II SA/Wa 1827/18
WyrokWSA w Warszawie2019-05-14
Skład orzekający: Joanna Kube, Ewa Kwiecińska, Konrad Łukaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawo do zasiłku dla bezrobotnych, przyznawane na podstawie okresów ubezpieczenia w innym państwie członkowskim UE, może być przyznane od dnia rejestracji jako bezrobotny, jeśli dokument potwierdzający te okresy został dostarczony z opóźnieniem, a późniejszy dokument z instytucji zagranicznej nie potwierdza okresów ubezpieczenia wykazanych w pierwszym dokumencie?Ratio decidendi
Prawo do zasiłku dla bezrobotnych, w przypadku gdy okresy uprawniające do niego są udokumentowane dokumentami z innego państwa członkowskiego UE, powstaje od dnia udokumentowania tego prawa, ale nie wcześniej niż od dnia rejestracji jako bezrobotny. Jeśli pierwszy dostarczony dokument potwierdzający okresy ubezpieczenia zostanie zakwestionowany przez późniejszy dokument z instytucji zagranicznej, który nie potwierdza tych okresów, prawo do zasiłku może być przyznane jedynie od dnia dostarczenia pierwszego, wadliwego dokumentu, pod warunkiem, że nie prowadzi to do pogorszenia sytuacji prawnej skarżącego.Stan faktyczny
Skarżąca R.Z. ubiegała się o zasiłek dla bezrobotnych, zaliczając okres pracy w innym państwie członkowskim UE. Po zarejestrowaniu się jako bezrobotna, złożyła dokument potwierdzający okresy ubezpieczenia, który jednak zawierał błędy i nie był opieczętowany. Po wezwaniu do uzupełnienia, złożyła poprawiony dokument. Marszałek Województwa przyznał jej zasiłek od daty złożenia poprawionego dokumentu. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że prawo do zasiłku powstaje od dnia udokumentowania, a nie od dnia rejestracji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując datę przyznania zasiłku i zarzucając naruszenie zasady równości wobec prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędzia WSA Konrad Łukaszewicz, Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2019 r. sprawy ze skargi R.Z. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie prawa do zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę.
Minister, Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] orzekł o uchyleniu decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] czerwca 2018 r., znak: [...], przyznającej R. Z. prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...] kwietnia 2018 r. do dnia [...] kwietnia 2018 r. i jednocześnie orzekł o przyznaniu stronie prawa do zasiłku dla bezrobotnych na okres od [...] marca 2018 r. do [...] kwietnia 2018 r., w wysokości 100% podstawowej kwoty zasiłku.
Wskazana decyzja została wydana na podstawie art. 8 ust. 2 oraz art. 71 ust. 1 i 6, art. 72, art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2017 r. poz. 1065, z późn. zm.); art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.); art. 61, art. 65 ust. 2 i 5 w związku z art. 1 lit. f 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z 30 kwietnia 2004 r., z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, z późn. zm.), a także § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 1189) w związku z art. 12 ust. 1 i art. 54 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 (...) (Dz. Urz. UE L 284 z 30 października 2009 r. z późn. zm.).
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w dniu [...] lutego 2018 r. R. Z. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] (PUP). Dnia [...] marca 2017 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] (WUP) wpłynął, przekazany przez PUP, wniosek o przyznanie prawa do zasiłku z zaliczeniem okresu pracy w [...] do okresu uprawniającego do zasiłku w Rzeczypospolitej Polskiej, na zasadach określonych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego państw członkowskich Unii Europejskiej (UE).
WUP wystąpił [...] marca 2018 r. do [...] instytucji właściwej z prośbą o wydanie odpowiedniego dokumentu urzędowego. Strona złożyła w PUP dokument [...] z [...] marca 2018 r., potwierdzający spełnione okresy ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia od [...] czerwca 2005 r. do [...] lutego 2017 r. oraz od [...] marca 2017 r. do [...] grudnia 2017 r., a także okres ubezpieczenia z tytułu choroby od [...] lutego 2017 r. do [...] lutego 2017 r.
Dokument [...] nie zawierał pieczęci [...] instytucji właściwej ani własnoręcznego podpisu osoby upoważnionej do jego wydania, a ponadto błędnie określał adres zamieszkania, WUP wezwał zatem skarżącą do złożenia oryginału podpisanego i opieczętowanego dokumentu [...]. Dnia [...] kwietnia 2018 r. strona złożyła w WUP ww. dokument [...] z [...] marca 2018 r., zawierający pieczęć i podpis, a także sprostowanie błędnych danych dotyczących adresu zamieszkania, przy czym przy podpisie dodano datę [...] kwietnia 2018 r. Dokument ten został przekazany przez PUP do WUP, gdzie wpłynął [...] maja 2018 r.
Dnia [...] maja 2018 r. strona utraciła status osoby bezrobotnej.
Marszałek Województwa [...] wydał [...] czerwca 2018 r. decyzję o przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na okres od [...] kwietnia 2018 r. do [...] kwietnia 2018 r. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że zasiłek może zostać przyznany od dnia udokumentowania prawa do zasiłku do dnia poprzedzającego dzień utraty statusu bezrobotnej. Za dzień udokumentowania uznano złożenie przez w PUP dokumentu [...], zawierającego pieczęć i podpis.
Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie art. 71 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia, a także art. 32 Konstytucji RP. W uzasadnieniu odwołania podniosła, że już w styczniu 2018 r. próbowała zarejestrować się w PUP, lecz odmawiano wówczas rejestracji z uwagi na brak dokumentu [...]. Ponadto, już przy rejestracji w PUP [...] lutego 2018 r. strona złożyła w PUP [...] dokumenty (inne niż dokument [...]), na podstawie których WUP wystąpił do [...] instytucji o wydanie dokumentu urzędowego.
Strona zauważyła, że nie miała wpływu na termin wydania przez [...] instytucję dokumentu [...], a przyjęcie daty jego dostarczenia za dzień udokumentowania prawa do zasiłku dla bezrobotnych narusza określoną w art. 32 Konstytucji zasadę równości wobec prawa, pomiędzy osobami pracującymi w Polsce oraz za granicą.
Minister, Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej stwierdził, że Marszałek Województwa [...] działał w oparciu o przepisy rozporządzeń [...] i [...] oraz ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Jak wynika ze złożonego oświadczenia z [...] lutego 2018 r., przez cały okres ostatniej pracy w [...] strona dojeżdżała do pracy z Polski, co najmniej raz w tygodniu. Powyższe, zdaniem organu, oznacza, że strona była pracownikiem przygranicznym, który zgodnie z definicją zawartą w art. [...] rozporządzenia [...], wykonywał pracę najemną w państwie członkowskim, zamieszkując w innym państwie członkowskim, gdzie, co do zasady, powracał każdego dnia lub co najmniej raz w tygodniu. Organ uznał zatem, że podczas zatrudnienia w [...] miejscem zwykłego zamieszkania strony była Polska.
Obowiązkiem bezrobotnego jest dostarczenie do wojewódzkiego urzędu pracy wszelkich posiadanych dokumentów niezbędnych do potwierdzenia przez zagraniczną instytucję okresów ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek spełnionych w danym państwie.
Jednocześnie organ podkreślił, że aby uzyskać prawo do zasiłku dla bezrobotnych na zasadach koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, strona musi spełnić warunki określone w polskim ustawodawstwie.
W rozpatrywanej sprawie, wynikający z art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia, okres 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji strony w PUP rozpoczyna się [...] sierpnia 2016 r. i kończy [...] lutego 2018 r. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy dokumentu [...], w ww. okresie strona była ubezpieczona z tytułu zatrudnienia lub z tytułu choroby na terytorium [...] od [...] sierpnia 2016 r. do [...] grudnia 2017 r., tj. przez 499 dni.
Oznacza to, że został spełniony określony w ww. przepisie warunek pozostawania ubezpieczoną przez co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji w PUP jako osoba bezrobotna, a tym samym przysługuje prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
W świetle przepisów rozporządzenia [...] za dzień udokumentowania prawa w rozumieniu art. 71 ust. 6 ww. ustawy, należy przyjąć dzień dostarczenia przez bezrobotnego dokumentu [...] albo dzień dostarczenia przez bezrobotnego dokumentacji jego pracy za granicą, o ile na podstawie tej dokumentacji zagraniczna instytucja potwierdzi później na urzędowym dokumencie ([...]) spełnienie przez danego bezrobotnego okresów ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek.
W myśl art. 3 ust. 2 rozporządzenia [...] osoby bezrobotne mają obowiązek przekazania instytucji właściwej wszelkich informacji, dokumentów lub dowodów niezbędnych dla ustalenia ich sytuacji.
Z akt sprawy wynika, że [...] lutego 2018 r. strona złożyła w PUP [...] dokumenty mające potwierdzić swoją pracę w [...]. Dokumenty te zostały następnie dołączone do dokumentów [...], za pomocą których WUP wystąpił [...] marca 2018 r. do [...] instytucji właściwej. Do dnia wydania niniejszej decyzji do WUP nie wpłynął jednak z żadnej [...] instytucji dokument urzędowy potwierdzający okresy pracy w tym państwie, który byłby wystawiony na podstawie dokumentów załączonych do dokumenty [...] wysłanego przez WUP. Zdaniem organu należy uznać, że na podstawie ww. dokumentów [...] instytucja nie mogła wydać odpowiedniego dokumentu urzędowego.
Dopiero [...] marca 2018 r. strona złożyła w PUP dokument [...] z [...] marca 2018 r., potwierdzający okresy ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia i z tytułu choroby, spełnione w [...].
Dokument nie zawierał wszelkich niezbędnych elementów, tj. pieczęci [...] instytucji właściwej oraz własnoręcznego podpisu osoby go wydającej, a ponadto zawierał nieścisłości w adresie strony. Z tego względu WUP wezwał do złożenia dokumentu [...] wolnego od ww. braków, a za dzień udokumentowania prawa do zasiłku dla bezrobotnych przyjął dzień złożenia w PUP dokumentu [...], zawierającego pieczęć i podpis, tj. dzień [...] kwietnia 2018 r.
W ocenie Ministra takie podejście organu I instancji jest jednak zbyt restrykcyjne. Wprawdzie WUP nie mógł zakończyć sprawy bez otrzymania wolnego od wad dokumentu [...], jednak poprawiony dokument [...], który został złożony w PUP [...] kwietnia 2018 r., ma tę samą datę wydania, tj. [...] marca 2018 r., co dokument [...] przedłożony przez stronę w PUP [...] marca 2018 r. Oba ww. dokumenty [...] potwierdzają, te same okresy ubezpieczenia w [...]. Ich treść różni jedynie sprostowanie błędów w adresie zamieszkania, które w ocenie Ministra miały charakter oczywistych omyłek pisarskich. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że już złożenie przez stronę dokumentu [...], który wpłynął do PUP [...] marca 2018 r., stanowiło udokumentowanie spełnionych w [...] okresów uprawniających do zasiłku dla bezrobotnych. Oznacza to, że dopiero od tego dnia, zgodnie z art. 71 ust. 6 ww. ustawy, należy przyznać prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
Ewentualne wpłynięcie do WUP [...] dokumentu urzędowego ([...]), który zostanie wydany na podstawie wysłanych do [...] instytucji właściwej, przez WUP, dokumentów, będzie podstawą do ewentualnego wznowienia przedmiotowego postępowania administracyjnego oraz zmiany decyzji odnośnie dnia udokumentowania.
Zdaniem Ministra z akt sprawy wynika, że całkowity okres zatrudnienia strony wynosi więcej niż 5 lat i mniej niż 20 lat, a zatem, zgodnie z art. 72 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wysokość zasiłku powinna zostać ustalona na poziomie 100% podstawowej kwoty zasiłku.
W myśl art. 73 ust. 1 pkt 1 przywołanej powyżej ustawy, maksymalny okres pobierania zasiłku dla osób bezrobotnych zamieszkałych na obszarze powiatu, w którym stopa bezrobocia 30 czerwca roku poprzedzającego dzień nabycia prawa do zasiłku nie przekraczała 150% przeciętnej stopy bezrobocia w kraju, wynosi 180 dni. Strona zamieszkuje na terenie miasta [...], będącego powiatem [...], gdzie stopa bezrobocia 30 czerwca 2017 r. wynosiła [...]%. Biorąc pod uwagę fakt, że 30 czerwca 2017 r. przeciętna stopa bezrobocia w kraju wynosiła 7,1%, należałoby przyznać zasiłek na 180 dni.
Z akt sprawy wynika, że [...] maja 2018 r. strona utraciła status osoby bezrobotnej. Biorąc pod uwagę, że podstawowym warunkiem otrzymywania zasiłku dla bezrobotnych jest posiadanie statusu osoby bezrobotnej, organ stwierdził, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych mogło przysługiwać nie później niż do [...] kwietnia 2018 r.
Na uwagę zasługuje fakt, że [...] maja 2010 r. weszły w życie nowe przepisy prawa UE w zakresie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego – rozporządzenia 883/2004 i 987/2009. Na mocy art. 90 rozporządzenia 883/2004 oraz art. 96 rozporządzenia 987/2009 z dniem 1 maja 2010 r. straciły moc rozporządzenia 1408/71 oraz 574/72.
W rozpatrywanej sprawie przepisy przejściowe zostały zawarte w art. 87 ust. 1 rozporządzenia 883/2004. W myśl tego przepisu rozporządzenie 883/2004 nie daje podstawy do nabycia żadnych praw za okres poprzedzający datę jego wejścia w życie. Co więcej, w punkcie 2 preambuły do decyzji Komisji Administracyjnej ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego Nr HI z dnia 12 czerwca 2009 r. dotyczącej zasad przechodzenia od rozporządzeń Rady (EWG) Nr 1408/71 i (EWG) Nr 574/72 do rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 i (WE) Nr 987/2009 oraz stosowania decyzji i zaleceń Komisji Administracyjnej ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego (Dz. Urz. UE C 106 z 24 kwietnia 2010 r.) wskazano, że wnioski złożone po dniu wejścia w życie przepisów rozporządzeń 883/2004 i 987/2009 podlegają rozpatrzeniu zgodnie z przepisami tych rozporządzeń.
Z uwagi na fakt, że strona złożyła wniosek, tj. zarejestrowała się jako osoba bezrobotna [...] lutego 2018 r., tj. już po wejściu w życie rozporządzeń 883/2004 i 987/2009, do sprawy należy zastosować przepisy rozporządzeń 883/2004 i 987/2009, a nie rozporządzeń 1408/71 i 574/72.
Warunki, na jakich pracownik migrujący ma prawo do nabycia zasiłku dla bezrobotnych w Polsce, określają ww. przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a także przepisy prawa UE, których Polska jest zobowiązana przestrzegać zgodnie z art. 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Warunki uzyskania zasiłku dla bezrobotnych są takie same dla wszystkich pracowników migrujących, a zatem w rozpatrywanej sprawie nie może być mowy o naruszeniu art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.
Organ nadmienił również, że organami właściwymi do orzekania w sprawie przyznania statusu osoby bezrobotnej są wyłącznie Prezydent Miasta [...], a w postępowaniu odwoławczym – Wojewoda [...]. Jak wynika z informacji znanych Ministrowi z urzędu, tj. aplikacji centralnej rejestru osób bezrobotnych i poszukujących pracy, w przedmiotowej sprawie Prezydent Miasta [...] wydał [...] lutego 2018 r. decyzję administracyjną nr [...], orzekającą o uznaniu strony za osobę bezrobotną z dniem [...] lutego 2018 r. Strona nie wniosła odwołania od ww. decyzji, co oznacza, że decyzja ta jest decyzją ostateczną i prawomocną. W konsekwencji Minister nie ma prawa kwestionować tej decyzji i jest związany jej treścią.
R. Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...].
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego:
‒ art. 71 ust. 6, art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że bezrobotnemu, który był zatrudniony za granicą przez okres ponad 365 dni w okresie 18 miesięcy przed zarejestrowaniem się w urzędzie pracy, i udokumentował okres uprawniający go do zasiłku w całym okresie posiadania statusu bezrobotnego (tj. od dnia [...] lutego 2018 r. do dnia [...] kwietnia 2018 r.), prawo do zasiłku przysługuje dopiero od dnia przedstawienia dokumentu [...] wystawionego przez właściwą instytucję [...] (tj. od dnia [...] marca 2018 r.), w sytuacji gdy skarżąca przedstawiła dokumenty niezbędne do ustalenia statusu bezrobotnego i przysługujących jej uprawnień w dniu rejestracji, a ponadto w sytuacji, gdy skarżąca nie miała wpływu na długość okresu oczekiwania na wystawienie dokumentu [...], który jedynie potwierdził wcześniej złożone dokumenty, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy poprzez przyznanie skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych dopiero od dnia przedłożenia przez nią dokumentu.
‒ art. 32 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie przez organ, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych osoba bezrobotna zatrudniona w [...] może uzyskać dopiero od dnia przedłożenia dokumentu [...], którego wystawienie przez instytucję [...] trwa długi okres czasu, co uniemożliwia uzyskanie zasiłku od dnia rejestracji, podczas gdy osoba zatrudniona w Polsce może uzyskać zaświadczenie potwierdzającego okresy zatrudnienia w znacznie krótszym terminie, a co za tym idzie uzyskać prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia rejestracji we właściwym urzędzie pracy; a ponadto poprzez fakt, że warunki uzyskania zasiłku są mniej korzystne dla pracowników migrujących, którzy samodzielnie wystąpili z wnioskiem o potwierdzenie okresów ubezpieczenia do państwa zatrudnienia niż w przypadku pracowników migrujących, co miało wpływ na wynik sprawy poprzez przyznanie prawa do zasiłku dopiero od dnia przedłożenia dokumentu [...], tj. na okres od dnia [...] marca 2018 r. do dnia [...] kwietnia 2018 r.
Strona zarzuciła również naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy:
‒ art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez brak odniesienia się w decyzji organu II instancji do wszystkich zarzutów odwołania, brak wskazania przyczyn, dla których odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej dokumentom przedłożonym w dniu rejestracji w PUP, zaniechanie dokładnego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia;
‒ art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu skarżącej, co wyraziło się m.in.:
1) w bezpodstawnym przyjęciu, że skarżąca nie dopełniła obowiązku przekazania wszelkich dokumentów niezbędnych dla ustalenia stanu faktycznego;
2) w bezpodstawnym przyjęciu, że na podstawie dokumentów przedstawionych przez skarżącą, właściwa instytucja [...] nie mogła wydać odpowiedniego dokumentu urzędowego, w sytuacji gdy skarżąca nie została wezwana do uzupełnienia przedłożonej dokumentacji, a ponadto wobec braku odpowiedzi instytucji [...] na wniosek [...] złożony przez WUP w [...], która to instytucja zobowiązana była na podstawie art. 2 ust. 2 rozporządzenia 987/2009 do niezwłocznego dostarczenia wszelkich danych niezbędnych do ustalenia uprawnień skarżącej w Polsce;
Zdaniem skarżącej powyższe skutkowało brakiem zebrania przez organ całego materiału dowodowego, a ponadto nierozpatrzeniem zebranego w sprawie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, w następstwie czego postępowanie przeprowadzone zostało w sposób podważający zaufanie strony do władzy publicznej.
Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i przyznanie prawa do zasiłku od dnia [...] lutego 2018 r. do dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz o zasądzenie od organu kosztów zastępstwa procesowego.
W treści odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej jako P.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 P.p.s.a.).
Mając na uwadze tak zakreślony zakres kognicji, Sąd uznał, że wniesiona skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Na wstępie wyjaśnić należy, iż kwestie przekazywania informacji pomiędzy instytucjami krajów członkowskich dotyczących koordynacji systemów zabezpieczeń regulują przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z dnia 30 kwietnia 2004 r., z późn. zm.; Dz. Urz, UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, z późn, zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem 883/2004" oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 987/2009 z 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 (Dz. Urz. UE L 284 z 30 października 2009 r., z poźn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem. 987/2009"» Przepisy powyższych rozporządzeń europejskich są stosowane bezpośrednio i mają charakter wiążący.
Należy w tym miejscu zaznaczyć, że zgodnie z art. 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, Polska przestrzega wiążącego ją prawa międzynarodowego, w tym również tzw. prawa pochodnego UE, tj. m.in. rozporządzenia 883/2004 oraz rozporządzenia 987/2009. Stanowisko takie potwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 11 maja 2005 r., sygn. akt K18/2004, część III, pkt 6.4, OTK-A 2005/5/49, a także w postanowieniu z 19 grudnia 2006 r., sygn. akt P 37/2005, OTK-A2006/11/177.
Zgodnie z art. 12 w związku z art. 54 rozporządzenia 987/2009 do celów zastosowania art. 61 rozporządzenia 883/2004, wojewódzki urząd pracy ma obowiązek skontaktowania się z instytucjami innych państw, których ustawodawstwu bezrobotny w przeszłości podlegał, w celu ustalenia wszystkich okresów ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek spełnionych w tych państwach. W myśl art. 2 ust. 2 rozporządzenia 987/2009 instytucje innych państw UE powinny niezwłocznie dostarczyć instytucji właściwej wszelkie dane niezbędne dla ustalenia uprawnień bezrobotnego, a więc również potwierdzić okresy ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek spełnione przez bezrobotnego w danym państwie. Zgodnie z art. 4 ust. 1 rozporządzenia 987/2009, potwierdzenie ww. okresów przez instytucje innych państw powinno nastąpić w formie przesłania dokumentu o określonym przez Komisję Administracyjną kształcie, tj. dokumencie SED.
W myśl art. 3 ust. 2 rozporządzenia 987/2009 osoby bezrobotne mają obowiązek przekazania instytucji właściwej wszelkich informacji, dokumentów lub dowodów potwierdzających, niezbędnych dla ustalenia ich sytuacji.
W myśl art. 5 ust. 1 rozporządzenia 987/2009 dokumenty wydane przez instytucję innego państwa stanowiące poświadczenie sytuacji danej osoby, takie jak np. formularz E 301, dokument U1, dokument SED U002 lub dokument SED U017, są uznawane przez instytucje innych państw tak długo, jak nie zostaną one wycofane przez instytucję, która je wydała. Jednakże, zgodnie z art. 5 ust 2 ww. rozporządzenia, instytucja, która otrzymała dany dokument, może zwrócić się do instytucji wydającej dany dokument o jego korektę w razie pojawienia się wątpliwości co do dokładności Informacji zawartych w tym dokumencie.
Należy dodać, że wojewódzki urząd pracy, co do zasady, nie jest uprawniony do oceny treści złożonych przez bezrobotnego zagranicznych dokumentów, innych niż ww. dokumenty urzędowe.
Ponadto należy podkreślić, że w świetle przepisów rozporządzeń 883/2004 i 987/2009 jedynymi dokumentami dającymi podstawę do zaliczenia okresów ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek spełnionych w innym państwie członkowskim UE jest wyłącznie dokument urzędowy wydany przez zagraniczną instytucję właściwą na podstawia ww. przepisów rozporządzeń UE, tj. formularz E 301, dokument U1, dokument SED U002 lub dokument SED U017. Inne dokumenty, takie jak świadectwa pracy, umowa o pracę lub zagraniczne dokumenty finansowe stanowią tylko informację uzupełniającą. Dlatego okres ubezpieczenia uprawniający do uzyskania zasiłku może być uwzględniony jedynie w oparciu o wydany przez zagraniczną instytucję właściwą dokument urzędowy, na określonym wzorze.
Tym samym zaliczenie okresów ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek spełnionych w innym państwie członkowskim może nastąpić-jedynie na podstawie bezpośrednio stosowanych przepisów UE.
W niniejszej sprawie skarżąca, rejestrując się jako osoba bezrobotna w dniu [...] lutego 2018 r. w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] i składając wniosek o przyznanie prawa do zasiłku z okresem pracy w [...], do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych w Rzeczpospolitej Polskiej, dołączyła do wniosku m.in. dokumenty od [...] pracodawcy. Dokumenty te stanowiły podstawę do wystąpienia w dniu [...] marca 2018 r. przez Marszałka Województwa [...] do [...] instytucji właściwej do wystawienia dokumentu urzędowego [...].
Ponadto z wnioskiem o wystawienie dokumentu [...], realizując swoje uprawnienia wynikające z art. 54 ust. 1 Rozporządzenia 987/2009, skarżąca zwróciła się do [...] instytucji [...] w dniu [...] stycznia 2018 r. W wyniku realizacji tego wniosku skarżąca otrzymała żądany dokument [...] z dnia [...] marca 2018 r. Dokument ten w dniu [...] marca 2018 r. skarżąca złożyła w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...].
Dokument [...] z dnia [...] marca 2018 r. potwierdzał spełnione przez stronę w [...] okresy ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia od [...] czerwca 2005 r. do [...] lutego 2017 r. oraz od [...] marca 2017 r. do [...] grudnia 2017 r., a także okres ubezpieczenia z tytułu choroby od [...] lutego 2017 r. do [...] lutego 2017 r. Opisany dokument stanowił podstawę do wydania zaskarżonej decyzji z dnia [...] sierpnia 2018 r.
Pełnomocnik organu wyjaśnił nadto, iż w dniu [...] października 2018 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] wpłynął z [...] instytucji właściwej dokument [...] z dnia [...] października 2018 r., z którego wynika, iż od [...] czerwca 2005 r. do [...] lutego 2017 r. skarżąca spełniła w [...] okres ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia. Z dokumentu tego wynika zatem, iż skarżąca nie była ubezpieczona w [...] z żadnego tytułu od [...] lutego 2017 r. do [...] grudnia 2017 r. W ocenie pełnomocnika organu wskazany dokument stanowi nowy istotny dowód nieznany organowi w momencie wydawania zaskarżonej decyzji, a tym samym w sprawie zachodzi przesłanka wznowieniowa określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Jednocześnie pełnomocnik organu zwraca uwagę, iż w wyniku uwzględnienia skargi może dojść do wydania orzeczenia na niekorzyść skarżącej (art. 134 § 2 P.p.s.a.), gdyż opierając się na treści dokumentu [...], należałoby uznać, że skarżąca w ciągu 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] spełniła w [...] okres ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia tylko od [...] sierpnia 2016 r. do [...] lutego 2017 r., tj. przez 173 dni, co w konsekwencji prowadziłoby do odmowy prawa do zasiłku dla bezrobotnych w ogóle z uwagi na niespełnienie warunku określonego w art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd uznał, iż brak jest podstaw do uwzględnienia skargi. Stosownie bowiem do art. 71 ust. 6 ustawy, w przypadku udokumentowania przez bezrobotnego okresu uprawniają tego do zasiłku po 7 dniach od rejestracji, prawo do zasiłku powstaje dopiero od dnia udokumentowania tego prawa, jednakże w okresie posiadania statusu osoby bezrobotnej.
Skarżąca udokumentowała - za pomocą dokumentu [...] - okres uprawniający do zasiłku w dniu [...] marca 2018 r., i to właśnie ten dzień był dniem, od którego przysługiwało jej prawo do zasiłku, jak trafnie orzekł Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Wniosek organu I instancji skierowany do [...] instytucji w dniu [...] marca 2018 r. zaowocował natomiast wydaniem w dniu [...] października 2018 r. dokumentu [...], który nie potwierdzał faktu ubezpieczenia skarżącej w [...] z żadnego tytułu w okresie od [...] lutego 2017 r. do [...] grudnia 2017 r.
W tej sytuacji brak jest podstaw do przyjęcia, iż skarżąca, składając wniosek z dnia [...] lutego 2018 r., dostarczyła dokumentację jej pracy za granicą, potwierdzającą, że pozostawała w ubezpieczeniu do [...] grudnia 2017 r. Dokumentacja bowiem, którą złożyła skarżąca i w oparciu o którą organ I instancji wystąpił w dniu [...] marca 2018 r. do instytucji [...], stanowiła podstawę do wydania dokumentu [...] z dnia [...] października 2018 r. niepotwierdzającego okresu zatrudnienia, wykazanego we wcześniej wydanym dokumencie [...].
Skarżąca udokumentowała zatem swoje prawa w rozumieniu art. 71 ust. 6 ustawy poprzez dostarczenie dokumentu [...] (co nastąpiło w dniu [...] marca 2018 r.), a nie poprzez dostarczenie dokumentacji pracy za granicą. W tej sytuacji przyjąć należało, że zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym prawem. Dodać też należy, iż uwzględnienie skargi - jak trafnie zauważył pełnomocnik organu - mogłoby spowodować pogorszenie sytuacji prawnej skarżącej, co jest niedopuszczalne w świetle art. 134 § 2 P.p.s.a. Z dokumentu [...] z dnia [...] października 2018 r. wynika bowiem, że skarżąca podlegała ubezpieczeniu w [...] – w ciągu 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji w PUP w [...] – od dnia [...] sierpnia 2016 r. do dnia [...] lutego 2017 r., a więc przez okres 173 dni, co w konsekwencji prowadziły do odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło