II SAB/Sz 88/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.),, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 października 2016 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Komendanta Powiatowego Policji w G. do załatwienia punktu 1. wniosku Stowarzyszenia A. o udostępnienie informacji publicznej z dnia 5 lutego 2016 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że bezczynność, której dopuścił się organ, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. oddala wniosek o wymierzenie Komendantowi Powiatowemu Policji w G. grzywny, IV. oddala wniosek o przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, V. zasądza od Komendanta Powiatowego Policji w G. na rzecz Stowarzyszenia A. kwotę [...] ([...]) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] r. Stowarzyszenie powołując się na art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, zwróciło się do Komendanta Powiatowego Policji w G. o udostępnienie: 1. Kopii dokumentu ukończenia przez mł. asp. K. N. szkolenia potwierdzającego jego kwalifikacje do obsługi ręcznego miernika prędkości typu Iskra-1 – ważnego w dniu 18 stycznia 2016 r.; 2. Kopii dokumentu odprawy do służby, o którym mowa w § 11 ust. 3 zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia 25 czerwca 2007 r. w sprawie sposobu pełnienia służby na drogach przez Policjantów – dotyczącego służby pełnionej przez mł. asp. K. N. w dniu 18 stycznia 2016 r.; 3. Kopii dokumentu legalizacji ponownej ręcznego miernika prędkości typu Iskra-1o numerze fabrycznym 14621; 4. Kopii wypisów w książce pracy urządzenia kontrolno-pomiarowego Iskra-1 o numerze fabrycznym 14621 dokonanych w czasie służby w dniu 18 stycznia 2016 r. przez patrol, w którym uczestniczył mł. asp. K. N." Odpowiadając na powyższy wniosek Komendant Powiatowy Policji w G. pismem z dnia [...] r. L. Dz.- [...] przesłał protokół odprawy do służby patrolowej z dnia 18 stycznia 2016 r. patrolu w składzie sierż. J. L. i mł.asp. K. N.; kopię dokumentu legalizacji ponownej radarowego przyrządu do pomiaru prędkości pojazdów o znaku fabrycznym Iskra-1 nr fabryczny 14621; kopie wpisów Rejestru pracy przyrządu kontrolno-pomiarowego Iskra-1 o nr fabrycznym 14621. Odnośnie żądania dotyczącego kopii dokumentu ukończenia przez mł. asp. K. N. szkolenia potwierdzającego jego kwalifikacje do obsługi ręcznego miernika prędkości typu Iskra-1,organ poinformował, że zgodnie z Zarządzeniem nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia 25 czerwca 2007 r. do obsługi takich urządzeń delegowani są policjanci ruchu drogowego posiadający odpowiednie przeszkolenie zawodowe. Mł. asp. K. N. w dniu 18 czerwca 2010 r. ukończył kurs specjalistyczny z zakresu ruchu drogowego w Centrum Szkolenia Policji w L., uprawniający go do wykonywania pomiarów takim urządzeniem. Mając na uwadze zakres udzielonej odpowiedzi Stowarzyszenie wnioskiem z dnia 28 kwietnia 2016 r. zwróciło się do Komendanta Powiatowego Policji w G. o uzupełnienie niepełnej informacji publicznej, poprzez udostępnienie kopii dokumentu ukończenia przez mł. asp. K. N. szkolenia potwierdzającego jego kwalifikacje do obsługi ręcznego miernika prędkości typu Iskra-1 ważnego w dniu 18 stycznia 2016 r. Stowarzyszenie zaznaczyło, że przedmiotem wniosku nie była informacja o ukończeniu przez tego policjanta szkolenia specjalistycznego RD, lecz szkolenia w zakresie obsługi miernika prędkości typu Iskra-1 i przesłania kopii świadectwa potwierdzającego fakt jego ukończenia. Pismem z dnia 18 maja 2016 r. organ poinformował wnioskodawcę, że do obsługi ręcznego miernika prędkości nie jest wymagane ukończenie dodatkowego szkolenia oraz, że mł. asp. K. N. w dniu [...] r. ukończył szkolenie specjalistyczne z zakresu ruchu drogowego w CSP w L. obejmujące m.in. obsługę ręcznych mierników prędkości. W związku z powyższym Stowarzyszenie złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w G., wnosząc w oparciu o przepis art. 149 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.) o nakazanie organowi udostępnienia informacji publicznej, stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny w wysokości [...] zł, przyznanie od organu na rzecz skarżącego kwoty [...] zł oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie wskazało, że po dwóch i pół miesiącach od złożenia do organu wniosku otrzymało na niego niepełną odpowiedź. Komendant Policji nie przesłał bowiem kopii świadectwa ukończenia szkolenia w zakresie obsługi urządzenia Iskra-1, nie stwierdził też jednoznacznie, że mł. asp. K.N. przedmiotowego szkolenia nie ukończył. Podał jedynie, że przeprowadzone w CSP w L. szkolenie obejmowało także obsługę ręcznych mierników prędkości, jednakże nie przedłożył kopii świadectwa potwierdzającego powyższy fakt. Stowarzyszenie podkreśliło, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Informacją o takim charakterze jest każda informacja, która dotyczy działalności organów władzy publicznej w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych. Żądana informacja o kompetencjach i kwalifikacjach osób publicznych stanowi informację publiczną. Problematyka dotycząca odbywania szkoleń zawodowych oraz doskonalenia zawodowego w Policji jest prawnie uregulowana i jest jawna. Reguluje ją rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania szkoleń zawodowych oraz doskonalenia zawodowego w Policji. Powyższy akt normuje formy, warunki i tryb odbywania oraz organizację i sposób prowadzenia takich szkoleń. Ukończenie przez poszczególnych funkcjonariuszy odpowiednich szkoleń jest dokumentowane, a przedmiot tych szkoleń określają odpowiednie programy. Od stopnia kwalifikacji funkcjonariuszy wykonujących zadania publiczne uzależniona jest jakość i prawidłowość stosowanych przez nich procedur, a fakt ukończenia bądź braku ukończenia odpowiedniego szkolenia jest w takim samym stopniu jawny i publiczny, jak jawne i publiczne są same procedury przez nich realizowane. Do udostępnienia informacji publicznej są zobowiązane podmioty, które są faktycznie w jej posiadaniu. Organ nie kwestionuje zaś, że jest w posiadaniu takich informacji. Poza tym Stowarzyszenie zażądało rozpatrzenia tej skargi na rozprawie, a nie w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że pomimo tego, iż nie wydaje osobnych świadectw dotyczących obsługi poszczególnych urządzeń, a co za tym idzie nie posiada dokumentu, którego przesłania domagało się Stowarzyszenie, to udzielił informacji w sposób zapewniający ochronę interesów wnioskodawcy. W świetle powyższego, wbrew twierdzeniu skarżącego, organ udzielił odpowiedzi na wszystkie zadane pytania, w konsekwencji czego nie pozostaje w bezczynności. Na rozprawie w dniu 27 października 2016 r. reprezentujący skarżące Stowarzyszenie prezes A. M. poszerzył zakres żądania skargi domagając się wymierzenia organowi grzywny w wysokości [...] zł, oraz zasądzenie na rzecz skarżącego nadto kwoty [...] zł obejmującej koszty dojazdu prezesa Stowarzyszenia z L. do S. (752 km w obie strony) licząc 0,83 zł za 1 km oraz diety w wysokości [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 pkt 1-4a P.p.s.a., a więc wówczas gdy organ, pomimo ciążącego na nim obowiązku, nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia, pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego albo też uchyla się od podjęcia innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi Stowarzyszenia jest bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej – w zakresie objętym przytoczonym na wstępie wniosku z dnia [...] r. Problematyka dostępu do informacji publicznej została unormowana przez ustawodawcę w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015, poz. 2058) zwanej dalej: "ustawą". Zgodnie z art. 1 ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie. Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy). W świetle ugruntowanego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego informacją publiczną w rozumieniu art. 6 ustawy będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Bliższa analiza powołanego przepisu wskazuje, że wnioskiem może być pytanie o określone fakty, o stan określonych zjawisk na dzień udzielania odpowiedzi. Informacje publiczne odnoszą się do pewnych danych, a nie są środkami do ich kwestionowania (por. wyrok z dnia 7 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 2445/11 - Lex nr 1264728). Komendant Powiatowy Policji w G. jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, a więc podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, jeśli ją posiada. Informacje, których domagało się skarżące Stowarzyszenie, niewątpliwie miały charakter informacji publicznej, dotyczyły bowiem kwalifikacji i przygotowania funkcjonariusza Policji mł asp. K. N. do obsługi ręcznego miernika prędkości typu Iskra-1. Stosownie do treści art. 7 ustawy udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze: ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej (pkt 1), udostępniania na wniosek zainteresowanego podmiotu, o którym mowa w art. 10 i 11 (pkt 2), wstępu na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia (pkt 3); umieszczania informacji publicznych w centralnym repozytorium informacji publicznych, zwanym "centralnym repozytorium" (pkt 4). Zgodnie z treścią art. 13 ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (ust.1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1). Nadto wskazać należy, że organ związany jest treścią wniosku co do zakresu informacji ( treścią pytania). Ustawa o dostępie do informacji publicznych wymienia trzy formy załatwienia sprawy w przedmiocie udzielenia informacji na wniosek zainteresowanego podmiotu. Organ, do którego wniesiono wniosek winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 ustawy) bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 ustawy) albo umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy). Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami powołanej ustawy polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem. W badanej sprawie wnioskodawca domagał się odpowiedzi na konkretnie sformułowane pytania, w tym przedstawienia kopii dokumentu ukończenia przez mł. asp. K. N. szkolenia potwierdzającego jego kwalifikacje do obsługi ręcznego miernika prędkości typu Iskra-1 ważnego w dniu 18 stycznia 2016 r. W odpowiedzi Komendant Policji, wskazał, iż do obsługi ręcznego miernika prędkości nie jest wymagane ukończenie dodatkowego szkolenia, dodając jednocześnie, że funkcjonariusz w dniu [...] r. ukończył szkolenie specjalistyczne z zakresu ruchu drogowego w Centrum Szkolenia Policji w L. obejmujące m.in. obsługę ręcznych mierników. Jednakże, wbrew żądaniu wyrażonemu we wniosku, organ nie udostępnił wnioskodawcy kopii dokumentu potwierdzającego ukończenie wspomnianego szkolenia. Stwierdził jedynie, że funkcjonariusz posiada odpowiednie kwalifikacje, ponieważ ukończył specjalistyczne szkolenie obejmujące m.in. obsługę ręcznych mierników prędkości, ale też nie przedłożył dokumentu potwierdzającego ten fakt. Organ nie udzielił też wnioskodawcy informacji, iż nie jest w posiadaniu dokumentu, którego udostępnienia (kopii) wnioskodawca się domagał. Tym samym w odniesieniu do punktu 1 wniosku Stowarzyszenia, Sąd uznał, że nie został on rozpatrzony zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Nie stanowi bowiem udzielenia informacji na wniosek sytuacja, w której podmiot zobowiązany udziela informacji, ale dokonuje przedstawienia informacji innej niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca lub też informacji wymijającej. Adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie jest uprawniony do dowolnego doboru informacji przekazywanych wnioskodawcy, lecz zobligowany jest do ustosunkowania się do konkretnych żądań wnioskodawcy. Przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też informacji wymijającej, czy wręcz nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co niewątpliwie narusza regulację zawartą w art. 13 ust. 1 ustawy (zob. wyrok NSA z dnia 12.04.2012 r., sygn. akt I OSK 161/12). Mając na uwadze powyższe należało stwierdzić, że w niniejszej sprawie organ zobowiązany do udzielenia informacji publicznej w odniesieniu do wniosku o udostępnienie dokumentu potwierdzającego ukończenie przez wskazanego we wniosku funkcjonariusza szkolenia w zakresie obsługi miernika prędkości typu Iskra-1, nie uczynił zadość żądaniu skarżącego zawartemu we wskazanym powyżej wniosku, ani nie wydał stosownej decyzji ze wskazaniem przyczyn odmowy jej udostępnienia. W konsekwencji pozostał w bezczynności, wobec czego w tym zakresie skargę należało uznać za zasadną. W ocenie Sądu jednak powyższa bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa w zakresie bezczynności w załatwieniu wniosku o udzielenie informacji publicznej można mówić, gdy bezczynność ma charakter umyślny, uporczywy lub trwający nadmiernie długo w stosunku do terminu określonego w art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej i cechuje się niepodejmowaniem żadnych lub podejmowaniem nieadekwatnych czynności. W niniejszej sprawie organ udzielił wnioskodawcy w swym przekonaniu pełnej odpowiedzi w piśmie z dnia 4 kwietnia 2016 r. do którego Stowarzyszenie ustosunkowało się w kolejnym piśmie z dnia 28 kwietnia 2016 r., na które organ również odpowiedział, wychodząc z błędnego przekonania, że udzielona informacja w zakresie posiadanych przez funkcjonariusza kwalifikacji będzie dla wnioskodawcy wystarczająca. Działanie organu i powstała sytuacja, którą należało zakwalifikować jako bezczynność nie wynikała zatem z zamiaru nieudostępnienia informacji lecz błędu, we właściwym odczytaniu normy prawnej i - co za tym idzie - błędnym załatwieniu wniosku. Z tych samych względów Sąd nie uznał za zasadne żądań skarżącego Stowarzyszenia o wymierzenie organowi grzywny, a także zasądzenia na jego rzecz wskazanej w skardze kwoty. W związku z częściowym uwzględnieniem skargi należało na zasadzie art. 200 P.p.s.a. - przyznać skarżącemu zwrot kosztów postępowania. Przepis ten nakazuje zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Obejmuje to w szczególności zwrot uiszczonego wpisu w kwocie [...] zł. Jeśli zaś chodzi o zgłoszone w toku rozprawy żądanie zwrotu kosztów dojazdu prezesa Stowarzyszenia samochodem z L. (siedziby Stowarzyszenia) do S. wg stawek za przejazdy służbowe 0,83 zł. za km – Sąd uznał to żądanie za nadmierne i nieuzasadnione w zakresie kosztów niezbędnych do dochodzenia praw. Należy też mieć na uwadze, iż niniejsza sprawa kwalifikowała się na rozpatrzenie jej w trybie uproszczonym (art. 119 pkt 4 P.p.s.a.) i tylko na żądanie Stowarzyszenia została skierowana na rozprawę, która jednak nie miała wpływu na treść rozstrzygnięcia, albowiem skarżący nie wskazał na niej żadnych dodatkowych okoliczności. W tej sytuacji Sąd uznał, iż zwrot kosztów dojazdu w kwocie [...] zł czyni zadość żądaniu skarżącego w tym zakresie. Zalecenia co do dalszego postępowania organu sprowadzają się do obowiązku rozpoznania punktu 1 wniosku skarżącego z dnia [...] r. o udostępnienie informacji publicznej, w zakreślonym terminie, odpowiadającym terminowi wynikającemu z art. 13 ust. 1 ustawy w związku z art. 286 § 2 P.p.s.a., i wzięcia pod uwagę powyższych rozważań Sądu. Rozpoznanie i załatwienie wniosku nastąpić może bądź przez przesłanie wnioskodawcy wskazywanego przez niego dokumentu, bądź stwierdzenie braku możliwości jego udostępnienia i wskazania jej przyczyny, bądź wydanie decyzji o odmowie udostępnienia żądanego dokumentu, co zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy umożliwi stronie wykorzystanie środków prawnych. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.