II SA/Sz 647/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.) Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Protokolant starszy sekretarz sądowy Teresa Zauerman po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 stycznia 2019 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Regionalnej w S. sprawy ze skarg G. W., R. W., P. W., Stowarzyszenia [...], E. G., D. G., M. B., I. B., K. B., Z. C., A. A., G. A., M. Ś., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] r. znak [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących: - G. i R. W. solidarnie kwotę [...] złotych, - M. i I. B. solidarnie kwotę [...] złotych, - D. i E. G. solidarnie kwotę [...] złotych, - A. i G. A. solidarnie kwotę [...] złotych, - P. W. kwotę [...] złotych, - Z. C. kwotę [...] złotych, - K. B. kwotę [...] złotych, - Stowarzyszenia [...] kwotę [...] złotych, a nadto na rzecz wyżej wymienionych skarżących solidarnie kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania oraz na rzecz M. Ś. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją nr [...], z dnia [...] r., Wójt Gminy D., działając na rzecz [..A.] Spółki z o.o. w W., ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie i eksploatacji farmy wiatrowej "[...]",tj. budowie 6 turbin wiatrowych o mocy pojedynczej turbiny nieprzekraczającej 2,5 MW oraz wysokości wieży od 80 do 130 m i średnicy wirnika od 82,5 do 120 m, przy całkowitej wysokości siłowni nie większej niż 190 m wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą (kable elektroenergetyczne średniego napięcia, kable światłowodowe, drogi dojazdowe, place manewrowe i montażowe). Projektowane turbiny usytuowane zostaną na działkach nr: [...] i [...] obręb J., [...] i [...] obręb D. oraz [...] i [...] obręb B., gm. D.. W wyniku rozpatrzenia odwołań G. W. oraz Stowarzyszenia na rzecz Mieszkańców Gminy D. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Na ww. decyzję Kolegium skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniosło Stowarzyszenie. Wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Sz 1029/14 Sąd uchylił zarówno decyzję Kolegium, jak i decyzję Wójta Gminy D., a Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 1912/15 oddalił skargę kasacyjną Spółki z o.o. [..A.] w W.. Następnie, Spółka pismami z dnia 30 czerwca 2016 r., mając na uwadze zarzuty Sądów obu instancji, przedłożyła Wójtowi Gminy D. dwie korekty: do raportu o oddziaływaniu wnioskowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz do karty informacyjnej przedsięwzięcia wraz z opracowaniem pn. "Sprawozdanie techniczne", zawierające wyniki pomiarów: wysokości turbin, odległości między turbinami oraz odległości turbin od zabudowań mieszkalnych jako miejsc stałego przebywania ludzi. Wójt Gminy D. decyzją z dnia [...] r., nr [...], w oparciu o przepisy m.in. art. 80 ust.1 i art. 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wydał decyzję, w której ustalił środowiskowe uwarunkowania realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia. O wydaniu decyzji strony zostały poinformowane przez podanie do publicznej wiadomości w drodze obwieszczenia wywieszonego na tablicach ogłoszeń: w siedzibie organu oraz sołectw J., B., D., P.. Od powyższej decyzji odwołanie złożyli: G. W. wraz z 22 osobami - mieszkańcami sołectwa J., M. Ś. i Stowarzyszenie na rzecz Mieszkańców Gminy D. z siedzibą w D.. Kolegium decyzją z dnia [...] r., nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Od decyzji Kolegium został wniesiony sprzeciw przez inwestora, po rozpatrzeniu którego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1279/17 uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...]. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że przeprowadzając postępowanie organ I instancji nie naruszył przepisów postępowania, uzupełnił materiał dowodowy zgodnie z wytycznymi WSA w Szczecinie i NSA w Warszawie, zaś decyzja zawiera wszystkie przewidziane prawem elementy, w tym obszerne uzasadnienie. W uzasadnieniu organ I instancji odniósł się do podnoszonych przez strony postępowania zarzutów dotyczących niezachowania odległości turbin od terenów zabudowanych i miejsc przeznaczonych na pobyt ludzi. Jednocześnie Sąd uznał, że nie było podstaw do zastosowania art.138 § 2 K.p.a., a nawet gdyby organ odwoławczy miał wątpliwości co do odległości turbin, powinien był przeprowadzić ten dowód we własnym zakresie. Następnie, Kolegium rozpatrzyło odwołanie G. i R. W. (dz. nr [...]), K. B. (dz. nr [...]), M. Ś. (dz. nr [...],[...]), których działki graniczą z terenem objętym inwestycją oraz Stowarzyszenia na rzecz Mieszkańców Gminy D. z siedzibą w D.. W stosunku do pozostałych odwołujących się postępowanie odwoławcze umorzono. Odwołujący się wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Wójta Gminy D. z dnia [...] r., argumentując, że poszczególne turbiny wiatrowe nie spełniają wymogów odległościowych, jako 10 - krotności wysokości turbin w stosunku do poszczególnych budynków najbliższej zabudowy mieszkaniowej, czym naruszono art. 4 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach elektrowni wiatrowych (Dz.U. z 2016 r. poz.961 ze zm.). W dniu 20 lipca 2017 r. wpłynęło do Kolegium pismo inwestora (uzupełnione pismem z dnia 3 kwietnia 2018 r.), w treści którego Spółka wniosła o stwierdzenie niedopuszczalności odwołania wniesionego przez G. W. wraz z innymi mieszkańcami sołectwa J. lub o umorzenie postępowania odwoławczego, zaś w przypadku merytorycznego rozpatrzenia sprawy, o utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji. Spółka wskazała, że w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach elektrowni wiatrowych, gdyż postępowanie w przedmiocie wydania decyzji "środowiskowej" zostało wszczęte w oparciu o wniosek Spółki z dnia24 lipca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r., nr [...], na podstawie art. 33-38 oraz art. 73-85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r., poz. 1405) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji (po rozpatrzeniu odwołań G. i R. W., K. B., M. Ś. i Stowarzyszenia na rzecz Mieszkańców Gminy D.). Jednocześnie Kolegium umorzyło postępowanie odwoławcze w stosunku do odwołujących się: P. W., Z. C., Z. L., K. N., J. S., S. W., N. W., P. B., M. B., M. B., I. B., E. A., A. A., G. A., R. A., T. D., J. T., D. G., E. G., B. K.. Kolegium wskazało, że po uchyleniu przez WSA w Szczecinie decyzji własnej oraz utrzymanej w mocy decyzji organu I instancji ponowne rozpatrywanie sprawy przez organ I instancji nastąpiło w zmienionej sytuacji prawnej w związku z wejściem w życie od dnia 16 lipca 2016 r. przepisów ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (dalej: "ustawa o wiatrakach"). Ustalenia zatem wymagało, czy przepisy nowej ustawy znajdują zastosowanie w postępowaniach o ustalenie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia, a jeżeli tak, to czy stawiane tymi przepisami wymagania dotyczące usytuowania elektrowni wiatrowych względem istniejących budynków mieszkalnych lub budynków o funkcji mieszanej, o których mowa w art. 4 tej ustawy, mają również zastosowanie do postępowania w przedmiotowej sprawie. Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z wyrażoną w art. 6 K.p.a. zasadą praworządności, organy działają na podstawie przepisów prawa. Stosowanie tej zasady nakazuje rozpoznawanie i rozstrzyganie spraw przez organy administracji na gruncie obowiązującego aktualnie stanu prawnego, tj. na dzień orzekania. Wyjątkiem od tej zasady są sytuacje, w których przepisy wprowadzają tzw. reguły intertemporalne, określające w jakich przypadkach zastosowanie mogą mieć przepisy dotychczasowe. Gdy brak jest takich uregulowań zasadą jest stosowanie przepisów nowych. Powołana ustawa nie zawiera uregulowań przejściowych, odnoszących się do zakresu i sposobu stosowania przepisów nowych lub dotychczasowych w postępowaniach w sprawach ustalenia środowiskowych uwarunkowań. Zdaniem Kolegium wynika z tego, że nowe uregulowania powinny być stosowane od dnia ich wejścia w życie. Organ bierze bowiem pod uwagę stan prawny istniejący w momencie wydawania przez niego decyzji, chyba że samo prawo wprowadza tu inną regułę. Decyzja Wójta Gminy D., będąca przedmiotem niniejszego postępowania wydana została na podstawie przepisów dotychczasowych, tj. ustawy z dnia 3 października 2008 o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W ocenie Kolegium, organ I instancji trafnie uznał, że ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Przepis art. 1 ust. 1 ustawy o wiatrakach określa warunki i tryb lokalizacji i budowy elektrowni wiatrowych oraz warunki lokalizacji elektrowni wiatrowych w sąsiedztwie istniejącej albo planowanej zabudowy mieszkaniowej. Natomiast na mocy art. 4 ust. 1 ustawy odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane: elektrownia wiatrowa - od budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa, oraz budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa – od elektrowni wiatrowej – jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej).W art. 6 pkt 7 tej ustawy przewidziano, że odległość określoną w myśl art. 4 uwzględniają organy wydające decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach - przy wydawaniu tych decyzji. W odniesieniu do postępowań dotyczących wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia ustawodawca zawarł w art. 15 ust. 3 ustawy o wiatrakach regulację, z której wynika, że jeżeli w planie miejscowym, o którym mowa w ust. 2 lub w ust. 7 pkt 1, przewiduje się lokalizację elektrowni wiatrowej, organ administracji architektoniczno-budowlanej odmawia wydania pozwolenia na budowę, a organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia, jeżeli ta inwestycja nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 4. Organ zauważył, że turbiny wiatrowe na dz. [...], [...] obr. D. , nr [...] i [...] obr. B. oraz na dz. [...] obr. J. zostały zrealizowane i uzyskano pozwolenie na ich użytkowanie przed wejściem w życie ustawy o wiatrakach, tj. przed [...] r. Natomiast odnośnie turbiny planowanej na dz. nr [...] obr. J.i, postępowanie o wydanie pozwolenia na budowę zostało wszczęte w dniu 30 czerwca 2014 r. Kolegium podkreśliło przy tym, że fakt zrealizowania przedsięwzięcia w części lub w całości nie stanowi przeszkody w ustaleniu środowiskowych uwarunkowań, tj. nie czyni tego postępowania bezprzedmiotowym, o czym świadczy ugruntowane orzecznictwo w tej materii. Literalne brzmienie art. 72 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku wskazuje, że wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem m.in. decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych – wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, jednakże, aby odczytać prawidłowe znaczenie normy prawnej należy sięgnąć do wykładni systemowej i celowościowej. Decydujące znaczenie z punktu widzenia celu jakiemu służy postępowanie środowiskowe ma rozstrzygnięcie o warunkach środowiskowych jakie muszą zostać spełnione celem umożliwienia podjęcia określonej działalności. Określenie tych uwarunkowań jest celowe nawet po rozpoczęciu realizacji inwestycji. Kolegium zwróciło uwagę, że przepisu art. 15 ust. 3 nie można rozpatrywać bez odwołania się do art. 13 ust. 2 i 3 ustawy o wiatrakach, który ma odniesienie do rozpatrywanej sprawy, bowiem w niniejszej sprawie doszło już do wydania pozwolenia na budowę dla 5 turbin, a dla 6 turbiny wszczęto postępowanie o wydanie pozwolenia na budowę. Wprawdzie przepis ten dotyczy postępowań w sprawie pozwolenia na budowę to jednak ze względu na wszczęte już postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę uzasadnione jest stwierdzenie, że ustalenia art. 4 ust.1 ustawy o wiatrakach nie będą miały zastosowania. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy za chybiony uznał zarzut naruszenia przepisów postępowania dowodowego, tj. art. 7, 8, 9, 11, 75 ,77 § 1, 78 i art. 80 K.p.a., wskazany w formie ogólnego zarzutu " poprzez niewyjaśnienie w sposób dokładny całego stanu faktycznego". Zdaniem Kolegium, sformułowany przez odwołującego się M. Ś. zarzut niepodjęcia działań zmierzających do przeprowadzenia prawidłowego postępowania dowodowego nie został poparty żadnymi danymi zebranymi metodycznie, a które to dane uprawniałyby do zakwestionowania raportu. Organ zaznaczył, że naruszenie przepisów postępowania stanowi podstawę do uwzględnienia odwołania w przypadku, gdy mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. O istotnym wpływie na wynik sprawy można mówić jedynie wtedy, gdy istnieje prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść ukształtowanego decyzją stosunku prawnego. Konieczne jest zatem wykazanie, że w wyniku naruszenia przepisów postępowania w sprawie zaistniała hipotetyczna możliwość odmiennego rozstrzygnięcia sprawy. W orzecznictwie podkreśla się, że chociaż raport nie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a. i podlega ocenie w świetle zasady swobodnej oceny dowodów, to jednak ocena raportu dokonywana przez organy może dotyczyć tylko tego, czy raport jest kompletny, a zawarte w nim wnioski są spójne i logiczne. Kolegium, jak i organ I instancji nie może samodzielnie oceniać zastrzeżeń zgłaszanych wobec zawartych w nim ustaleń, wymagających wiedzy specjalistycznej, te bowiem powinny być oparte na udokumentowanej ekspertyzie podmiotu, który posiada odpowiednią wiedzę fachową w tym zakresie. W ocenie organu odwoławczego raport został sporządzony przez osoby posiadające wiedzę specjalistyczną i zadaniem raportu jest przedstawienie potencjalnego wpływu na środowisko w sposób uzasadniony merytorycznie, m.in. w oparciu o ocenę wagi poszczególnych źródeł oddziaływania oraz skutków w środowisku takiej działalności. Jak wynika z raportu zawarta analiza wpływu na środowisko pozwala ocenić potencjalny wpływ na środowisko planowanej działalności. Odnosząc się do zarzutu nie zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu Kolegium zauważyło, że zgodnie z przepisami art. 49a K.p.a. i art. 73 ust. 3 ustawy o u.i.o.ś., jeżeli liczba stron postępowania przekracza 20, to organ może zastosować formę ich zawiadomienia poprzez obwieszczenie. Rozwiązanie przyjęte w art.49a K.p.a. jest rozwiązaniem ekstraordynaryjnym, służącym zapewnieniu szybkiego skutku doręczenia wobec wszystkich podmiotów, które są adresatami danego aktu administracyjnego. W niniejszej sprawie wykaz stron został ustalony na podstawie rejestru gruntów, a strony były zawiadamiane o wszelkich podejmowanych czynnościach poprzez obwieszczenia. Zdaniem Kolegium, co też wynika z wyroku WSA w Szczecinie z dnia 7 grudnia 2017 r., materiał dowodowy w niniejszej sprawie jest kompletny, prawidłowy, merytorycznie uzasadniony i logiczny, zawiera wszystkie elementy i dane, których zgromadzenie było warunkiem na poczynienie właściwych ocen w zakresie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia, a także w pełni wyczerpuje wskazania Sądów obu instancji. Wszystkie treści zawarte w raporcie o środowiskowych uwarunkowaniach oraz jego uzupełnieniach, zostały sformułowane w sposób profesjonalny i z uwzględnieniem wymogów specjalistycznej wiedzy. Wnikliwa analiza przedłożonego przez wnioskodawcę raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wraz z uzupełnieniami, rozstrzygnięcia organów współdziałających, jak również uwagi złożone w ramach udziału społecznego, doprowadziła Kolegium do stwierdzenia, że nie ma potrzeby uzupełnienia materiału dowodowego, bowiem w żaden sposób nie przyczyni się to do wyjaśnieniem okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Odnośnie zarzutów dotyczących postanowienia RDOŚ oraz opinii PPIS w S. z dnia [...] r. (potwierdzonej pismem z dnia 18 marca 2014r.) Kolegium uznało za bezpodstawne i jednocześnie zauważyło, że formułując zarzut, że postanowienia wydane zostały bez rozważenia wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, zwłaszcza na botanikę, awifaunę i chiropterofaunę, nie przedstawiono w tym zakresie żadnego dowodu zawierającego wiedzę specjalistyczną, ani też nie skonkretyzowano zarzutów, co pozwala ocenić je jako subiektywne odczucia odwołującego się. W ocenie Kolegium, w zaskarżonym postanowieniu odniesiono się do kwestii oddziaływania przedsięwzięcia na awifaunę i chiropterofaunę w sposób wnikliwy i szczegółowy. Słusznie zatem organ I instancji uznał, że nie zaistniały warunki do odmowy zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Końcowo organ odwoławczy wyjaśnił, że z treści raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, który zawierał szczegółową analizę oddziaływania przedsięwzięcia na poszczególne komponenty środowiska w fazie realizacji i eksploatacji i na podstawie szczegółowych informacji z bazy danych ewidencji gruntów i budynków Powiatu S. wynika, że nie stwierdzono oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomości odwołujących się stron. Jak wynika z akt Z. L. (właścicielką nieruchomości jest A. L.), K. N., J. S., N. W., S. W., A. A. , R. A. nie byli stronami postępowania przed organem I instancji, nie posiadają bowiem oni nieruchomości na terenie gminy D.. Natomiast działki następujących osób, położone są poza strefą oddziaływania planowanej inwestycji, poza strefą ochrony akustycznej i poza 400 m strefą ochronną wyznaczoną w mpzp. i nie przylegają bezpośrednio do działek, na których ma być realizowane przedsięwzięcie, i tak: A. i G. A. (nr [...]) ponad 500 m od granicy z dz. [...], E. i D. G. [...] około 410 m od granicy dz. [...] J. T. (nr [...]) ponad 1000 m od granicy dz.[...], B. K. ([...]) około 700 m od granicy z dz. [...], T. D. ([...] ponad 1000 m, P. W. (nr [...]) położona jest w odległości ponad 1000 m od miejsca lokalizacji elektrowni na dz. nr [...], P. B. , M. B., M. B., I. B. (nr [...]) około 500od granicy dz. nr [...], Z. C. - nieruchomości gruntowe, między innymi działka nr [...] zlokalizowana jest w odległości ponad 500 m od projektowanych turbin. Kolegium podkreśliło, że część ww. nieruchomości to grunty rolne niezabudowane i jako takie nie podlegają ochronie akustycznej w myśl rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, tj. ustawodawca dla tych terenów nie określił dopuszczalnego poziom dźwięku. Tym samym nieruchomości wnioskodawców, stanowiące niezabudowane grunty rolne, zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia nie podlegają ochronie akustycznej. Brak jest zatem podstaw do przyjęcia, że nieruchomości tych odwołujących się znajdują w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, a inwestycja uniemożliwi lub utrudni korzystanie z nieruchomości zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie przez M. Ś.. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa administracyjnego, tj.: - art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w zw. z art. 6 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie i orzekanie na podstawie przepisów nieobowiązujących, tj. ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko i jednoczesne przyjęcie, że organ I Instancji trafnie uznał, iż przepisy ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie; - art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w zw. z art. 15 ust. 2 i art. 4 tej ustawy poprzez jego niezastosowanie i udzielenie zgody na realizację przedsięwzięcia w sytuacji, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obwiązujący w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych przewiduje lokalizację elektrowni wiatrowej, a inwestycja ta nie spełnia wymogów odległości lokalizacji elektrowni wiatrowej od budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszkalnej, o których stanowi art. 4 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych; - art. 6 pkt 7 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w zw. z art. 4 ustawy tej ustawy poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach bez uwzględnienia odległości lokalizacji elektrowni wiatrowej od budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszkalnej, o których stanowi art. 4 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych; Skarżący zarzucił także naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mające istotny wpływ na treść wydanej w sprawie decyzji, tj.: - art. 8 § 2 K.p.a. poprzez nieuzasadnione odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym, polegające na utrzymaniu w mocy decyzji środowiskowej Wójta Gminy D., podczas gdy dotychczas w analogicznych sytuacjach prawno-faktycznych uchylano decyzję i przekazywano sprawę do ponownego rozpoznania, zwłaszcza w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. w sprawie nr [...]; - art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 84 § 1 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez niedokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy, niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, niepowołanie biegłego celem oceny zastrzeżeń zgłaszanych wobec ustaleń raportu oddziaływania na środowisko przy jednoczesnym przyjęciu, że organ I instancji, ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie są kompetentne do samodzielnej oceny tych zastrzeżeń i w konsekwencji wydanie decyzji z naruszeniem zasady obiektywizmu polegające na błędnym przyjęciu, że inwestycja spełnia wszystkie wymogi, wobec czego istnieją podstawy by wydać decyzję środowiskową i następnie utrzymać ją w mocy; - art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 140 K.p.a. poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], polegające na niewskazaniu faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Zdaniem skarżącego, organ błędnie przyjął, że w sprawie w związku z eksploatacją projektowanej inwestycji przy pracy sześciu projektowanych elektrowni wiatrowych z maksymalnym poziomem mocy akustycznej na najbliżej położonych terenach chronionych akustycznie dotrzymane są dopuszczalne wartości określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku dla pory dnia i nocy, podczas gdy pomiar immisji hałasu w środowisku został przeprowadzony w sposób wadliwy, bowiem nie przeprowadzono go w fazie eksploatacji wszystkich turbin przy najbardziej niekorzystnych warunkach wiatrowych. Mając powyższe na względzie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Skarżący podkreślił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w sposób wadliwy przyjęło, że w niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych. Jak wskazano w decyzji ustawa ta weszła w życie dnia 16 lipca 2016 r., a z uwagi na brak przepisów przejściowych w przedmiocie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach elektrowni wiatrowych miała zastosowanie do wszystkich spraw wszczętych i niezakończonych przed tą datą, bez względu na to decyzję o wszczęciu postępowania podjęto w czasie obowiązywania tej, czy poprzedniej ustawy. Z tego też powodu zarówno organ I instancji, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydając decyzję i uwzględniając zasadę praworządności, o której stanowi art. 6 K.p.a. winny mieć na względzie przepisy prawa obowiązujące w momencie orzekania, tj. przepisy tzw. ustawy o wiatrakach. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi. Na powyższą decyzję skargę (uzupełnioną pismem procesowym z dnia 14 stycznia 2019 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnieśli również: G. W., R. W., K. B., M. Ś., E. G., D. G., J. T., T. D., P. B., M. B., I. B., Z. C., A. A., G. A., B. K., P. W., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, oraz Stowarzyszenie na rzecz Mieszkańców Gminy D. . Skarga zarejestrowana została pod sygn. akt II SA/Sz 648/18. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie przepisów: - art. 13 ust. 3 ustawy z 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych polegające na dokonaniu przez SKO w K., na etapie kontroli legalności oraz prawidłowości decyzji Wójta Gminy D. nr [...], błędnej wykładni ww. przepisu prowadzącej do uznania, że na kanwie rozpoznawanej sprawy przedmiotowa regulacja znajdzie zastosowanie, a w konsekwencji dokonanie przez SKO w K. subsumpcji przedmiotowej regulacji skutkujące uznaniem, że na etapie wydawania przez Wójta Gminy D. ustawy o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji nr [...], że odległość nieruchomości skarżących od terenu, na którym ma zostać zlokalizowana inwestycja nie będzie kreować dla nieruchomości skarżących jakichkolwiek ujemnych skutków, przede wszystkim w zakresie oddziaływania immisji, w tym immisji w postaci zwiększonego natężenia hałasu; - art. 16 ust.2 ustaw z 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych polegający na nieuwzględnieniu przez SKO w K. na etapie badania legalności oraz materialnoprawnej prawidłowości decyzji nr [...] reguły intertemporalnej; SKO w K. błędnie uznało, że ustawa z 20 maja 2016r. o inwestycjach w zakresie inwestycji wiatrowych nie znajdzie zastosowania na kanwie przedmiotowej sprawy, która to ocena wpłynęła na ustalenia dotyczące oddziaływania inwestycji na nieruchomości skarżących wymienionych w skardze w pkt 1-6 oraz odmowę uznania interesu prawnego skarżących wymienionych w pkt 6-17 skargi do udziału w postępowaniu w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia; - art. 143 K.c. w zw. z art. 140 K.c. w zw. z art. 144 K.c. w zw. z art. 82 ust. 1 pkt 1b ustawy z października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, w zw. z art. 6 ust. 1 oraz ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska w zw. z art. 28 K.p.a.; - art. 113 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska w zw. z § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów ochrony środowiska, w zw. z art. 143 K.c., w zw. z art. 140 K.c. w zw. z art. 28 K.p.a., który to brak łącznego zastosowania ww. regulacji skutkował dokonaniem przez organ zawężającej interpretacji problematyki interesu prawnego skarżących, co w konsekwencji zdeterminowało treść rozstrzygnięcia zawartego w pkt. 2 ostatecznej decyzji z dnia [...]., w zakresie umorzenia postępowania w stosunku do części odwołujących się stron postępowania; - naruszenie art. 74 ust. 1 pkt 3a ustawy 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach odziaływania na środowisko wyrażające się w sformułowaniu przez SKO w K. oceny, że lokalizacja turbin, stanowiących integralną część przedsięwzięcia dla którego określono środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację inwestycji mocą decyzji nr [...] (w tym odległości wskazanych turbin) nie naruszają zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz że są zgodne z wymogami przepisów dotyczących ochrony środowiska; - naruszenie art. 62 ust. 1 pkt 1a w zw. z art. 63 ust. 1 pkt 1 e oraz 1g w zw. z art. 66 ust.1 pkt 3b w zw. z art. 80 ust. 1 pkt 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku wyrażające się w uznaniu prze SKO w K., że spełniony został istotny wymóg gwarantujący prawidłowość decyzji organu I instancji nr [...] w postaci oparcia ww. decyzji na kompletnym i spójnym raporcie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. W uzasadnieniu ww. skarg rozwinięto treść postawionych zarzutów z powołaniem się na poglądy wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych oraz powszechnych. Postanowieniem z dnia 12 października 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 648/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę w stosunku do M. Ś., B. K., J. T., T. D. i P. B.. W piśmie procesowym z dnia 14 stycznia 2019 r. skarżący podtrzymali zarzuty opisane w treści skargi. Na rozprawie w dniu 24 stycznia 2019 r. Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 1 P.p.s.a. połączyć do wspólnego rozpoznania i wyrokowania niniejszą sprawę ze sprawą II SA/Sz 648/18 i prowadzić dalej pod sygn. akt II SA/Sz 647/18. Prokurator Prokuratury Regionalnej w S. złożył pismo z dnia 21 stycznia 2019 r., którego odpisy doręczono uczestnikom postępowania G. W., Prezesowi Stowarzyszenia na Rzecz Mieszkańców Gminy D. oraz pełnomocnikowi inwestora. G. W. oświadczył, że nie ma potrzeby doręczania pisma pozostałym uczestnikom postępowania, gdyż zapoznają się z treścią pisma doręczonego skarżącemu. Skarżący G. W. poparł skargę. Podał dodatkowo, że na działce nr [...] buduje budynek mieszkalny, a turbina wiatrowa na działce nr [...] ma być usytułowana w odległości około 130 metrów od jego domu, w odniesieniu do turbiny WK3 również nie zostały zachowane odległości, bowiem mierzone są od masztu, a nie od końca śmigła. Nawet mierząc od masztu nie została zachowana odległość 400 metrów. Nadto rozpiętość łopat turbiny WK3 wynosi 60 metrów, a jej moc 2,5 MW. G. M.-H. – Prezes Stowarzyszenia na Rzecz Mieszkańców Gminy D. wskazała na rozbieżności zawarte w treści decyzji Wójta Gminy D. z planem zagospodarowania przestrzennego co do przeznaczenia terenu, na którym ma być usytuowana farma wiatrowa. Przedłożyła rysunki zrealizowanych turbin wiatrowych, które w jej ocenie zostały wybudowane niezgodnie z pozwoleniem na budowę i decyzjami środowiskowymi oraz wniosła o przeprowadzenie dowodu z przedłożonych dokumentów. Prokurator, skarżący G. W. oraz uczestnicy postępowania nie sprzeciwili się przeprowadzeniu wniosków dowodowych. Pełnomocnik [.A..] Spółka z o.o. w W. wniosła o oddalenie wniosków dowodowych. Pełnomocnik skarżących poparł złożony wniosek dowodowy. Na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. Sąd postanowił przeprowadzić dowód z rysunków i map przedłożonych przez Stowarzyszenie na rozprawie. Ponadto, Sąd zobowiązał pełnomocnika [A...] Spółka z o.o. do przedłożenia następujących dokumentów: pozwoleń na budowę turbin wiatrowych na działkach o numerach: [...], [...], [...], [...], [...] wraz z pozwoleniem na użytkowanie lub zgłoszeniem użytkowania, w terminie 10 dni oraz przeprowadził dowód ze złożonych dokumentów poza rozprawą. Zobowiązanie Sądu Spółka wypełniła w dniu 6 lutego 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2018 r., poz.1302 ze zm.). Przedmiotem kontroli Sądu stała się decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] r. orzekającą o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie i eksploatacji farmy wiatrowej, tj. budowie 6 turbin wiatrowych o mocy pojedynczej turbiny nieprzekraczającej 2,5 MW oraz wysokości wieży od 80 do 130 m i średnicy wirnika od 82,5 do 120 m, przy całkowitej wysokości siłowni nie większej niż 190 m wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą (kable elektroenergetyczne średniego napięcia, kable światłowodowe, drogi dojazdowe, place manewrowe i montażowe). Zarzuty wniesionych skarg koncentrują się zasadniczo na kwestii czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zastosowały przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405), zamiast przepisów ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r., poz.961 ze zm.). Ustawa ta nie zawiera bowiem uregulowań przejściowych, odnoszących się do zakresu i sposobu stosowania przepisów nowych lub dotychczasowych w postępowaniach w sprawach ustalenia środowiskowych uwarunkowań. W niniejszej sprawie postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wyżej opisanego przedsięwzięcia prowadzone było przez organy - zarówno I, jak i II instancji - w oparciu o przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r., poz. 1405). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wyjaśniło, że przepisu art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych nie można rozpatrywać bez odwołania się do art. 13 ust. 2 i 3 ustawy o wiatrakach (który, zdaniem Kolegium, ma odniesienie do rozpatrywanej sprawy), bowiem w niniejszej sprawie doszło już do wydania pozwolenia na budowę dla 5 turbin, a dla 6 turbiny wszczęto postępowanie o wydanie pozwolenia na budowę. Zdaniem organu odwoławczego, wprawdzie przepis ten dotyczy postępowań w sprawie pozwolenia na budowę, to jednak ze względu na wszczęte już postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę uzasadnione jest stwierdzenie, że ustalenia art. 4 ust.1 ustawy o wiatrakach nie będą miały zastosowania. W ocenie Kolegium, organ I instancji trafnie zatem uznał, że ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych nie znajduje zastosowania w sprawie. W ocenie Sądu, nie można zgodzić się ze stanowiskiem organów, że przepisy ustawy z 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych nie miały zastosowania w niniejszym postępowaniu. Analiza przepisów art. 13 ust. 3 w związku z art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych nie daje podstawy do przyjęcia, że przepisy ww. ustawy, stosuje się tylko do spraw w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań, które zostały wszczęte po dniu wejścia w życie ustawy. Przepis art. 13 ust. 3 tej ustawy stanowi, że: "Postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, wszczęte i niezakończone do dnia wejścia w życie ustawy, prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych". Brak w tym przepisie jakiegokolwiek odniesienia do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Natomiast z treści przepisów art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych nie można wyciągnąć wniosku, że przepisy ustawy stosuje się wyłącznie do postępowań wszczętych po dniu wejścia w życie ustawy. W myśl art. 15 ust. 2 ustawy plany miejscowe obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy zachowują moc, a według art. 15 ust. 3, jeżeli w planie miejscowym obowiązującym w dniu wejścia w życie ustawy, przewiduje się lokalizację elektrowni wiatrowej, organ administracji architektoniczno-budowlanej odmawia wydania pozwolenia na budowę, a organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia, jeżeli ta inwestycja nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 4. Podkreślić należy, że ww. przepisy w ogóle nie regulują kwestii intertemporalnych, tak jak ma to miejsce w art. 13 ust. 3 ustawy. Natomiast treść art. 6 pkt 7 ustawy nakazuje organowi wydającemu decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji uwzględniać odległości określone w art. 4 tej ustawy. Przepis ten wprowadza pewne obostrzenia co do możliwości usytuowania elektrowni wiatrowych, a zwłaszcza co do wymaganej odległości od budynków mieszkalnych i budynków o funkcji mieszkalnej. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie zastosowanie mają przepisy nowe, a w konsekwencji koniecznym było zbadanie, czy planowana inwestycja spełnia wymagania, o których mowa w art. 4 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych. Podkreślić przy tym należy, że w opisanej sytuacji zastosowanie nowych przepisów nie naruszy, w ocenie Sądu, zasady lex retro non agit. Z naruszeniem zakazu retroaktywności mamy do czynienia wówczas, gdy do czynów, stanów rzeczy lub zdarzeń, które miały miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów, stosujemy nowe przepisy. O retroaktywnym działaniu prawa mówimy wtedy, gdy nowe prawo stosuje się do zdarzeń "zamkniętych w przeszłości", zakończonych przed wejściem w życie nowych przepisów. W niniejszej sprawie mamy natomiast do czynienia z retrospektywnością prawa, która zachodzi wówczas, gdy przepisy nowego prawa regulują zdarzenia, bądź stosunki prawne o charakterze "otwartym", ciągłym, takie, które nie znalazły jeszcze swojego zakończenia ("stosunki w toku"), które rozpoczęły się, powstały pod rządami dawnego prawa i trwają dalej, po wejściu w życie przepisów nowej ustawy (por. wyrok NSA z dnia 24 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1144/06). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia dla wyżej opisanej inwestycji nie zostało zakończone w chwili wejścia w życie nowych przepisów, bowiem ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych weszła w życie przed wydaniem przez organ I instancji decyzji z [...] r., znak: [...] To zaś oznacza, że istniejący w dacie wejścia w życie nowej ustawy stan sprawy należy zakwalifikować jako "stosunki w toku". Skoro ustawodawca nie wskazał wyraźnie, że w sprawach dotyczących wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, które nie zostały zakończone przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych mają zastosowanie przepisy dotychczasowe, to należy przyjąć, że zgodnie z zasadą bezpośredniego działania prawa w sprawach tych mają zastosowanie przepisy nowe. Organ bierze bowiem pod uwagę stan prawny istniejący w momencie wydawania przez niego decyzji, chyba że samo prawo wprowadza tu inną regułę. Organ I instancji zobowiązany był zatem uwzględnić przepisy ustawy, która weszła w życie w trakcie postępowania prowadzonego przed wydaniem decyzji z dnia [...] r. Tym samym zarzuty podniesione w skardze w tej kwestii okazały się trafne. Rozpatrując ponownie sprawę organy winny uwzględnić przedstawioną powyżej ocenę, a także uwzględnić treść ustawy z 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 961 ze zm.), określającą między innymi minimalną odległość elektrowni wiatrowej od budynków mieszkalnych. Ustosunkowanie się na obecnym etapie do pozostałych zarzutów zawartych w skardze uznać należało za przedwczesne. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Rozstrzygnięcie w pkt II sentencji wyroku zapadło na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ww. ustawy.