II SA/Ke 798/18

WyrokWSA w Kielcach2019-01-24

Skład orzekający: Renata Detka, Dorota Chobian, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy otrzymanie przez osobę pobierającą świadczenia z funduszu alimentacyjnego zaległych lub bieżących alimentów od dłużnika, w okresie pobierania tych świadczeń, automatycznie skutkuje uznaniem pobranych świadczeń z funduszu za nienależnie pobrane, niezależnie od okresu, którego dotyczą otrzymane alimenty, oraz od tego, czy świadczenia z funduszu były w tym okresie faktycznie wypłacane?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu I instancji, uznając, że organy naruszyły przepisy k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i brak należytego wyjaśnienia podstawy prawnej. Kluczowe było ustalenie, czy otrzymanie alimentów od dłużnika w konkretnym okresie faktycznie skutkowało pobraniem świadczeń z funduszu alimentacyjnego w tym samym okresie, co jest warunkiem uznania świadczeń za nienależnie pobrane. Sąd podkreślił, że samo otrzymanie alimentów w późniejszym terminie nie może automatycznie prowadzić do uznania za nienależnie pobrane świadczeń z funduszu, które nie były już w tym czasie wypłacane.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji o uznaniu za nienależnie pobrane przez E. Ż. świadczenia z funduszu alimentacyjnego za okres od października 2015 r. do lutego 2016 r. i zobowiązaniu jej do zwrotu kwoty 4.029,55 zł wraz z odsetkami. Podstawą było otrzymanie przez E. Ż. od organu norweskiego w październiku i grudniu 2017 r. znaczących kwot tytułem alimentów zasądzonych na rzecz dzieci. E. Ż. zaskarżyła decyzję, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, w tym pominięcie faktu jej rezygnacji z pobierania świadczeń.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi E. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Decyzją z [...] r., znak; [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach po rozpatrzeniu odwołania E. Ż., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta Skarżysko-Kamienna orzekającą: - w pkt I o uznaniu za nienależnie pobrane przez E. Ż. świadczenie z funduszu alimentacyjnego przyznane decyzją [...] z dnia 19 sierpnia 2015 r. pobierane na rzecz osób uprawnionych: W. S. i K. S. w okresie od 1 października 2015 r. do 31 stycznia 2016 r. w kwocie 4000,00 zł i w części dot. wysokości za okres od 1 lutego 2016 r. do 29 lutego 2016 r. - w kwocie 29,55 zł; - w pkt II o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacanego na rzecz ww. osób uprawnionych za okres od 1 października 2015 r. do 31 stycznia 2016 r. w kwocie 4.000,00 zł i w części dot. wysokości za okres od 1 lutego 2016 r. do 29 lutego 2016r. w kwocie 29,55 zł oraz ustawowych odsetek naliczanych do dnia 31 grudnia 2015 r. oraz odsetek ustawowych za opóźnienie naliczanych od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia spłaty; - w pkt III o ustaleniu, że ustawowe odsetki naliczane do dnia 31 grudnia 2015 r. oraz odsetki ustawowe za opóźnienie naliczane od dnia 1 stycznia 2016 r. są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty; oraz określającą, że wpłatę należności głównej 4029,55zł oraz ustawowych odsetek naliczanych do dnia 31 grudnia 2015 r. oraz odsetek ustawowych za opóźnienie naliczanych od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia spłaty należy dokonać na konto Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. W uzasadnieniu Kolegium przywołało treść art. 23 ust. 1 i ust. 1a, art. 2 pkt 7, art. 28 ust. 1 oraz art. 27 ust. 1 i 9 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów podkreślając, że zgodnie z tymi uregulowaniami, nie można jednocześnie, w tym samym okresie, pobierać zarówno alimentów, jak i świadczeń z funduszu alimentacyjnego, bez względu na fakt, czy alimenty regulowane przez dłużnika dotyczą zaległości alimentacyjnych czy też alimentów bieżących. Jednym z obowiązków osoby pobierającej świadczenia z funduszu alimentacyjnego jest powstrzymywanie się od bezpośredniego pobierania alimentów od dłużnika alimentacyjnego lub pobierania ich za pośrednictwem komornika pod rygorem uznania świadczeń za nienależnie pobrane. Ponadto przepisy ustanawiają także kolejność, w jakiej dochodzi do zaspokojenia kwot alimentów uzyskanych od dłużnika, tj. wskazują, że wszelkie należności regulowane przez dłużnika w okresie, kiedy osoba uprawniona korzysta z prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, przekazywane są w pierwszej kolejności na poczet zobowiązania dłużnika istniejącego z tytułu wypłaconych zastępczo przez gminę świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Kolegium wskazało, że decyzją z 19 maja 2015 r. organ I instancji przyznał skarżącej świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osoby uprawnione do ukończenia 18 roku życia: na W. S i K. S. w kwocie po 500,00 zł miesięcznie, na okres od 1 października 2015 r. do 30 września 2016 r. Z akt sprawy wiadomo, że 31 maja 2010 r. E. Ż. złożyła wniosek o uzyskanie świadczeń alimentacyjnych zasądzonych wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 27 listopada 2009 r. w sprawie o sygn. akt [...] w kwocie po 600,00 zł miesięcznie na rzecz dzieci od ich ojca K. S., przebywającego w Norwegii, który następnie przesłany został za pośrednictwem Sądu Okręgowego w Kielcach do właściwego organu w Norwegii w trybie Konwencji Norweskiej o dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych od osób zamieszkałych za granicą. Pismem z 16 lutego 2018 r. Sąd Okręgowy w Kielcach poinformował organ I instancji, że wg oświadczenia E. Ż. otrzymała ona między innymi w dniu 9 października 2017 r. kwotę 13.074,98 zł i w dniu 12 grudnia 2017 r. kwotę 11.102,35 zł od organu norweskiego tytułem alimentów zasądzonych na rzecz dzieci. Z powyższego wynika, że skarżąca otrzymała od dłużnika alimentacyjnego za pośrednictwem organu norweskiego przelew po przeliczeniu w łącznej kwocie – 24.177,33 zł. Bezspornym jest także, że kwota ta nie została przez stronę przekazana na rzecz organu właściwego wierzyciela, tj. MOPS w S., na rzecz którego zgodnie z kolejnością określoną w art. 28 ust. 1 ustawy, powinna zostać wpłacona kwota alimentów otrzymanych od dłużnika w pierwszej kolejności. Stosownie bowiem do art. 19 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania lub utraty dochodu albo innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego osoba uprawniona albo jej przedstawiciel ustawowy, którzy złożyli wniosek o przyznanie świadczenia z funduszu, są obowiązani do niezwłocznego powiadomienia o tym organu wypłacającego świadczenia. Taką sytuacją jest bez wątpienia jednoczesne otrzymanie od dłużnika alimentów i pobieranie świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Nie ulega wątpliwości, że otrzymane alimenty nie zostały przekazane przez skarżącą organowi właściwemu celem zaliczenia ich na poczet długu, podlegającego - zgodnie z art. 28 ustawy - zaspokojeniu w pierwszej kolejności. Tym samym spełniona została przesłanka niezbędna do uznania, że pobrane w tym okresie świadczenie ma charakter nienależny w rozumieniu art. 2 pkt 7 lit. d ustawy. Wobec powyższego zasadnie organ I instancji uznał, że świadczenie alimentacyjne przyznane na rzecz osób uprawnionych, wypłacone E. Ż. w łącznej kwocie 4.029,55zł w okresie od 1 października 2015 r. do 29 lutego 2016 r. jest świadczeniem nienależnie pobranym i zobowiązał stronę do zwrotu tej kwoty. Ustawodawca wprost wskazał, że nienależnie pobranymi świadczeniami z funduszu alimentacyjnego są świadczenia wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała, niezgodnie z kolejnością określoną w art. 28, zaległe lub bieżące alimenty, do wysokości otrzymanych w tym okresie alimentów. Mając zatem na uwadze treść odwołania, w którym odwołująca podnosi, iż organ nie poczynił żadnych ustaleń w kwestii zbadania stanu świadomości pobierającego świadczenie, Kolegium podkreśliło, że samo już otrzymanie alimentów od dłużnika w zbiegu z pobieraniem świadczenia z funduszu alimentacyjnego powoduje, że pobrane świadczenia z funduszu są nienależnie pobranymi w myśl art. 2 pkt 7 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Kolegium wskazało, że chybiony jest zarzut strony, jakoby o wyżej wymienionych obowiązkach E. Ż. nie była poinformowana, bowiem takie informacje organ I instancji zawarł zarówno we wniosku o świadczenie z funduszu alimentacyjnego jak również w pouczeniu decyzji przyznającej świadczenie. W złożonej skardze E. Ż. wniosła o uchylenie decyzji z 23 października 2018 r. oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania zarzucając: I. naruszenie: - art. 2 pkt 7 lit. d ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów poprzez zastosowanie niewłaściwej wykładni, a przez to błędne uznanie za nienależnie pobrane przez nią na rzecz W. S. i K. S. świadczenia z funduszu alimentacyjnego za okres od 1 stycznia 2014 r. do 30 września 2014 r., w związku z otrzymaniem w dniu 12 grudnia 2017 r. za pośrednictwem organu norweskiego kwoty 11102,35 zł, tj. po złożeniu przez skarżącą pisemnej rezygnacji z pobierania świadczeń na rzecz K. S; - art. 2 pkt 7 lit. d w zw. z art. 23 ust. 1 ww. ustawy poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżąca świadomie i celowo zataiła kolejne wpłaty celem uzyskania korzyści majątkowej, pomimo, że w dniu 5 grudnia 2017 r. złożyła pisemną rezygnację z pobierania świadczeń, a otrzymane świadczenie w jej ocenie było bieżącą realizacją obowiązku alimentacyjnego, tj. że organ norweski wypłacił kwotę tytułem dalszych alimentów. II. nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego polegające na pominięciu faktu, że skarżąca dobrowolnie zrezygnowała w dniu 5 grudnia 2017 r. z pobierania świadczeń, informując o tym fakcie na piśmie organ I instancji. W uzasadnieniu skarżąca zarzuciła, że pomimo zgłoszenia zaprzestania pobierania świadczeń z funduszu, nie została poinformowana, że ewentualna kolejna wpłata przez organ norweski skutkowała będzie uznaniem pobierania przez nią na rzecz dzieci świadczenia we wskazanym powyżej okresie, za świadczenie nienależnie pobrane. Skarżąca wyjaśniła, że składając rezygnację z pobierania świadczeń, była w uzasadnionym przekonaniu, że kolejne wpłaty od organu norweskiego nie podlegają konieczności zgłoszenia. Tym bardziej, że żadnego pouczenia w tym zakresie nie otrzymała. Ponadto z treści uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika pouczenie o tym, że środki otrzymywane tytułem alimentów należy bezzwłocznie zgłaszać organowi właściwemu wierzyciela. Natomiast ten stan rzeczy istniał zanim organ I instancji uchylił ostateczną decyzję dotyczącą przyznania skarżącej na rzecz jej dzieci świadczeń alimentacyjnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, podstawą uznania, że wypłacone skarżącej z funduszu alimentacyjnego świadczenia są nienależnie pobrane, był fakt otrzymania przez nią w dniach 9 października 2017 r. i 12 grudnia 2017 r. odpowiednio kwot 13.074,98 zł oraz 11.102.35 zł. Okoliczność ta, niekwestionowana przez E. Ż., wynika ze znajdującego się w aktach sprawy pisma Sądu Okręgowego w Kielcach z 16 lutego 2018 r. skierowanego do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kielcach. Mając to na uwadze organ uznał, że stan sprawy wypełnia dyspozycję art. 2 pkt 7 lit. d ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 554 z późn. zm.), zwanej także ustawą, zgodnie z którym ilekroć w ustawie jest mowa o nienależnie pobranym świadczeniu - oznacza to świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała, niezgodnie z kolejnością określoną w art. 28, zaległe lub bieżące alimenty, do wysokości otrzymanych w tym okresie alimentów. Z kolei wedle art. 28 ust. 1 ustawy, z kwoty uzyskanej z egzekucji od dłużnika alimentacyjnego zaspokajane są w pierwszej kolejności: - należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie ustawy - do ich całkowitego zaspokojenia (pkt 1), - należności powstałe z tytułu zaliczek alimentacyjnych wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej - do ich całkowitego zaspokojenia (pkt 2), - należności wierzyciela alimentacyjnego - do ich całkowitego zaspokojenia, - należności likwidatora funduszu alimentacyjnego powstałe z tytułu świadczeń alimentacyjnych wypłaconych na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym - do ich całkowitego zaspokojenia, przy czym zaspokojenie w tej kolejności następuje po należnościach określonych w art. 1025 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (czyli po zaspokojeniu kosztów egzekucyjnych z wyjątkiem kosztów zastępstwa prawnego przyznanych przez komornika w postępowaniu egzekucyjnym), a przed należnościami określonymi w art. 1025 § 1 pkt 2-10 tej ustawy. Przytoczone wyżej przepisy ustanawiają zakaz jednoczesnego pobierania przez osobę uprawnioną świadczeń alimentacyjnych z budżetu państwa (funduszu alimentacyjnego) oraz od dłużnika. Przesłanką niezbędną do stwierdzenia, że mamy do czynienia ze świadczeniem nienależnie pobranym w rozumieniu art. 2 pkt 7 lit. d jest to, że do otrzymania alimentów niezgodnie z kolejnością określoną w art. 28 dochodzi w okresie pobierania świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Pomimo, że Kolegium nie kwestionuje takiego rozumienia tego przepisu, co wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, jednakże z naruszeniem art. 80 k.p.a. zupełnie nie uwzględniło znajdujących się w aktach sprawy dowodów (które znalazły odzwierciedlenie w ustaleniach poczynionych przez organ I instancji), z których wynika, że od 1 grudnia 2017 r. skarżącej nie wypłacano świadczenia z funduszu na córkę K. (decyzja Prezydenta Miasta S. z 7 grudnia 2017 r., którą uchylono decyzję przyznającą K. S. ze świadczenia z funduszu i wskazano, że świadczenia te nie przysługują od 1 grudnia 2017 r.). Tak więc odnośnie tej osoby uprawnionej, co do alimentów przekazanych na jej rzecz 12 grudnia 2017 r. brak jest podstaw do uznania, że mamy do czynienia ze świadczeniem nienależnie pobranym w rozumieniu art. 2 pkt 7 lit. d ustawy. W tej bowiem dacie K. S. nie pobierała już świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Nadto, z powołanego wyżej pisma z 19 stycznia 2018 r. wynika również, że świadczenia na rzecz W. S. wypłacane były do 31 sierpnia 2017r., a w związku z jego wyjazdem za granicę celem podjęcia zatrudnienia, organ wydał decyzję o zwrocie świadczenia wypłaconego na jego rzecz za okres od 1 sierpnia 2017 r. do 31 sierpnia 2017 r. w kwocie 500 zł. W aktach nie ma decyzji przyznającej świadczenie na rzecz W. S. na okres świadczeniowy 2016 -2017 czy 2017-2018, co jest istotne, gdyż 22 marca 2017 r. ukończył on 18 rok życia. Jeżeli skarżącej nie były wypłacane świadczenia z funduszu na jego rzecz od września 2017 roku, to oznacza, że otrzymanie przez nią w październiku i grudniu 2017 r. alimentów na rzecz W. S. jako osoby uprawnionej, nie uzasadniało zastosowania art. 2 pkt 7 lit. d ustawy, a taką podstawę prawną wskazały organy obu instancji. W każdym bądź razie, z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a., organy nie poczyniły żadnych ustaleń co do tego, czy W. S. w październiku i grudniu 2017 r. nadal otrzymywał świadczenia z funduszu. Nadto z urzędu zauważyć należy, że decyzja uznająca za nienależnie pobrane świadczenia z funduszu alimentacyjnego powinna być czytelna i precyzyjnie wyjaśniać, z jakich przyczyn świadczenie wypłacone w danym okresie świadczeniowym (co zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy oznacza okres, na jaki ustala się prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego, tj. od dnia 1 października do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego) uznane zostało za nienależnie pobrane i z czego wynika kwota zwrotu tego świadczenia. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy osoba uprawniona otrzymuje alimenty od dłużnika w innym okresie świadczeniowym, aniżeli ten, w ramach którego organ orzeka o nienależnie pobranym świadczeniu z funduszu alimentacyjnego, bądź też, gdy kwota alimentów uzyskanych od dłużnika nie odpowiada tej, którą organ uznał za nienależnie pobraną. Obowiązek czytelnego dla strony przedstawienia motywów, jakimi kierował się organ podejmując decyzję, wynika nie tylko z ogólnych zasad k.p.a. wyrażonych w art. 8 (zasada pogłębiania zaufania obywateli) i art. 11 (zasada przekonywania), ale również z art. 107 § 3 k.p.a., który określa niezbędne elementy, jakie winno zawierać uzasadnienie decyzji. W ramach obowiązku wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, o jakim mowa w tym ostatnim przepisie, organ zobowiązany jest przedstawić w sposób czytelny powody, dla których uznał, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada przyjętej podstawie prawnej rozstrzygnięcia, a w razie potrzeby, zwłaszcza gdy chodzi o kwotę, do uiszczenia której strona zostaje w decyzji zobowiązana, przeprowadzić – w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych – stosowne wyliczenia. Mając na uwadze przedstawione wyżej rozważania podkreślić należy, że z objętej skargą decyzji nie wiadomo, dlaczego skarżąca zobowiązana została do zwrotu nienależnego świadczenia pobranego za okres od 1 października 2015 r. do 29 lutego 2016 r., zwłaszcza w świetle pisma Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej Dział Świadczeń Rodzinnych, Wychowawczych i Funduszu Alimentacyjnego w Skarżysku – Kamiennej z 19 stycznia 2018 r. adresowanego do Sądu Okręgowego w Kielcach, z którego wynika, że dłużnik – K. S. miał zadłużenie wynoszące 12.000 zł, które dotyczyło okresu od czerwca 2012 r. do sierpnia 2013 r., i że odnośnie tych 12.000 zł organ trzema decyzjami (których w aktach brak) orzekł o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń za ten okres na łączną kwotę 12.000 zł uznając, że za te okresy strona pobrała alimenty dwukrotnie, raz z funduszu, a drugi raz od dłużnika. Tak więc treść tego pisma wskazywałaby na to, że na dzień jego sporządzenia dłużnik alimentacyjny nie miał już zaległości wobec funduszu. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika przy tym nie tylko to, dlaczego za nienależnie pobrane świadczenie uznano kwotę 4.029,55 zł za okres świadczeniowy 2015-2016, ale z jakich powodów przyjęto taką jej wysokość. O ile kwota 4.000 zł za okres od 1 października 2015 r. do 31 stycznia 2016 r. daje się zweryfikować (4 x 1000 zł), to przyjęcie za luty 2016 r. nienależnie pobranego świadczenia w wysokości 29, 55 zł nie jest w decyzji w jakikolwiek sposób wyjaśnione. Można się jedynie domyślać, porównując łączną kwotę otrzymaną przez skarżącą w roku 2017 od dłużnika - z wysokością kwoty uznanej za nienależnie pobrane świadczenia w trzech wydanych decyzjach, kontrolowanych przez Sąd także w innych sprawach (II SA/Ke 797/18 i II SA/Ke 799/18, połączonych ze sprawą niniejszą do wspólnego rozpoznania, lecz oddzielnego rozstrzygnięcia), że organ prawdopodobnie "rozłożył" kwotę alimentów, jakie otrzymała skarżąca na trzy różne okresy świadczeniowe poczynając od roku 2014 do 2016 (od 1 stycznia 2014 r. do 30 września 2014 r. – 8.147, 78 zł; od 1 października 2014 r. do 30 września 2015 r. – 12.000 zł i od 1 października 2015 r. do 29 lutego 2016 r. – 4.029, 55 zł). Takie wyliczenie nie wynika jednak w żaden sposób z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i nie wiadomo, czemu takie, a nie inne okresy rozliczeniowe organ brał pod uwagę w stosunku do kwot, jakie skarżąca otrzymała od dłużnika w roku 2017, co jest istotne zwłaszcza w sytuacji, gdy z pisma z 19 stycznia 2018 r. wynikałoby, że dłużnik na tę datę nie miał żadnych zaległości. Na koniec, także z urzędu, zauważyć należy, że niczym nieuzasadnione było nałożenie na skarżącą obowiązku zapłaty odsetek "naliczanych do dnia 31 grudnia 2015 r. oraz odsetek ustawowych za opóźnienie naliczanych od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty" w sytuacji, gdy powodem uznania świadczenia za nienależnie pobrane było otrzymanie przez nią alimentów w październiku i grudniu 2017 r. Nawet gdyby zachodziły podstawy do uznania świadczenia za nienależnie pobrane, to brak jest podstaw do obciążenia uprawnionych do alimentów odsetkami za okres wcześniejszy aniżeli data otrzymania przez nich alimentów; dopiero bowiem ta okoliczność – otrzymanie świadczenia poza kolejnością wynikającą z art. 28 (oczywiście przy uwzględnieniu, że następuje to w okresie otrzymywania świadczeń z funduszu) powoduje, że świadczenie wypłacone staje się świadczeniem nienależnie pobranym w rozumieniu art. 2 pkt 7 lit .d ustawy, od którego, stosownie do art. 23 ust. 1a ustawy należy naliczyć odsetki ustawowe za opóźnienie. Odsetki mają bowiem charakter akcesoryjny co oznacza, że warunkiem powstania należności z ich tytułu jest istnienie należności głównej. Brak wyjaśnienia wszystkich wskazanych wyżej okoliczności stanowi naruszenie art. 7, 8, 11, 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. i uniemożliwia Sądowi przeprowadzenie merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie prawidłowości ustalenia przez organ okresu świadczeniowego, w którym skarżąca pobrała nienależne świadczenie oraz określenia jego wysokości. Koniecznym zatem było uchylenie zarówno objętego skargą rozstrzygnięcia jak i poprzedzającej go decyzji organu I instancji, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponownie rozpoznając sprawę organ winien wyeliminować wszystkie opisane wyżej nieprawidłowości, a więc wyjaśnić i ustalić stan faktyczny w sposób pozwalający na prawidłowe stwierdzenie, czy otrzymane przez E. Ż. od dłużnika w październiku i grudniu 2017 r. kwoty 13.074,98 zł oraz 11.102.35 zł. spowodowały konieczność uznania, że nienależnie pobrała ona świadczenia z funduszu alimentacyjnego, a jeśli tak, to w jakiej wysokości i za jakie okresy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło