V SA/Wa 1532/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia P. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia (...) lipca 2018 r., nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji oddala skargę. Przedmiotem skargi [...] w Warszawie wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] lipca 2018 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2018 r. (sygn. akt [...]), odmawiające wszczęcia na wniosek Stowarzyszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. zobowiązującą Stowarzyszenie do zwrotu dotacji udzielonej na podstawie umowy nr (...) z dnia 19 maja 2004 r. w kwocie 29.000 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania dotacji z budżetu (...) tj. od dnia 21 maja 2004 r. Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. Prezydent (...) decyzją nr [...] z dnia [...].06.2011 r. zobowiązał [...] do zwrotu dotacji udzielonej na podstawie umowy nr [...] z dnia 19.05.2004 r. z przeznaczeniem na organizację X (...) , w kwocie 29.000 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania dotacji z budżetu (...) tj. od dnia 21.05.2004 r. Odwołanie od powyższej decyzji złożyło skarżące Stowarzyszenie. Samorządowe Kolegium Odwoławczego w W. decyzją z dnia [...].03.2013 r. Znak [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...].06.2011 r. Stowarzyszenie zaskarżyło powyższą decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 18.06.2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1314/13 oddalił skargę Stowarzyszenia. Na powyższy wyrok Stowarzyszenie złożyło skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 19.05.2016 r. sygn. akt II GSK 2744/14 oddalił przedmiotową skargę kasacyjną. Wnioskiem z dnia 22.04.2016 r. Stowarzyszenie zwróciło się do Kolegium m.in. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji w przedmiocie zwrotu dotacji na podstawie umowy [...] z dnia 19.05.2004 r. w kwocie 29.000 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Postanowieniem z dnia [...].07.2016 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławczego w W. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie rozpatrzenia ww. wniosku z dnia 22.04.2016 r., wskazując na prawomocne rozpatrzenie sprawy powołanymi powyżej wyrokami sądów administracyjnych. Jednocześnie w postanowieniu wskazano, iż rozpatrywany wniosek dotyczy żądania objęcia postępowaniem nadzorczym zarówno decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...].03.2013r. znak [...], jak również utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...].06.2011 r. Na skutek rozpatrzenia wniosku Stowarzyszenia o ponowne rozpatrzenie sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławczego w W. postanowieniem z dnia [...].01.2017 r. znak [...], uchyliło w całości ww. postanowienie z dnia [...].07.2016 r. znak [...] oraz odmówiło wszczęcia, na wniosek Stowarzyszenia, postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...].06.2011 r. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium w skazało, iż wniosek z dnia 22.04.2016 r. obejmował żądanie stwierdzenia nieważności jedynie decyzji pierwszoinstancyjnej Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...].06.2011 r. zobowiązującej Stowarzyszenie do zwrotu dotacji udzielonej na podstawie umowy nr [...] z dnia 19.05.2004 r. w kwocie 29000 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania dotacji z budżetu m.st. Warszawy tj. od dnia 21.05.2004 r. Wniosek z dnia 22.04.2016 r. nie obejmował żądania stwierdzenia nieważności decyzji drugoinstancyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...].03.2013 r. znak [...], gdyż żądanie stwierdzenia nieważności tej decyzji zawarte zostało we wniosku Stowarzyszenia z dnia 24.05.2016 r., który został zarejestrowany w Kolegium pod numerem sprawy [...]. Natomiast odmowa wszczęcia postępowania w sprawie oceny legalności ww. decyzji pierwszoinstancyjnej Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...].06.2011 r. uzasadniona jest faktem, iż w sprawie wydana została decyzja drugo instancyjna, którą utrzymano w mocy ww. decyzję nr [...] z dnia [...].06.2011 r. Postępowanie nadzorcze winno zatem dotyczyć decyzji SKO w W.z dnia [...].03.2013 r. znak [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...].06.2011 r. Powyższe postanowienie z dnia [...].01.2017 r. znak [...], zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Stowarzyszenie. W powyższym wniosku z dnia 24.05.2016 r., Stowarzyszenie wskazało, iż w sprawie Kolegium zastosowało niewłaściwe przepisy ustawy o finansach publicznych, dokonało wadliwej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy, nakłaniało do łamania prawa poprzez wskazanie rozwiązań nie mieszczących się w granicach prawa, pominęło istotne dla sprawy dowody. Stowarzyszenie wskazało, iż wbrew skarżonym decyzjom udowodniono wykonanie zadania objętego ww. dotacją, jak również zwrot jedynie części dofinansowania na X Olimpiadę w kwocie 4.528,74 zł. We wniosku podniesiono także, że Stowarzyszenie okazywało oryginały faktur za koszty poniesione w związku z realizacją ww. zamierzenia, które nie zostały zakwestionowane przez właściwe organy. Ponadto zarzucono, iż Komisja ds. rozliczeń dotacji działała bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa. Wskazano również na rozbieżność w zakresie orzekania przez Kolegium w analogicznych sprawach. Powyższy wniosek Stowarzyszenia z dnia 24.05.2016 r. został ponowiony w dniu 30.05.2016 r. i zarejestrowany w Kolegium pod numerem sprawy [...]. Następnie do sprawy [...] w dniu 16.11.2017 r. wpłynął wniosek Stowarzyszenia z dnia 8.11.2017 r. m.in. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...].03.2013 r. znak [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...].06.2011 r. We wniosku wskazano, że na skutek decyzji Kolegium z dnia [...].10.2017 r. znak [...] w sprawie zwrotu dotacji, Stowarzyszenie powzięło wiedzę co do zakresu stosowania ustawy o finansach publicznych, niezgodną z przyjęta w zaskarżonych w niniejszej sprawie rozstrzygnięciach. Stowarzyszenie wskazało również na przedawnienie roszczeń w dacie wydania decyzji z dnia [...].03.2013 r. W ocenie Stowarzyszenia zaskarżone rozstrzygnięcia obarczone są wadami nieważnościowymi wskazanymi w art. 156 § 1 pkt 2, 5 i 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.); dalej: "k.p.a.". W dalszej części uzasadnienia Stowarzyszenie powtórzyło argumentację zawartą w ww. wniosku z dnia 24.05.2016 r. W dniu 18.12.2017 r. Prezydent (...) przekazał do Kolegium, do rozpatrzenia według właściwości, wniosek [...] z dnia [...].11.2017 r., skierowany do organu pierwszoinstancyjnego, w zakresie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...].03.2013 r. znak [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...].06.2011 r., jako obarczonych wadami, o których mowa w art. 1 56 § 1 pkt 2, 5 i 7 k.p.a. W uzasadnieniu powtórzono argumentację wskazaną w dotychczasowych wnioskach z dnia 24.05.2016 r. oraz z dnia 8.11.2017 r. Kolegium rozpatrując wnioski Stowarzyszenia z dnia 24.05.2016r., (zarejestrowany dotychczas pod sygnaturą sprawy [...]), z dnia 8.11.2017 r. (zarejestrowany dotychczas pod sygnaturą sprawy [...]) oraz z dnia 8.11.2017 r., przekazany przez Prezydenta (...) do sprawy [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. sygn. sprawy [...] odmówiło wszczęcia na wniosek Stowarzyszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. zobowiązującą Stowarzyszenie do zwrotu dotacji udzielonej na podstawie umowy nr [...] z dnia 19 maja 2004 r. w kwocie 29.000 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania dotacji z budżetu (...) tj. od dnia 21 maja 2004 r. Stowarzyszenie złożyło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zaskarżonym do Sądu postanowieniem SKO utrzymało w mocy postanowienie z [...] maja 2018 r. Wyjaśniło, że dla możliwości wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. zobowiązującą Stowarzyszenie do zwrotu dotacji udzielonej na podstawie umowy nr [...] z dnia 19 maja 2004 r. w kwocie 29.000 zł z wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania dotacji z budżetu (...) tj. od dnia 21 maja 2004 r. zasadnicze znaczenie ma zatem ustalenie, czy w powołanych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1314/13 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2016 r. sygn. akt II GSK 2744/14 rozważone zostały wszystkie istotne okoliczności, które wskazane zostały przez Stowarzyszenie w powołanych powyżej wnioskach jako uzasadniające stwierdzenie nieważności ww. decyzji z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta (...) nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. SKO podniosło, że w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie zasad k.p.a., w tym, art. 6 i art. 7, błędną interpretację przepisów prawa proceduralnego jak i materialnego, brak rozpatrzenia odwołań strony i ustosunkowania się do ich treści oraz zgromadzonego materiału dowodowego w latach 2005-2011, naruszenie ciągłości postępowania administracyjnego, rozpatrywanie obu spraw przez ten sam skład orzekający - tak obecnie jak i w poprzednich latach członkowie składu orzekającego w różnych konfiguracjach brali udział w rozstrzyganiu spraw związanych z udzieleniem spornych dotacji z roku 2004 przez Prezydenta (...), działanie organu tzw. Komisji (...) ds. rozliczenia dotacji bez podstawy prawnej. Organ wskazał, że wyrokiem z dnia 18 czerwca 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1314/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę Stowarzyszenia. SKO podniosło, że Sąd potwierdził prawidłowość zastosowanych w sprawie przepisów ustawy o finansach publicznych, co zdaniem organu uniemożliwia ponowne badanie ww. kwestii zgodnie z ww. wnioskami Stowarzyszenia. Organ zauważył, że Sąd rozstrzygnął również kwestie przedawnienia roszczeń stwierdzając, iż organ II instancji w sposób prawidłowy określił okresy zawieszenia biegu przedawnienia w trakcie postępowań sądowoadministracyjnych, które toczyły się w przedmiocie rozstrzygnięć orzekających o zwrocie spornej dotacji, wskazując, iż termin przedawnienia zobowiązania objętego prowadzonym postępowaniem upłynie w dniu 23 czerwca 2013 r. Organ odwoławczy podkreślił, że powyższych ustaleń i twierdzeń nie zanegował Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 19.05.2016 r. sygn. akt II GSK 2744/14 oddalił skargę kasacyjna skarżącego Stowarzyszenia. Skargę na powyższe postanowieniem złożyło [...] w W. zarzucając organowi: 1) działanie bez podstawy prawnej, 2) brak rozpoznania sprawy zgodnie z interesem społecznym i słusznym interesem strony, 3) próbę likwidacji stowarzyszenia, 4) przedawnienie roszczeń, 5) brak podstaw do prowadzenia egzekucji administracyjnych na kwotę 79.000 zł z odsetkami w dacie wydania tytułów egzekucyjnych. W ocenie Stowarzyszenia błędne jest stanowisko SKO, że przedmiotowy wniosek należało złożyć w 2013 r. - w miesiąc po wydaniu decyzji Kolegium - w terminie kwiecień-maj 2013 r. Stowarzyszenie dodało, że przedmiotowy wniosek bezwzględnie został złożony w terminie 30 dni od daty dowiedzenia się o okolicznościach wskazujących na podstawę wznowienia obu postępowań. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 157 § 2 k.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Dla możliwości wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. zobowiązującą Stowarzyszenie do zwrotu dotacji udzielonej na podstawie umowy nr [...] z dnia 19 maja 2004 r. w kwocie 29.000 zł z wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania dotacji z budżetu (...) tj. od dnia 21 maja 2004 r. zasadnicze znaczenie ma ustalenie, czy w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1314/13 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2016 r. sygn. akt II GSK 2744/14 rozważone zostały wszystkie istotne okoliczności, które wskazane zostały przez Stowarzyszenie we wnioskach jako uzasadniające stwierdzenie nieważności ww. decyzji z dnia [...] marca 2013 r. Należy zauważyć, iż w skardze do WSA na ww. decyzję z dnia [...] marca 2013 r. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie zasad procedury administracyjnej, w tym art. 6 i art. 7 k.p.a., błędną interpretację przepisów prawa proceduralnego jak i materialnego, brak rozpatrzenia odwołań strony i ustosunkowania się do ich treści oraz zgromadzonego materiału dowodowego w latach 2005-2011, naruszenie ciągłości postępowania administracyjnego, rozpatrywanie obu spraw przez ten sam skład orzekający, działanie organu tzw. Komisji (...) ds. rozliczenia dotacji bez podstawy prawnej. W uzasadnieniu wyroku sygn. akt V SA/Wa 1314/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalając skargę Stowarzyszenia, potwierdził prawidłowość zastosowanych w sprawie przepisów ustawy o finansach publicznych, co uniemożliwia ponowne badanie ww. kwestii zgodnie z ww. wnioskami Stowarzyszenia. Przedmiotem badania przez WSA była również kwestia przedawnienia roszczeń. Powyższa kwestia została zatem prawomocnie rozstrzygnięta i nie może być przedmiotem ponownego rozstrzygania przez organy orzekające w niniejszej sprawie. Sąd I instancji wskazał także, iż nieuprawniony jest zarzut rozpatrywania sprawy przez ten sam skład orzekający. Prawidłowo zostało w sprawie przeprowadzone postępowanie ugodowe, które stanowiło element postępowania dowodowego (wyjaśniającego) przez organ pierwszej instancji. Przedmiotem badania w ww. wyroku było również ewentualne naruszenie przez organy orzekające przepisów postępowania. Powyższych ustaleń i twierdzeń nie zanegował Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 maja 2016 r. sygn. akt II GSK 2744/14. Zestawienie powołanych stanowisk sądów administracyjnych orzekających w niniejszej sprawie z zarzutami i argumentami wniosków Stowarzyszenia o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] wskazuje, iż Sądy skontrolowały zgodność z prawem ww. decyzji, w tym pod kątem rażącego naruszenia prawa. W szczególności wskazać należy, iż Sąd stwierdził, iż organ nie naruszył przepisów proceduralnych w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Tym samym ocena prawa zawarta w powołanych wyrokach z dnia 18 czerwca 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1314/13 i z dnia 19 maja 2016 r. sygn. akt II GSK 2744/14, wobec braku wystąpienia okoliczności, które mogłyby podważać ich aktualność w okolicznościach przedmiotowej sprawy, powoduje, że organ nadzoru zasadnie odmówił wszczęcia postępowania nieważnościowego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., a kontrolowane przez Sąd postanowienie SKO z [...] lipca 2018 r. prawa nie narusza. Jednocześnie należy wskazać, iż w rozpoznawanej sprawie orzekał sędzia WSA Michał Sowiński, który orzekał również w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji SKO w W. z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] objętej wnioskiem Stowarzyszenia o stwierdzenie nieważności, co uszło uwadze Sądowi orzekającemu w sprawie. Doszło zatem do naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego przez wydanie wyroku przez skład orzekający, w którym orzekał sędzia podlegający z mocy prawa wyłączeniu, co stanowi przesłankę nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 183 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a." nieważność postępowania zachodzi, jeżeli skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy. Natomiast stosownie do art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.