II SA/Po 415/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-10-12

Skład orzekający: Elwira Brychcy, Barbara Drzazga, Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo umorzyły postępowanie w sprawie nakazania usunięcia odpadów z nieruchomości, uznając gruz betonowy i ceglany za materiał służący do utwardzenia powierzchni, nie wykazując przy tym, czy spełnione zostały wszystkie wymogi prawne dotyczące odzysku odpadów poza instalacjami?
Ratio decidendi
Organy administracji nie wykazały w sposób należyty, czy gruz betonowy i ceglany na przedmiotowych działkach stanowił materiał służący do utwardzenia powierzchni zgodnie z prawem, czy też był niezgodnie z prawem składowanym odpadem. Brak wykazania, czy spełnione zostały wszystkie wymogi dotyczące odzysku odpadów poza instalacjami, w tym kwestie pylenia, wpływu na stosunki wodne oraz dopuszczalnych ilości, stanowi naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. W związku z tym zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska poinformował o zasypywaniu gruntów i cieku wodnego gruzem w związku z zezwoleniem na przetwarzanie odpadów. J. K. zwrócił się do Wójta Gminy z wnioskiem o nakazanie usunięcia odpadów i przywrócenia stanu poprzedniego. Wójt Gminy wszczął postępowanie, jednak po stwierdzeniu, że teren został uprzątnięty z niektórych zanieczyszczeń i utwardzony gruzem, umorzył postępowanie, uznając gruz za materiał do utwardzenia powierzchni. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. J. K. złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym i prawie wodnym.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 października 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2016 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2016 roku Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...] lutego 2016 roku Nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę [...],- zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska pismem z 16 lipca 2015r. zwrócił się do Urzędu Gminy z informacją o zasypywaniu ziemią i gruzem gruntów ornych i cieku wodnego zlokalizowanego w miejscowości S., utwardzaniu terenu działek o numerach [...] w związku z wydaniem decyzji przez Starostę o udzieleniu zezwolenia na przetwarzanie odpadów na działce [...] w miejscowości S. Pismem z dnia 15 października 2015 roku Pan J. K. zwrócił się do Wójta Gminy z wnioskiem o "nakazanie posiadaczowi odpadów usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania i przywrócenia stanu poprzedniego". Po ustaleniu właścicieli terenu, którymi są Pan M. P. i Pan A. A. Wójt Gminy w dniu 9 listopada 2015 roku wszczął postępowanie administracyjne w sprawie "nakazania usunięcia odpadów z działek o numerach ewidencyjnych [...] w miejscowości S." o czym zawiadomił właścicieli powyższych działek oraz działek sąsiednich. W dniu 19 listopada 2015 roku Pan A. A. dostarczył kopie dokumentów świadczących o usunięciu z terenu działek zanieczyszczonego gruzu oraz metalu. W trakcie przeprowadzonych w dniu 18 grudnia 2015 roku oględzin stwierdzono, że na przedmiotowych działkach w miejscowości S. na obszarze około 900 m² znajduje się gruz ceglany, czerwony, gruz betonowy i żwir. Na powierzchni nie stwierdzono obecności innych zanieczyszczeń (plastiku, metalu, papy). Gruz asfaltowy zalegający w najniższym punkcie działki został usunięty. Teren został uprzątnięty zgodnie z zaleceniami WIOŚ. Właściciel działki sąsiedniej potwierdził, że wywyższony grunt i utwardzony gruzem nie stanowi problemu. W dniu 27 grudnia 2015 r. Pan A. A. poinformował o usunięciu z terenu działek większych brył betonowego gruzu, na które wskazywał Pan J. K. podczas przeprowadzanej wizji lokalnej w dniu 18 grudnia 2015 roku . Wójt Gminy decyzją z [...] lutego 2016r. na podstawie art. 104 §1 K.p.a. i art. 105 §1 K.p.a. umorzył postępowanie w sprawie nakazania usunięcia odpadów z działek o numerach [...] w miejscowości S. W motywach rozstrzygnięcia Wójt opisał dotychczasowy stan faktyczny sprawy i stwierdził, że znajdujący się na terenie powyższych działek gruz ceglany i betonowy stanowi odpad remontowo - budowlany (kod ex 17 01 07), który osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna niebędąca przedsiębiorcą może wykorzystać do utwardzenia powierzchni w sposób uniemożliwiający pylenie przez zestalenie odpadów lub ich przykrycie warstwą niepylącą z zachowaniem przepisów odrębnych. Organ I instancji przyjął, że biorąc pod uwagę rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 11 maja 2015 roku w sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami (Dz.U. z 2015 r., poz. 796 ) odpady betonu, gruzu betonowego i ceglanego można wykorzystywać do utwardzenia powierzchni terenów. Na terenie przedmiotowych działek nie stwierdzono obecności zanieczyszczeń innych niż wskazane jako możliwe do odzysku poza instalacjami i urządzeniami w procesach odzysku R 5. W związku z powyższym Wójt Gminy uznał, że znajdujące się na terenie należącym do Panów A. A. i M. P. zmieszane odpady gruzu betonowego i ceglanego przysypane żwirem należy traktować jako materiał służący utwardzeniu i wyrównaniu powierzchni, a nie jako gromadzone niezgodnie z prawem odpady. Wobec powyższego, zgodnie z art. 105 ust 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jeżeli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe organ administracji wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Odwołanie od powyższej decyzji Wójta Gminy z dnia [...] lutego 2016 r. wniósł Pan J. K. domagając się jego uchylenia i zarzucając naruszenie przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, przepisów ustawy prawo wodne (zmienia stan wody na gruncie, a zwłaszcza kierunek odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej). Nadto wskazał, że doszło do naruszenia występującego w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich - właścicieli sąsiednich nieruchomości (poprzez m. in. wykonanie wywyższenia terenu nieruchomości, nagromadzenie na nieruchomości wielkich mas odpadów w postaci gruzu cegielnianego). Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] marca 2016r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji umarzającą postępowanie w przedmiocie nakazania posiadaczowi odpadów usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania i przywrócenia stanu poprzedniego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium zważyło, że stosownie do art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach (Dz.U. z 2013r., poz. 21) przez odpady - rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest zobowiązany. Zgodnie natomiast z art. 45 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. z obowiązku uzyskania odpowiedniego zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów zwalnia się osoby fizyczne i jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami wykorzystujące odpady na własne potrzeby (art. 27 ust.8 ustawy). W świetle rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 11 maja 2015r. w sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami ( Dz.U. z 2015r. poz. 796) odpady o kodzie ex 17 01 07 - zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia inne niż wymienione pod poz. 17 01 06 (zmieszane odpady betonu i gruzu ceglanego zawierające substancje niebezpieczne) osoby fizyczne lub jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi na potrzeby własne z zachowaniem dopuszczalnych metod odzysku. Zgodnie z metodą R5 odpady o kodzie 17 01 07 mogą służyć do utwardzenia powierzchni, budowy fundamentów, wykorzystywania jako podsypki na gruncie po rozkruszeniu odpadów, jeśli to konieczne do ich wykorzystania z zachowaniem przepisów prawa budowlanego i prawa wodnego. Wójt Gminy po ustaleniu, że właścicielami terenu oznaczonego jako działki nr [...] w S. są Panowie A.A. i M. P., w oparciu o przepisy art. 26 ust.2 ustawy o odpadach, wszczął postępowanie mające na celu nakazanie posiadaczom nieruchomości usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania. Jednak w toku prowadzonego postępowania stwierdzono, że na przedmiotowych działkach teren został utwardzony gruzem betonowym i ceglanym oraz żwirem. Ponadto ustalono, że właściciele nieruchomości przedłożyli kopie dokumentów potwierdzających, że z terenu działek zgodnie z obowiązującymi przepisami usunięto zanieczyszczony gruz i metal oraz większe bryły betonowego gruzu. Ustalenia te w ocenie organu I instancji potwierdzają, że znajdujące się na terenie nieruchomości zmieszane odpady gruzu betonowego ceglanego przysypane żwirem stanowią materiał służący utwardzeniu i wyrównaniu powierzchni. W związku z tym nie stanową odpadów gromadzonych niezgodnie z prawem. Stanowisko organu I instancji Kolegium uznało za słuszne. W omawianej sprawie nie można bowiem pominąć, że prace związane z utwardzeniem terenu zostały rozpoczęte na podstawie skutecznego, zgłoszenia w Starostwie Powiatowym. Mianowicie A.A. w dniu 16 kwietnia 2014r. dokonał skutecznego, zgłoszenia robót budowlanych polegających na utwardzeniu terenu systemem gospodarczym gruzem, piaskiem przesiąkliwym i tłuczniem o powierzchni [...] m² (wynika to w sposób jednoznaczny z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2015r.). Zgodnie z art. 81 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów ustawy prawo budowlane należy do podstawowych obowiązków organów nadzoru budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 81 ust. 4 wskazanej ustawy organy nadzoru budowlanego przy wykonywaniu obowiązków określonych przepisami prawa budowlanego mogą dokonywać czynności kontrolnych, a co za tym idzie to organ nadzoru budowlanego jest właściwy do nałożenia obowiązków w celu przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nakazania usunięcia odpadów z działek nr [...] w miejscowości S. wniósł P. J. K. kwestionując rozstrzygnięcie organu II instancji w całości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Kolegium wyjaśniło, że prace związane z utwardzeniem terenu rozpoczęto na podstawie skutecznego zgłoszenia robót budowlanych. Fakt, że inwestorzy naruszyli warunki dokonanego zgłoszenia nie podstaw do wszczęcia postępowania w trybie ustawy z 14 grudnia 2012r. o odpadach. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym stawił się uczestnik postępowania Pan A.A., który wnosił o oddalenie skargi i oświadczył, że zgadza się z decyzją organu I instancji oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wyjaśnia, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2015 roku, nakazująca inwestorom – A. A. i M. P. – zaniechanie dalszych robót budowlanych prowadzonych przy wykonywaniu utwardzenia powierzchni gruntu, jest decyzją ostateczną, a wniosek Pana J. K. o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją nie został uwzględniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. z 2016 r. poz. 1066), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi –Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej "P.p.s.a."). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Wójta Gminy nie mogły się ostać. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie doszło do naruszenia art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2016 r., poz. 23 ze zm.) oraz art. 27 ust. 8 i 9 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.), zwanej dalej "u.o.o." w stopniu mającym istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stanowią przepisy ustawy o odpadach. W tym miejscu wyjaśnić należy, że przedmiotem niniejszej sprawy jest ocena, czy na przedmiotowych działkach doszło do składowania lub magazynowania odpadów na terenie do tego nieprzeznaczonym w świetle przepisów ustawy o odpadach i innych aktów dotyczących tej materii. Odrębną natomiast sprawą jest kwestia wykonania robót budowlanych polegających na utwardzeniu terenu przedmiotowych działek w świetle zgodności tych robót z przepisami prawa budowlanego. W tym drugim przypadku, na który przede wszystkich powołuję się skarżący, prowadzone jest odrębne postępowanie nadzorcze przez organy nadzoru budowlanego w przedmiocie prawidłowości wykonania powyższych robót, w toku którego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję z [...] września 2016r. o zaniechaniu dalszych robót budowlanych prowadzonych przy utwardzeniu powierzchni gruntu na przedmiotowych działkach z uwagi na nieprawidłowości prowadzenia tych robót, ale z punktu widzenia szeroko rozumianego prawa budowlanego. Oznacza to, że wydanie decyzji z [...] września 2015r. nie skutkuje, jak tego domaga się skarżący, uznaniem, że na przedmiotowych działkach składowane są odpady w sposób niezgodny w przepisami ustawy o odpadach i innych aktów wykonawczych wydanych w zakresie odpadów. Oceny w tym zakresie dokonały organy administracji publicznej w świetle przepisów dotyczących ochrony środowiska, życia i zdrowia przed negatywnym wpływem wynikającym z wytwarzania odpadów, co aktualnie jest przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Ubocznie wyjaśnić przy tym należy, że zagadnienie naruszenia terminów rozpoznania sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze było przedmiotem odrębnej sprawy sądowoadministacyjnej oznaczonej sygnaturą II SAB/Po 51/16 i z tego względu nie podlega ponownej ocenie w toku niniejszej sprawy. Przechodząc do rozpatrzenia niniejszej sprawy dotyczącej umorzenia postępowania w przedmiocie nakazania usunięcia odpadów z terenu do tego nieprzeznaczonego wskazać należy, że w myśl art. 26 ust. 1 u.o.o., posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania. W przypadku nieusunięcia odpadów zgodnie z ust. 1, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, z wyjątkiem gdy obowiązek usunięcia odpadów jest skutkiem wydania decyzji o cofnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami (ust. 2). W obecnie obowiązującym stanie prawnym (art. 3 pkt 19 nowej ustawy o odpadach) przez posiadacza odpadów - rozumie się wytwórcę odpadów lub osobę fizyczną, osobę prawną oraz jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej będące w posiadaniu odpadów; domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. Z akt sprawy wynika, że zarówno Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, jak i skarżący J. K. interweniowali w sprawie zasypywania ziemią i gruzem gruntów ornych i cieku wodnego zlokalizowanego w miejscowości S., utwardzaniu terenu działek o numerach [...]. W związku z powyższym Wójt Gminy działając na podstawie art. 61 § 4 kpa w związku z art. 26 ust. 2 u.o.o. wszczął postępowanie w sprawie nakazania usunięcia odpadów z nieruchomości położonej w S., oznaczonej ewidencyjnie jako działki ewidencyjne [...] należących do Panów A. A. i M. P. Z treści przywołanego wyżej art. 26 u.o.o. wynika, że do zastosowania środka nadzorczego w formie decyzji nakazującej usunięcie odpadów wymagane jest konieczne stwierdzenie faktu istnienia odpadów i to w miejscu nieprzeznaczonym do składowania lub magazynowania odpadów, a także ustalenie podmiotu zobowiązanego do usunięcia nielegalnie składowanych odpadów, tj. ich posiadacza (bądź posiadaczy). Takie ustalenia zostały poczynione przez organ I instancji. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego (oględzin, doprowadzenia do oczyszczenia terenu z odpadów z metalu, tworzywa sztucznego i dużych brył betonu) organy obu instancji przyjęły, że teren został pokryty gruzem betonowym, ceglanym oraz żwirem w celu utwardzenia powierzchni działek. Dokonali tego właściciele działek - Panowie A.A. i M. P.. Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o.o., przez "odpady" rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany. Precyzyjny katalog odpadów określony został w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz.U. poz. 1923). W załączniku do powyższego rozporządzenia sklasyfikowano m.in. zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia inne niż wymienione w 17 01 06, jako odpady o kodzie 17 01 07. Takie też odpady zostały zdeponowane na przedmiotowych działkach. Zgodnie z treścią art. 27 ust. 1 u.o.o. wytwórca odpadów jest obowiązany do gospodarowania wytworzonymi przez siebie odpadami. Wytwórca odpadów lub inny posiadacz odpadów może zlecić wykonanie obowiązku gospodarowania odpadami wyłącznie podmiotom do tego uprawnionym. Od zasady posiadania zezwolenia na prowadzenie zbierania odpadów czy prowadzenie przetwarzania odpadów ustawodawca przewidział wyjątki, o których mowa w art. 45 u.o.o. W rozpatrywanej sprawie na uwagę zasługuję przepis art. 45 ust. 1 pkt 2 u.o.o., zgodnie z którym z obowiązku uzyskania zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów zwalnia się osobę fizyczną i jednostkę organizacyjną niebędące przedsiębiorcami, wykorzystujące odpady na potrzeby własne, zgodnie z art. 27 ust. 8 u.o.o. Zgodnie z tym przepisem osoba fizyczna i jednostka organizacyjna niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi tylko takie rodzaje odpadów, za pomocą takich metod odzysku, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 10, i w takich ilościach, które mogą bezpiecznie wykorzystać na potrzeby własne. Zgodnie zaś z art. 27 ust. 9 u.o.o., posiadacz odpadów może przekazywać osobie fizycznej lub jednostce organizacyjnej niebędącym przedsiębiorcami określone rodzaje odpadów, do wykorzystania na potrzeby własne za pomocą dopuszczalnych metod odzysku, zgodnie z wymaganiami określonymi w przepisach wydanych na podstawie ust. 10. W myśl art. 27 ust. 10 u.o.o., minister właściwy do spraw środowiska, w drodze rozporządzenia: 1) określi listę rodzajów odpadów, które osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi na potrzeby własne, oraz dopuszczalne metody odzysku, 2) może określić dla niektórych rodzajów odpadów, o których mowa w pkt 1, warunki magazynowania odpadów przeznaczonych do wykorzystania na potrzeby własne oraz dopuszczalne ilości, które te podmioty mogą przyjąć i magazynować w ciągu roku, lub sposób określenia tych ilości - kierując się właściwościami odpadów oraz możliwościami ich bezpiecznego wykorzystania. W dniu wydania zaskarżonej decyzji obowiązywały przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 11 maja 2015 r. w sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami (Dz.U. poz. 796). Zgodnie z tym rozporządzeniem, odpady o kodzie 17 01 07 mogą być wykorzystane w procesie odzysku oznaczonym symbolem R5, tj. utwardzanie powierzchni terenów, do których posiadacz ma tytuł prawny na podstawie zgłoszenia dokonanego w trybie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r. poz. 290), z tym, że utwardzanie to powinno być prowadzone w sposób uniemożliwiający pylenie oraz nie powinno zakłócać stanu wody na gruncie zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne. Planowane działania nie spowodują bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku lub szkody w środowisku w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie. Nadto z Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 10 listopada 2015 r. w sprawie listy rodzajów odpadów, które osoby fizyczne lub jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi na potrzeby własne, oraz dopuszczalnych metod ich odzysku (Dz.U. poz. 93) wynika, że w odniesieniu do odpadów sklasyfikowanych jajko 17 01 07 – zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia innych niż wymienione w 10 01 06, w przypadku utwardzania powierzchni dopuszczalna maksymalna ilość odpadów do przyjęcia w ciągu roku wynosi 0,2 Mg/m² utwardzonej powierzchni. W okolicznościach sprawy organ I instancji, a za nim Kolegium poza przytoczeniem przepisów ustawy o odpadach i rozporządzeń wykonawczych nie wykazało na gruncie niniejszej prawy, czy spełnione zostały wszystkie wymagane warunki uznania, że doszło do zgodnego z prawem wykorzystania odpadów, celem utwardzenia powierzchni gruntu w sposób uniemożliwiający pylenie oraz nie zakłócający stan wody na gruncie zgodnie z art. 29 Prawa wodnego. Z akt sprawy nie wynika, a w uzasadnieniu decyzji obu instancji brak argumentacji uzasadniającej twierdzenie, że na przedmiotowych działkach należących do Panów A. A. i M. P. znajdujące się na terenie o powierzchni [...] m² zmieszane odpady gruzu betonowego oraz ceglanego przysypane żwirem w nieznanej ilości należy traktować jako materiał służący do utwardzenia i wyrównania powierzchni gruntu, a nie jako niezgodne z prawem składowanie, czy magazynowanie odpadów. Organy w uzasadnieniu nie dały wyrazu istotnym dla sprawy okolicznościom, że poddano odzyskowi tylko takie rodzaje odpadów, za pomocą takich metod odzysku, na podstawie właściwych rozporządzeń, i w takich ilościach, które bezpiecznie można wykorzystać na własne potrzeby. W szczególności, organy nie wykazały, że utwardzenia dokonano w sposób uniemożliwiający pylenie, że nie doszło do zakłócenia stosunków wodnych, nadto ze utwardzenie nie spowodowało bezpośredniego zagrożenia szkodą w środowisku. Przytoczone przepisy prawa organy nie wypełniły konkretną treścią wynikającą z okoliczności sprawy. Niewystarczające jest bowiem powołanie się na posiadane przez właścicieli nieruchomości zgłoszenie zamiaru wykonywania robót budowlanych polegających na wykonaniu utwardzenia działek. Spełnione muszą być przesłanki wynikające z przepisów szczególnych, że takie wykorzystanie odpadów jest bezpieczne, nie godzi w nadrzędną zasadę jaką jest ochrona środowiska, życia i zdrowia ludzi, czego w istocie organy nie wykazały. Zaniechania w powyższym zakresie godzą w zasadę praworządności wyrażoną w art. 7 K.p.a. obligującą organy do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W tym względzie należy także zauważyć, że organy dopuściły się również naruszenia art. 77 § 1 K.p.a. w związku z art. 80 K.p.a., które polegało na niepełnym zgromadzeniu materiału dowodowego. Należy podkreślić, że działania organów administracji publicznej uprawnionych do prowadzenia postępowania i podejmowania orzeczeń, podporządkowane są przede wszystkim określonej w art. 7 K.p.a. zasadzie prawdy obiektywnej. W doktrynie podkreśla się wynikający dla organów z tej zasady nakaz wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa materialnego. Z powyższą zasadą skorelowane są regulacje umieszczone w art. 77 K.p.a. Według wskazanego przepisu organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, tak aby ustalony stan faktyczny zgodny był z rzeczywistością. To czy dana okoliczność została udowodniona, można zaś ocenić jedynie na podstawie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego (art. 80 K.p.a.). Jeżeli zatem strona powołuje się na okoliczności mające istotne znaczenie tj. mogące wpłynąć na rozstrzygnięcie, rolą organu jest wnikliwe ich rozważenie, z reguły poprzedzone ustaleniem określonych faktów. Ustalenia te muszą być wynikiem procesu rozumowania opartego na zasadach logiki, a wnioski tego rozumowania muszą opierać się na wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodach. W przypadku, gdy zgromadzone dowody nie pozwalają na bezsporne ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych zadaniem organu jest uzupełnienie tego materiału o niezbędne do tego logicznego rozumowania elementy. Ostatecznie stanowisko organu prowadzącego postępowanie – po przeprowadzeniu koniecznych czynności procesowych – winno znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym stosownie do art. 107 § 3 K.p.a. Powyższe twierdzenia znajdują także odzwierciedlenie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 września 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 1050/11 – orzeczenie publ. w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Prowadząc ponownie postępowanie organ weźmie pod uwagę poczynione wyżej spostrzeżenia i ustali, czy wykorzystanie odpadów celem utwardzenia powierzchni w niniejszej sprawie spełnia wymogi procesu odzysku R5, w szczególności nie narusza stosunków wodnych, nie skutkuje zagrożeniem szkodą w środowisku i mieści się w zakresie dopuszczalnych ilości. Mając powyższe na uwadze, Sąd uchylił obie wydane w sprawie decyzje, ponieważ materiał dowodowy zgromadzony w sprawie był niekompletny i nie wyjaśniono istotnych dla sprawy kwestii. Tym samym nastąpiło naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. To zaś zobowiązuje Sąd do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. oraz art. 135 P.p.s.a., jak sąd orzekł w punkcie I wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a., jak w punkcie II wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło