I SA/Po 821/18

WyrokWSA w Poznaniu2019-01-22

Skład orzekający: Izabela Kucznerowicz, Katarzyna Nikodem, Katarzyna Wolna-Kubicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia z powodu braku pełnomocnictwa jest zasadne, gdy pełnomocnik przedłożył dokumenty wskazujące na możliwość udzielenia substytucji i reprezentowania strony?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło prawo, pozostawiając odwołanie bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych. W ocenie Sądu, przedłożone przez pełnomocnika dokumenty, w tym adnotacja przy podpisie MS "w imieniu RR oraz spółki A na podstawie pełnomocnictw", powinny zostać zinterpretowane jako skuteczne uzupełnienie braku formalnego w postaci pełnomocnictwa substytucyjnego, zgodnie z art. 65 § 1 Kodeksu cywilnego.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) pozostawiło odwołanie strony RR od decyzji Prezydenta Miasta w sprawie podatku od nieruchomości bez rozpatrzenia z powodu braku formalnego w postaci nieprzedłożenia pełnomocnictwa do reprezentowania RR. Pomimo przedłożenia przez pełnomocnika adwokata PS dokumentów, w tym pełnomocnictwa udzielonego przez MS z adnotacją "w imieniu RR oraz spółki A na podstawie pełnomocnictw", SKO uznało, że pełnomocnictwo nie zostało skutecznie uzupełnione, gdyż MS nie była stroną postępowania, a pełnomocnictwo nie wskazywało jednoznacznie na substytucję. Po utrzymaniu w mocy postanowienia przez SKO, strona wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie SKO i zasądził od SKO na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [..] nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r., nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz strony skarżącej kwotę 357,00 zł ( trzysta pięćdziesiąt siedem złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent Miasta decyzją z dnia [...], nr [...] uchylił decyzję własną z dnia [...] nr [...] ustalającą podatek od nieruchomości za 2013 r. w kwocie [...] i po wznowieniu postępowania ustalił wymiar podatku od nieruchomości za 2013 r. w kwocie [...]. Dnia [...] złożono odwołanie od w.w decyzji, które zostało podpisane przez adwokata PS. Odwołanie zawierało brak formalny w postaci braku załączonego pełnomocnictwa do reprezentowania RR wskazanego w odwołaniu jako skarżącego. Pismem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze wezwało adwokata PS do usunięcia braku formalnego odwołania poprzez przedłożenie pełnomocnictwa do reprezentowania RR w postępowaniu odwoławczym. W wezwaniu wskazano, że czynności tej należy dokonać w terminie 7 dni liczonych od dnia doręczenia wezwania oraz, że nieusunięcie w.w braku odwołania w podanym terminie spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia. Pismem z dnia [...] adwokat PS przedłożył, jak wskazał, "pełnomocnictwo do reprezentowania RR w postępowaniu odwoławczym". Do w.w pisma załączono potwierdzone za zgodność z oryginałem pełnomocnictwo udzielone przez RR MS, które upoważniało pełnomocnika do udzielenia dalszej substytucji. Do pisma załączono pełnomocnictwo udzielone przez MS, w którym ustanawia ona adwokata PS pełnomocnikiem w sprawach prowadzonych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze pod numerami [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...], nr [...] pozostawiło odwołanie bez rozpoznania. W uzasadnieniu SKO stwierdziło, że wezwanie do usunięcia braków odwołania nie zostało prawidłowo wypełnione przez profesjonalnego pełnomocnika w zakreślonym terminie. Z treści pełnomocnictwa udzielonego przez MS wynika wprost, że ustanawia adwokata PS swoim pełnomocnikiem w sprawach [...]. SKO wskazało, że MS nie jest stroną w tych postępowaniach, a w udzielonym przez nią pełnomocnictwie brak jest wskazania, że jest to pełnomocnictwo substytucyjne. Organ stwierdził, że z treści przedłożonego pełnomocnictwa wynika zatem, że pełnomocnik podatnika ustanowił adwokata PS swoim pełnomocnikiem, co nie rodzi skutków w niniejszej sprawie. W związku z powyższym organ stwierdził, że odwołanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, gdyż pełnomocnik w wyznaczonym terminie nie uzupełnił skutecznie w.w braku formalnego odwołania. Pismem z dnia [...] wniesiono zażalenie na w.w postanowienie. Postanowieniu zarzucono błąd w ustaleniach faktycznych poprzez uznanie, że pełnomocnik adwokat PS nie został prawidłowo umocowany do reprezentowania w niniejszej sprawie, a to ze względu na rzekome umocowanie przez MS w swoim imieniu, a nie w imieniu RR, błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że na pełnomocnictwie brak jest informacji, że czynność umocowania adwokata PS polega na udzieleniu pełnomocnictwa substytucyjnego. Wobec tych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazano, że SKO całkowicie pominęło okoliczność, że obok podpisu MS na udzielonym pełnomocnictwie widnieje adnotacja "w imieniu RR oraz spółki A na podstawie pełnomocnictw". Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...], nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ stwierdził, że wezwanie do usunięcia braków odwołania nie zostało prawidłowo wypełnione przez profesjonalnego pełnomocnika w zakreślonym terminie. Z treści pełnomocnictwa udzielonego przez MS wynika wprost, że ustanawia ona adwokata PS "moim pełnomocnikiem w sprawach [...]". Ponieważ MS nie jest stroną w tych postępowaniach, a w udzielonym przez nią pełnomocnictwie brak jest wskazania, że jest to pełnomocnictwo substytucyjne, nie można tego pełnomocnictwa domniemywać. Z treści przedłożonego pełnomocnictwa jednoznacznie wynika bowiem, że pełnomocnik strony ustanowił adwokata PS swoim pełnomocnikiem, co nie może rodzić skutków w niniejszej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący, reprezentowany przez adwokata, zarzucił zaskarżonemu postanowieniu: 1. Bąd w ustaleniach faktycznych poprzez uznanie, że pełnomocnik adwokat PS nie został prawidłowo umocowany do reprezentowania w niniejszej sprawie, a to ze względu na rzekome umocowanie przez MS w swoim imieniu, a nie w imieniu RR, 2. Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że na pełnomocnictwie brak jest informacji, że czynność umocowania adwokata PS polega na udzieleniu pełnomocnictwa substytucyjnego. Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia [...], a następnie przekazanie niniejszej sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie [...]. Pełnomocnik wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumenty, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez m.in. kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem wydawanych przez nią decyzji, postanowień bądź innych aktów. Na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej jako: "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Zgodnie z art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli: przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W świetle treści wskazanego przepisu oraz przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny korzystając z dyspozycji art. 119 pkt 3 P.p.s.a. mógł rozpoznać przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia. Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się zatem do kwestii, czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w przedmiotowej sprawie mogło pozostawić bez rozpatrzenia odwołanie RR od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r. z uwagi na braki formalne odwołania, t.j. brak pełnomocnictwa. Oceniając zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] wydane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze z punktu widzenia legalności, Sąd uznał, że naruszają one prawo. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia [...] adwokat PS wniósł odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] dotyczącej podatku od nieruchomości za 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze pismem z dnia [...] na podstawie art. 169 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) wezwało adwokata PS do usunięcia braków formalnych odwołania poprzez przedłożenie pełnomocnictwa, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia. W odpowiedzi z dnia [...] adwokat PS przedłożył pełnomocnictwo udzielone przez RR MS do podejmowania wszelkich czynności przed organami podatkowymi w Polsce związanych ze składaniem i przygotowywaniem deklaracji od podatku od nieruchomości, których jest właścicielem, współwłaścicielem (lub posiada inny tytuł prawny obligujący go do składania takiej deklaracji). Pełnomocnictwo obejmuje w szczególności prawo do wypełniania, podpisywania, składania oraz korekty deklaracji w podatku od nieruchomości. Z treści pełnomocnictwa wynika również, że pełnomocnik ma prawo do dokonywania wszelkich czynności niezbędnych do wykonywania niniejszego pełnomocnictwa oraz posiada prawo udzielenia dalszej substytucji. Z treści drugiego pełnomocnictwa wynika, że MS ustanowiła adwokata PS pełnomocnikiem w "moich" sprawach prowadzonych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Przy podpisie MS jest dopisane "w imieniu RR oraz spółki A na podstawie pełnomocnictw". Organ uznał, że MS wobec takiej treści w.w pisma udzieliła pełnomocnictwa do reprezentowania jej w sprawach prowadzonych przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym i stwierdził, że nie jest ona stroną postępowania, a zatem pełnomocnik nie przedłożył pełnomocnictwa do reprezentowania RR. W ocenie Sądu stanowisko organu jest bezzasadne, gdyż nieprawidłowe jest twierdzenie organu, że z treści udzielonego przez MS pełnomocnictwa nie wynika, że jest to pełnomocnictwo substytucyjne. Organ podatkowy pominął bowiem, że obok podpisu MS widnieje adnotacja "w imieniu RR oraz spółki A na podstawie pełnomocnictw". Na podstawie pełnomocnictwa ogólnego MS ma prawo udzielenia dalszej substytucji. Jak już wyżej wskazano oba pełnomocnictwa, to jest pełnomocnictwo ogólne oraz pełnomocnictwo dla adwokata PS, zostały przesłane na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych. Gdyby MS udzieliła pełnomocnictwa do reprezentowania jej w sprawie adwokatowi PS to zbędnym byłoby załączanie do pełnomocnictwa pełnomocnictwa ogólnego udzielonego jej przez RR oraz zbędna byłaby adnotacja przy nazwisku MS "w imieniu RR oraz spółki A na podstawie pełnomocnictw". W tym zakresie należy też mieć na względzie treść art. 65 § 1 Kc, odnoszącego się do zamiaru stron czynności prawnej. Na podstawie tego przepisu oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje. Dlatego też, w ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy organ podatkowy powinien był uznać, że pełnomocnictwo udzielone adwokatowi PS jest pełnomocnictwem substytucyjnym i że braki formalne w tym zakresie zostały uzupełnione. Wobec powyższego w ocenie Sądu organy podatkowe naruszyły przepisy postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając ponownie sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno uwzględnić stanowisko wyrażone przez Sąd w niniejszym wyroku. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) P.p.s.a. orzekł jak w punkcie I wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 P.p.s.a., jak w punkcie II wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło