I FZ 172/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Danuta Oleś, po rozpoznaniu w dniu 22 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 marca 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 2856/18 odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 24 września 2018 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z 19 marca 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 2856/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił P. sp.z o.o. z siedzibą w W. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z 13 lutego 2019 r. została odrzucona skarga spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 24 września 2018 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, z uwagi na brak uiszczenia należnego wpisu sądowego od skargi. We wniosku o przywrócenie terminu spółka podała, że przesyłka zawierająca pisma sądowe: wezwanie z 2 stycznia 2019 r. do uzupełnienia braków formalnych, doręczenie odpisu odpowiedzi na skargę, odpis odpowiedzi na skargę, doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu z 2 stycznia 2019 r., zostały pełnomocnikowi doręczone w jednej kopercie i odebrane przez upoważnionego pracownika kancelarii – 4 stycznia 2019 r. W doręczonej kopercie nie było jednak odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W związku z powyższym wskutek braku wymienionego zarządzenia, nie dokonano w terminie 7 dni czynności w postaci uiszczenia wpisu od skargi. W ocenie Sądu pełnomocnik spółki nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi do uiszczenia wpisu od skargi było niezawinione. Skoro w momencie odbioru przesyłki nie stwierdzono, by nie zawierała ona któregoś z dokumentów wskazanych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru należało uznać, że potwierdzenie podpisem odbioru przesyłki oznaczało nie tylko potwierdzenie, że przesyłka została doręczona osobie upoważnionej do jej odbioru w dacie na formularzu wskazanej, ale także, że zawartość przesyłki odpowiada tej, która została wskazana na formularzu potwierdzenia odbioru. Niezachowanie reguł należytej staranności przez odbiorcę przesyłki, będącego podmiotem świadczącym profesjonalne usługi prawne, nie daje podstaw do stwierdzenia w niniejszej sprawie, że akt procesowy jakim było wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego uznany być mógł za pozbawiony swej prawnej skuteczności, gdyż strona nie obaliła domniemania, że został on jej prawidłowo doręczony. W zażaleniu na powyższe postanowienie spółka zaskarżyła je w całości, zarzucając naruszenie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: "P.p.s.a.") poprzez przyjęcie, że skarżąca, działająca przez pełnomocnika, nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zaskarżonym postanowieniu słusznie ocenił, że skarżąca nie spełniła wynikającej z art. 86 § 1 i art. 87 § 2 P.p.s.a., przesłanki przywrócenia terminu, ponieważ we wniosku o przywrócenie terminu nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w niedochowaniu terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Stosownie do art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Bezspornym jest, że przesyłkę zawierającą pisma sądowe doręczono skutecznie pełnomocnikowi spółki 4 stycznia 2019 r., a zatem wynikający z ustawy (art. 49 § 1 P.p.s.a.) siedmiodniowy termin do dokonania tej czynności upłynął 11 stycznia 2019 r. Z notatki urzędowej z dnia 29 stycznia 2019 r. (k. 33 akt sądowych) wynika, że skarżąca nie uiściła wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro art. 87 § 2 P.p.s.a. stanowi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, to należy uznać, że jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej, Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że wskazane przez nią we wniosku okoliczności nie wskazują, że do uchybienia terminu doszło bez winy skarżącej. Gołosłowne były twierdzenia skarżącej, co do tego, że w doręczonej przesyłce brak było tego rodzaju pisma, co skutkowało słusznym twierdzeniem Sądu pierwszej instancji, że strona we wniosku o przywrócenie terminu nie wykazała ani nie uprawdopodobniła istnienia okoliczności świadczących o braku winy w nieuzupełnieniu wpisu od skargi w terminie, w rozumieniu art. 87 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że praktyka doręczania stronie postępowania kilku pism w jednej przesyłce nie narusza zasad ani trybu doręczania pism w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dla prawidłowego doręczenia niezbędne jest jednak, aby pismo sądowe zostało wysłane, jako list za potwierdzeniem odbioru, a przesłanie kilku pism sądowych musi być odnotowane w formularzu potwierdzenia odbioru. Z kolei adresat przesyłki ma obowiązek sprawdzić jej zawartość oraz zgłosić ewentualne zastrzeżenia doręczycielowi (postanowienie Sądu Najwyższego z 18 stycznia 2017 r., V CZ 88/16, publ: Lex nr 2258062). Z akt sprawy wynika, że dokument zwrotnego potwierdzenia odbioru (k.23 akt sądowych) spornej przesyłki zawiera datę nadania: 2 stycznia 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 2856/18, rodzaj przesyłki: wezwanie do uiszczenia wpisu, dor. odpisu odpowiedzi na skargę, wezwanie do uzupełnienia braków skargi. Takie skrótowe sformułowania niewątpliwie wskazują, że przesyłka zawierała odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Przedmiotową przesyłkę odebrała 4 stycznia 2019 r. pracownica Kancelarii Adwokackiej, kwitując odbiór własnoręcznym podpisem i przystawiając pieczęć firmową. Zatem w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo przyjął Sąd pierwszej instancji, że przesyłka skierowana o skarżącej była kompletna i zawierała wszystkie wskazane na zwrotce dokumenty. Naczelny Sąd Administracyjny podziela ocenę dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że skarżąca składając wniosek o przywrócenie terminu nie wykazała braku zawinienia w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Okoliczność podana we wniosku o przywrócenie terminu nie może w żadnym wypadku świadczyć o braku winy strony w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu. Stwierdzenie skarżącej, że przesyłka listowa nie zawierała wezwania do uiszczenia wpisu może być uznana jedynie za przypuszczenie. Natomiast, aby przyznać jej charakter faktu, adresat przesyłki musi uprawdopodobnić, że tak było rzeczywiście, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Przywrócenie terminu tylko na podstawie gołosłownego twierdzenia, że przesyłka nie zwierała dokumentów wskazanych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru prowadziłoby bowiem do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia, tym bardziej, że jak wynika z adnotacji znajdujących się na zwróconej do Sądu przesyłce była ona kompletna i prawidłowo doręczona. W każdej takiej sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki poprzez zwykłe oświadczenie, że przesyłka sądowa nie zawierała kompletu dokumentów wskazanych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Wskazując na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.