzekający: Piotr Popek, Małgorzata Niedobylska, Jacek Boratyn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach wariantu 5.5 "Półnaturalne łąki świeże" i nałożenie sankcji było zasadne, jeśli skarżący twierdził, że sporne działki były zawsze użytkowane jako łąka, mimo że w poprzednich latach były zgłaszane jako ugór lub grunty orne?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nie rozpatrzył wszechstronnie materiału dowodowego. Organ błędnie przyjął, że zgłoszenie działek jako ugór lub grunty orne w poprzednich latach automatycznie dyskwalifikuje je jako trwałe użytki zielone w ramach programu rolno-środowiskowego. Sąd podkreślił, że kluczowy jest faktyczny sposób użytkowania gruntów, a organ nie zbadał tej kwestii wystarczająco, nie odnosząc się do argumentów skarżącego i przedłożonych przez niego dowodów, takich jak badania gleby.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2017, deklarując m.in. wariant 5.5 "Półnaturalne łąki świeże". Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności do części działek w ramach tego wariantu i nałożył sankcję, uznając, że nie spełniają one definicji trwałych użytków zielonych, ponieważ w poprzednich latach były zgłaszane jako ugór lub grunty orne. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący w skardze podniósł, że sporne działki były zawsze użytkowane jako łąka, a błędne zgłoszenie jako ugór wynikało z niewiedzy lub błędu doradcy. Skarżący przedstawił dowody (badania gleby), które miały potwierdzać, że grunty te były łąkami zielonymi.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Piotr Popek /spr./ Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska Asesor WSA Jacek Boratyn Protokolant sekr. sąd. Anna Kotowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi S.N. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej PROW 2014-2010 na rok 2017 uchyla zaskarżoną decyzję.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2018 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej też w skrócie: Agencja), po rozpatrzeniu odwołania S. N. (dalej: wnioskodawca/skarżący) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...] w sprawie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) na rok 2017.
Przedmiotową decyzję poprzedzały następujące okoliczności ustalone przez organy:
W dniu [...] maja 2017 r. do Biura Powiatowego Agencji wpłynął wniosek w/w rolnika o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020), w którym zadeklarował w pierwszym roku 5-letniego zobowiązania realizację:
- wariantu: 4.5 Półnaturalne łąki świeże na łącznej powierzchni [...] ha obejmującej cztery działki rolne: [...],[...],[...],[...].
- wariantu: 5.5 Półnaturalne łąki świeże na łącznej powierzchni [...] ha obejmującej dwadzieścia działek rolnych: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...],[...], , [...],[...],[...],[...].
- wariantu: 6.1 Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie na łącznej powierzchni [...] ha obejmującej dwanaście działek rolnych: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...].
Do wniosku załączył materiał graficzny z zaznaczeniem poszczególnych działek rolnych w granicach działek ewidencyjnych oraz miejsca pozostawienia w roku 2017 obszarów niekoszenia.
W dniach [...] listopada do [...] grudnia 2017 r. w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy przeprowadzono kontrolę na miejscu w zakresie działania rolno-środowiskowo-klimatycznego. Raport z czynności kontrolnych nr [...] w którym ujawniono opisane tam nieprawidłowości został skutecznie doręczony wnioskodawcy w dniu [...] lutego 2018 r.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. (doręczoną dnia [...] czerwca 2018r.) Kierownik Biura Powiatowego Agencji:
1. przyznał rolnikowi płatność rolno-środowiskowo-klimatyczną w łącznej wysokości 4 243,15 zł , w tym:
- do wariantu 4.5 Półnaturalne łąki świeże do powierzchni [...] ha w wysokości 1130,65 zł,
- do wariantu 6.1 Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie - w przypadku uprawy - do powierzchni [...] ha w wysokości 3 112,50 zł, (wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 300 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowane z tego tytułu zmniejszenia),
2. odmówił przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej do działek rolnych zadeklarowanych w ramach wariantu: 5.5 Półnaturalne łąki świeże i nałożył sankcję w wysokości 5 859,03 zł,
3. przyznał kwotę przeznaczoną na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych z tytułu sporządzenia dokumentacji przyrodniczej wykonania w laboratorium oceny wytworzonego materiału siewnego lub nasion potwierdzającej wymaganą jakość wytworzonego materiału siewnego lub nasion uprawianych na gruntach ornych w łącznej wysokości 188,44 zł.
W odwołaniu strona podniosła, że decyzja jest dla niej krzywdząca, bo z zadeklarowanej powierzchni [...] ha - pakiet 5.5, wykluczona została powierzchnia 5,41 ha na działkach o numerach ewidencyjnych o nr: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...] , [...] i [...] zgłoszona jako ugór (ogólnie), a faktycznie stanowiła ugór zielony - koszony. Ponadto podniosła, że uprawa ta zgłoszona została jako ugór w wyniku jej niewiedzy, a grunt ten pomimo, że fizycznie był koszony, mylnie został wskazany we wniosku jako ugór.
Organ odwoławczy po ponownym przeanalizowaniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] września 2018r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył i przeanalizował odpowiednie regulacje w zakresie płatności o którą ubiegał się Skarżący, a to przepisy krajowe Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 415 ze zm., dalej: rozporządzenie RŚK) oraz przepisy unijne to jest rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, z późn. zm., dalej Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1305/2013) oraz rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 807/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i wprowadzającego i przepisy przejściowe (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014, dalej: rozporządzenie Komisji nr 807/2014).
Podkreślił, że państwa członkowskie, zgodnie z art. 74 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarzadzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.U.UE.L.2013.347.549, z późn. zm., dalej: rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1306/2013), ustanawiają skuteczne systemy zarządzania i kontroli w celu zapewnienia zgodności z prawodawstwem regulującym unijne systemy wsparcia, zmierzające do zminimalizowania ryzyka strat finansowych dla Unii i za pomocą agencji płatniczych lub podmiotów przez nie upoważnionych do działania w ich imieniu, przeprowadzają kontrole administracyjne dotyczące wniosków o przyznanie pomocy w celu weryfikacji kryteriów kwalifikowalności do otrzymania pomocy. Zgodnie zaś z treścią art. 24 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 227 z 31.07.2014 r., str. 69) wynika, iż kontrole administracyjne są przeprowadzane w sposób zapewniający skuteczną weryfikację poprawności i kompletności informacji podanych we wniosku o przyznanie pomocy, wniosku o wsparcie, wniosku o płatność lub innej deklaracji, zgodności ze wszystkimi kryteriami kwalifikowalności, zobowiązaniami i innymi obowiązkami w odniesieniu do przedmiotowego systemu pomocy lub środka wsparcia, warunków, na których przyznaje się pomoc lub wsparcie lub zwolnień z obowiązków oraz przestrzegania wymogów i norm odnoszących się do zasady wzajemnej zgodności. Konieczność przeprowadzania kontroli administracyjnych dla wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich wynika art. 59 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 1306/2013, który stanowi, że system kontroli ustanowiony przez państwa członkowskie zgodnie z art. 58 ust. 2 obejmuje systematyczne kontrole administracyjne wszystkich wniosków o przyznanie pomocy oraz wniosków o płatność.
Podkreślił więc organ, że w myśl art. 59 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013, kontrole administracyjne uzupełnia system kontroli na miejscu w celu weryfikowania kwalifikowalności do pomocy, których celem jest stwierdzenie stanu faktycznego, powierzchni uprawnionej do płatności i porównanie jej z deklaracją rolnika na dany rok wnioskowania o przyznanie płatności w tym przypadku na rok 2017. Zaznaczył, że kontrola na miejscu w gospodarstwie rolnym Skarżącego w zakresie weryfikacji kwalifikowalności powierzchni została przeprowadzona dla wszystkich działek deklarowanych we wniosku o przyznanie płatności. Inspektorzy terenowi sporządzili z niej protokół, a wyniki przeprowadzonej kontroli terenowej potwierdzili dokumentacją fotograficzną.
Przytoczył organ odwoławczy treść przepisu mającego zastosowania przy określaniu obszaru kwalifikującego się do płatności w ramach płatności rolno-środowiskowo- klimatycznej, to jest § 15 ust. 3 rozporządzenia RŚK, który stanowi, iż przy ustalaniu wysokości płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej przysługującej do gruntów, uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. UE L 181.48 z dnia 20.06.2014, dalej rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 640/2014), określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Podkreślił, że obowiązkiem organów w niniejszej sprawie była weryfikacja wniosku o przyznanie płatności pod kątem spełnienia warunków przyznania tej płatności. Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia RŚK, zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne obejmuje: użytki rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f rozporządzenia nr 1305/2013, zwane dalej "użytkami rolnymi", lub obszar gruntów niebędących użytkami rolnymi, na których występują typy siedlisk przyrodniczych lub siedliska lęgowe ptaków wymienione w ust. 3 pkt 1 lit. b, c lub w pkt 3 załącznika nr 4 do rozporządzenia, zwanych dalej "obszarami przyrodniczymi", zadeklarowane we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach danego pakietu lub danego wariantu, objęte obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit. b rozporządzenia nr 640/2014 (...), a w przypadku, o którym mowa w art. 18 ust. 6 akapit drugi rozporządzenia nr 640/2014 - użytki rolne lub obszary przyrodnicze zadeklarowane we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolno-środowiskowo- klimatycznej w ramach danego pakietu lub wariantu, objęte obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit. b rozporządzenia nr 640/2014. Zgodnie z art. 2 ust. 1 akapit drugi pkt 23 lit. b ww. Rozporządzenia Komisji nr 640/2014, "obszar zatwierdzony" oznacza w przypadku środków wsparcia obszarowego - obszar poletek lub działek zidentyfikowanych w drodze kontroli administracyjnych lub kontroli na miejscu.
W świetle dowodów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie oraz w wyniku przeprowadzenia niezależnego postępowania organ odwoławczy ustalił, zbieżnie z organem I instancji, powierzchnię użytkowaną rolniczo, która kwalifikuje się do przyznania skarżącemu płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2017 w ramach deklarowanych wariantów:
- Wariantu: 4.5 Półnaturalne łąki świeże do powierzchni [...] ha,
- Wariantu: 5.5 Półnaturalne łąki świeże do powierzchni [...] ha,
- Wariantu: 6.1 Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie do powierzchni [...] ha.
Jak podkreślił organ odwoławczy, skarżący złożył w dniu [...] maja 2017 r. wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolno - środowiskowo - klimatycznej, deklarując działki do:
- wariantu 4.5 - na łączną powierzchnię [...] ha (działki rolne: [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha),
- wariantu: 5.5 na łącznej powierzchni [...] ha (dwadzieścia działek rolnych: [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...]ha, [...] o pow. 0[...]ha , [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. 0[...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha,
- wariantu: 6.1 na łącznej powierzchni [...] ha (dwanaście działek rolnych: [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha,
Wskazał dalej organ, że z założeń deklarowanego wariantu 5.5 Półnaturalne łąki świeże, na działkach zadeklarowanych w jego ramach muszą występować trwałe użytki zielone, na których występują siedliska przyrodnicze, których typy są wymienione w ust. 3 pkt 1 załącznika nr 4 do rozporządzenia. Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) i nr 73/2009 (Dz.U.UE L z dnia 20 grudnia 2013 r., dalej: rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013) "trwałe użytki zielone" (pastwiska trwałe) oznaczają grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych pastewnych roślin zielnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres pięciu lat lub dłużej; mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, pod warunkiem, że zachowano przewagę traw i innych pastewnych roślin zielnych, a także - w przypadku gdy zadecydują tak państwa członkowskie - grunty, które mogą nadawać się do wypasu i które stanowią część utrwalonych praktyk lokalnych w przypadkach, gdy trawy i inne zielne rośliny pastewne tradycyjnie nie są roślinnością dominującą na obszarach wypasu.
Podkreślił organ odwoławczy, że w niniejszej sprawie po przeprowadzonej kontroli na miejscu działek zadeklarowanych do wariantu 5.5 stwierdzono, że przed przyznaniem płatności należy zweryfikować deklaracje upraw na działce w latach ubiegłych, szczególnie w przypadku, gdy deklarowaną we wniosku rolno-środowiskowo-klimatycznym jest grupa upraw jako trwały użytek zielony.
W związku z powyższym organ I instancji prawidłowo zweryfikował deklarację upraw skarżącego na deklarowanych w wariancie 5.5 Półnaturalne łąki świeże na działkach rolnych w latach ubiegłych i ustalił, iż w stosunku do części działek ewidencyjnych, nie ma możliwości zgłoszenia działek jako TUZ, bowiem cześć deklarowanych działek ewidencyjnych była zgłaszana we wnioskach o przyznanie płatności, składanych w latach ubiegłych jako ugór, i wykazywana jako grunty orne. W związku z powyższym w przypadku działek zadeklarowanych w Wariancie 5.5:
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha, (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...]ha),
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha, (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha oraz działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha),
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha oraz działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha),
- działki rolnej[...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha, (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha),
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha ( działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha),
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha oraz działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha),
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha),
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha),
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha),
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni 0[...] ha wykluczono [...] ha, (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha),
- działki rolnej [...] - z zadeklarowanej powierzchni [...] ha wykluczono [...] ha (działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha - wykluczono [...] ha oraz dla działka ew. nr [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha - wykluczono [...] ha).
Skonstatował w związku z powyższym organ odwoławczy, że łączna powierzchnia gruntów wykluczonych z płatności wyniosła [...] ha, natomiast łączna powierzchnia gruntów spełniających warunki przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej wyniosła [...] ha.
Jego zdaniem organ I instancji zobligowany był do badania warunków kwalifikowalności określonych w § 12 ust. 7 rozporządzenia RŚK i ustalono zasadnie, że część działek (w całości bądź w części) o nr ewidencyjnych: [...],[...][...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] nie spełnia definicji trwałego użytku zielonego (zgodnie z art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013). Dlatego, pomimo, że kontrola w terenie stwierdziła, że powierzchnie spornych działek są użytkowane rolniczo, jednakże nie mogą zostać zakwalifikowane do płatności w wariancie 5.5 - Półnaturalne łąki świeże ze względu na niespełnienie podstawowego wymogu przypisanego do ww. wariantu.
Stwierdził dalej organ, że powierzchnia stwierdzona, kwalifikująca się do płatności rolno - środowiskowo - klimatycznej z wniosku skarżącego w wariancie 5.5 w roku 2017 r. wynosi [...] ha i jest o [...] ha mniejsza niż deklaracja z wniosku, w wariancie 4.5 w roku 2017 r. wynosi [...] ha i jest zgodna z deklaracją z wniosku, natomiast w wariancie 6.1 w roku 2017 r. wynosi [...] ha i jest o [...] ha mniejsza niż deklaracja z wniosku, ponieważ podczas kontroli na miejscu działka rolna [...] została pomniejszona o [...] ha ( kod nieprawidłowości DR13+ -zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od stwierdzonej).
Zdaniem organu odwoławczego jest to powierzchnia poprawna, ustalona w oparciu o wyniki z kontroli na miejscu wykonanej w gospodarstwie wnioskodawcy oraz uzupełniona o analizę działek w oparciu o przepis z § 12 ust. 7 rozporządzenia RŚK tj. czy zmierzone powierzchnie działek rolnych stanowią trwały użytek zielony zgodny z definicją 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia 1307/2013.
W konsekwencji, w wyniku uwzględnienia wyników kontroli administracyjnej, ustalono prawidłowo powierzchnię, do której przysługuje płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna w ramach deklarowanych wariantów i dokonano jej właściwego obliczenia. Zgodnie z § 15 ust. 1 pkt 1, ust. 2 Rozporządzenia RŚK wysokość płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w danym roku ustala się jako iloczyn stawek płatności na hektar gruntu i powierzchni gruntów, do których przysługuje płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna - w przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 1-6 - po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności. Wysokość stawek płatności dla poszczególnych pakietów i ich wariantów jest określona w załączniku nr 6 do rozporządzenia.
W przypadku wariantu 5.5 obliczony procent przedeklarowania powierzchni wyniósł 79,98 % i organ powołał się na art. 19 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 640/20142, zgodnie z którym, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% rolnikowi nie przyznaje się żadnej pomocy. Ponadto rolnik podlega dodatkowej karze równej kwocie pomocy lub wsparcia odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym. Kara ta została wyliczona z uwzględnieniem stawki płatności do 1 ha w ramach wariantu 5.5 (1 083 zł) i wyniosła 5 859,03 zł ([...] ha powierzchnia niekwalifikująca x stawka 1 083 zł).
Odnosząc się wprost do twierdzeń zawartych w odwołaniu, stwierdził organ II instancji, że jak wynika z dokumentów zgromadzonych podczas rozpatrywania niniejszej sprawy, działki które nie zostały zakwalifikowane jako trwałe użytki zielone, są to działki ewidencyjne o nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...]. W rozumieniu art. 4 ust. 1h rozporządzenia nr 1307/2013 po przeprowadzonej analizie historii ww. działek ustalono, iż część działek była w latach 2012-2014 r., zgłaszana we wnioskach o przyznanie płatności jako ugór i wykazywana jako grunty orne. Istotne, jest zdaniem organu twierdzenie strony zawarte w odwołaniu, że "uprawa ta zgłoszona została jako ugór w wyniku mojej niewiedzy", z uwagi na powyższe, "grunt ten pomimo, iż "fizycznie był koszony, mylnie został wskazany we wniosku jako ugór", co tylko potwierdza ustalenia obydwu organów. Podkreślił dalej, że przepisy regulujące prawo przyznawania płatności mają charakter bezwzględnie obowiązujący, tzn. organ ma obowiązek ich zastosowania przy zaistnieniu określonych przesłanek, stosowanie ich nie jest zależne od uznania organu. Ma to celu zagwarantowanie wszystkim producentom równego traktowania w takim samym stanie faktycznym, zatem wyjaśnienia skarżącego nie mogą zostać uznane za zasadne, tym bardziej, że powierzchnia uprawniona do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej, stwierdzona w toku przeprowadzonego postępowania została wyznaczona prawidłowo, a organ dysponuje odpowiednimi dowodami potwierdzającymi, iż skarżący ubiegając się o przyznanie płatności w latach 2012- 2014 zgłaszał sporne działki do dopłat jako ugór i wykazywał jako grunty orne.
Na opisaną wyżej decyzję organu odwoławczego z dnia 24 września 2018 r. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, nie precyzując wniosków odwoławczych, wszak wnosząc z treści tej skargi mniemać należy, że jej intencją jest uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił, że sporne działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]¸[...],[...],[...] były zawsze użytkowane przez niego jako łąki, dowodem czego jest dokumentacja przyrodnicza oraz sprawozdanie z badań gleby wykonane na potrzeby wnioskowanego programu. Zaznaczył, że w deklaracji z 2012 r., nieświadomie wskazał sposób użytkowania spornych działek jako ugór, mając w zamyśle ugór zielony (łąka kośna). Z przedłożonego sprawozdania z badań gleby wykonanych w 2012 r. oraz 2015 r. sporne grunty określone zostały jako łąki zielone. Podał, że nikt w Biurze Powiatowym Agencji nie pouczył go o skutkach takiej deklaracji a nadto zwrócił uwagę, że na wnioskach z 2012 r. widnieje skreślenie z jego podpisem oraz datą, którym wycofuje sporne grunty z pakietu rolnictwo zrównoważone, ponieważ był świadomy, że do tego pakietu nie mógł zadeklarować trwałego użytku zielonego (TUZ). Zaznaczył, że wniosek był wypełniany przez doradcę w Ośrodku Doradztwa Rolniczego, który błędnie zakwalifikował grunty do pakietu, w którym do płatności można podawać tylko grunty orne. Uważa, że gdyby został właściwie poinformowany przez organ Agencji, to wystarczyło dopisać do stwierdzenia "ugór" stwierdzenie "zielony", a tak wykreślając sporne grunty z pakietu, był przekonany, że stanowią one TUZ.
Okoliczność, że co najmniej od 2012 r. sposób użytkowania spornych gruntów jest niezmieniony, według skarżącego może potwierdzić świadek Ł.K, który odbiera trawę skaszana ze spornych gruntów na paszę dla zwierząt.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznając sprawę zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, określanej dalej "P.p.s.a.") w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.). Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji [...] września 2018 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...], który m.in. odmówił przyznania skarżącemu spornej płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej do działek zadeklarowanych w ramach wariantu 5.5 półnaturalne łąki świeże i nałożył z tego tytułu sankcję w wysokości 5 859,03 zł.
Zdaniem organów w przypadku części deklarowanych do w/w płatności działek (w całości bądź w części) o nr ewidencyjnych: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] pomimo, że kontrola w terenie stwierdziła, że ich powierzchnie są użytkowane rolniczo, jednakże nie mogą one zostać zakwalifikowane do płatności w wariancie 5.5 - Półnaturalne łąki świeże ze względu na niespełnienie podstawowego wymogu przypisanego do ww. wariantu, gdyż były one zgłaszane we wnioskach z poprzednich lat o przyznanie płatności jako ugór i wykazywane jako grunty orne.
Bezsporne w niniejszej sprawie jest to, że Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności rolno - środowiskowo - klimatycznej deklarując działki rolne w pierwszym roku 5-cioletniego zobowiązania do realizacji pakietu 5 Cenne siedliska poza obszarami Natura 2000 w ramach wariantu 5.5 Półnaturalne łąki świeże - Natura 2000 oraz co już napomknięto, że wszystkie te działki były adekwatnie użytkowane rolniczo w roku 2017 r. w którym Skarżący ubiegał się o przedmiotową płatność, co potwierdziła kontrola na miejscu oraz przedłożona przez Skarżącego dokumentacja rolnośrodowiskowa.
Skarżący kwestionuje przede wszystkim odmowę przyznania mu przez organy Agencji płatności rolno-środowiskowo- klimatycznej do wariantu 5.5 oraz nałożenie na niego w związku z tym sankcji wieloletniej, jako, że według niego sporne działki, użytkowane były przez niego od wielu lat w ten sam sposób – jako łąka.
Na wstępie dalszych rozważań przypomnieć należy, że przy określaniu obszaru kwalifikującego się do tej płatności zgodnie z § 15 ust. 3 Rozporządzenia RŚK uwzględnia się powierzchnię działek rolnych, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Zgodnie z § 12 ust. 4 pkt 7 ppkt 1 rozporządzenia RŚK w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 5, a więc w ramach poszczególnych wariantów pakietu 5, płatność rolno-środowiskowo-klimatyczna jest przyznawana do położonych poza obszarem Natura 2000 trwałych użytków zielonych, na których występują siedliska przyrodnicze, których typy są wymienione w ust. 3 pkt 1 załącznika nr 4 do w/w rozporządzenia, jeżeli są położone na obszarach przyrodniczych, na których występują siedliska przyrodnicze, których typy są wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia. W świetle przytoczonych regulacji przyjąć należy, że w przypadku deklarowanego przez Skarżącą pakietu dochodzona płatność jest przyznawana do położonych poza obszarem Natura 2000 trwałych użytków zielonych, na których występują wskazane wyżej siedliska przyrodnicze.
Definicję trwałych użytków zielonych, relewantną na użytek niniejszej sprawy zawiera trafnie przywołany przez organy art. 4 ust. 1h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1307/2013. Zgodnie z zawartą tam definicją "trwałe użytki zielone" stanowią grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych pastewnych roślin zielnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres pięciu lat lub dłużej. Zgodnie z dalszą dyspozycją cytowanego przepisu, mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, pod warunkiem, że zachowano przewagę traw i innych pastewnych roślin zielnych. Pominąć należy końcowy fragment definicji, który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Organ odwoławczy stanął na stanowisku, że nie tyle stan poszczególnych, spornych działek, ile fakt, że były one w latach poprzednich (2012 – 2014) zgłoszone do innych programów jako ugór i wykazywane jako grunty orne, sprawia, że nie został spełniony warunek uznania ich za TUZ, tj. warunek nie objęcia ich płodozmianem przez okres 5 lat lub dłużej przed rozpoczęciem realizacji programu rolnośrodowiskowego.
Wpierw wypada zauważyć, że organy w sposób automatyczny i bezrefleksyjny przyjęły, że skarżący użytkował sporne grunty jako grunty orne. Zauważyć wypada, że zgodnie z przytoczoną definicją, o tym czy sporne grunty mogą stanowić TUZ decyduje faktyczny sposób gospodarowania na nich w latach poprzednich, a nie to czy były one, czy też nie, zgłoszone do objęcia pomocą finansową w latach poprzednich. Definicja trwałego użytku zielonego wymaga faktycznej uprawy traw lub innych pastewnych roślin zielnych w okresie co najmniej pięciu lat bez płodozmianu, tj. następstwa roślin po sobie.
Zgodzić się należy z organami, że uczestnictwo w systemie płatności rolnośrodowiskowych jest dobrowolne i wiąże się z koniecznością przestrzegania określonych wymogów. Wnioskodawcy, składając coroczne wnioski, każdorazowo potwierdzają znajomość zasad przyznawania płatności danego rodzaju. Trzeba jednak zważyć, że przepisy regulujące materię płatności są przepisami skomplikowanymi, co w niniejszej sprawie pogłębia okoliczność deklarowania wielu działek rolnych do różnych programów i w ich wariantów. Widoczny jest także brak orientacji skarżącego czy tez brak zdecydowania uwidoczniony dokonywaniem licznych skreśleń w deklaracjach, które były przedmiotem zainteresowania organów w niniejszej sprawie. Pomimo więc, że w postępowaniach dotyczących przyznawania płatności inaczej rozkłada się ciężar dowodu, aniżeli w postępowaniu prowadzonym na podstawie k.p.a., to jednak w usprawiedliwionych okolicznościach sprawy organy powinny wykazać się większą aktywnością, przynajmniej w wyjaśnianiu skarżącemu motywów podejmowanych decyzji, zwłaszcza, gdy konsekwentnie powołuje się na okoliczności, które mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i formułuje nieporadnie w tym zakresie wnioski dowodowe. Zgodnie z art. 27 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 627, dalej: u.w.r.o.w.) organ stoi na straży praworządności i jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Natomiast ma rację organ, że to strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (art. 21 ust. 3 u.w.r.o.w.). Z powyższego wynika, że co do zasady, w tego rodzaju postępowaniach, rola organu sprowadza się do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i na organie nie ciąży obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, co oznacza, że organ nie jest obowiązany do aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie żądania wnioskodawcy. Niemniej jednak jak to podkreślono organ administracji publicznej nie jest zwolniony z obowiązku dokonywania ustaleń zgodnych z prawdą.
Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego w tym szczególnym trybie organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Rozpatrzenie materiału dowodowego następuje w ramach zasady swobodnej oceny dowodów. Według z art. 80 k.p.a., organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przez rozpatrzenie całego materiału dowodowego rozumieć należy uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, a mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności.
Niedopuszczalny prawnie jest taki sposób rozpatrywania materiału dowodowego, który ujawnia, że organ administracji publicznej za najważniejszy uznaje jeden z dowodów zgromadzonych w sprawie, w tym wypadku deklaracje z lat uprzednich, i nie rozpoznaje tego dowodu w łączności z pozostałym materiałem dowodowym to jest protokołem kontroli na miejscu i dokumentacją rolnośrodowiskową, przy konsekwentnym utrzymywaniu beneficjenta, że sporne grunty były użytkowane w sposób odmienny, aniżeli wynikałoby to z tych deklaracji. Ustalenia faktyczne przyjęte w wyniku takiej oceny materiału dowodowego należy uznać za dowolne.
Uwzględniając powyższe Sąd stwierdza, że organ odwoławczy w skarżonej decyzji nie odniósł się do argumentacji prezentowanej w odwołaniu. Organ nie podjął nawet próby dokonania wykładni prawa materialnego z uwzględnieniem faktycznego użytkowania gruntów w latach poprzednich niezależnie od złożonych deklaracji czy z uwzględnieniem interpretacji tych deklaracji zgodnie z twierdzeniami skarżącego. Tymczasem decyzja wydana przez organ II instancji winna ustosunkować się przede wszystkim do zarzutów zgłoszonych w odwołaniu. W przeciwnym bowiem razie nie można przyjąć, że orzeczenie pozwoli stronie zrozumieć i zaakceptować takie a nie inne rozstrzygnięcie sprawy - np. faktu, iż organ nie zaakceptował stanowiska jakie strona prezentuje (tak np. WSA w Krakowie w wyroku z dnia 7 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 1032/16).
W odwołaniu od decyzji między innymi podniesiono, że niezakwalifikowane powierzchnie spornych działek w poprzednich latach zgłoszone były jako ugór (ogólnie), a faktycznie stanowiły ugór zielony, podlegający koszeniu. W oświadczeniu przed organem odwoławczym z dnia [...] września 2018 r. skarżący podtrzymał to stanowisko, precyzując, że uprawiał na tych działkach mieszankę traw motylkowych samo zasiewających się, na co jak wskazał, może przedstawić świadków. W skarżonej decyzji organ nie odniósł się do żadnego z tych argumentów, wskazując jedynie, że skoro skarżący wpisał do deklaracji w poprzednich latach, że działki te stanowią ugór, to znaczy, że podlegały oraniu.
Ustalenia organu wysnute wyłącznie na analizie uznanego za najważniejszy dowód, to jest z treści deklaracji z poprzednich lat, bez rozpatrzenia tego dowodu w łączności z pozostałym materiałem dowodowym, oraz wynikających z niego okolicznościami i z uwzględnieniem czy też oceną twierdzeń skarżącego, narażają się na zasadny zarzut dowolności. W szczególności zaś decyzje odmowne lub nakładające sankcje względem wnioskodawcy powinny być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały wszechstronnie rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Z decyzji musi zatem wynikać między innymi, iż organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Uzasadnienie realizować winno, wyrażoną w art 11 k.p.a. zasadę przekonywania, zgodnie z którą, organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu.
Stanowisko organu nie uwzględnia przede wszystkim, że zgodnie z definicją ugoru jest to pole wyłączone z rolniczego użytkowania na okres 1-2 lat, na którym wykonywana jest odpowiednia pielęgnacja mechaniczna (ugór czarny), chemiczna (ugór herbicydowy) lub pole niepielęgnowane zarastające samoistnie chwastami segetalnymi i samosiewami zbóż (ugór zielony). Celem ugorowania jest poprawienie żyzności gleby. Niekiedy ugór stosuje się również jako metodę zwalczania chwastów na bardzo zachwaszczonych polach. Pomimo, że ugorowanie oznacza wyłączenie gruntu z użytkowania rolniczego, ale in concreto, niezależnie od charakteru deklarowanych programów, faktyczny sposób użytkowania, wskazywany poniekąd w oświadczeniach skarżącego składanych przed organami, mógł świadczyć o rolniczym jego wykorzystywaniu. Skarżący podawał przyczyny rozbieżności pomiędzy deklaracjami w odniesieniu do spornych działek w latach ubiegłych a faktycznym ich użytkowaniem. Tymi kwestiami organ w ogóle się nie zajmował. Jak podkreślił natomiast NSA w wyroku z dnia 11 maja 2017 r. sygn. akt II GSK 2471/15, uchylając wyrok Sądu I instancji oddalający skargę beneficjenta, bez sprecyzowania co organy Agencji oraz Sąd I instancji rozumieją przez "ugór", nie można przyjąć, że ustalony stan faktyczny pozwalał na stwierdzenie, że na działkach określonych działkach doszło do niezachowania trwałych użytków zielonych. Organ odwoławczy nie badając w gruncie rzeczy czy w odniesieniu do spornych działek w poprzedzających 5-ciu latach miał miejsce płodozmian, nie odniósł się także do kwestii, czy nawet w przypadku gruntów ugorowanych jako ugór zielony, wieloletnie ich użytkowanie w taki sposób może doprowadzić do uznania ich za TUZ, co przecież obecnie nie jest kwestionowane.
Stanowisko organu odwoławczego niejasne, a wręcz arbitralne w świetle powyższych rozważań, jawi się tym bardziej nieprzekonywująco, jeśli skonfrontuje się je dokumentami wskazanymi czy przedłożonymi przez skarżącego. Jeśli założyć, jak czyni to organ, że jeszcze w 2015 roku działki były orane, to trudno spodziewać, aby w 2017 r. spełniały wymagania rolnośrodowiskowe co potwierdził ekspert przyrodniczy oraz kontrola na miejscu. To zaś nakazuje się zastanowić, czy aby skarżący nie użytkował w inny sposób tych działek, aniżeli organy przyjęły w zaskarżonej decyzji, a co od początku podkreślał skarżący. Potwierdzeniem tych wątpliwości, których organ odwoławczy nie rozwiał, są dowody przedstawione przez skarżącego do skargi. Mianowicie w sprawozdaniach z badań gleby przeprowadzanych przez uprawnioną jednostkę m.in. na spornych gruntach w 2012 r. oraz w 2015 r. określano je jako łąki zielone, a nie grunty orne. W tych okolicznościach należy zastanowić się czy w istocie na spornych gruntach w okresie do pięciu lat wstecz doszło do zmiany płodozmianu, tj. następstwa roślin po sobie, a więc czy możliwy był taki przebieg zdarzeń jak podał skarżący, aniżeli wynika z historii spornych działek w systemie identyfikacji działek rolnych którym dsyponują organy Agencji.
Nawet biorąc pod uwagę, że do postępowania w sprawie płatności stosuje się k.p.a. z modyfikacjami wynikającymi z u.w.r.o.w., to należy wskazać, że w tej szczególnej regulacji ustawodawca zobowiązał jednocześnie organ do stania na straży praworządności, powtarzając tym samym sformułowaną w art. 6 k.p.a. zasadę legalizmu. Obowiązek strzeżenia praworządności, a następnie wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, oznacza, że ten materiał dowodowy musi pozwalać na wyjaśnienie wszystkich wątpliwości w sprawie, a w szczególności na wyczerpujące odniesienie się do zarzutów i twierdzeń strony. Konieczność odniesienia się do wszystkich zarzutów strony, a zwłaszcza takich, których rozpatrzenie mogłoby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, jednoznacznie wynika z treści art. 107 § 3 k.p.a., zaś określone w u.w.r.o.w. przerzucenie ciężaru dowodu, nie może prowadzić do naruszenia przez organ obowiązku przestrzegania zasady praworządności, w której mieści się również obowiązek oparcia rozstrzygnięcia na stanie faktycznym zgodnym z rzeczywistością
Stwierdzić więc przychodzi, że organ odwoławczy nie rozpatrując całego materiału dowodowego w powiązaniu z wszystkimi wynikającymi z niego okolicznościami oraz twierdzeniami strony dopuścił się w prowadzonym postępowaniu naruszenia wskazanych wyżej przepisów prawa procesowego, które uzasadniało uchylenie skarżonej decyzji.
W związku z powyższym, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit c p.p.s.a..
Przy ponownym postępowaniu organ odwoławczy wszechstronnie rozpatrzy zgromadzony materiał dowodowy, w tym przedstawiony przez skarżącego do skargi, oraz wynikające z niego okoliczności, przez pryzmat twierdzeń skarżącego i ustosunkuje się w kwestii kwalifikowalności spornych działek do pakietu i wariantu 5.5 - Półnaturalne łąki świeże, w ramach deklarowanego zobowiązania rolnośrodowiskowego, uwzględniając uwagi i wskazania Sądu zawarte w niniejszym uzasadnieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło