IV SA/Wa 349/19
WyrokWSA w Warszawie2019-05-22
Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Anna Sidorowska-Ciesielska, Anita Wielopolska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która dopuszcza realizację obiektów budowlanych innych niż związane z infrastrukturą kolejową w obszarze kolejowym, narusza przepisy ustawy o transporcie kolejowym i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która dopuszcza realizację obiektów budowlanych innych niż związane z infrastrukturą kolejową w obszarze kolejowym, narusza przepisy ustawy o transporcie kolejowym (art. 4 pkt 8 i art. 53) oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 15 ust. 1 i art. 28 ust. 1). Obszar kolejowy może być zabudowany wyłącznie obiektami związanymi z infrastrukturą kolejową, a plan miejscowy musi uwzględniać ustawowe zakazy i ograniczenia, w tym dotyczące odległości od obszaru kolejowego. Podobnie, nadmierne i nieuzasadnione ograniczenia w zabudowie w sąsiedztwie lasu, wykraczające poza przepisy techniczne, również stanowią istotne naruszenie zasad sporządzania planu.Stan faktyczny
Wojewoda zaskarżył uchwałę Rady Miasta w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących obszaru kolejowego oraz strefy ograniczonej zabudowy sąsiadującej z lasem. Wojewoda podniósł, że plan dopuszcza realizację obiektów niezwiązanych z infrastrukturą kolejową w obszarze kolejowym oraz wprowadza nieuzasadnione ograniczenia w zabudowie w sąsiedztwie lasu. Rada Miasta wniosła o oddalenie skargi, argumentując swoje stanowisko odmienną interpretacją przepisów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej obszarów o określonych symbolach związanych z obszarem kolejowym oraz w części dotyczącej strefy ograniczonej zabudowy sąsiadującej z lasem. W pozostałym zakresie skargę oddalił. Zasądził od Miasta na rzecz Wojewody zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska (spr.), sędzia WSA Anita Wielopolska, Protokolant st. sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2019 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miasta M. z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej w zakresie dotyczącym obszarów o symbolach: 7KDL, 2KK/D, 3KK/D, 1KK/D, 2KDD; 2. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej w odniesieniu do części obszarów o symbolach: 1MN/U-mw, 3MN/U-mw, 3Um, 4Um, 1KDL, 6KDL, 8KDL, 1KDW i 2KDW obejmujących tereny w odległości do 10 m od granicy terenu zamkniętego stanowiącej jednocześnie granicę obszaru kolejowego; 3. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części graficznej w zakresie określenia strefy ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiadującego z lasem w pasie od 12 do 30 m od granicy lasu w odniesieniu do obszarów o symbolach: 5MW/U, 6MW/U, 7MW/U, 8MW/U, 5MN/U-mw, 8MN/U-mw, 9MN/U-mw, 10MN/U-mw, 11MN/U-mw, Ukr, 6Um, 7Um i 8Um; 4. oddala skargę w pozostałym zakresie; 5. zasądza od Miasta M. na rzecz Wojewody [...] kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewoda [...] wniósł skargę na uchwałę Rady Miasta [...] z [...] października 2018 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] (Dz.Urz.[...]. z 2018 r., poz. [...]). Wojewoda zarzucił zaskarżonej uchwale naruszenie przepisów:
- art. 15 ust. 1, art. 15 ust. 2 pkt 7 i 9 oraz art. 28 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1945) w związku z art. 4 pkt 8, art. 53 ust. 2, art. 57 ustawy z 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2117 z późn. zm.), § 4 pkt 7 i § 7 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587), poprzez dopuszczenie do realizacji obiektów budowlanych innych niż droga kolejowa, budynki, budowle i urządzenia przeznaczone do zarządzania, eksploatacji i utrzymania linii kolejowej oraz przewozu osób i rzeczy w granicach obszaru kolejowego, jak również braku uwzględnienia ograniczeń w zagospodarowaniu i zabudowie w odległości 10 m od granicy obszaru kolejowego;
- art. 15 ust. 1, art. 15 ust. 2 pkt 7 i 9 oraz art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 271 ust. 8 i 8a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 z późn. zm.), poprzez nieuprawnione wprowadzenie ograniczeń w zagospodarowaniu i zabudowie w pasie od 12 do 30 m od granicy lasu.
Skarżący podniósł, że w granicach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...], zlokalizowany jest obszar kolejowy (działka nr ewid. [...]), stanowiący teren zamknięty zgodnie z decyzją nr [...] Ministra Infrastruktury z dnia [...] marca 2014 r. w sprawie ustalenia terenów, przez które przebiegają linie kolejowe, jako terenów zamkniętych (Dz. Urz. [...], z 2014 r., poz. [...] z późn. zm.). W skład tego obszaru kolejowego wchodzą następujące tereny, bądź ich części oznaczone symbolem: KK, 1KK/D, 2KK/D i 3KK/D, 2KDD; 7KDL. Przyjęte w zaskarżonej uchwale rozwiązania planistyczne dopuszczają w granicach obszaru kolejowego realizację dróg (ulic) i parkingów oraz obiektów małej architektury i ogrodzeń nie związanych wyłącznie z obsługą ruchu kolejowego i utrzymaniem linii kolejowej, a także dróg publicznych a w ich ramach również jezdni, chodników, zieleńców wraz z drzewami oraz ścieżek rowerowych. Tymczasem zgodnie z przepisami ustawy o transporcie kolejowym, w obszarze kolejowym mogą być lokalizowane jedynie elementy infrastruktury kolejowej, w tym m.in. drogi technologiczne i przejścia wzdłuż torów, czy też ogrodzenia związane funkcjonalnie z zarządzaniem, eksploatacją i utrzymaniem linii kolejowej oraz przewozem osób i rzeczy, nie zaś ogólnodostępne drogi publiczne, zaliczone na podstawie ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2068 z późn. zm.) do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy. Brak również możliwości realizacji parkingów, obiektów malej architektury i ogrodzeń nie związanych z obsługa ruchu kolejowego i utrzymaniem linii kolejowej. Wskazana w § 32 ust. 1 pkt 2 uchwały możliwość realizacji obiektów budowlanych nie związanych z obsługą ruchu kolejowego i utrzymaniem linii kolejowej, na podstawie przepisu art. 57 ustawy o transporcie kolejowym, nie może mieć zastosowania w sprawie obszarów kolejowych. Przepis ten dotyczy sytuacji incydentalnych, w zakresie stosowania odstępstw od warunków usytuowania budynków i budowli określonych w art. 53 ustawy o transporcie kolejowym oraz wykonywania robót ziemnych określonych na podstawie art. 54 tej ustawy. Odstępstwa te dotyczą sytuacji sytuowania budowli, budynków, drzew i krzewów oraz wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowych, bocznic kolejowych i przejazdów kolejowych, a więc terenów sąsiadujących z obszarem kolejowym, nie zaś obszarów pozostających w granicach obszaru kolejowego. Ograniczenia w zagospodarowaniu i korzystaniu z terenów w sąsiedztwie linii kolejowej wynikają również z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 7 sierpnia 2008 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzenia i utrzymywania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1227). Obszar kolejowy jest zaś jednym z rodzajów terenu zamkniętego, o którym mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r., poz. 2101). W granicach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...], zlokalizowany jest obszar kolejowy, wchodzący w skład działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...], stanowiący teren zamknięty. Z ustaleń planu wynika, że w granicach obszaru kolejowego dopuszczono do realizacji dróg (ulic) i parkingów oraz obiektów małej architektury i ogrodzeń nie związanych wyłącznie z obsługą ruchu kolejowego i utrzymaniem linii kolejowej, a także dróg publicznych, a w ich ramach również jezdni, chodników, zieleńców wraz z drzewami oraz ścieżek rowerowych. Odstępstwo od warunków usytuowania budynków i budowli określonych w art. 53 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym nie może prowadzić do usytuowania budowli wewnątrz obszaru kolejowego, albowiem odstępstwa od warunków usytuowania budynków i budowli jako wyjątki od ustanowionych reguł w żadnym wypadku nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Ponadto plan miejscowy nie tylko nie wyznacza strefy ochronnej od obszaru kolejowego, występującej w granicach terenów oznaczonych symbolami: lMN/U-mw, 3MN/U-mw, 5U/MW, 3Um, 4Um Uzab, 1KDL, 6KDL, 7KDL, 8KDL, 2KDD, 2KK/D, 3KK/D, 1KDW i 2KDW, ale również nie wprowadziła żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu i zabudowie, w związku z występowaniem tego obszaru w granicach planu miejscowego. Powyższe stanowi o naruszeniu art. 53 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym w związku z art. 15 ust. 1 art. I 15 ust. 2 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 7 pkt 5 rozporządzenia w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z ustaleń planu wynika, że w odniesieniu do terenów oznaczonych symbolami lMN/U-mw oraz 3MN/U-mw stanowiących tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej (§ 15 ust. 1 i 2) wynika, iż plan miejscowy przewiduje realizację budynków mieszkalnych jednorodzinnych; budynków, w których są lokale mieszkalne i lokale, w których wykonuje się usługi; obiektów budowlanych, w których wykonuje się usługi oraz budynków mieszkalnych wielorodzinnych nawet w odległości 7 m od granicy obszaru kolejowego. Podobne ustalenia w zakresie możliwości realizację obiektów budowlanych w odległości nawet do 5 m od granicy obszaru kolejowego przewiduje zaskarżona uchwała w odniesieniu do terenów oznaczonych symbolami 3Um i 4Um (§ 18 ust. 1 i 2 zaskarżonej uchwały), stanowiących tereny zabudowy usługowej z dopuszczeniem lokali mieszkalnych. Przepis § 26 uchwały w odniesieniu do części terenów oznaczonych symbolami: 1KDL, 6KDL, 7KDL, 8KDL pozostających w sąsiedztwie obszaru kolejowego, przeznaczonych pod drogi publiczne klasy lokalnej, przewiduje możliwość lokalizacji: jezdni, chodników, parkingów, zieleńcy, obiektów małej architektury oraz innych budowli i urządzeń budowlanych związanych z droga publiczną, co oznacza, że plan umożliwia realizację budowli, w sąsiedztwie linii kolejowych bez ograniczeń wynikających z przepisów art. 53 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym oraz bez wyraźnego wprowadzenia jakichkolwiek stref ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu w związku z występowaniem obszaru kolejowego. Podobne rozwiązania planistyczne zostały wprowadzone w § 27 uchwały w odniesieniu do części terenu oznaczonego symbolem 2KDD, § 32 uchwały w odniesieniu do części terenów oznaczonych symbolami: 2KK/D i 3KK/D, § 30 uchwały w odniesieniu do części terenów oznaczonych symbolami: 1KDW i 2KDW pozostających w sąsiedztwie obszaru kolejowego, przeznaczonych pod tereny dróg wewnętrznych. Oznacza to, że plan miejscowy także w odniesieniu do obszarów 2KDP, 2KK/D, 3KK/D, 1KDW i 2KDW umożliwia realizację budowli, w sąsiedztwie linii kolejowych bez ograniczeń wynikających z przepisów art. 53 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym oraz bez wyraźnego wprowadzenia jakichkolwiek stref ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu w związku z występowaniem obszaru kolejowego. Tymczasem z art. 53 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym, wynika, że w odległości do 10 m dla terenów graniczących z obszarem kolejowym, winien obowiązywać zakaz lokalizowania nowej zabudowy nie związanej z prowadzeniem ruchu kolejowego i utrzymaniem linii kolejowej oraz nie służącej do obsługi przewozu osób i rzeczy. Ustalenia, a także wprowadzenie stosownych ograniczeń w zagospodarowaniu i zabudowie winien zostać określone w sposób jednoznaczny zarówno w części graficznej, jak i części tekstowej. Rada Miasta [...] nie posiada uprawnień do łamania zakazu ustawowego poprzez określenie linii zabudowy w strefie ograniczeń w zagospodarowaniu i zabudowie, czy też poprzez dopuszczenie realizacji budowli w tej strefie. Określenie na rysunku planu miejscowego linii zabudowy w odległości mniejszej niż 10 m od obszaru kolejowego, nie tylko narusza kompetencje innych organów, a także zarządów linii kolejowej, ale w oczywisty sposób wprowadza w błąd właścicieli nieruchomości, a także inwestorów, którzy na mocy takich ustaleń wnioskują, że są to tereny z możliwością zabudowy. Ustawowy zakaz zabudowy nie ma być powtórzony literalnie, w ramach ustaleń planistycznych, czy też pośrednio np. poprzez zawarcie sformułowania np. "stosuje się przepisy ustawy o transporcie kolejowym", ale winien być przede wszystkim uwzględniony poprzez takie przyjęcie rozwiązań przestrzennych, które nie będzie naruszać przepisów odrębnych, w tym ustanowionych w nim zakazów.
Organ nadzoru podniósł ponadto, że z ustaleń uchwały wynika także, iż zarówno w części tekstowej, jak i graficznej wprowadzono "strefy ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiadującego z lasem", w ramach terenów oznaczonych symbolami:
- 5MW/U, 6MW/U, 7MW/U, 8MW/U, stanowiących tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zabudowy usługowej;
- 5MN/U-mw, 8MN/U-mw, 9MN/U-mw, lOMN/U-mw, 11 MN/U-mw, stanowiących tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej
- Ukr, stanowiącej teren inwestycji sakralnych i kościelnych;
- 6Um, 7Um, 8Um, stanowiących tereny zabudowy usługowej z dopuszczeniem lokali mieszkalnych,
wynoszącej 30 m od granicy lasu.
Tymczasem podstawowe odległości, w jakich sytuujemy budynek od lasu nadal wynoszą 12 m dla budynków ze ścianami i przekryciem dachu nierozprzestrzeniającymi ognia (z wyłączeniem niektórych budynków produkcyjnych i magazynowych). Od 1 stycznia 2018 r. obowiązuje jednak pewne odstępstwo od tych wymagań. Zgodnie z § 271 ust. 8a rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie "Najmniejsza odległość budynków wymienionych w § 213, wykonanych z elementów nierozprzestrzeniających ognia, niezawierających pomieszczeń zagrożonych wybuchem oraz posiadających klasę odporności pożarowej wyższą niż wymagana zgodnie z § 212, od granicy (konturu) lasu zlokalizowanej na:
sąsiedniej działce - wynosi 4 m,
działce, na której sytuuje się budynek - nie określa się
- jeżeli teren, na którym znajduje się granica (kontur) lasu, przeznaczony jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę niezwiązaną z produkcją leśną, a w przypadku braku planu miejscowego - grunty leśne są objęte zgodą na zmianę przeznaczenia na cele nieleśne uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które utraciły moc na podstawie art. 1 lit, a ustawy z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. poz. 1804) oraz art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1073 i 1566)". W ocenie organu nadzoru, w przedmiotowym planie miejscowym, brak było jakichkolwiek podstaw prawnych do wprowadzenia ograniczeń w zagospodarowaniu i zabudowie w odległości 30 m od granicy lasu, tak jak to uczyniono w odniesieniu do wskazanych przez Wojewodę jednostek terenowych. W granicach 30 m strefy wprowadzono ustalenie, zgodnie z którym wszelka budowa, przebudowa a także zmiana sposobu użytkowania budynków w tej strefie możliwa jest jedynie w oparciu o odstępstwo uzyskane w trybie art. 9 ustawy Prawo budowlane. O tyle o ile w odległości 12 m od granicy lasu ograniczenia takie mają swoje uzasadnienie o tyle odległość 30 m wykracza poza ograniczenia wskazane w przepisach odrębnych. Powyższe oznacza, że w pasie terenu pomiędzy 12 a 30 m nie obowiązują ograniczenia nałożone przedmiotowym planem miejscowym, co ma istotne znaczenie bowiem w § 15 ust. 3, § 16 ust. 3, § 18 ust. 3 i § 22 ust. 3 zaskarżonej uchwały wprost wskazano, że wszelkie zamierzenia inwestycyjne związane z budynkami w pasie tym wymagają uzyskania odstępstwa, które nie może mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie. Wprowadzenie takich ograniczeń skutkować będzie niemożnością realizacji zabudowy w związku z brakiem możliwości zastosowania odstępstwa od warunków technicznych, które na przestrzeni pomiędzy 12 a 30 m nie mogą mieć zastosowania, bowiem nie obowiązują. W ocenie Wojewody [...], zaskarżona uchwała we wskazanej przez niego części została podjęta z istotnym naruszeniem zasad sporządzania planu miejscowego.
Podnosząc takie zarzuty Wojewoda, wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w zakresie ustaleń: § 26 uchwały w odniesieniu do terenu oznaczonego symbolem 7KDL w granicach obszaru kolejowego; § 27 uchwały w odniesieniu do terenu oznaczonego symbolem 2KDD w granicach obszaru kolejowego; § 32 ust. 1 pkt 2 uchwały w odniesieniu do terenu oznaczonego symbolem 1KK/D; § 32 ust. 1 pkt 2 uchwały w odniesieniu do terenów oznaczonych symbolami: 2KK/D i 3KK/D w granicach obszaru kolejowego; § 32 ust. 1 pkt 2 uchwały w odniesieniu do terenów oznaczonych symbolami: 2KK/D i 3KK/D poza granicą obszaru kolejowego w zakresie sformułowania "oraz przepisu art. 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane"; części tekstowej i graficznej uchwały, w odniesieniu do terenów oznaczonych symbolami: 2KK/D i 3KK/D usytuowanych poza granicami obszaru kolejowego; części tekstowej i graficznej uchwały, w odniesieniu do terenów oznaczonych symbolami: 1MN/U-mw, 3MN/U-mw, 3Um, 4Um, 1KDL, 6KDL, 7KDL, 8KDL, 2KDD, 1KDW i 2KDW, w zakresie, w jakim usytuowane są w odległości do 10 m od obszaru kolejowego stanowiącego granice terenu zamkniętego; części tekstowej i graficznej uchwały, w odniesieniu do południowo - zachodniego fragmentu terenu oznaczonego symbolem Uwp, w zakresie w jakim nie zalicza go do strefy ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiadującej z koleją, od północno - wschodniej linii rozgraniczającej terenu oznaczonego symbolem 1KK/D stanowiącego granicę obszaru kolejowego; części graficznej uchwały w zakresie strefy ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiadującego z lasem w pasie od 12 do 30 m od granicy lasu w ramach terenów oznaczonych symbolami: 5MW/U, 6MW/U, 7MW/U, 8MW/U, 5MN/U-mw, 8MN/U-mw, 9MN/U-mw, 10MN/U-mw, 11 MN/U-mw, Ukr, 6Um, 7Um i 8Um, a także o zasądzenie na rzecz Wojewody [...] kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta [...] wniósł o oddalenie skargi. Burmistrz podniósł, że błędnie Wojewoda [...] kwestionuje kompetencję Rada Miasta [...] do określenia dla wskazanego przez Wojewodę terenu innego przeznaczenia niż wyłącznie na cele infrastruktury, której posadowienie na danym terenie przesądza o zaliczeniu go zgodnie z art. 4 pkt 8 ustawy o transporcie kolejowym do obszarów kolejowych. W przypadku tzw. kolejowych terenów zamkniętych (ustanawianych przez ministra właściwego ds. transportu), rada miasta (gminy) ma obowiązek przyjęcia w planie miejscowym ustaleń w takim zakresie jak w przypadku terenów niebędącymi terenami zamkniętymi. Zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, obligatoryjnym elementem planu miejscowego jest określenie przeznaczenia terenów oraz linii rozgraniczających tereny o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania. W związku z treścią art. 4 ust. 3 i 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym żaden przepis prawa nie wyłącza i nie ogranicza władztwa gminy w zakresie możliwości zmiany przeznaczenia terenów zamkniętych ustanowionych przez ministra właściwego do spraw transportu. W odniesieniu zatem do takiego terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego można przyjąć przeznaczenie inne niż ustalone w planie miejscowym obowiązującym w czasie sporządzania planu, jak również inne niż stan faktyczny na gruncie. Przepisy kształtujące procedurę planistyczną, w szczególności art. 17 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie nakładają na organ wykonawczy gminy na etapie przygotowania projektu planu miejscowego żadnych szczególnych obowiązków w zakresie opinii, uzgodnień i zgód w przypadku, gdy plan miejscowy obejmuje teren zamknięty ustanowiony przez ministra ds. transportu. Ustawa nie przewiduje w szczególności udziału w procedurze planistycznej (w jakiejkolwiek formie) organów administracji publicznej właściwych do spraw transportu kolejowego, w tym ministra. Rada gminy jest uprawniona do określenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dla gruntu, na którym minister właściwy ds. transportu ustanowił teren zamknięty innego przeznaczenia niż wyłączenie pozwalające na sytuowanie drogi kolejowej, budynków, budowli i urządzeń przeznaczonych do zarządzania, eksploatacji i utrzymania linii kolejowej oraz przewozu osób i rzeczy. Żadne przepisy nie przewidują określania granic obszarów kolejowych na mapach ewidencyjnych. W konsekwencji czego obszaru kolejowego nie określa mapa, która stanowi podstawę sporządzenia projektu planu miejscowego. Zgodnie z art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego brak jest podstaw prawnych do ustalenia w części tekstowej czy też w rysunku planu miejscowego obszaru kolejowego w granicach istniejących faktycznie w czasie sporządzania projektu planu miejscowego. Ustawy nie przewidują ograniczeń w zakresie zmiany przeczenia terenu zagospodarowanego faktycznie jako obszar kolejowy w dacie sporządzania planu miejscowego. Normy wynikające z rozdziału 9 ustawy o transporcie kolejowym ograniczające sytuowanie budynków, budowli, drzew i krzewów oraz wykonywanie robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowych mają charakter przepisów ściśle technicznych i powinny być w każdym przypadku odniesione do stanu faktycznego, w tym także przez właściwe organy administracji architektoniczno-budowlanej np. przy wydawaniu pozwolenia na budowę. Teren oznaczony symbolem 7KDL - droga publiczna o parametrach technicznych klasy "lokalna" obejmuje część działki nr ewid. [...] oraz część działki nr ew. [...]. Według stanu na dzień 1 marca 2018 r. w ewidencji gruntów i budynków działka nr ew. [...] opisana była jako użytek drogowy (Informacja z ewidencji gruntów i budynków wg stanu archiwalnego dla jednostki terenowej G.2335). Teren 7KDL w południowej części nie znajduje się w odległości mniejszej niż 20 m od osi skrajnego toru kolejowego. Teren jest zlokalizowany poza obszarem kolejowym, wyznaczonym na terenie KK, a w jego granicach nie znajdują się tory kolejowe i inne związane bezpośrednio z nimi elementy infrastruktury kolejowej, określone w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie kolejowym. Teren oznaczony symbolem 2KKD - teren drogi publicznej o parametrach technicznych klasy "dojazdowej" obejmuje część działki nr ew. [...] oraz inne działki ewidencyjne. Na terenie 2KKD nie znajdują się tory kolejowe i nie jest on zagospodarowany w sposób określony w art. 4 pkt 8 ustawy o transporcie kolejowym - na podstawie map pochodzących z kolejowego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej. W odniesieniu do części terenu 2KDD obejmującego działkę nr ew. [...] ustalić można, że jest ona utwardzona kostką brukową, oświetlona, uzbrojona na potrzeby parkingu. Teren oznaczony symbolem 1KK/D, 2KK/D i 3KK/D obejmują część działki nr ewid. [...]. Na żadnym z terenów 1KK/D, 2KK/D i 3KK/D nie znajdują się tory kolejowe i nie jest on zagospodarowany w sposób określony w art. 4 pkt 8 ustawie o transporcie kolejowym. Wszystkie tereny, których dotyczą zarzuty Wojewody [...], przeznaczone w planie pod budownictwo mieszkaniowe, usługi i produkcję tj. 1M/U-mw, 3MN/U-mw, 3Um, 4UM, leżą w odległości większej niż 10 m od granicy terenu KK oraz większej/równej 20 m od osi skrajnego toru kolejowego. Nowych torów bliżej granic terenu KK nie da się zaprojektować i zlokalizować. Tak samo, w większych odległościach od terenu KK niż określone w art. 53 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym zostały ustalone tereny 1KDW i 2 KDW, tj. tereny dróg wewnętrznych, teren 6 KDL oraz teren 2 KDD. Fragment obszaru Uwp leżący w odległości bliższej niż 10 m od linii od północno- wschodniej linii rozgraniczającej terenu oznaczonego symbolem 1KK/D usytuowany jest w obszarze pomiędzy linią rozgraniczająca terenu oznaczonego symbolem 1KDL a nieprzekraczalną linią zabudowy. Nieprzekraczalna linia zabudowy od ul. Kolejowej usytuowana jest w odległości 5 m od linii rozgraniczającej teren drogi publicznej, a w konsekwencji całkowicie wyklucza możliwość lokalizacji zabudowy na terenie Uwp w strefie 10 m od linii od północno-wschodniej linii rozgraniczającej terenu oznaczonego symbolem 1KK/D.
Tereny 5MW/U, 6MW/U, 7MW/U, 8MW/U stanowią tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zabudowy usługowej (§ 16 zaskarżonej uchwały). Zgodnie z § 16 ust. 1 zaskarżonej uchwały, ustalono, że tereny te są przeznaczone pod: budynki mieszkalne wielorodzinne; budynki, w których są lokale mieszkalne i lokale, w których wykonuje się usługi oraz obiekty budowlane, w których wykonuje się usługi.Tereny 5MN/U-mw, 8MN/U-mw, 9MN/U-mw, 10MN/U-mw, 11MN/U-mw, zgodnie z § 15 uchwały, stanowią tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej. Zgodnie z § 15 ust. 1 zaskarżonej uchwały, ustalono, że tereny te przeznaczone są pod: budynki mieszkalne jednorodzinne; budynki, w których są lokale mieszkalne i lokale, w których wykonuje się usługi; obiekty budowlane, w których wykonuje się usługi oraz budynki mieszkalne wielorodzinne. Tereny 6Um, 7Um i 8Um, zgodnie z § 18 uchwały, stanowią terenu zabudowy usługowej z dopuszczeniem lokali mieszkalnych. Zgodnie z § 18 ust. 1 uchwały, tereny te zostały przeznaczone na obiekty budowlane, w których wykonuje się usługi oraz budynki, w których wykonuje się usługi oraz są lokale mieszkalne, przy czym suma powierzchni użytkowej lokali mieszkalnych nie może przekroczyć 40% sumy powierzchni użytkowej wszystkich lokali w takim budynku. W odniesieniu do wszystkich wyżej wymienionych terenów w zaskarżonym planie miejscowym wprowadzono strefy ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiadujące z lasem. W zaskarżonej uchwale przyjęto, że budowa, przebudowa i zamiana sposobu użytkowania budynków, o których mowa w § 16 ust. 1, w wyznaczonych na rysunku planu strefach ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiadujących z lasem, może być prowadzona wyłącznie w trybie przepisu § 271 ust. 8 w związku z przepisami § 2 ust. 2 i ust. 3a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz art. 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (§ 16 ust. 3 uchwały - w odniesieniu do terenów 5MW/U, 6MW/U, 7MW/U, 8MW/U; § 15 ust. 3 - w odniesieniu do terenów 5MN/U- mw, 8MN/U-mw, 9MN/U-mw, 10MN/U-mw, 11MN/U-mw; § 22 ust. 3 - w odniesieniu do terenu Ukr; § 18 ust. 3 - w odniesieniu do terenów 6Um, 7Um i 8Um). Na rysunku planu - w zakresie zaskarżonych terenów - strefy wyznaczono w odległości 30 metrów od granicy (konturu) lasu. Ze względu na to, że na zaskarżonych terenach mogą być sytuowane obiekty budowlane należące do kategorii PM, dla których wynikająca z powołanego rozporządzenia minimalna odległość od granicy (konturu) lasu wynosi 30 metrów, jest nieuzasadniony. Jednakże należy podnieść także i to, że rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określa minimalne odległości sytuowania budynków od granicy lasu, a rada gminy na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 1, 3, 6 -7 i 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jest uprawniona do zwiększenia tych odległości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Określenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego większych niż przewiduje rozporządzenie w sprawie warunków technicznych odległości sytuowania budynków od lasu mieści się zatem w granicach władztwa planistycznego gminy oraz znajduje podstawę w art. 15 ust. 2 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do zadań własnych gminy należy kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w szczególności poprzez uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Powołany przepis potwierdza samodzielność gminy w zakresie władczego przeznaczania i określania warunków zagospodarowania terenów (władztwo planistyczne gminy). Jednakże gmina nie ma absolutnej władzy w określaniu przeznaczenia terenów i ich warunków zagospodarowania. Granice władztwa planistycznego gminy wyznaczają ograniczenia określone w ustawach, w tym w przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności dotyczące zasad sporządzania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz w przepisach odrębnych (ustawach szczególnych – np. ustawa o transporcie kolejowym). Zasady sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczą kwestii związanych z zawartością planu miejscowego, zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej. Treść przepisów planu wraz z innymi przepisami determinuje sposób wykonywania prawa własności, zatem dokonany w planie miejscowym wybór przeznaczenia terenu i określenie jego warunków zabudowy i zagospodarowania nie może mieć charakteru dowolnego i nie może nasuwać żadnych wątpliwości co do funkcji danego terenu.
Zasadne są zarzuty skargi dotyczące wadliwości ustaleń planu w zakresie obszarów: 7KDL, 2KDD, KK/D, 3KK/D oraz 1KK/D, ponieważ są sprzeczne z przepisami ustawy o transporcie kolejowym. Minister Infrastruktury i Budownictwa wydał decyzję z dnia [...] sierpnia 2017 r., Nr [...], zmieniającą decyzję w sprawie ustalenia terenów, przez które przebiegają linie kolejowe, jako terenów zamkniętych (Dz. Urz. MI Nr 14, poz. 51, z późn. zm.). Zgodnie z § 1 tej decyzji zostały zmienione granice i powierzchnie terenów zamkniętych określnych w decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. w ten sposób, że dla [...] teren zamknięty obejmują także działki geodezyjnej nr [...] i [...]. Procedura planistyczna w odniesieniu do tak ustalonych terenów zamkniętych wymaga określenia w planie miejscowym granic tego terenu zamkniętego i granic jego stref ochronnych, co wynika z art. 15 ust. 3 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przy czym, stosownie do art. 4 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, plan miejscowy może być tworzony dla tego terenów zamkniętych, które zostały ustalone przez ministra właściwego do spraw transportu. Chodzi tu w szczególności o tereny kolejowe jako tereny zamknięte. Z powołanego przez Radę [...] uzasadnienia projektu ustawy wynika, że m.in. nowa treść art. 4 ust. 4, art. 14 ust. 6 i art. 15 ust. 3 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym miała na celu "objęcie planami miejscowymi innych niż wojskowe terenów zamkniętych, np. terenów kolejowych. Dynamiczny rozwój inwestycji zwiększa atrakcyjność wielu terenów, szczególnie w miastach mogących być zabudowanymi, a określanych jako tereny zamknięte. Opracowanie planów nie powoduje niemożności ich dotychczasowego użytkowania, umożliwia natomiast ich przyszłą atrakcyjną zabudowę" (druk 812 Sejmu VI kadencji). Oznacza to, że gmina miała prawo objąć planem miejscowym teren zamknięty kolejowy ustanowiony decyzją Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2017 r., Nr [...]. Artykuł 4 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym należy interpretować w ten sposób, że skoro ustawodawca dopuścił możliwość zagospodarowania określonych terenów zamkniętych, w tym terenów kolejowych, to plan miejscowy nie tylko ma określać granice takich terenów, lecz może dodatkowo ustalać zasady ich zagospodarowania zgodnie z obowiązującymi przepisami (por. wyrok NSA z 27 lutego 2019 r., sygn. akt II OSK 942/17). Jednocześnie, co zostało pominięte przez Radę Miasta [...], możliwość objęcia terenu zamkniętego planem miejscowym i ustalenia jego zasad zagospodarowania nie wyłącza obowiązku stosowania art. 4 pkt 8 i art. 53 ustawy o transporcie kolejowym. Plan miejscowy jako akt prawa miejscowego jest aktem o charakterze podustawowym, a zatem w hierarchii źródeł prawa ma pozycję zależną w stosunku do norm ustawowych (norm wyższego rzędu). Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie może być sprzeczny z normami Konstytucji, ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także wszystkich innych obowiązujących aktów ustawowych, które w sposób bezpośredni lub pośredni regulują materię będącą przedmiotem planu miejscowego. Obowiązek uwzględnienia przepisów odrębnych w procedurze planistycznej wynika także z art. 15 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z regulacji tej wynika obowiązek kształtowania treści planu w zgodzie z przepisami odrębnymi, zwłaszcza w zakresie granic i sposobów zagospodarowania terenów lub obiektów podlegających ochronie oraz szczególnych warunków zagospodarowania terenów i ograniczenia w ich użytkowaniu, włącznie z zakazem zabudowy. W okolicznościach przedmiotowej sprawy w planie miejscowym obejmującym teren zamknięty (działka nr ewid. [...]), który jednocześnie stanowi obszar kolejowy, uwzględnienia wymaga treść normy wynikającej z art. 4 pkt 8 i art. 53 ustawy o transporcie kolejowym.
Stosownie do art. 4 pkt 8 ustawy o transporcie kolejowym przez obszar kolejowy należy rozumieć powierzchnię gruntu określoną działkami ewidencyjnymi, na której znajduje się droga kolejowa, budynki, budowle i urządzenia przeznaczone do zarządzania, eksploatacji i utrzymania linii kolejowej oraz przewozu osób i rzeczy. Zgodnie z art. 53 ustawy o transporcie kolejowym, budowle i budynki mogą być usytuowane w odległości nie mniejszej niż 10 m od granicy obszaru kolejowego, z tym że odległość ta od osi skrajnego toru nie może być mniejsza niż 20 m. Przy czym, stosownie do ust. 3 art. 53 ustawy o transporcie kolejowym odległości, ta, dla budynków mieszkalnych, szpitali, domów opieki społecznej, obiektów rekreacyjno-sportowych, budynków związanych z wielogodzinnym pobytem dzieci i młodzieży powinny być zwiększone, w zależności od przeznaczenia budynku, w celu zachowania norm dopuszczalnego hałasu w środowisku, określonych w odrębnych przepisach. Obowiązku zachowania odległości nie mniejszej niż 10 m od granicy obszaru kolejowego nie stosuje się do budynków i budowli przeznaczonych do prowadzenia ruchu kolejowego i utrzymania linii kolejowej oraz do obsługi przewozu osób i rzeczy (art. 53 ust. 4 ustawy o transporcie kolejowym). W zaskarżonej uchwale nie uwzględniono całości regulacji art. 4 ust. 8 i art. 53 ustawy o transporcie kolejowym.
W rozpoznawanej sprawie, co jest niekwestionowane, droga kolejowa znajduje się na działce nr ewid. [...]. Oznacza to, że stosownie do definicji obszaru kolejowego zawartej w art. 4 pkt 8 ustawy o transporcie kolejowym, powierzchnia gruntu działki nr ewid. [...] stanowi obszar kolejowy. Jednocześnie stosownie do treści decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2017 r., Nr [...], działka nr ewid. nr [...] wchodzi w skład terenu zamkniętego. W konsekwencji granice działki nr ewid. [...] stanowią granice obszaru kolejowego, a przy tym pokrywają się z granicami terenu zamkniętego ustanowionego decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], zmienioną decyzją tego Ministra z dnia [...] grudnia 2014 r., Nr [...] oraz decyzjami Ministra Minister Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2017 r., Nr [...] i [...] grudnia 2017 r. Nr [...] (zob. protokół rozprawy wraz z mapami ewidencyjnymi przedstawionymi na rozprawie, k. 98-101 akt sądowych). Oznacza to, że cała ta działka jednocześnie stanowi obszar kolejowy i teren zamknięty.
W odniesieniu do część terenu zamkniętego stanowiącego jednocześnie obszar kolejowy (działka nr ewid. [...]) w zaskarżonym planie miejscowy dopuszczono możliwość usytuowania budowli - dróg publicznych o parametrach technicznych klasy "lokalne" (7KDL) oraz o parametrach technicznych klasy "dojazdowe" (2KDD), a także dopuszczono lokalizację dróg (ulic) i parkingów oraz obiektów małej architektury i ogrodzeń nie związanych wyłącznie z obsługą ruchu kolejowego i utrzymaniem linii kolejowych (2 KK/D, 3 KK/D 1KK/D). Tymczasem w świetle art. 4 pkt 8 ustawy o transporcie kolejowym w obszarze kolejowym dopuszcza się budowę wyłącznie obiektów związanych z infrastrukturą kolejową. W definicji ustawowej obszaru kolejowego określono w sposób pozytywny wszelkie obiekty, które mogą się na nim znajdować, co oznacza zakaz sytuowania tam obiektów niewymienionych w art. 4 pkt 8 ustawy o transporcie kolejowym (por. wyroki NSA z 18 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1657/07 oraz z 21 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 704/17). Jak słusznie wskazano w powołanych w skardze wyrokach, zakaz ten wzmacnia ustanowienie w art. 53 ustawy o transporcie kolejowym dalszego zakazu chociażby zbliżania się tych innych obiektów do granicy obszaru kolejowego, a zatem tym bardziej zakazane jest sytuowanie innych obiektów wewnątrz obszaru kolejowego (wyroki NSA z 16 stycznia 2013 r. II OSK 1691/11 oraz z 7 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 1276/12).
W konsekwencji zakazy wynikające ze stosowanych łącznie art. 4 pkt 8 i art. 53 ustawy o transporcie kolejowym powinny znaleźć swój wyraz w planie miejscowym, z którego ustaleń powinno jednoznacznie wynikać, że obszar kolejowy nie jest przewidziany do zabudowy, w inny sposób niż określony w art. 4 pkt 8 ustawy o transporcie kolejowym. Obszar ten powinien zostać określony w sposób jednoznaczny i jednorodny w części tekstowej i graficznej. Skoro bowiem przepisy rangi ustawy wykluczają możliwość budowy na obszarze kolejowym obiektów budowlanych nie związanych wyłącznie z obsługą ruchu kolejowego i utrzymaniem linii kolejowych, to w planie miejscowym nie można dopuścić budowy takich obiektów, w szczególności poprzez określenie innego przeznaczenia niż jako obszar kolejowy. Przepis art. 4 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wyłącza stosowania przepisów ustawy o transporcie kolejowym. Umknęło uwadze Rady Miasta to, że granica terenu kolejowego, jako terenu zamkniętego (art. 2 pkt 11 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne; Dz. U. z 2017 r. poz. 2101 ze zm.), niekoniecznie musi pokrywać się z granicą obszaru kolejowego (art. 4 pkt 8 ustawy o transporcie kolejowym). Prawnie są to bowiem dwa różne pojęcia (choć w praktyce mogą się pokrywać). Jednakże w tej sprawie granice obszaru kolejowego i terenu zamkniętego pokrywają się. Gmina jest zobowiązana uwzględnić odległości, o których mowa w art. 53 ustawy o transporcie kolejowym w odniesieniu do obszaru kolejowego w planie miejscowy (zob. wyrok NSA z 22 sierpnia 2018 r., II OSK 2098/16 i 27 lutego 2019 r., sygn. akt II OSK 942/17).
Reasumując, skoro na obszarze kolejowym (w tej sprawie działka nr ewid. [...]) wykluczone jest dopuszczenie budowy obiektów budowlanych nie związanych wyłącznie z obsługą ruchu kolejowego i utrzymaniem linii kolejowych, to w planie miejscowym nie można dopuścić budowy takich obiektów. Z tych względów skoro w zaskarżonym planie miejscowym część tego obszaru przeznaczono pod budowę dróg publicznych o parametrach technicznych klasy "lokalne" (7KDL) oraz o parametrach technicznych klasy "dojazdowe" (2KDD), a także dopuszczono lokalizację dróg (ulic) i parkingów oraz obiektów małej architektury i ogrodzenia nie związane wyłącznie z obsługą ruchu kolejowego i utrzymaniem linii kolejowej (2 KK/D, 3 KK/D 1KK/D), to ustalenia te są sprzeczne z przepisami ustawy. Naruszenie to stanowi istotne naruszenia zasad sporządzania planu skutkujące nieważnością uchwały w tej części, stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Za zasadne należało uznać również zarzuty Wojewody [...] w kwestii możliwości zabudowy terenów 1 MN/U-mw, 3MN/U-mw, 3Um, 4Um, 1KDL, 6 KDL, 7KDL, 8 KDL, 1KDW i 2 KDW w odległości do 10 m od granicy obszaru kolejowego stanowiącego granice terenu zamkniętego. Z zaskarżonego planu miejscowego wynika, że tereny 1 MN/U-mw (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej), 3MN/U-mw (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej), 3Um (tereny zabudowy usługowej z dopuszczeniem lokali mieszkalnych) oraz 4Um (tereny zabudowy usługowej z dopuszczeniem lokali mieszkalnych), które bezpośrednio przylegają do obszaru kolejowego (działki nr ewid. [...], na której znajduje się droga kolejowa), nie mają wyznaczonej strefy ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu, zaś linię zabudowy mają wyznaczoną od strony obszaru kolejowego w odległości mniejszej niż 10 m. Takie rozwiązanie planistyczne stoi w sprzeczności z powołanym przepisem art. 53 ust. 2 i 3 ustawy o transporcie kolejowym. W odległościach mniejszych niż wskazane w art. 53 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym mogą powstać co do zasady tylko budynki i budowle przeznaczone do prowadzenia ruchu kolejowego i utrzymania linii kolejowej oraz do obsługi przewozu osób i rzeczy. Jak zostało wcześniej wskazane, zakaz ustanowiony w art. 53 ustawy o transporcie kolejowym powinien znaleźć odzwierciedlenie w planie miejscowy. Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że art. 53 ust. 3 ustawy o transporcie kolejowym wskazuje nawet, że odległość 10 m od obszaru kolejowego, dla budynków mieszkalnych, powinna być zwiększona w celu zachowania norm dopuszczalnego hałasu w środowisku, określonych w odrębnych przepisach. Umożliwienie sytuowania obiektów budowlanych, zwłaszcza budynków mieszkalnych w niedużej odległości od obszaru kolejowego może prowadzić do potencjalnych konfliktów społeczne m.in. związanych z kwestią zapewnienia odpowiednich standardów norm dopuszczalnego hałasu.
Z podobnych przyczyn (naruszenia ustawowego zakazu określonego w art. 53 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym) nieprawidłowe jest dopuszczenie możliwości sytuowania budowli w odległości mniejszej niż 10 m od obszaru kolejowego na terenach 1KDL (tereny dróg publicznych o parametrach technicznych klasy "lokalne"), 6KDL (tereny dróg publicznych o parametrach technicznych klasy "lokalne"), 7KDL (tereny dróg publicznych o parametrach technicznych klasy "lokalne"), 8 KDL (tereny dróg publicznych o parametrach technicznych klasy "lokalne"), 1KDW (tereny dróg wewnętrznych) i 2 KDW (tereny dróg wewnętrznych).
Skoro zatem w zaskarżonym planie miejscowym na terenach 1 MN/U-mw, 3MN/U-mw, 3Um, 4Um, 1KDL, 6 KDL, 7KDL, 8 KDL, 1KDW i 2 KDW pozwolono na budowę obiektów budowlanych i budowli w odległości do 10 m od granicy obszaru kolejowego stanowiącego zarazem granice terenu zamkniętego, to ustalenia te są sprzeczne z przepisami ustawy o transporcie kolejowym. Naruszenie to stanowi istotne naruszenia zasad sporządzania planu skutkujące nieważnością uchwały w tej części, stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Natomiast Sąd oddalił skargę Wojewody [...] w zakresie dotyczącym fragmentu obszaru Uwp. Fragment obszaru Uwp leżący w odległości bliższej niż 10 m od północno- wschodniej linii rozgraniczającej terenu oznaczonego symbolem 1KK/D usytuowany jest w obszarze pomiędzy linią rozgraniczającą terenu oznaczonego symbolem 1KDL a nieprzekraczalną linią zabudowy, a zatem nie jest możliwa jego zabudowa w sposób sprzeczny z art. 53 ustawy o transporcie kolejowym. W tym zakresie Sąd podzielił stanowisko organu gminy. Nieprzekraczalna linia zabudowy od ul. Kolejowej usytuowana jest w odległości 5 m od linii rozgraniczającej teren drogi publicznej, a w konsekwencji całkowicie wyklucza możliwość lokalizacji zabudowy na terenie Uwp w strefie 10 m od linii od północno-wschodniej linii rozgraniczającej terenu oznaczonego symbolem 1KK/D.
Sąd podzielił także zarzuty skargi dotyczące przekroczenia granic władztwa planistycznego w zakresie określenia strefy ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiadującego z lasem w pasie od 12 do 30 m od granicy lasu w odniesieniu do obszarów o symbolach: 5MW/U (tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zabudowy usługowej), 6MW/U (tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zabudowy usługowej), 7MW/U (tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zabudowy usługowej), 8 MW/U (tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zabudowy usługowej), 5 MN/U-mw (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej), 8MN/U-mw (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej), 9 MN/U-mw (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej), 10MN/U-mw (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej), 11MN/U-mw (tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i zabudowy usługowej z dopuszczeniem zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej), Ukr (teren inwestycji sakralnych i kościelnych), 6 Um (tereny zabudowy usługowej z dopuszczeniem lokali mieszkalnych), 7Um (tereny zabudowy usługowej z dopuszczeniem lokali mieszkalnych) i 8Um (tereny zabudowy usługowej z dopuszczeniem lokali mieszkalnych). Na rysunku planu – w odniesieniu do tych terenów - wyznaczono w odległości 30 metrów od granicy (konturu) lasu strefę ograniczonej zabudowy. Na tych terenach budowa, przebudowa i zmiana sposobu użytkowania budynków w wyznaczonych na rysunku planu strefach ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiadujących z lasem, może być prowadzona wyłącznie w trybie przepisu § 271 ust. 8 w związku z przepisami § 2 ust. 2. i 3a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz art. 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Taki sposób sformułowania przepisów jest niewłaściwy, z uwagi na zbyt daleko idące ograniczenia prawa zabudowy. Sama Gmina wskazała, że na tych obszarach można budować przede wszystkim budynki ZL, a zatem wprowadzenie strefy ograniczonej zabudowy do 30 m od granicy lasu jest nadmierne. To, że potencjalnie na tych obszarach może istnieć możliwość lokalizacji budynków magazynowych (o klasie ogniowej PM Q > 4000), ponieważ plan miejscowego tego nie wyklucza tego wprost, nie powinno prowadzić do wprowadzenia sfery ograniczonej zabudowy aż do 30 m. Odległości dotyczące poszczególnych rodzajów obiektów budowlanych będą oceniane na etapie postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Jak słusznie zwrócił uwagę Wojewoda, sformułowanie przepisów zaskarżonej uchwały wywołuje wątpliwości co do możliwości skorzystania z prawa zabudowy na tych terenach budynków klasy ZL w granicach strefy ograniczonej zabudowy i zagospodarowania terenu w pasie od 12 do 30 m od granicy lasu w kontekście obowiązku wystąpienia o zgodę na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Racje ma Gmina, że rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określa minimalne odległości sytuowania budynków od granicy lasu, a rada gminy na podstawie art. 15 ust. 2 pkt 1, 3, 6 -7 i 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jest uprawniona do zwiększenia tych odległości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Jednakże w okolicznościach tej sprawy określenie tak znacznej strefy ograniczonej zabudowy nie znajduje wystarczającego uzasadnienia. Naruszenie to stanowi istotne naruszenia zasad sporządzania planu skutkujące nieważnością uchwały w tej części, stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), dalej P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. Na koszty postępowania składają się: koszty zastępstwa procesowego (480 zł), określone na podstawie § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło