II SAB/Ol 30/18
WyrokWSA w Olsztynie2018-11-08
Skład orzekający: Katarzyna Matczak, Piotr Chybicki, Tadeusz Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej pozostaje w bezczynności w przedmiocie złożenia propozycji służby funkcjonariuszowi Służby Celno-Skarbowej, którego stosunek służbowy wygasł z mocy prawa na skutek braku takiej propozycji do dnia 31 maja 2017 r.?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej pozostaje w bezczynności w sprawie stosunku służbowego skarżącego, ponieważ mimo braku złożenia propozycji służby lub zatrudnienia, organ nie wydał decyzji wyjaśniającej przyczyny ustania stosunku służbowego. Jednocześnie sąd uznał, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż wynikała z rozbieżnej wykładni przepisów prawa, która jest przedmiotem sporów również w innych orzecznictwie.Stan faktyczny
Skarżący, W.Z., złożył skargę na bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O w przedmiocie braku przedstawienia mu propozycji służby w Służbie Celno-Skarbowej, mimo ustawowego obowiązku do dnia 31 maja 2017 r. Skarżący argumentował, że brak propozycji narusza jego prawa i prawo do dobrej administracji. Organ administracji twierdził, że nie miał obowiązku przedstawiania propozycji, ponieważ stosunek służbowy skarżącego wygasł z mocy prawa z dniem 31 sierpnia 2017 r. na podstawie art. 170 ust. 1 ustawy wprowadzającej.Rozstrzygnięcie
1) zobowiązuje Dyrektora do wydania decyzji w przedmiocie stosunku służbowego W.Z., w terminie 14 dni od otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami; 2) stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Piotr Chybicki Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2018 r. sprawy ze skargi W.Z. na bezczynność Dyrektora w złożeniu propozycji służby 1) zobowiązuje Dyrektora do wydania decyzji w przedmiocie stosunku służbowego W.Z., w terminie 14 dni od otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami; 2) stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Z przekazanych akt administracyjnych wynika, że przedmiotem skargi W Z z dnia "[...]"r. (data wpływu do organu) jest bezczynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O (dalej: Dyrektor IAS) w przedmiocie braku realizacji ustawowego obowiązku przedstawienia propozycji służby w Służbie Celno-Skarbowej do dnia "[...]"r.
Na podstawie przekazanych akt administracyjnych sprawy Sąd ustalił, że skarżący rozpoczął pracę od dnia "[...]"r. w Urzędzie Celnym w Ł, a następnie od dnia "[...]"r. w Izbie Celnej w W oraz obecnie w Izbie Celnej w O od dnia"[...]". Ostatnio tj. od dnia "[...]"r. w Izbie Administracji Skarbowej w O realizując zadania w Urzędzie Skarbowym w D.
Przed wniesieniem skargi skarżący złożył do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O pismem z dnia "[...]" r. oraz "[...]"r. wezwanie do usunięcia istotnego naruszenia prawa w związku z brakiem przedstawienia w terminie przez Dyrektora IAS propozycji służby, pomimo stosownego ustawowego obowiązku do dnia 31 maja 2017 r., wynikającego z art. 165 ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2016 r. poz. 1948 z późń.zm.) dalej zwana: ustawą wprowadzającą.
W skardze na bezczynność Dyrektora IAS skarżący, wniósł o to, aby Sąd stwierdził istnienie bezczynności Dyrektora IAS w związku z faktem braku przedstawienia skarżącemu propozycji służby i zobowiązał organ do zaprzestania bezczynności i niezwłocznego złożenia skarżącemu propozycji służby w Służbie Celno-Skarbowej, propozycji uwzględniającej posiadane kwalifikacje, przebieg służby oraz dotychczasowe miejsce zamieszkania.
Zarzucił, iż nie przedkładając mu propozycji służby organ dopuścił się naruszenia art. 165 ust. 7 ustawy wprowadzającej, poprzez brak przedstawienia propozycji służby, który to obowiązek powinien być wykonany do 31 maja 2017 r. Podkreślono, że stan bezczynności organu stanowi zaprzeczenie prawa do dobrej administracji i narusza uprawnienie do rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie. Przywołano art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, w którym sformułowane zostało prawo do rozpatrzenia sprawy bez zbędnej zwłoki, zaś odpowiednikiem tego prawa jest uprawnienie przewidziane w art. 37 k.p.a. oraz art. 52-54 p.p.s.a. Nadto zarzucono bezzasadne przedłużanie sprawy tj. nieprzedstawienie do dnia wniesienia skargi propozycji służby mimo spełnienia przez skarżącego ustawowych przesłanek oraz poprzez niewskazanie realnych przyczyn niedotrzymania terminu ustawowego. Wskazano, że odmowa narusza prawa skarżącego, przyznane mu aktem mianowania do służby i jest sprzeczna z art. 60, art. 2, art. 7, art. 32 Konstytucji RP, gwarantującymi prawo dostępu do służby publicznej na jednakowych zasadach. Zarzucono, że organ postępuje arbitralnie, bez podania jakichkolwiek powodów, z naruszeniem zasady proporcjonalności wyrażonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Zdaniem skarżącego bezczynność organu pozbawia go prawa do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu. Nadto skarżący wskazał, iż działanie organu stanowi rażące naruszenie art. 32 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych z dnia 23 maja 1991 r. poprzez zwolnienie skarżącego ze służby - nieprzedstawienie mu propozycji służby - podczas gdy stosunek służbowy skarżącego podlega ochronie wobec umieszczenia go na liście osób podlegających ochronie związkowej. Zawnioskował o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron na okoliczność potwierdzenia przebiegu jego służby, nienagannej opinii, wzorowego wykonywania obowiązków oraz przyznawania nagród, pracy społecznej i związkowej na rzecz społeczności celnej oraz ustalenia faktycznych powodów braku przedstawienia propozycji służby.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że korzystając z uprawnień wynikających z ustawy przepisy wprowadzające, nie złożył funkcjonariuszowi W Z pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby. Zgodnie z art. 170 ust. 1 przepisów wprowadzających, stosunek służbowy funkcjonariusza wygasł z dniem "[...]" r. Organ wskazał, że pismem z dnia "[...]"r. skarżący wezwał Dyrektora IAS do usunięcia naruszenia prawa i przedłożenia propozycji służby w Służbie Celno-Skarbowej. W odpowiedzi na wezwanie, pismem z dnia "[...]"r., znak: "[...]" organ, poinformował skarżącego o przysługujących mu, jako organowi, uprawnieniach w zakresie przedkładania propozycji pracy/służby. Organ podtrzymał swoje stanowisko co do braku złożenia propozycji pracy lub służby, przy czym stanowisko to potwierdził także w odpowiedzi na wezwanie skarżącego z dnia "[...]"r.
Organ wywiódł, że zgodnie z art. 170 ust. 1 przepisów wprowadzających stosunki pracy osób zatrudnionych w jednostkach KAS oraz stosunki służbowe pełniących służbę w jednostkach KAS wygasły z dniem 31 sierpnia 2017 r., jeżeli osoby te w terminie do 31 maja 2017 r. nie otrzymały pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby. Zdaniem organu brzmienie tego przepisu potwierdza, że organ nie miał obowiązku przedstawić skarżącemu propozycji służby. Przytoczona ustawa nie gwarantuje kontynuacji zatrudnienia. Podniósł organ, że skutek w postaci wygaśnięcia stosunku służbowego następuje z mocy prawa, wobec wystąpienia jego ustawowo określonych przesłanek, zatem Dyrektor IAS nie miał obowiązku wydawania rozstrzygnięcia (decyzji) w tym zakresie. W efekcie nie można postawić mu zarzutu bezczynności. Podkreślono, że w sprawie tej nie znajdują zastosowania przepisy uchylanej ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, dotyczące wygaśnięcia stosunku służbowego funkcjonariusza celnego. Podniesiono, że zgodnie z art. 165 ust. 3 przepisów wprowadzających funkcjonariusze celni pełniący służbę w izbach celnych staję się z dniem wejścia w życie ustawy o KAS funkcjonariuszami Służby Celno-Skarbowej, pełniącymi służbę w jednostkach KAS i zachowują ciągłość służby, a w sprawach wynikających ze stosunku pracy i stosunku służbowego stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. ustawę o służbie celnej, z "zastrzeżeniem art. 170". Regulacje zawarte w art. 165 ust. 3 stanowią o przyporządkowaniu pracowników/funkcjonariuszy do odpowiednich jednostek KAS na czas od dnia wejścia w życie ustawy KAS, do dnia złożenia i przyjęcia propozycji nowych warunków pracy/służby, z zastrzeżeniem jednak art. 170. Taka budowa przepisu prawnego sygnalizuje, iż w przypadku pracowników/ funkcjonariuszy, którzy do dnia 31 maja 2017 r. nie otrzymali pisemnej propozycji pracy/służby zastosowanie mają przepisy art. 170, które mówią wprost o wygaśnięciu stosunku pracy/służby. Mając na uwadze powyższe nie mają tutaj zastosowania przepisy uchylonej ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1799), dotyczące wygaśnięcia stosunku służbowego funkcjonariusza celnego. Odnosząc się do zarzutu, iż brak propozycji służby był wynikiem prowadzonej przez skarżącego działalności związkowej wyjaśniono, że okoliczność ta nie miała wpływu na nieotrzymanie propozycji służby/pracy, jak również ochrona wynikająca z ustawy o związkach zawodowych nie miała zastosowania w tej sprawie, gdzie skutek wygaszenia stosunku służby następował ex lege po spełnieniu przesłanki upływu określonego terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Sprawowana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm) zwanej dalej: p.p.s.a. Stanowi o tym art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy. Właściwość w powyższym zakresie dotyczy niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych, tj. gdy organ administracji publicznej ma obowiązek załatwić sprawę przez wydanie: decyzji administracyjnej albo postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończącego postępowanie, czy postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty, albo postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie albo innego niż określone w pkt 1-3 aktu lub podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Rozpatrując stan faktyczny i prawny sprawy, Sąd stwierdził, że skarżący zasadnie domaga się od organu wydania decyzji regulującej jego stosunek służbowy brak jest natomiast podstaw do nakładania na organ obowiązku przedłożenia propozycji służby.
W pierwszej kolejności wskazać pozostaje, że w dniu 1 marca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2016 r., poz. 1947 z późn.zm) zwana dalej: ustawą o KAS. Nastąpiło to na mocy art. 1 ustawy wprowadzającej. Celem tych regulacji było zlikwidowanie odrębnych od siebie organizacji administracji podatkowej, kontroli skarbowej oraz Służby Celnej poprzez skonsolidowanie tego systemu i powołanie w ich miejsce Krajowej Administracji Skarbowej podporządkowanej ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych. Jednym z cząstkowych celów przeprowadzonej reformy miało być obniżenie kosztów funkcjonowania administracji skarbowej w relacji do poziomu uzyskiwanych dochodów budżetowych oraz rozwój profesjonalnej kadry.
Przepisy reformujące system administracji celno-skarbowej przewidują przejściowe rozwiązania dotyczące statusu dotychczasowych funkcjonariuszy likwidowanej służby. Poprzez treść art. 165 ust. 3 ustawy wprowadzającej, na okres przejściowy trwający do 31 maja 2017 r., ustawodawca nakazał organom kierować się regułą zachowania ciągłości służby funkcjonariuszy poszczególnych służb. Na mocy tej regulacji funkcjonariusze celni pełniący służbę w izbach celnych albo w komórkach urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych, stali się z dniem wejścia w życie ustawy o KAS, czyli 1 marca 2017 r., funkcjonariuszami Służby Celno-Skarbowej, pełniącymi służbę w jednostkach KAS. Jednocześnie w sprawach wynikających ze stosunku służbowego tych funkcjonariuszy, należało stosować przepisy dotychczasowe, czyli przepisy ustaw uchylanych mocą art. 159 ustawy wprowadzającej.
W ustawie wprowadzającej przewidziane zostały trzy możliwe zachowania właściwego organu wobec funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej tj. funkcjonariuszy, którzy w myśl przytoczonej wyżej regulacji utrzymali ciągłość stosunku służbowego i z mocy art. 165 ust. 3 ustawy wprowadzającej, stali się funkcjonariuszami Służby Celno- Skarbowej, w zakresie bytu ich stosunku służbowego. Te zachowanie należało podjąć względem funkcjonariuszy do dnia 31 maja 2017r. (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 28 grudnia 2017 r., sygn. II SAB/Go 104/17, CBOSA).
Pierwszym z dopuszczalnych zachowań było dalsze utrzymanie przekształconego na mocy art. 165 ust. 3 ustawy wprowadzającej, stosunku służbowego funkcjonariusza, co następowało poprzez złożenie propozycji pełnienia służby. Funkcjonariusz, który otrzymał propozycję pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej, zachował ciągłość służby i przysługiwał mu stopień służbowy równorzędny do dotychczasowego. Propozycja pełnienia służby w myśl art. 169 ust. 4 ustawy wprowadzającej stanowi decyzję administracyjną. Należy podkreślić, iż przy jej wydawaniu Dyrektor IAS winien uwzględniać posiadane kwalifikacje i przebieg dotychczasowej służby, a także dotychczasowe miejsce zamieszkania - art. 165 ust. 7 ustawy wprowadzającej. Funkcjonariusz miał prawo kwestionować nowe warunki służby w drodze wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a następnie skargi sądowo-administracyjnej (art. 169 ust. 4 i 7 ustawy wprowadzającej). Mógł też złożyć w określonym terminie oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji służby, co skutkowało wygaśnięciem stosunku służbowego - art. 170 ust. 1 pkt 2, ust. 2 ustawy wprowadzającej.
Kolejnym dopuszczalnym zachowaniem, była możliwość dalszego przekształcenia stosunku służbowego, tym razem w stosunek pracy tzw. ucywilnienie, co z kolei miało miejsce poprzez przyjęcie przez dotychczasowego funkcjonariusza pisemnej propozycji zatrudnienia - art. 165 ust. 7 i art. 170 ust. 2 ustawy wprowadzającej. Wyjaśnić pozostaje w tym miejscu, że pisemna propozycja zatrudnienia nie stanowi, według Naczelnego Sądu Administracyjnego, aktu lub czynności o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Nie dotyczy ona bowiem bezpośrednio praw i obowiązków administracyjnoprawnych wynikających z przepisów prawa, a przede wszystkim pozostaje w sferze podległości służbowej - art. 5 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do powołanego przepisu sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach wynikających z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi (zob. postanowienie NSA z 2 marca 2018r., sygn. I OSK 128/18, dostępne CBOSA). Również w sytuacji otrzymania propozycji zatrudnienia, funkcjonariusz miał prawo do jej przyjęcia lub odmowy przyjęcia.
Wreszcie trzecim z przewidzianych w ustawie rozwiązań, jakie mogło zostać zastosowane względem dotychczasowych funkcjonariuszy było wygaśnięcie ich stosunku służbowego, które należy traktować jak zwolnienie ze służby. Zwolnienie ze służby poprzez wygaśnięcie stosunku służbowego następowało w przypadku niezłożenia funkcjonariuszowi żadnej propozycji, zarówno pracy lub służby (milczenie organu), bądź także poprzez niezaakceptowanie przez niego wspomnianej wyżej propozycji zatrudnienia albo propozycji pełnienia służby. To rozwiązanie dopuszcza art. 170 ust. 1 ustawy wprowadzającej, który stanowi, iż stosunki służbowe osób pełniących służbę w jednostkach KAS, wygasają: 1) z dniem 31 sierpnia 2017 r., jeżeli osoby te w terminie do dnia 31 maja 2017 r., nie otrzymają pisemnej propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pełnienia służby; 2) po upływie 3 miesięcy, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym pracownik albo funkcjonariusz złożył oświadczenie o odmowie przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby, jednak nie później niż dnia 31 sierpnia 2017 r. Jednocześnie, na mocy wyraźnej wypowiedzi ustawodawcy, wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza następujące na podstawie art. 170 ust. 1 ustawy wprowadzającej, należy traktować jak zwolnienie ze służby. Unormowanie nakazujące organom traktować wygaśnięcie stosunku służbowego, tak jak zwolnienie ze służby, zostało zawarte w art. 170 ust. 4 ustawy wprowadzającej.
Niewątpliwie przytoczone powyżej regulacje miały zastosowanie wobec skarżącego. Z akt sprawy wynika bowiem, iż skarżący od dnia "[...]" r., w tym w służbie stałej od dnia "[...]"r. pełnił służbę w Służbie Celnej. Natomiast od "[...]"r. w związku z wejściem w życie ustaw reformujących administrację celno-skarbową, stał się funkcjonariuszem Służby Celno-Skarbowej. Nie jest kwestionowane przez organ to, że wobec strony nie została wydana decyzja administracyjna dotycząca stosunku służbowego skarżącego, w tym propozycja pełnienia służby, o jakiej mowa w art. 169 ust. 4 ustawy wprowadzającej. Jego stosunek służby nie uległ także przekształceniu w stosunek zatrudnienia w drodze przyjęcia stosownej propozycji od Dyrektora IAS. Nie budzi też wątpliwości, iż stosownie do wymogu z art. 53 § 2b p.p.s.a., strona w związku z nieotrzymaniem propozycji służby lub pracy wniosła do organu wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, spełniające funkcje ponaglenia z art. 37 k.p.a.
Mając na uwadze przedmiot złożonej skargi, wyrażający się w zarzucanym Dyrektorowi IAS milczeniu w sprawie stosunku służbowego, wyjaśnić pozostaje, iż bezczynność organu administracji publicznej to sytuacja, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (tak w wyroku NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. I SAB 90/98, LEX nr 48016). Bezczynność organu, czyli niekorzystanie z kompetencji, którą ze względu na zaistnienie wymaganych przez prawo okoliczności organ jest obowiązany wykorzystać, stanowi specyficzny przejaw nielegalności zachowań administracji publicznej (por. M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2012r., s. 92 i nast.). Tak rozumiana bezczynność oznacza naruszenie prawa obywatela UE do dobrej administracji. Prawo do dobrej administracji wynika z treści art. 41 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (Dz.U.UE.C.2007.303.1). Jednym z fundamentalnych elementów tego prawa jest w myśl art. 41 ust. 1 tej Karty, prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii.
Biorąc pod uwagę tak ukształtowaną definicję bezczynności organu administracji publicznej, jak również przepisy normujące sposoby zachowania organów Służby Celno-Skarbowej w sprawach administracyjnych stosunków służbowych funkcjonariuszy tej służby, Sąd zobligowany był stwierdzić, że Dyrektor IAS pozostaje bezczynny w sprawie stosunku służbowego strony skarżącej. Innymi słowy, pomimo ciążącego na Dyrektorze IAS obowiązku zastosowania ściśle określonych w ustawie form działania, wskazany organ nie korzysta z przysługujących mu kompetencji polegających m.in. na wydaniu decyzji administracyjnej dotyczącej statusu służbowego skarżącego.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę uznaje za zasadne stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Gdańsku z dnia 9 listopada 2017 r., (sygn. III SAB/Gd 31/17, dostępne w CBOSA), na tle analogicznego stanu prawnego oraz faktycznego, iż przyjęcie stanowiska organu sprowadzającego się do wykluczenia kontroli sądowej milczenia Dyrektora IAS polegającego na niezłożeniu funkcjonariuszowi żadnej propozycji zarówno służby, jak i zatrudnienia, jak również na niewydaniu decyzji stwierdzającej wygaśnięcie stosunku służbowego, prowadziłoby do oczywistego i jednocześnie niczym nieuzasadnionego pozbawienia obywatela prawa do sądu, a więc prawa gwarantowanego na poziomie Konstytucji RP, jak również Konwencji o ochronie prawa człowieka i podstawowych wolności (zob. także wyroki WSA w Gdańsku: z 8 marca 2018 r., sygn. III SAB/Gd 135/17, z 8 lutego 2018 r. sygn. III SAB/Gd 158/17, dostępne CBOSA). Dlatego też Sąd podziela prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, zgodnie z którym w sytuacji nieprzedstawienia funkcjonariuszowi, o którym mowa w art. 165 ust. 3 ustawy wprowadzającej, do dnia 31 maja 2017 r. propozycji określającej nowe warunki zatrudnienia albo pracy, Dyrektor IAS wydaje decyzję w przedmiocie stosunku służbowego tego funkcjonariusza, w której powinien wyjaśnić przyczyny jego ustania (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 maja 2018 r., sygn. akt III SAB/Gd 117/17 oraz wyrok WSA w Lublinie z dnia 1 marca 2018 r., sygn. akt II SAB/Lu 172/17, publ. CBOSA). Zgodzić należy się z WSA w Lublinie, który we wskazanym wyroku dokonał wykładni systemowej powołanych przepisów, wyjaśniając że zasada zwalniania funkcjonariusza ze służby w drodze decyzji nie znajduje wyłączenia w rozpatrywanym przypadku, pomimo zawarcia w art. 165 ust. 3 ustawy wprowadzającej zastrzeżenia odwołującego się do art. 170 ww. ustawy, gdyż ten przepis jest normą szczególną i nie normuje co do zasady zagadnień ze stosunku pracy i stosunku służbowego. Wydanie decyzji dotyczącej stosunku służbowego zwalnianego funkcjonariusza zapewnia przestrzeganie wymogów sprawiedliwości proceduralnej, co wynika zarówno z art. 78, jak i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP.
Ponieważ organ dotychczas nie wydał przedmiotowej decyzji, Sąd orzekł, jak w pkt 1. wyroku, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a.
Wskazać też należy na pewną niekonsekwencję w postępowaniu organu, który twierdzi, że ponieważ skutek w postaci wygaśnięcia stosunku służbowego następuje z mocy prawa, wobec wystąpienia jego ustawowo określonych przesłanek, zatem Dyrektor IAS nie miał obowiązku wydawania rozstrzygnięcia (decyzji) w tym zakresie, a ze znajdującego się w aktach osobowych świadectwa służby skarżącego wynika, że jego stosunek służbowy ustał w wyniku zwolnienia ze służby, a nie wygaśnięcia.
W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu, omówiona bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W rzeczonej sprawie nie zachodzi przypadek oczywistego lekceważenia skarżącego i braku woli załatwienia sprawy, które można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, oznaczającego wadliwość kwalifikowaną, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Brak wydania decyzji jest wynikiem dokonanej przez organ wykładni przepisów prawa, które są rozbieżnie odczytywane również przez sądy administracyjne, jak i sądy pracy. Powyższe uzasadnia rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2. wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło