II SA/Bd 188/19
WyrokWSA w Bydgoszczy2019-04-24
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Joanna Brzezińska, Renata Owczarzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dochód małżonka, który nie zamieszkuje wspólnie ze stroną i nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego, powinien być uwzględniany przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, jeśli małżeństwo nie zostało rozwiązane ani nie orzeczono separacji?Ratio decidendi
Dochód małżonka, który pozostaje w związku małżeńskim, lecz nie został on rozwiązany ani nie orzeczono separacji, jest obligatoryjnie wliczany do dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego, niezależnie od faktycznego stanu wspólnego gospodarowania. Sąd uznał, że organy administracji nie mają uprawnień do odstępowania od legalnej definicji rodziny na rzecz indywidualnych okoliczności faktycznych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Organ pierwszej instancji uznał świadczenie za nienależnie pobrane, ponieważ dochód rodziny, po doliczeniu dochodu męża skarżącej z tytułu zatrudnienia, przekroczył ustawowe kryterium dochodowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, podkreślając, że małżonek pozostaje członkiem rodziny w rozumieniu ustawy, dopóki nie zostanie orzeczony rozwód lub separacja. Skarżąca kwestionowała wliczenie dochodu męża, argumentując, że nie stanowi on już członka jej rodziny i nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Protokolant asystent sędziego Aleksandra Galla po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] Prezydent M. B. orzekł o przyznaniu M. K. świadczenia wychowawczego na dzieci: W. K., P. K., w okresie od [...] października 2017 r. do [...] września 2018 r. w wysokości po [...] zł miesięcznie na każde dziecko.
W związku ze zmianami stanu faktycznego mającymi wpływ na przyznane prawo do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, Prezydent M. B., po wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kwoty oraz zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego wypłaconego za okres od [...] czerwca 2018 r. do [...] września 2018 r., decyzją z dnia [...] listopada 2018 r., znak: [...], nr [...] orzekł o:
. uznaniu świadczenia wychowawczego na dziecko: W. K., PESEL [...], wypłaconego na podstawie decyzji Prezydenta M. B. nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r. w okresie od [...] czerwca 2018 r. do [...] września 2018 r. w łącznej wysokości [...] zł - za świadczenie nienależnie pobrane,
. zobowiązaniu M. K. do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego na dziecko: W. K., PESEL [...], wypłaconego w okresie od [...] czerwca 2018 r. do [...] września 2018 r. w łącznej wysokości [...] zł wraz z należnymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie: należność główna - [...] zł, odsetki ustawowe za opóźnienie na dzień [...] listopada 2018 r. - [...] zł, łącznie - [...] zł.
W uzasadnieniu podjętej decyzji organ pierwszej instancji powołał przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2017 r., poz. 1851 ze zm.), w tym m.in. art. 5 ust. 3, zgodnie z którym świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty [...]zł. Organ wskazał, że w myśl art. 2 pkt 2 dochód członka rodziny - oznacza przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3a, a przez uzyskanie dochodu należy rozumieć uzyskanie dochodu spowodowane uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (art. 2 pkt 20 lit. c ustawy). Organ wskazał także, że w przypadku zmiany sytuacji dochodowej rodziny należy ten fakt potwierdzić, przedstawiając do akt sprawy odpowiednie dokumenty, bowiem w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego (art. 7 ust. 3 ustawy).
Prezydent M. B. podkreślił również, że zgodnie z treścią art. 18 ust. 6 ustawy - w przypadku, gdy uzyskanie dochodu powoduje utratę prawa do świadczenia wychowawczego, świadczenie nie przysługuje od miesiąca następującego po pierwszym miesiącu od miesiąca, w którym dochód został osiągnięty.
Mając na uwadze obowiązujące przepisy prawa organ dokonał weryfikacji dochodu rodziny M. K., doliczając do niego dochód męża - K. K. z tytułu zatrudnienia od [...] kwietnia 2018 r. w firmie B. - w wysokości [...] zł, za miesiąc następujący po miesiącu w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, tj. za miesiąc maj 2018 r.
Poczynione ustalenia doprowadziły do stwierdzenia, że dochód 5-cio osobowej rodziny M. K., od [...] czerwca 2018 r. do [...] września 2018 r., wynosi [...] zł, co w przeliczeniu na osobę w rodzinie stanowi [...] zł, a więc dochód ten przekracza graniczny próg ustawowy dochodu na pierwsze dziecko, tj. [...] zł.
Uwzględniając powyższe, organ stosownie do art. 25 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci uznał świadczenie wychowawcze wypłacone od [...] czerwca 2018 r. do [...] września 2018 r. za nienależnie pobrane oraz zobowiązał stronę do zwrotu kwoty [...]zł wraz z odsetkami. Jednocześnie Prezydent M. B. stwierdził, że strona nie powiadomiła właściwego organu o zmianie sytuacji finansowej rodziny, mimo że była o takim obowiązku należycie pouczona.
W odwołaniu od powyższej decyzji M. K. oświadczyła, iż nie zgadza się z zaliczeniem do dochodów rodziny, dochodu jej męża - K. K., który - jak wskazała - w tym okresie nie był członkiem jej rodziny.
Skarżąca podkreśliła, że jej rodzina składa się z 4 osób, tj. trójki dzieci i matki. W związku z powyższym, w ocenie strony, w przedmiotowej sprawie nastąpiło naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., a zaskarżona decyzja winna zostać uchylona, a postępowanie umorzone jako bezprzedmiotowe wobec dowodów (oświadczeń) złożonych w jego trakcie i nierozpoznanych przez organ pierwszej instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wydanej decyzji Kolegium podkreśliło, że zawarta w art. 2 pkt 16 ustawy definicja rodziny nie zawiera zwrotów niedookreślonych i nie pozostawia miejsca na ich swobodną interpretację, przy czym bezsporne jest, iż małżeństwo strony skarżącej do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie zostało rozwiązane, nie została też orzeczona separacja, dlatego wbrew stanowisku odwołującej, nie można uznać, że spełnia ona ustawowe kryterium osoby samotnie wychowującej dzieci.
Wskazano, że ustawodawca zarówno określając pojęcie rodziny, jak i osobę samotnie wychowującą dziecko, uwzględnia status prawny, nie zaś stan faktyczny lub przesłankę wspólnego gospodarowania.
Kolegium zauważyło przy tym, że organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy nie zostały uprawnione do badania, czy w danym stanie faktycznym zastosowanie definicji legalnej rodziny jest korzystniejsze dla strony, czy też należałoby odstąpić od tej definicji na korzyść innego rozumienia tego terminu, gdyż przepisy ustawy w ogóle nie przewidują możliwości badania faktycznych okoliczności dotyczących statusu rodziny, przykładowo wspólnego gospodarowania. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje pogląd, że w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim, niezależnie od pozostawania przez małżonków w faktycznej separacji, są oni traktowani jako członkowie rodziny, których dochody łącznie wlicza się do dochodu rodziny. Osoby pozostające w związku małżeńskim są traktowane bowiem jako członkowie rodziny do czasu prawomocnego orzeczenia przez sąd separacji lub rozwodu.
W ocenie Kolegium, prawidłowe jest stanowisko, iż w świetle definicji legalnej "rodziny", zawartej w art. 2 pkt 16 ustawy - członkiem rodziny, którego dochód podlega uwzględnieniu w dochodzie rodziny, jest małżonek strony pobierającej świadczenie wychowawcze, niezależnie od tego, czy osoby te prowadzą wspólne, bądź odrębne gospodarstwa domowe, a potwierdzeniem słuszności powyższej interpretacji jest definicja "osoby samotnie wychowującej dziecko", zawarta w art. 2 pkt 13 ustawy. Z definicji tej wynika bowiem, że osoba pozostająca w związku małżeńskim, do czasu prawomocnego orzeczenia przez sąd rozwodu bądź separacji, nie może być uznana za osobę samotnie wychowującą dziecko, zaś jej małżonka nie można do tego momentu pomijać przy ustaleniu składu rodziny nawet, jeżeli w rzeczywistości z rodziną tą już nie zamieszkuje i prowadzi odrębne gospodarstwo domowe.
Odnosząc się dodatkowo do argumentów strony skarżącej, zawartych w odwołaniu, a polegających na twierdzeniu, że mąż K. K. nie jest członkiem jej rodziny, Kolegium zauważyło, że zarówno:
. we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na okres 2017/2018 z dnia [...] sierpnia 2017 r.,
. w oświadczeniu określającym wysokość dochodu osiągniętego w okresie po roku 2016 r. i uzyskiwanego nadal do dnia złożenia wniosku, które strona złożyła w dniu [...] października 2017 r.,
. w oświadczeniu określającym wysokość dochodu osiągniętego w okresie po roku 2016 r. i uzyskiwanego nadal do dnia złożenia wniosku, które strona złożyła w dniu [...] października 2018 r.
K. K. wykazywany jest przez stronę jako członek rodziny M. K..
Jednocześnie w oświadczeniu złożonym w dniu [...] października 2018 r. M. K. oświadczyła, że od współmałżonka nie otrzymuje żadnej kwoty na utrzymanie jej i dzieci, w związku z czym wnosi o nie uwzględnianie przedłożonych przez męża dochodów. Ponadto, strona po zapoznaniu się z aktami sprawy i uzyskaniu informacji, iż w sprawie dotyczącej świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko zostało przekroczone kryterium dochodowe uprawniające do przyznania świadczenia - w oświadczeniu z dnia [...] października 2018 r. wskazała, że mąż mieszka w T. i prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe.
W związku z powyższym, Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji, zgodnie z oświadczeniami strony oraz składanymi przez nią dokumentami prawidłowo uznał, że K. K. stanowi rodzinę skarżącej i jej córek w rozumieniu art. 2 pkt 16 ustawy. Tym samym, obowiązkiem Prezydenta M. B. było zaliczenie dochodu męża do dochodu rodziny.
W skardze do Sądu M. K. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
W ocenie skarżącej, w przedmiotowej sprawie nastąpiło naruszenie art. 7 i art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak zgromadzenia dowodów świadczących o ciągłości zatrudnienia w latach 2016 - 2018 oraz w konsekwencji naruszenie art. 2 pkt 20 lit. c) ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.
W przekonaniu M. K. w sprawie nastąpiło także naruszenie art. 30 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, z uwagi na brak prawidłowego pouczenia strony o wszystkich przepisach odnoszących się do zmian powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczenia, co powoduje jednocześnie naruszenie art. 9 k.p.a.
Następnie skarżąca, zarzucając organom niezastosowanie w sprawie art. 2 pkt 12 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci wskazała na okoliczność, że jej mąż nie zalicza się do osób pozostających na utrzymaniu, bowiem nie jest członkiem rodziny utrzymującej się z połączonych dochodów tych osób, dlatego też jego dochody nie powinny być brane pod uwagę przez organ jako uzyskanie dochodu przez członka rodziny w rozumieniu art. 2 ust. 20 lit. c ustawy.
W dalszej kolejności, M. K. przedstawiła mechanizm swojej pracy polegającej na opiece nad osobami starszymi oraz stwierdziła, że pozostawała w zatrudnieniu kontynuując tę samą pracę w latach 2017 i 2018 oraz w 2016 r., który był podstawą do obliczenia wysokości dochodu rodziny.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia, ponieważ zostało ono podjęte zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U.z 2018 r., poz. 2107 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2018 r., poz. 1302). Ponadto wskazać należy, iż zgodnie z art. 134 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanego wyżej kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa.
Podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy powołanej już wcześniej ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (j.t.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1851 z późn. zm., dalej, jak dotychczas: "p.p.w.d."). Podstawę faktyczną natomiast stanowiło ustalenie, że wypłacone na rzecz skarżącej kwoty świadczenia wychowawczego w okresie od 1 czerwca 2018 r. do 30 września 2018 r. były nienależnie pobranymi świadczeniami o których mowa w art. 25 ust. 2 pkt 1 p.p.w.d.
Zgodnie z art. 25 ust. 2 pkt 1 za nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze uważa się świadczenie wychowawcze wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczenia wychowawczego albo wstrzymanie wypłaty świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba pobierająca to świadczenie była pouczona o braku prawa do jego pobierania.
Z brzmienia wskazanego przepisu wynika, że ustanie prawa do świadczenia wychowawczego może mieć miejsce jedynie w takiej sytuacji, kiedy przysługuje ono wnioskodawcy i zostało mu zgodnie z wymogami ustawy przyznane, a w okresie świadczeniowym nastąpiła zmiana powodująca, że nie przysługuje prawo do dalszego jego pobierania.
Za okoliczność wykluczającą możliwość pobierania przez skarżącą świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko organy uznały uzyskanie dochodu przez jej męża, który spowodował przekroczenie kryterium dochodowego uprawniającego do pobierania świadczenia wychowawczego. Jak wynika bowiem z akt sprawy, mąż skarżącej - K. K. z tytułu zatrudnienia od [...] kwietnia 2018 r. w firmie [...] – uzyskał wynagrodzenie w wysokości [...] zł, dlatego orzekający organ dokonał weryfikacji dochodu rodziny M. K., doliczając do niego dochód męża, począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, tj. za miesiąc maj 2018 r. Poczynione ustalenia doprowadziły do stwierdzenia, że dochód 5-cio osobowej rodziny M. K., od [...] czerwca 2018 r. do [...] września 2018 r., wynosi [...] zł, co w przeliczeniu na osobę w rodzinie stanowiło [...] zł, a więc dochód ten przekroczył graniczny próg ustawowy dochodu na pierwsze dziecko, tj. [...] zł.
Nie ulega wątpliwości, że prawo do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko jest uzależnione od spełnienia kryterium dochodowego, bowiem zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 i 2 w związku z art. 5 ust. 1 i 3 p.p.w.d., świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty [...]zł. Świadczenie to ustalane jest na okres od dnia 1 października do dnia 30 września roku następnego (art. 18 ust. 1 p.p.w.d.). Prawo do świadczenia ustala się z uwzględnieniem określonych ustawą przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu (art. 48 ust. 2 p.p.w.d.).
Z kolei na podstawie art. 7 ust. 1-3 w związku z art. 2 pkt 1 p.p.w.d. przy ustalaniu dochodu rodziny bierze się pod uwagę utratę bądź uzyskanie dochodu, które miały miejsce zarówno w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia, jak i utratę bądź uzyskanie dochodu, które nastąpiły po roku kalendarzowym, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Istotą tego rozwiązania ustawowego jest zweryfikowanie sytuacji dochodowej rodziny w danym okresie świadczeniowym.
Dochód rodziny w dacie przyznania skarżącej świadczenia został ustalony zgodnie z powyższymi zasadami i był niższy od kryterium ustawowego. Natomiast w świetle dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy, stan faktyczny, który legł u podstaw wydania decyzji z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...], podlegał weryfikacji wobec ujawnienia okoliczności uzyskania zatrudnienia przez męża skarżącej w dniu [...] października 2018 r., kiedy to do organu wpłynęło oświadczenie strony z dnia [...] października 2018 r. odnośnie uzyskania zatrudnienia przez członka rodziny - K. K.. Uzyskanie dochodu przez męża skarżącej z tytułu podjętego zatrudnienia spowodowało konieczność ponownego przeliczenia dochodu rodziny, co wiązało się z utratą prawa do pobierania świadczenia od [...] czerwca 2018 r. do [...] września 2018 r., w związku z przekroczeniem wspomnianego kryterium dochodowego (dochód ten w przeliczeniu na osobę w rodzinie wyniósł bowiem [...] zł).
Odnosząc się do zarzutu skargi w zakresie naruszenia art. 30 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, z uwagi na brak prawidłowego pouczenia strony o wszystkich przepisach odnoszących się do zmian powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczenia, co powoduje jednocześnie naruszenie art. 9 k.p.a. należy wskazać, że nie zasługuje on na uwzględnienie, bowiem jak słusznie wskazuje Kolegium, skarżąca została prawidłowo pouczona o obowiązku niezwłocznego powiadomienia organu wypłacającego świadczenie wychowawcze o zmianach mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, takich jak: liczba członków rodziny, zmiana stanu cywilnego, uzyskania dochodu oraz o każdej innej zmianie. Pouczenie zawarte zostało we wniosku o przyznanie świadczenia oraz decyzji przyznającej prawo do pobierania świadczenia wychowawczego z dnia [...] listopada 2017 r. Organ pierwszej instancji pouczył także stronę o braku prawa do pobierania przyznanego świadczenia wychowawczego, w przypadku wystąpienia ww. zmian wskazując, że osoba, która nienależnie pobrała świadczenie wychowawcze zobowiązana jest do jego zwrotu.
Odnośnie do zarzutu braku zastosowania w sprawie art. 2 pkt 12 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci poprzez stwierdzenie, iż mąż skarżącej nie zalicza się do osób pozostających na utrzymaniu, albowiem nie jest członkiem rodziny, stwierdzić należy, że nie znajduje on uzasadnienia w obowiązującym porządku prawnym, gdyż zawarta w art. 2 pkt 16 ustawy definicja rodziny nie budzi wątpliwości. Tym samym nie daje podstaw do odmiennej interpretacji. Małżeństwo strony skarżącej do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie zostało rozwiązane, nie została też orzeczona separacja, dlatego też nie można uznać, że skarżąca spełnia ustawowe kryterium osoby samotnie wychowującej dzieci. Ustawodawca określając pojęcie rodziny, jako- małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz zamieszkujące wspólnie z tymi osobami, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia, a także dzieci, które ukończyły 25. rok życia, legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2017 r., poz. 2092), jak i osobę samotnie wychowującą dziecko, uwzględnia status prawny, nie zaś stan faktyczny lub przesłankę wspólnego gospodarowania.
Słusznie zatem Kolegium zauważyło, że zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy nie zostały uprawnione do badania, czy w danym stanie faktycznym zastosowanie definicji legalnej rodziny jest korzystniejsze dla strony, czy też należałoby odstąpić od tej definicji na korzyść innego rozumienia tego terminu. Okoliczność, iż - jak wskazuje skarżąca - K. K. nie zamieszkuje wspólnie z nią i córkami oraz nie prowadzi wraz z nimi gospodarstwa domowego, pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Ustawodawca nie pozostawił organom żadnego luzu decyzyjnego, w ramach którego organ mógłby odstąpić od zastosowania legalnej definicji rodziny i w tym zakresie uwzględnić indywidualne okoliczności konkretnego przypadku. W sposób jednoznaczny też uregulował wszystkie kwestie związane z ustalaniem dochodu i określił przypadki, które należy kwalifikować jako spełniające przesłanki do orzeczenia o nienależnie pobranym świadczeniu.
W ocenie Sądu, przeprowadzone postępowanie nie naruszało przepisów art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., bowiem decyzje wydane w sprawie, oparte są na dokładnie i wyczerpująco ustalonym stanie faktycznym, który znajduje pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, a nadto ich uzasadnienia spełniają wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Ponadto organy zastosowały właściwą podstawę prawną, którą prawidłowo zinterpretowały oraz należycie wyjaśniły w pisemnych motywach obu zapadłych rozstrzygnięć. Ponadto Kolegium dochowało zasady z art. 15 k.p.a., bowiem dokonało ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, przeprowadzając kompleksową ocenę całego zebranego materiału dowodowego oraz ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu.
Powyższej oceny nie zdołały skutecznie podważyć zarzuty podniesione w skardze, co wykazano w uzasadnieniu wyroku, w tym zawarcie kolejnej umowy z innym pracodawcą w 2018 r. przez skarżącą. Zauważyć przy tym należy, że ani niezadowolenie strony z zapadłego rozstrzygnięcia, ani też subiektywne jej przekonanie o wadliwości zaskarżonej decyzji, nie mogą same w sobie stanowić podstawy uwzględnienia skargi. W zasadniczej swej mierze, podniesione przez skarżącą zarzuty, koncentrowały się na polemice z ustaleniami organów obu instancji, dotyczącymi składu rodziny skarżącej w chwili wydawania decyzji ustalającej prawo do świadczenia wychowawczego i opierały się one na subiektywnym przekonaniu skarżącej, co do słuszności własnej interpretacji pojęcia rodziny tworzącej gospodarstwo domowe, której dochody wpływają na przyznanie świadczenia wychowawczego. Tak sformułowane zarzuty, po pierwsze z racji swojej dowolności, a po drugie z racji argumentacji przedstawionej powyżej, nie mogły jednak wywrzeć oczekiwanego skutku prawnego.
Mając na uwadze powyższe rozważania należy stwierdzić, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły dochód w rodzinie skarżącej, który w przeliczeniu na osobę w rodzinie przekroczył kryterium dochodowe uprawniające do świadczenia wychowawczego, co zasadnie prowadziło do orzeczenia, iż strona w okresie od [...] czerwca 2018 r. do [...] września 2018 r. nienależnie pobrała świadczenie wychowawcze.
W tym stanie rzeczy, wobec tego, że zaskarżona decyzja odpowiadała prawu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło