II OZ 107/19

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2019-02-20

Skład orzekający: Robert Sawuła

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak wykazania umocowania do reprezentowania fundacji przy wniesieniu skargi do sądu administracyjnego, pomimo wezwania do uzupełnienia tego braku, stanowi podstawę do odrzucenia skargi?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że brak wykazania umocowania do reprezentowania fundacji przy wniesieniu skargi do sądu administracyjnego, pomimo prawidłowego wezwania do uzupełnienia tego braku formalnego, stanowi podstawę do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 PPSA. Sąd podkreślił, że to strona ma obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu, a nie sąd ma obowiązek samodzielnie poszukiwać tych informacji.
Stan faktyczny
Fundacja wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę, ponieważ osoby podpisujące skargę nie wykazały swojego umocowania do reprezentowania fundacji. Pomimo wezwania do uzupełnienia tego braku formalnego, fundacja nie przedłożyła odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). Fundacja wniosła zażalenie, twierdząc m.in., że nie otrzymała wezwania do uzupełnienia braków formalnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 lutego 2019 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2019 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 lipca 2018 r., sygn. akt IV SA/Wa 3172/17 o odrzuceniu skargi [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] września 2017 roku nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 30 lipca 2018 r., sygn. akt IV SA/Wa 3172/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Warszawie odrzucił skargę Fundacji [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii (MWLW) z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że skarga fundacji została podpisana przez B. B. i B. R., którzy nie wykazali swojego umocowania do działania w imieniu skarżącej fundacji, Wobec powyższego zarządzeniem z dnia 1 grudnia 2017 r. skarżąca fundacja została wezwana do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez nadesłanie dokumentu, z którego wynika sposób reprezentacji skarżącej fundacji. Zakreślono stronie skarżącej siedmiodniowy termin do uzupełnienia powyższego braku formalnego skargi i pouczono, że nieusunięcie braku skutkować będzie odrzuceniem skargi. Odpis zarządzenia z dnia 1 grudnia 2017 r. został doręczony stronie skarżącej w dniu 8 lutego 2018 r., zaś zakreślony termin do uzupełnienia braku formalnego skargi upłynął w dniu 15 lutego 2018. Pomimo upływu zakreślonego terminu skarżąca fundacja nie przedłożyła odpisu KRS. Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji stwierdził, że strona skarżąca nie uzupełniła braku formalnego skargi i na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz. 1302 - Ppsa) odrzucił skargę. Zażalenie na powyższe postanowienie wywiodła skarżąca Fundacja, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając powyższą "decyzję" w całości, wskazując iż zgodnie z informacją uzyskaną od B. R., dyrektora schroniska nie otrzymała ono zarządzenia wzywającego do uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie odpisu KRS, a w kopercie znajdowała się jedynie wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, któremu to wezwaniu skarżąca zadośćuczyniła. Z ostrożności zaskarżonemu orzeczeniu strona skarżąca zarzuca dodatkowo: 1. obrazę prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 17, poz. 209 ze zm.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na odrzuceniu skargi ze względu na nieprzedłużenie odpisu KRS skarżącej Fundacji, z którego wynika uprawnienie Prezesa zarządy Fundacji do reprezentowania strony skarżącej, w sytuacji, gdy nikt nie może zasłaniać się nieznajomością wpisów ogłoszonych w Monitorze Sądowym i Gospodarczym; 2. obrazę przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa, polegające na odrzuceniu skargi, poprzez uznanie, że brak złożenia przez stronę skarżącą wraz ze skargą odpisu z KRS, potwierdzającego umocowanie Prezesa Zarządu do reprezentowania Fundacji i niewykonanie wezwania do przedłożenia tego dokumentu przez stronę skarżącą, jest brakiem formalnym stanowiącym podstawę odrzucenia skargi, w związku z niewłaściwym zastosowaniem przepisów prawa materialnego – art. 4 ust. 4aa ustawy o KRS, podczas gdy wskazane w wezwaniu sądu pierwszej instancji braki formalne nie miały charakteru braków powodujących niemożność nadania skardze biegu. Wskazując na powyższe strona skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu strona skarżąca podnosi, że brak, do którego uzupełnienia wezwana została skarżąca, nie tamował w żaden sposób rozpoznania sprawy. Jednocześnie na marginesie strona wskazuje, że w dacie wydania zaskarżonego postanowienia sąd pierwszej instancji był w posiadaniu odpisu KRS, bowiem odpis taki został złożony do akt w uzupełnieniu wniosku o pomoc prawną i zwolnienie od kosztów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie pozbawione jest usprawiedliwionych podstaw. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał, że zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 Ppsa każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (Dz. U. 2016 r., poz. 40 ze zm.) fundacja podlega obowiązkowi wpisu do KRS. Art. 7 ust. 2 ustawy o fundacjach stanowi, że fundacja uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisania do KRS. W myśl art. 28 § 1 Ppsa osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. W świetle art. 29 Ppsa organy te lub osoby zobowiązane są wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Niewykazanie tego umocowania przy wniesieniu skargi, stanowi brak formalny skargi, do którego usunięcia wzywa się stronę w trybie art. 49 Ppsa. Nieusunięcie powyższego braku w terminie prowadzi natomiast do odrzucenia skargi. W myśl bowiem art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. W rozpoznawanej sprawie, wbrew prawidłowemu i precyzyjnie sformułowanemu wezwaniu, strona nie przedłożyła odpisu KRS, potwierdzającego umocowanie osoby podpisanej pod skargą do jej reprezentowania przed sądem. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 15 ust 1 ustawy o KRS należy przypomnieć treść art. 28 § 1 i art. 29 Ppsa, zgodnie z którymi: "Osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu", natomiast "Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu". Z przywołanych przepisów wynika bez wątpienia, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym to nie sąd ma obowiązek poszukiwania informacji w KRS, lecz organy działające w imieniu osób prawnych muszą wykazać swoje umocowanie do działania w sprawie. Nie są więc zasadne zarzuty zawarte w zażaleniu, według których wynika w istocie, że to sąd pierwszej instancji winien był sam sprawdzić informacje w bazie KRS. W postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada skargowości i to strona tego postępowania musi należycie dbać o swoje interesy procesowe, a nie oczekiwać, że sąd uczyni to za nią. Nie budzi też wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że niewykazanie przez B. B. i B. R. uprawnienia do reprezentowania Fundacji przed sądem jest brakiem formalnym uniemożliwiającym nadanie skardze dalszego biegu. Nieusunięcie takiego braku w wyznaczonym terminie powoduje, że w sprawie nie wiadomo, czy skarga została podpisana przez osobę uprawnioną. Co zaś tyczy się zarzutów zażalenia, że w przesyłce skierowanej przez sąd do skarżącej Fundacji nie było wezwania do uzupełnienia braku formalnego przez złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do reprezentowania ww. Fundacji (aktualnego odpisu z KRS) NSA stwierdza, że zarzut ten jest niezasadny. Jak stanowi art. 17 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (t.j. Dz. U. 2018 r. poz. 2188) zwrotne potwierdzenie odbioru jest dokumentem urzędowym. Jest dowodem tego co zostało w nim stwierdzone. Skoro widnieje na nim adnotacja wskazująca m.in., że zawiera pismo w sprawie braków: "wezwanie do wykazania prawa do reprezentacji", to należy uznać, że taka faktycznie przesyłka została przekazana adresatowi. Skarżąca nie wykazała, że było inaczej. Twierdzenie, że wezwania o nadesłanie KRS-u nie było i wyszczególnienie pism, które zawarte były w przesyłce nie podważa danych zawartych we zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Argument o nieracjonalności zachowania skarżącej, która uzupełniła braki związane z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, a nie wykonała wezwania do nadesłania KRS-u nie dowodzi tego, że pismo tej treści do niej nie dotarło. Skarżąca mogła nie dostrzec tego wezwania koncentrując się jedynie na pozostałych zawartych w kopercie pismach sądowych. To, że skarżąca uzupełniła jedynie braki związane z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, nie świadczy o tym, że nie została ona poinformowana o innym braku w postaci przekazania odpisu KRS Fundacji. Nie wiadomo z jakich powodów skarżąca nie przesłała odpisu KRS w terminie i czy nastąpiło to bez jej winy. Faktem jest, że przesyłka zawierająca wezwanie do nadesłania KRS-u Fundacji dotarła do skarżącej, a ona nie zastosowała się do zawartego tam wezwania co spowodowało odrzucenie skargi wniesionej w imieniu Fundacji. Uzupełnienie powyższego braku formalnego skargi dopiero przy piśmie z dnia 23 maja 2018 r. stanowiącym sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego WSA w Warszawie, było spóźnione. Z podanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Ppsa, postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło