V SA/Wa 1848/18
WyrokWSA w Warszawie2019-04-30
Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Krystyna Madalińska-Urbaniak, Bożena Zwolenik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przekazanie wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego na rachunek bankowy domu pomocy społecznej, w którym zamieszkuje, na podstawie jego dyspozycji, wyklucza prawo pracodawcy do otrzymania dofinansowania do tego wynagrodzenia ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych?Ratio decidendi
Przekazanie wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego na rachunek bankowy domu pomocy społecznej, nawet na podstawie jego dyspozycji, nie spełnia wymogów określonych w art. 26a ust. 1a¹ pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej, który precyzyjnie określa dopuszczalne sposoby wypłaty wynagrodzenia warunkujące prawo do dofinansowania. W związku z tym, organ był zobowiązany do nakazania zwrotu nienależnie pobranego dofinansowania.Stan faktyczny
Stowarzyszenie ubiegało się o dofinansowanie do wynagrodzeń dwóch pracowników niepełnosprawnych. Prezes Zarządu PFRON ustalił, że wynagrodzenia tych pracowników nie zostały wypłacone na ich rachunki bankowe, lecz na konto domu pomocy społecznej, w którym zamieszkiwali. W związku z tym, organy nakazały zwrot otrzymanego dofinansowania wraz z odsetkami. Stowarzyszenie wniosło skargę, argumentując, że pracownicy wyrazili zgodę na przekazywanie wynagrodzenia na konto DPS, który działał jako ich pełnomocnik.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Protokolant - st. ref. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi S. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2018 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych oddala skargę.
Przedmiotem wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w W. (dalej: "Strona", "Skarżąca" lub "Stowarzyszenie") jest decyzja Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z [...] września 2018 r. znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: "Prezes Zarządu PFRON") z [...] lutego 2017 r. znak: [...], nakazującą zwrot kwoty [...] zł, tj. środków Funduszu przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych za okresy sprawozdawcze: od października 2013 r. do listopada 2015 r. wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych i określającą wysokość kwot do zwrotu za poszczególne miesiące.
Kontrolowane rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:
Prezes Zarządu PFRON na podstawie zgromadzonej dokumentacji ustalił, że Stowarzyszenie ubiegając się o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych: J. J. za okresy od października 2013 r. do listopada 2015 r. oraz I. N. za okresy od października 2013 r. do marca 2014 r. nie dokonywało wypłaty wynagrodzenia na rachunek bankowy należący do ww. pracowników.
W związku z powyższym, pismem z [...] maja 2016 r., wezwano Stowarzyszenie do zwrotu nienależnie pobranego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych w kwocie [...] zł w terminie 3 miesięcy od otrzymania wezwania wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia otrzymania środków do dnia ich zwrotu.
Stowarzyszenie nie zwróciło środków we wskazanym w wezwaniach terminie wobec czego pismem z [...] października 2016 r., zawiadomiono Stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie o zwrot środków PFRON wypłaconych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okresy sprawozdawcze od października 2013 r. do listopada 2015 r.
W dniu [...] lutego 2017 r. Prezes Zarządu PFRON wydał decyzję nakazującą Stronie zwrot nienależnie pobranego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za wskazane w tej decyzji okresy sprawozdawcze w łącznej kwocie [...]zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych. W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji wskazał, że zgodnie z treścią art. 26a ust. 1a¹ pkt 2 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 511 ze zm.), dalej: "ustawa o rehabilitacji zawodowej", miesięczne dofinansowanie nie przysługuje, jeżeli wynagrodzenie pracownika niepełnosprawnego nie zostało przekazane na jego rachunek bankowy lub rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej albo na adres zamieszkania tego pracownika, za pośrednictwem osób prawnych prowadzących działalność w zakresie doręczania kwot pieniężnych.
W ocenie Prezesa Zarządu PFRON, w rozpoznawanej sprawie Strona nie wykazała, że wynagrodzenie J. J. oraz I. N. było przekazywane w sposób określony w powołanym przepisie wobec czego należało wydać decyzję nakazującą zwrot nienależnie pobranego dofinansowania do wynagrodzenia tych pracowników.
W złożonym odwołaniu Strona podniosła m.in., że przekazanie wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych na wskazane przez nich konto bankowe należące do domu pomocy społecznej, w którym zamieszkują, nie powoduje utraty prawa do otrzymania przez pracodawcę dofinansowania do wynagrodzeń tych pracowników niepełnosprawnych.
Po rozpoznaniu odwołania, Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej decyzją z [...] września 2018 r. utrzymał w mocy decyzję Prezesa Zarządu PFRON. W uzasadnieniu wyjaśniono, że art. 26a ust. 1a¹ pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej, nie przewiduje możliwości wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych w przypadku przekazania wynagrodzenia na konto podmiotu trzeciego, jak również żadnych wyjątków uzasadniających wypłatę wynagrodzeń w sposób inny niż precyzyjnie określony przepisami prawa.
Organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie Strona nie przedstawiła pełnomocnictwa udzielonego przez pracownika niepełnosprawnego dla Domu Opieki Społecznej "[...]", natomiast pisemna dyspozycja dotycząca wypłaty wynagrodzenia na konto bankowe DPS "[...]" nie może stanowić o uznaniu, że wypłata wynagrodzenia została dokonana na konto pracownika niepełnosprawnego.
W skardze na powyższą decyzję Skarżąca wniosła o jej uchylenie, podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 26 a ust. 11 pkt 1 w zw. z art. 26a 1a¹ pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej, poprzez nieuzasadnione uznanie, że przekazanie wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego na wskazane przez niego wyraźnie konto bankowe należące do domu pomocy społecznej, w którym zamieszkuje, powoduje utratę prawa do otrzymania przez pracodawcę dofinansowania do wynagrodzeń tego pracownika niepełnosprawnego, a w konsekwencji rodzi obowiązek zwrotu uprzednio otrzymanego dofinansowania;
2. art. 80 K.p.a. w zw. z art. 66 ustawy o rehabilitacji zawodowej, poprzez nieuzasadnioną ocenę, że wskazany przez pracownika rachunek należy do podmiotu, który nie jest pełnomocnikiem tej osoby, choć z materiału dowodowego wynika, że pracownik udzielił domowi pomocy społecznej, w którym zamieszkuje, pełnomocnictwa w zakresie odbioru w jego imieniu i na jego rzecz wynagrodzenia;
3. art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 66 ustawy o rehabilitacji zawodowej, poprzez brak poczynienia należytych ustaleń w zakresie istnienia po stronie pracownika niepełnosprawnego trudności w codziennej egzystencji uzasadniających wskazanie przez pracownika konta domu pomocy społecznej do wypłaty wynagrodzenia.
W rozwinięciu skargi jej autor wskazał, że w świetle art. 26a 1a¹ pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej istotne jest jedynie to, by wypłata wynagrodzenia następowała w formie bezgotówkowej i była łatwa do zweryfikowania. Nie ma natomiast znaczenia sama okoliczność, aby przelew następował bezpośrednio na rachunek pracownika niepełnosprawnego, szczególnie w sytuacji, gdy złożył on dyspozycję dokonywania wypłat na inny, wskazany rachunek bankowy. Wykluczenie wypłat gotówkowych, jako ułatwiających dokonywanie nadużyć i oszustw przy wypłacie wynagrodzeń, nie wymaga wcale przekazywania przelewów na rachunki bankowe będące własnością pracowników.
Zdaniem Stowarzyszenia niezależnie bowiem od tego na czyj rachunek zgodnie z wolą pracownika przelane zostaną środki, fakt wypłaty oraz jej szczegóły takie jak data, wysokość, czy tytuł, pozostaną tak samo udokumentowane i wiarygodne. W niniejszej sprawie nie miało miejsca wykorzystywanie "martwych dusz", pozorowanie zatrudnienia, zawyżanie wysokości wynagrodzenia, czy jakiekolwiek inne nieprawidłowości.
Wnoszący skargę podkreślił, że w aktach sprawy znajduje się wniosek (dyspozycja) pracownic - J. J. i I. N. o przekazywanie przez pracodawcę jej wynagrodzeń na konto Domu Pomocy Społecznej "[...]", wraz z adnotacjami odnośnie danych, numeru rachunku oraz proporcji rozliczenia wynagrodzenia na opłaty za pobyt w DPS. Nie sposób zatem kwestionować, w jego ocenie, że w niniejszej sprawie DPS działał właśnie w charakterze pełnomocnika pracownika niepełnosprawnego w zakresie odbioru w jego imieniu i na jego rzecz wynagrodzenia od pracodawcy, a jednocześnie ostatecznego beneficjenta części tych wpłat.
W odpowiedzi na skargę Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego.
Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze wskazać należy, że zgodnie z art. 26a ust. 1a1 pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej, miesięczne dofinansowanie nie przysługuje jeżeli wynagrodzenie pracownika niepełnosprawnego nie zostało przekazane na jego rachunek bankowy lub rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej albo na adres zamieszkania tego pracownika, za pośrednictwem osób prawnych prowadzących działalność w zakresie doręczania kwot pieniężnych. W treści powołanego przepisu określone zostały warunki wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych i wynika z nich, że takie dofinansowanie nie przysługuje, jeżeli pracodawca nie przekazał wynagrodzenia dla pracownika niepełnosprawnego w określony w przepisie sposób. A zatem Skarżąca chcąc uzyskać dofinasowanie była zobowiązana do wypłaty wynagrodzenia jedynie w sposób wskazany w treści przepisu.
W rozpoznawanej sprawie Skarżący, co jest niesporne, dwóm pracownikom niepełnosprawnym: J. J. oraz I. N., nie dokonywał wypłat wynagrodzenia w sposób przewidziany w art. 26a ust. 1a1 pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej. Należne ww. pracownikom wynagrodzenie: J. J. za okresy od października 2013 r. do listopada 2015 r. oraz I. N. za okresy od października 2013 r. do marca 2014 r., pracodawca przekazał na inne konto, tj. konto Domu Pomocy Społecznej "[...]" W. ul. T. [...].
Skoro w rozpoznawanej sprawie, w odniesieniu do wskazanych wyżej pracowników niepełnosprawnych, nie spełniono określonych w powołanym przepisie warunków wypłaty wynagrodzenia, nie mają znaczenia podnoszone w skardze argumenty, iż pracownicy złożyli oświadczenia o przekazywanie im wynagrodzenia na konto DPS "[...]", a także odwołujące się do stopnia niepełnosprawności pracowników.
Przytoczony przepis ustawy o rehabilitacji zawodowej nie przewiduje możliwości wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych w takim przypadku, gdyż określa precyzyjnie sposób wypłaty wynagrodzenia (por. wyrok NSA z dnia 23 maja 2017 r. sygn. akt II GSK 2595/15). W tych okolicznościach organ był zatem zobowiązany do wydania decyzji nakazującej zwrot dofinansowania.
Sąd podziela stanowisko organu II instancji, iż warunki jakie musi spełnić pracodawca by uzyskać dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych wynikają wprost z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, tj. ustawy o rehabilitacji zawodowej.
Reasumując, wskazać należy, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy organ nie mógł orzec zgodnie z żądaniem Strony Skarżącej.
Sąd, wbrew zarzutom skargi, nie dopatrzył się również uchybień w prowadzonym przez organ administracji postępowaniu skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu organ działał na podstawie przepisów prawa i dokonał oceny w oparciu o cały materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.). Organ w sposób kompletny i zrozumiały wyjaśnił także zasadnicze powody podjętego rozstrzygnięcia, wypełniając kryteria przepisu art. 107 § 3 K.p.a.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło