I SA/Ke 444/18

PostanowienieWSA w Kielcach2019-02-13

Skład orzekający: Ewa Rojek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka w organizacji, której jedynym wspólnikiem jest jednocześnie jedyny członek pierwszego zarządu, jest prawidłowo reprezentowana przez ten zarząd w postępowaniu sądowym?
Ratio decidendi
Spółka w organizacji, której jedynym wspólnikiem jest jednocześnie jedyny członek pierwszego zarządu, nie jest prawidłowo reprezentowana w postępowaniu sądowym. Jedyny wspólnik jednoosobowej spółki w organizacji nie ma prawa reprezentowania spółki, z wyjątkiem zgłoszenia jej do sądu rejestrowego. Skarga wniesiona przez tak nieprawidłowo reprezentowaną spółkę podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. w organizacji złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR o odmowie wszczęcia postępowania. Sąd wezwał spółkę do wykazania umocowania do reprezentacji. Spółka przedstawiła akt założycielski, z którego wynikało, że jedynym wspólnikiem jest R.P., który został jednocześnie powołany do pierwszego zarządu. Spółka nie była jeszcze zarejestrowana w KRS. Sąd uznał, że spółka nie wykazała prawidłowego umocowania do reprezentacji.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Spółka z o.o. w organizacji z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: odrzucić skargę. A. Sp. z o.o. w organizacji w L. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2015. Skarga została podpisana przez R.P. oraz M.P. Zarządzeniem z 8 grudnia 2018 r. wezwano spółkę w organizacji do złożenia dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, a jeśli spółka nie została jeszcze zarejestrowana – aktu założycielskiego spółki, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi złożono do Sądu pismo z 3 stycznia 2019 r., do którego załączono kserokopię aktu założycielskiego skarżącej spółki, sporządzonego 15 maja 2014 r. w formie aktu notarialnego (Repertorium A nr ...) oraz kserokopię uchwały Zgromadzenia Wspólników A. Sp. z o.o. w organizacji z 30 lipca 2017 r. w sprawie powołania zarządu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie art. 28 § 1 i art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: p.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, i mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Jak wynika z art. 161 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1577 ze zm.), dalej: k.s.h., spółka w organizacji jest reprezentowana przez zarząd albo pełnomocnika powołanego jednomyślną uchwałą wspólników. Z kolei zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że strona skarżąca nie została wpisana do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego i nie funkcjonuje w Rejestrze udostępnianym w formie elektronicznej przez Ministerstwo Sprawiedliwości pod adresem https://ekrs.ms.gov.pl., co wynika również z treści skargi wniesionej do Sądu, gdzie skarżąca spółka wskazuje, iż jest w trakcie postępowania rejestracyjnego w Krajowym Rejestrze Sądowym. W odpowiedzi na wezwanie Sądu spółka przesłała kserokopię aktu notarialnego, z którego wynika, że do pierwszego zarządu spółki powołano R.P. jako prezesa zarządu (§ 14) oraz że zarząd do prowadzenia bieżącej działalności spółki może powołać pełnomocników lub prokurentów (§ 8 pkt 4). W § 3 ustanowiono, że kapitał zakładowy spółki wynosi 5000 zł i dzieli się na 50 równych i niepodzielnych udziałów po 100 zł każdy (pkt 1), oraz że R.P. obejmuje 50 udziałów o wartości nominalnej 100 zł, o łącznej wartości 5000 zł, które zobowiązuje się w całości pokryć gotówką (pkt 3). Zgodnie z treścią art. 4 § 1 pkt 3 k.s.h., spółka kapitałowa, w której wszystkie udziały należą do jednego wspólnika, jest spółką jednoosobową. Natomiast zgodnie z art. 162 k.s.h., w spółce jednoosobowej w organizacji jedyny wspólnik nie ma prawa reprezentowania spółki, przy czym nie dotyczy to zgłoszenia spółki do sądu rejestrowego. Z przepisu art. 162 k.s.h. wynika więc całkowity zakaz reprezentacji jedynego wspólnika spółki jednoosobowej w organizacji. Nie może on reprezentować tej spółki ani jako pełnomocnik, ani jako członek zarządu jednoosobowego (por. J. A. Strzępka, Kodeks spółek handlowych Komentarz, Warszawa 2009, str. 338). Dyspozycja z art. 162 k.s.h. wchodzi w grę tylko wówczas, gdy jedyny wspólnik powołany został do pełnienia funkcji członka zarządu. W takiej właśnie sytuacji wspólnik nie ma prawa reprezentować spółki, jest więc zarządcą bez prawa reprezentowania spółki (por. S. Włodyka, Kodeksowe spółki atypowe, Warszawa 2004, str. 64). Wynika z tego, że zarząd może reprezentować jednoosobową spółkę z o.o. w organizacji, o ile jego jedynym członkiem nie jest jedyny wspólnik sp. z o.o. Nie będzie on uprawniony do jej reprezentowania do czasu wpisu jednoosobowej spółki z o.o. do rejestru (por. Z. Jara, Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Warszawa 2014, str. 594). Innymi słowy, powołanie w jednoosobowej spółce jednoosobowego zarządu, w skład którego wchodzi tylko jedyny wspólnik prowadzi do tego, że spółka nie może dokonywać czynności prawnych z uwagi na braki w reprezentacji (por. M. Rodzynkiewicz, Kodeks spółek handlowych. Komentarz, Warszawa 2005, str. 251). Nadto, spółka przesłała uchwałę Zgromadzenia Wspólników A. Sp. z o.o. w organizacji z siedzibą w L. z 30 lipca 2017 r. w sprawie powołania zarządu. Z treści § 1 pkt 1-4 tego dokumentu wynika, że w skład zarządu zostali powołani R.P. i M.P., natomiast prokury udzielono D.P. W ocenie Sądu, nadesłany odpis uchwały z 30 lipca 2017 r. nie może jednak stanowić podstawy do uznania R.P. i M.P. za uprawnionych do wniesienia skargi. Po pierwsze, zmiana umowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w sytuacji, w której nie doszło jeszcze do wpisania zawiązanej spółki do rejestru, następuje w drodze zmiany samej umowy spółki, a co stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 255 k.s.h. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 25 lutego 2009 r., sygn. akt II CSK 489/08, LEX nr 496130). Po drugie, zmiana umowy spółki w organizacji wymaga, jak sama umowa spółki (art. 157 § 2 k.s.h.) również formy aktu notarialnego (por. A.Kidyba, Komentarz aktualizowany do art. 1-300 Kodeksu spółek handlowych, opublikowany do art. 255 k.s.h. w programie LEX). To oznacza, że w sytuacji, gdy spółka nie została wpisana do rejestru przedsiębiorców, zmiany aktu założycielskiego, w tym dotyczące np. kwestii reprezentacji spółki i składu jej organów, powinny być dokonywane w tej samej formie, w jakiej ów akt został sporządzony, tj. w drodze umowy zawartej w formie aktu notarialnego. Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że w sytuacji braku dokonania zmiany aktu założycielskiego w drodze umowy zawartej w formie aktu notarialnego, a także mając na uwadze fakt, że od chwili zawiązania spółki minęło prawie pięć lat, a pomimo tego nadal nie została ona wpisana do rejestru przedsiębiorców, uznać należało, że nadal aktualna i obowiązująca jest treść § 14 aktu założycielskiego wskazująca pierwszy skład zarządu, którego jedynym członkiem jest R.P.. Jedyny członek pierwszego powołanego zarządu spółki (będący jednocześnie jedynym wspólnikiem spółki), o czym była już mowa wyżej, uprawiony jest jedynie do jej zgłoszenia do sądu rejestrowego. Zatem wszelkie pisma kierowane do Sądu, w tym skargę podpisaną przez R.P. i M.P., uznać należało za niedopuszczalną. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło