IV SA/Po 180/19
WyrokWSA w Poznaniu2019-05-30
Skład orzekający: Józef Maleszewski, Tomasz Grossmann, Maria Grzymisławska - Cybulska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił opłatę zmienną za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych, opierając się na danych z pozwolenia wodnoprawnego, zamiast na rzeczywistej ilości odprowadzonych wód i czy skarżący korzystał z otwartego lub zamkniętego systemu kanalizacji deszczowej?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ administracji publicznej nieprawidłowo ustalił opłatę zmienną za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych. Opłata ta może być naliczana wyłącznie za wody ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej, a jej wysokość powinna być ustalana na podstawie rzeczywistej ilości odprowadzonych wód, a nie danych z pozwolenia wodnoprawnego. Organ nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy skarżący korzystał z takiego systemu i jaka była rzeczywista ilość odprowadzonych wód.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe "L." Sp. z o.o. zostało obciążone opłatą zmienną za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych. Organ administracji publicznej ustalił tę opłatę na podstawie danych z pozwolenia wodnoprawnego. Skarżący zakwestionował tę opłatę, twierdząc, że nie korzysta z systemów kanalizacji deszczowej i że opłata powinna być naliczana od rzeczywistej ilości odprowadzonych wód. Organ utrzymał w mocy swoją decyzję, co doprowadziło do skargi do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska - Cybulska Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2019 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Usługowo - Handlowego L. Sp. z o. o. z siedzibą w P. na decyzję Inne z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie opłaty zmiennej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Inne na rzecz Przedsiębiorstwa Usługowo - Handlowego L. Sp. z o. o. z siedzibą w P. kwotę [...]zł (jeden tysiąc dziewiętnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Informacją z [...] grudnia 2018 r. (znak: [...]; zwaną dalej "Informacją") Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody [...] Zarząd Zlewni w P. (dalej też jako "PGWWP Zarząd Zlewni w P.") – na podstawie art. 272 ust. 17 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2018 r. poz. 2268, dalej w skrócie "pr.wod."), w związku z pozwoleniem wodnoprawnym udzielonym przez Prezydenta Miasta P. decyzją z [...] maja 2017 r. (znak: [...]) – ustalił podmiotowi L. Sp. z o.o. w P. za okres III kwartału 2018 r. opłatę zmienną w wysokości [...] zł za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych.
W uzasadnieniu Informacji wskazano, że wysokość opłaty zmiennej została ustalona jako iloczyn jednostkowej stawki (0,75 zł za 1 m3) określonej w § 8 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. poz. 2502; dalej w skrócie "rozporządzenie RM"), ilości odprowadzonych wód (3 400,25 m3), obliczonej na podstawie określonej w pozwoleniu wodnoprawnym średniej ilości odprowadzanych w roku wód, oraz czasu (III kwartał 2018 r.).
Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe "L." Sp. z o.o. z siedzibą w P. (zwane też dalej "P.U.H." lub "Skarżącym") złożyło reklamację od opisanej Informacji (zwaną dalej "Reklamacją"), wskazując w uzasadnieniu, że organ administracji publicznej nie wyjaśnił, dlaczego P.U.H. spełnia przesłanki obciążenia go opłatą zmienną. Skarżący zaznaczył, że nie korzysta z otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji, a więc żądanie od niego zapłaty ww. należności jest niezgodne z prawem. Ponadto wskazał, że omawiana opłata naliczana jest za odprowadzanie wód do systemu kanalizacji w granicach administracyjnych miast. Tym samym pobieranie opłaty zmiennej wymaga wykazania, że M. P. dysponuje infrastrukturą, z której korzysta P.U.H. Wymóg ten nie został jednak spełniony w niniejszej sprawie. Skarżący dodał również, że sam fakt uzyskania pozwolenia wodnoprawnego jest niewystarczający do nałożenia obowiązku uiszczenia opłaty zmiennej; tym bardziej, że P.U.H. już obecnie partycypuje w kosztach związanych ze zrzutem ścieków do rzeki G. i kosztach konserwacji tej rzeki.
Decyzją z [...] stycznia 2019 r. (znak: [...]) Dyrektor PGWWP Zarządu Zlewni w P. (dalej też jako "Dyrektor Zarządu Zlewni" lub "Organ") – na podstawie art. 273 ust. 6 w zw. z art. 272 ust. 5, art. 14 ust. 2 i ust. 6 pkt 2 pr.wod., § 8 rozporządzenia RM oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096; dalej w skrócie "k.p.a.") – określił Przedsiębiorstwu Usługowo-Handlowemu "L." Sp. z o.o. z siedzibą w P., za okres III kwartału 2018 r., opłatę zmienną w wysokości [...] zł za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych.
W uzasadnieniu Organ stwierdził, że wysokość ww. opłaty została prawidłowo wyliczona w Informacji, a zawarte tam wyjaśnienia spełniają wymogi ustawowe. Do ustalenia wysokości opłaty zmiennej przyjęto jednostkową stawkę opłaty za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych bez urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych. Na podstawie art. 335 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 334 pkt 2 i 3 oraz art. 337 ust. 9 pr.wod. wystąpiono do P.U.H. o podanie ilości odprowadzonych wód. Ten jednak nie przesłał wypełnionego formularza. Dlatego Organ ustalił ilość odprowadzonych wód na podstawie pozwolenia wodnoprawnego. Dyrektor Zarządu Zlewni podkreślił, że korzystanie przez P.U.H. z usługi wodnej na podstawie tego pozwolenia oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 pr.wod. obowiązany jest on ponosić opłaty ze te usługi, co z kolei obligowało Organ do wydania niniejszej decyzji.
Skargę na opisaną decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożyło Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe "L." Sp. z o.o. z siedzibą w P., reprezentowane przez r.pr. K. B., który zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1a) art. 35 ust. 3 pkt 7 w zw. z art. 298 pkt 1 w zw. z art. 268 ust. 1 pkt 3 [lit.] a w zw. z art. 272 ust. 5 pr.wod. przez błędne przyjęcie, że:
- Skarżący spełnia przesłanki określone w wymienionych przepisach, w tym przesłankę odprowadzania do wód – wód opadowych lub roztopowych uprzednio ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych,
- Skarżący korzysta ze zdefiniowanych w ustawie usług wodnych;
- posiadanie przez P.U.H. pozwolenia wodnoprawnego jest równoznaczne z korzystaniem przez niego z usług wodnych obligujących organ administracji publicznej do naliczenia opłaty za usługi wodne,
podczas gdy Skarżący w żadnym zakresie nie korzysta z otwartych łub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej służących do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miasta, a tym samym nie spełnia przesłanek niezbędnych do naliczenia opłaty za usługi wodne i warunków koniecznych do kwalifikowania go jako podmiotu korzystającego z tych usług. Ponadto posiadanie przez Skarżącego pozwolenia wodnoprawnego nie przesądza o obowiązku ponoszenia opłaty za usługi wodne;
1b) art. 298 pkt 1 pr.wod. przez błędne przyjęcie, że Skarżący jest podmiotem korzystającym z usług wodnych, mimo że jedynie wykorzystuje infrastrukturę zbudowaną i utrzymywaną we własnym zakresie, na swój koszt i na własnym terytorium, nie generując po stronie Państwa (Wód [...]) żadnych kosztów z tym związanych;
1c) art. 272 ust. 5 pr.wod. w zw. z § 8 rozporządzenia RM poprzez obliczenie przez Organ opłaty zmiennej z uwzględnieniem średniej ilości odprowadzanych wód w roku (wynikającej z pozwolenia wodnoprawnego z [...] maja 2017 r.), podczas gdy przepis prawa przewiduje dokonanie wyliczeń na podstawie rzeczywistej ilości odprowadzonych wód w danym okresie (kwartale);
2a) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez wydanie decyzji w sposób pomijający istotne okoliczności sprawy, jak np.:
- z pominięciem okoliczności, że Skarżący nie korzysta z otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej służących do oprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast,
- z pominięciem okoliczności, że Skarżący korzysta jedynie z infrastruktury wybudowanej we własnym zakresie i na własny koszt, co zgodnie z intencją ustawodawcy uzasadnia odstąpienie od ustalenia wobec P.U.H. opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód – wód opadowych i roztopowych;
- z pominięciem okoliczności, że Skarżący ponosi już opłaty o charakterze wodnoprawnym z tytułu zrzutu ścieków do rzeki G. i z tytułu udziału partycypacyjnego w kosztach konserwacji tej rzeki;
- przez nieprzeprowadzenie w sprawie postępowania dowodowego, niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego;
2b) art. 7a § 1 k.p.a. przez jego błędne niezastosowanie i w efekcie nałożenie na Skarżącego obowiązku uiszczenia opłaty zmiennej, podczas gdy w sprawie pozostają wątpliwości co do definicji pojęcia "systemy kanalizacji deszczowej". Brak definicji legalnej uniemożliwia ustalenie treści normy prawnej w sposób niebudzący wątpliwości, dlatego też interpretacja przepisu na niekorzyść P.U.H. stanowi naruszenie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony.
Z powołaniem się na te zarzuty pełnomocnik P.U.H. wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją Informacji, a także o zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W obszernym uzasadnieniu skargi jej autor rozwinął i umotywował podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zarządu Zlewni wniósł o jej oddalenie, podkreślając w uzasadnieniu, że wyrażenie "system kanalizacji otwartej lub zamkniętej" należy interpretować zgodnie z jego słownikowym znaczeniem. Wyraz "system" oznacza zatem "zespół wielu urządzeń, dróg, przewodów, itp., funkcjonujących jako całość". Określenie "kanalizacja" należy natomiast rozumieć jako "zespół urządzeń sanitarnych przeznaczonych do odprowadzania ścieków oraz wód opadowych; też: zespół urządzeń do oczyszczania ścieków". W konsekwencji analizowane wyrażenie odnosi się do zespołu urządzeń służących do odprowadzania z danego obszaru wód opadowych i roztopowych, którymi mogą być zarówno urządzenia kanalizacji deszczowej, jak i ogólnospławnej. Spełnienie analizowanej przesłanki zależy zatem od ustalenia realnego sposobu odprowadzania wód opadowych i roztopowych na danej nieruchomości. Dyrektor Zarządu Zlewni dodał zarazem, że Skarżący legitymuje się pozwoleniem wodnoprawnym z [...] maja 2017 r. na szczególne korzystanie z wód – wprowadzanie oczyszczonych wód opadowych i roztopowych pochodzących z terenu należącego do P.U.H. do rzeki G.. Tym samym Skarżący musiał również uzyskać pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzenia wodnego. Budowa wylotu wód opadowych i roztopowych do rzeki G. bez posiadania otwartego lub zamkniętego systemu kanalizacji zbiorczej w granicach miasta byłaby bowiem bezpodstawna. W konsekwencji wydanie pozwolenia wodnoprawnego z [...] maja 2017 r. wskazuje na występowanie usługi wodnej polegającej na odprowadzaniu do wód – wód opadowych lub roztopowych. Wobec tego zasadne jest, zdaniem Organu, naliczanie omawianej opłaty.
Na rozprawie w dniu [...] maja 2019 r. pełnomocnik P.U.H podtrzymał wnioski i wywody skargi Ponadto wyjaśnił, że decyzją z [...] kwietnia 2019 r. Dyrektor Zarządu Zlewni umorzył w całości postępowanie w sprawie określenia Skarżącemu wysokości opłaty zmiennej za IV kwartał 2018 r. za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych, w związku z brakiem faktycznego takiego odprowadzania, a więc z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania. Dodał, że za I kwartał 2018 r., w sprawie która została rozstrzygnięta wyrokiem kasacyjnym tut. Sądu, pieniądze z tytułu uiszczonej opłaty zostały już P.U.H. zwrócone, a merytoryczne postępowanie w tej sprawie nie jest kontynuowane. Jednocześnie pełnomocnik złożył do akt pismo z [...] maja 2019 r. z załączoną doń kserokopią ww. decyzji Organu z [...] kwietnia 2019 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.; w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Przedmiotem tak rozumianej kontroli jest w niniejszym postępowaniu sądowym decyzja w przedmiocie określenia opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych.
Podstawę prawną tego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2018 r. poz. 2268, z późn. zm., w skrócie: "pr.wod.").
Zgodnie z art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a pr.wod. opłaty za usługi wodne uiszcza się m.in. za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Jak wynika ponadto z art. 270 ust. 11 pr.wod., opłata za usługi wodne za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych. Ustawodawca wskazuje przy tym w art. 272 ust. 5 pr.wod., że wysokość opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, ilości odprowadzonych wód, wyrażonej w m3, i czasu, wyrażonego w latach, z uwzględnieniem istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych oraz ich pojemności. Z kolei art. 272 ust. 10 pr.wod. przewiduje, że przy ustalaniu wysokości rozważanej opłaty uwzględnia się okres rozliczeniowy wynoszący kwartał. Maksymalne stawki opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast bez urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych wynoszą – w świetle art. 274 pkt 5 lit. c tiret pierwsze pr.wod. – 1,50 zł za 1 m3 na 1 rok. Doprecyzowaniem tego przepisu jest § 8 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. poz. 2502; w skrócie "rozporządzenie RM"), zgodnie z którym jednostkowe stawki opłat za usługi wodne w formie opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast wynoszą 0,75 zł za 1 m3 na 1 rok, jeżeli podmiot obowiązany do zapłaty omawianej należności nie dysponuje urządzeniami do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych.
Przenosząc te uwagi na grunt kontrolowanej sprawy, należy zauważyć, w pierwszej kolejności, że rozważana opłata zmienna nalicza jest za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do systemów kanalizacji, o których mowa w przytoczonych przepisach. Trzeba przy tym zaznaczyć, że ustawodawca wyróżnia w art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a i art. 270 ust. 11 pr.wod. dwa systemy kanalizacji, do których mogą być odprowadzane wody opadowe i roztopowe, tj. (i) otwarty lub zamknięty system kanalizacji deszczowej oraz (ii) system kanalizacji zbiorczej. Zgodnie z art. 16 pkt 59 pr.wod. wyrażenie "system kanalizacji zbiorczej" oznacza sieć w rozumieniu art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (w skrócie "u.z.z.w."), zakończoną oczyszczalnią ścieków lub końcowym punktem zrzutu ścieków. Jak wynika z kolei z art. 2 pkt 7 u.z.z.w. termin "sieć" należy interpretować jako przewody wodociągowe lub kanalizacyjne wraz z uzbrojeniem i urządzeniami, którymi dostarczana jest woda lub którymi odprowadzane są ścieki, będące w posiadaniu przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. Ustawodawca nie wyjaśnia natomiast, jak należy rozumieć zwrot "otwarty lub zamknięty system kanalizacji deszczowej". Trzeba więc, zdaniem Sądu, sięgnąć do reguł znaczeniowych ogólnego języka polskiego, i w efekcie przyjąć, że określenie to odnosi się do zespołu urządzeń sanitarnych (takich jak kanały, rowy, rury lub kolektory i inne obiekty), których przeznaczeniem jest przechwytywanie i odprowadzanie wód pochodzących z opadów atmosferycznych. Takie rozumienie analizowanego wyrażenia pozostaje spójne ze słownikowym znaczeniem terminów "system", "kanalizacja" i "deszczowy" (zob. np. Uniwersalny słownik języka polskiego, pod red. S. Dubisza, Warszawa 2003), a także nawiązuje do ustawowego ujęcia "kanalizacji zbiorczej" jako "sieci" w rozumieniu art. 2 pkt 7 u.z.z.w., zapewniając tym samym spójność rozwiązań przyjętych przez ustawodawcę. Przedstawiona interpretacja koresponduje również z poglądem Organu wyrażonym w odpowiedzi na skargę, z tym wszakże zastrzeżeniem, że skoro w przywołanych przepisach ustawodawca posługuje się pojęciem "otwarty lub zamknięty system kanalizacji deszczowej", to niezasadnie Dyrektor Zarządu Zlewni przyjmuje, że chodzi w tym przypadku także o urządzenia kanalizacji ogólnospławnej.
Wprowadzone przez ustawodawcę rozróżnienie pomiędzy (i) otwartym lub zamknięty system kanalizacji deszczowej oraz (ii) systemem kanalizacji zbiorczej ma istotne znaczenie w kontrolowanej sprawie, gdyż w świetle art. 272 ust. 5 i art. 274 pkt 5 lit. c pr.wod. oraz § 8 pkt 1 rozporządzenia RM obowiązek ponoszenia opłaty zmiennej dotyczy tylko odprowadzania do wód – wód opadowych i roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej. Tym samym a contrario w chwili obecnej nie obowiązuje norma prawna, która nakazywałaby uiszczanie wspomnianej należności z tytułu odprowadzania opadów atmosferycznych w inny sposób, w szczególności za pomocą systemu kanalizacji zbiorczej lub powierzchniowo. Takiego obowiązku nie można również wyprowadzić w drodze analogii lub wykładni rozszerzającej, gdyż przepisy ustanawiające należności publiczne muszą być interpretowane ściśle.
W tym kontekście nie ulega wątpliwości, że Dyrektor Zarządu Zlewni co najmniej przedwcześnie nałożył na Skarżącego obowiązek uiszczenia opłaty zmiennej z tytułu odprowadzania do wód – wód opadowych i roztopowych. Materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy nie pozwala bowiem jednoznacznie stwierdzić, że P.U.H. eksploatuje system kanalizacji deszczowej, o jakim mowa w art. 272 ust. 5 pr.wod. Co więcej, Skarżący wyraźnie zakwestionował w Reklamacji korzystanie z takiego systemu. Tymczasem Organ w ogóle nie odniósł się do tej kwestii w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podejmując merytoryczną polemikę ze stanowiskiem P.U.H. dopiero w odpowiedzi na skargę. Takie działanie należy uznać za spóźnione i nieskuteczne. Celem odpowiedzi na skargę jest bowiem tylko wyjaśnienie stanowiska organu administracji publicznej z uwagi na zarzuty podniesione w skardze. Dokument ten nie służy natomiast usuwaniu wad decyzji administracyjnej, polegających w szczególności na jej nieprawidłowym uzasadnieniu. Rozstrzygnięcie wydane przez organ administracji publicznej musi bowiem funkcjonować samodzielnie w obrocie prawnym, bez konieczności odwoływania się do dodatkowych pism rozwijających lub modyfikujących jego treść. Wymóg ten nie został w rozpatrywanej sprawie spełniony.
Ponadto argumenty podnoszone w odpowiedzi na skargę budzą w ocenie Sądu istotne wątpliwości co do ich zasadności. Organ nie poczynił bowiem niezbędnych ustaleń w kwestii rodzaju urządzeń, za pomocą których Skarżąca miała odprowadzać wody opadowe i roztopowe w odnośnym okresie (III kwartał 2018 r.). Nie przesądził w szczególności, z wykorzystaniem dostępnych środków dowodowych (np. oględzin), że urządzenia te tworzą otwarty lub zamknięty system kanalizacji deszczowej, o jakim mowa w art. 272 ust. 5 pr.wod. Tymczasem dopiero pozytywne rozstrzygnięcie tego zagadnienia uzasadniałoby ustalenie opłaty zmiennej z tytułu odprowadzania do wód – wód opadowych lub roztopowych. Zatem sygnalizowany brak inicjatywy dowodowej Organu, skutkujący brakiem przeprowadzenia przezeń wyczerpującego postępowania wyjaśniającego – wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., których to przepisów naruszenie zasadnie wytknięto w pkt 2a petitum skargi – mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Potwierdzeniem słuszności tego wniosku jest, pośrednio, treść decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni z [...] kwietnia 2019 r. (znak: [...]), mocą której Organ umorzył w całości postępowanie w sprawie określenia wobec P.U.H. wysokości opłaty zmiennej za okres IV kwartału 2018 r. za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych oraz określił wysokość nadpłaty w tej opłacie za IV kwartał 2018 r. (k. 49-50 akt sądowych). W uzasadnieniu ww. decyzji stwierdzono, iż P.U.H. nie podlega obowiązkowi ponoszenia omawianej opłaty zmiennej, z uwagi na brak odprowadzania do wód – wód opadowych lub roztopowych. Fakt wydania przez Organ decyzji o takiej treści, i to za bezpośrednio następny (IV) kwartał, uzasadnia twierdzenie, że nie sposób wykluczyć, iż zebranie przez Organ i wszechstronne rozważenie pełnego materiału dowodowego, w tym wnikliwe zbadanie Reklamacji już za rozpatrywany tu kwartał (III) 2018 r., mogłoby doprowadzić Organ do wniosku o bezprzedmiotowości ustalania wobec Skarżącego również spornej opłaty zmiennej.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja dotknięta jest dalszymi jeszcze wadami.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że zawiadomieniem z [...] października 2018 r. PGWWP Zarząd Zlewni w P. poinformował Skarżącego o zamiarze wszczęcia kontroli w zakresie odprowadzania do wód – wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, w celu ustalenia ilości odprowadzanych wód opadowych i roztopowych, za okres od [...] lipca do [...] września 2018 r. (k. 1 akt adm.). Mając na uwadze dotychczasowe rozważania należy, w ocenie Sądu, stwierdzić, że powyższe zawiadomienie nie było w pełni prawidłowe, a zawarte w nim sformułowania mogły wprowadzić adresata w błąd co do przedmiotu lub zakresu kontroli, w odniesieniu do danych potrzebnych do ustalenia opłat zmiennych.
Po pierwsze, ww. zawiadomieniem PGWWP Zarząd Zlewni w P. wezwał Skarżącego do przekazania danych dotyczących odprowadzania wód opadowych i roztopowych ujętych zarówno w systemy kanalizacji deszczowej (otwarte lub zamknięte), jak i w systemy kanalizacji zbiorczej. Tymczasem, jak to już wyżej wskazano, ustawodawca nie przewiduje ustalania opłaty zmiennej za odprowadzanie ww. wód w inny sposób niż do otwartej lub zamkniętej kanalizacji deszczowej. Dlatego w Informacji – a już na pewno w zaskarżonej decyzji – Organ winien był wyjaśnić i wyraźnie przesądzić, że naliczona opłata zmienna dotyczy tylko wód ujętych we wspomniany system kanalizacji deszczowej – czego błędnie nie uczynił. Ponadto akta administracyjne przedłożone Sądowi nie zawierały decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] maja 2017 r. (znak: [...]) o udzieleniu P.U.H. pozwolenia wodnoprawnego (zostało ono dopiero załączone przez Skarżącego do skargi – k. 27-29 akt sądowych). Tymczasem, jak się zasadnie wskazuje w orzecznictwie, sąd administracyjny jest zobligowany przyjmować, że przesłane przez organ przy skardze akta sprawy są tymi, które organ posiadał prowadząc postępowanie zakończone orzeczeniem zaskarżonym do sądu (por. wyrok NSA z [...].02.2008 r., I OSK [...], dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; w skrócie "CBOSA"). Zatem w kontrolowanej sprawie należało uznać, że Organ mógł nie dysponować egzemplarzem odnośnego pozwolenia wodnoprawnego wydając zaskarżoną decyzję, a tym samym – że przed jej wydaniem nie zweryfikował należycie całego materiału dowodowego.
Po drugie, Organ błędnie przyjął jako podstawę wyliczenia omawianej opłaty zmiennej, szacunkową, a nie rzeczywistą, ilość odprowadzanych wód. Skarżący nie wypełnił formularza przesłanego przez PGWWP Zarząd Zlewni w P., uznając, że nie jest zobowiązany do ponoszenia opłaty zmiennej z tytułu odprowadzania do wód – wód opadowych i roztopowych. Organ nie rozważył należycie stanowiska P.U.H., a w szczególności nie ustalił, czy opady atmosferyczne są odprowadzane w ramach otwartego lub zamkniętego systemu kanalizacji deszczowej. Zamiast tego Organ od razu samodzielnie oszacował ilość odprowadzonych wód, przyjmując, że właściwą podstawę do określenia opłaty zmiennej za III kwartał 2018 r. stanowi Ľ Qrmax, tj. wskaźnika rocznego maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do ziemi, określonego w ww. pozwoleniu wodnoprawnym. Abstrahując w tym miejscu od sygnalizowanych wcześniej nieprawidłowości, powyższe działanie było nieprawidłowe, gdyż w efekcie nie można wykluczyć, że tak ustalona wysokość opłaty zmiennej nie koreluje z ilością rzeczywiście odprowadzonych wód opadowych i roztopowych.
Nie ulega więc wątpliwości, że Organ naruszył w ten sposób art. 7 k.p.a., zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Uchybienie to doprowadziło z kolei do naruszenia art. 77 § 1 k.p.a., w świetle którego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, oraz art. 80 k.p.a., w myśl którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż brak prawidłowych ustaleń faktycznych mógł przełożyć się na wadliwe ustalenie zarówno obowiązku uiszczenia opłaty zmiennej, jak i jej wysokości.
Powyższej oceny nie zmienia fakt, że Organ jeszcze przed sporządzeniem Informacji przeprowadził postępowanie kontrolne. Przede wszystkim dlatego, że w związku z wyżej wskazanymi wadami dokumentacji kontrolnej (przygotowawczej), wyniki tej nie kontroli (a w analizowanym przypadku: raczej jej namiastki) nie mogły być uznane za w pełni miarodajne. Ponadto owo postępowanie kontrolne nie było właściwym postępowaniem wyjaśniającym, o jakim mowa w k.p.a.
Godzi się bowiem zauważyć, że ani wszczęcie i przeprowadzenie przez Wody [...] tego rodzaju kontroli, mającej służyć pozyskaniu danych niezbędnych do ustalenia opłat za usługi wodne, ani nawet ustalenie i przekazanie podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat, informacji, o której mowa w art. 272 ust. 17 pr.wod., nie wszczyna jeszcze postępowania administracyjnego. Do jego wszczęcia dochodzi bowiem dopiero z momentem złożenia przez ww. podmiot reklamacji, zgodnie z art. 273 ust. 1 pr.wod., która stanowi "żądanie strony", o jakim mowa w art. 61 § 1 i art. 79a § 1 k.p.a. Treścią tego żądania jest – jak w kontrolowanej sprawie – korekta wysokości opłaty, ewentualnie odstąpienie w ogóle od jej naliczenia przez organ. W konsekwencji wydanie przez organ decyzji, o której mowa w art. 273 ust. 6 pr.wod., powinno być poprzedzone przeprowadzeniem wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, spełniającego rygory przewidziane w szczególności w art. 7, art. 77 § 1, art. 79a, art. 80 i art. 81 k.p.a. – a to zgodnie z art. 14 ust. 2 pr.wod., w myśl którego do postępowania przed organami Wód [...] stosuje się przepisy k.p.a., oraz art. 273a pr.wod., wyłączającym stosowanie jedynie art. 10 § 1 i art. 61 § 4 k.p.a. w przypadku złożenia reklamacji.
W kontrolowanej sprawie Organ naruszył ww. przepisy, jako że przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie wskazał wyraźnie na konieczność podania przez Skarżącego, czy wody opadowe i roztopowe odprowadzane są w ramach otwartego lub zamkniętego systemu kanalizacji deszczowej. Ponadto Skarżący nie został wezwany do określenia rzeczywistej ilości odprowadzonych wód.
Należy podkreślić, że rozważana opłata zmienna za usługi wodne może być naliczona tylko za rzeczywiście odprowadzone wody opadowe i roztopowe, przy czym wody te muszą być ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej. Za takim stanowiskiem przemawiają następujące względy.
Zgodnie z art. 271 ust. 4 pkt 1 pr.wod. – dotyczącym opłaty stałej – wysokość takiej opłaty za odprowadzanie do wód - wód opadowych i roztopowych ustala się jako "iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s, odprowadzanych do wód". W świetle art. 274 pkt 5 lit. a pr.wod. górna stawka jednostkowa tej opłaty wynosi [...] zł na dobę za 1 m3/s "za określoną w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalną ilość wód opadowych lub roztopowych odprowadzanych do wód z otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej służących do odprowadzania opadów atmosferycznych". Prawodawca doprecyzował zarazem w § 6 rozporządzenia RM, że jednostkowa stawka opłaty stałej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych wynosi [...] zł na dobę za 1 m3/s "za określoną w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalną ilość wód opadowych lub roztopowych odprowadzanych do wód z otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej służących do odprowadzania opadów atmosferycznych".
Porównanie przepisów o opłacie stałej oraz o opłacie zmiennej za odprowadzanie do wód - wód opadowych i roztopowych jednoznacznie pokazuje, że wielkości podane w pozwoleniu wodnoprawnym (verba legis: "określona w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalna ilość wód opadowych lub roztopowych odprowadzanych") stanowią podstawę tylko do ustalenia wysokości opłaty stałej. W przypadku opłaty zmiennej ustawodawca nie odwołuje się do ww. kryterium, zatem należy uznać, że istotne znaczenie w takim przypadku ma ilość rzeczywiście odprowadzonych wód opadowych i roztopowych. Taki wniosek pozostaje w zgodzie z założeniem o językowej racjonalności prawodawcy. Gdyby bowiem wolą ustawodawcy było naliczanie opłaty zmiennej od określonej w pozwoleniu wodnoprawnym ilości odprowadzanych wód opadowych i roztopowych, to uregulowałby tę kwestię podobnie, jak w przytoczonych przepisach o opłacie stałej. Brak tożsamości pomiędzy tymi uregulowaniami oznacza zaś, że różnica w sposobie ustalania wysokości wspomnianych należności była celowym zabiegiem legislacyjnym. Tym bardziej, że, zauważmy, naliczanie omawianej opłaty na podstawie wskaźników zawartych w pozwoleniu wodnoprawnym – będących wielkościami stałymi przez czas obowiązywania pozwolenia – pozbawiałoby tę opłatę charakteru opłaty "zmiennej". Pozostawałoby więc w sprzeczności z ratio legis rozważanego uregulowania.
Z tych względów za zasadny należało uznać zarzut podniesiony w pkt 1c petitum skargi, zgodnie z którym wyliczeń spornej opłaty należało dokonać nie w oparciu o dane z pozwolenia wodnoprawnego, lecz o rzeczywistą ilość odprowadzonych wód w danym okresie (kwartale).
Powyższe potwierdza analiza przepisu art. 552 ust. 7 pr.wod., zgodnie z którym do dnia [...] grudnia 2020 r. Wody [...] mają obowiązek wyposażyć w przyrządy pomiarowe podmioty obowiązane do ponoszenia opłaty za usługi wodne, o której mowa w art. 268 ust. 1 pr.wod. Lege non distinguente, dotyczy to także usług wymienionych w art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a pr.wod., czyli odprowadzania do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. W ten sposób – poprzez obowiązek docelowego "opomiarowania" korzystania z ww. usług wodnych – ustawodawca pośrednio wskazał, że istotna w rozpatrywanym przypadku jest ilość rzeczywiście odprowadzonych wód opadowych i roztopowych.
Stwierdzenie to nie usuwa jednak wszystkich wątpliwości. Powstaje bowiem pytanie, w jaki sposób należy wyliczyć ilość rzeczywiście odprowadzonych do wód - wód opadowych i roztopowych, do czasu ich "opomiarowania".
Zgodnie z art. 552 ust. 2 pr.wod. ustalenie wysokości opłaty za usługi wodne w okresie od dnia wejścia w życie ustawy Prawo wodne [tj. od [...] stycznia 2018 r. – uw. Sądu] do [...] grudnia 2020 r. następuje na podstawie:
1) określonego w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym celu i zakresu korzystania z wód;
2) pomiarów dokonywanych przez organy administracji w ramach kontroli gospodarowania wodami lub ustaleń z przeglądów pozwoleń wodnoprawnych;
3) pomiarów dokonywanych przez organy administracji w ramach kontroli pozwoleń zintegrowanych.
Ponadto w art. 552 ust. 2a pr.wod. – dodanym, tak jak dalsze przepisy: ust. 2b–2o, z dniem [...] września 2018 r., a więc przed wszczęciem postępowania w kontrolowanej sprawie, i w związku z tym znajdującym już zastosowanie w tej sprawie – ustawodawca wskazuje, że ustalenie wysokości opłaty za usługi wodne w okresie do [...] grudnia 2020 r. następuje również na podstawie:
1) odczytów z przyrządów pomiarowych dokonywanych w ramach kontroli gospodarowania wodami albo
2) oświadczeń podmiotów obowiązanych do ponoszenia opłat za usługi wodne, za poszczególne kwartały.
Jak wynika z kolei z art. 552 ust. 2g pr.wod., w celu ustalenia wysokości opłaty, o której mowa w art. 272 ust. 5 pr.wod., oświadczenia, o których mowa w art. 552 ust. 2a pkt 2 pr.wod., zawierają ilość odprowadzonych do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych w granicach administracyjnych miast, wyrażoną w m3, wraz z informacją o istnieniu urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych i ich pojemności.
Tym samym Organ powinien był w pierwszej kolejność pozyskać dowody wymienione w art. 552 ust. 2a i 2g pr.wod., a w szczególności oświadczenie podmiotu zobowiązanego do ponoszenia omawianej opłaty zmiennej (art. 552 ust. 2a pkt 2 pr.wod.). Dopiero jeżeli podmiot ten, należycie poinformowany, odmówiłby przekazania wypełnionego formularza, ilość rzeczywiście odprowadzonych wód opadowych i roztopowych mogłaby być określona na podstawie art. 552 ust. 2 pr.wod., z tym że:
- materiał dowodowy dotychczas zebrany w niniejszej sprawie wskazuje, że P.U.H. nie legitymował się pozwoleniem zintegrowanym. Zarazem z dotychczasowych rozważań wynika, że ustalenie ilości odprowadzonych wód opadowych i roztopowych nie powinno ograniczać się jedynie do prostego przejęcia danych zawartych w pozwoleniu wodnoprawnym. Konsekwentnie zatem zastosowania w niniejszej sprawie nie mogły znaleźć unormowania art. 552 ust. 2 pkt 1 i 3 pr.wod.;
- z art. 416 ust. 1 pr.wod. wynika, że przeglądowi poddaje się tylko pozwolenia wodnoprawne na pobór wód lub wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi bądź też do urządzeń kanalizacyjnych, a także realizację tych pozwoleń. Tym samym art. 552 ust. 2 pkt 2 in fine pr.wod. również nie znajdowałby zastosowania;
- w związku z powyższym ustalenie ilości odprowadzonych wód opadowych i roztopowych mogłoby nastąpić zasadniczo na podstawie art. 552 ust. 2 pkt 2 ab initio pr.wod., tj. w oparciu o pomiary dokonywane przez organ administracji w ramach kontroli gospodarowania wodami. Konkluzja ta pozostaje zarazem w zgodzie z art. 552 ust. 2a pkt 1 pr.wod.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że zawiadomieniem z [...] października 2018 r. Organ poinformował Skarżącą o zamiarze przeprowadzenia kontroli, przy czym jako podstawę prawną podjęcia działań kontrolnych wskazał art. 334 pkt 2 i 3 pr.wod. Zgodnie z tym przepisem kontrola gospodarowania wodami dotyczy m.in. przestrzegania warunków ustalonych w decyzjach wydanych na podstawie ustawy (pkt 2) oraz przestrzegania warunków ustalonych w pozwoleniach zintegrowanych (pkt 3). Tymczasem dla ustalenia ilości rzeczywiście odprowadzonych wód opadowych i roztopowych trafniejsze byłoby, w ocenie Sądu, powołanie się na art. 334 pkt 1 pr.wod., w świetle którego wspomniana kontrola dotyczy m.in. "korzystania z wód". Odprowadzanie do wód lub do urządzeń wodnych - wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, stanowi bowiem, w świetle art. 35 ust. 3 pkt 7 pr.wod., usługę wodną. Ustawodawca wyjaśnia z kolei w art. 35 ust. 1 pr.wod., że usługi wodne polegają na zapewnieniu gospodarstwom domowym, podmiotom publicznym oraz podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą możliwości korzystania z wód w zakresie wykraczającym poza zakres powszechnego korzystania z wód, zwykłego korzystania z wód oraz szczególnego korzystania z wód. Tym samym odprowadzanie wód opadowych i roztopowych jest postacią "korzystania z wód".
Sygnalizowane uchybienie we wskazaniu adekwatnej podstawy prawnej kontroli przeprowadzonej przez PGWWP Zarząd Zlewni w P. potencjalnie mogło wpłynąć na wynik postępowania, gdyż mogło stworzyć wrażenie, że celem czynności sprawdzających jest tylko zbadanie przestrzegania warunków odprowadzania wód opadowych i roztopowych określonych w pozwoleniu wodnoprawnym. Wagę tego spostrzeżenia osłabia jednak w pewnej mierze wyraźne wskazanie w zawiadomieniu z [...] października 2018 r., że celem kontroli jest "ustalenie ilości odprowadzanych wód opadowych i roztopowych".
Należy przy tym zaznaczyć, że zgodnie z regułą wysłowioną w art. 552 ust. 2 pkt 2 pr.wod. niezbędnych pomiarów powinien dokonać organ administracji. W tym celu Organ może w szczególności przeprowadzić kontrolę w trybie art. 335 ust. 1 pr.wod. Jak wynika z art. 336 ust. 1 pkt 2 pr.wod., wykonujący taką kontrolę są uprawnieni do przeprowadzania niezbędnych pomiarów lub badań lub wykonywania innych czynności kontrolnych w celu ustalenia, na terenie kontrolowanej nieruchomości, przestrzegania warunków wynikających z przepisów ustawy, a także stanu urządzeń wodnych. Kontrola przeprowadzana przez organ administracji publicznej może, zdaniem Sądu, polegać na analizie dokumentów przedłożonych przez podmiot kontrolowany. Tymczasem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jednoznacznie, że Organ nie rozważył w ogóle argumentów przedłożonych przez Skarżącą. Uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż niewykluczone, że analiza twierdzeń Skarżącej wykluczyłaby ustalenie wobec niej opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód - wód opadowych i roztopowych.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy stwierdzić, co następuje:
- jako nietrafny należy ocenić zarzut naruszenia art. 7a § 1 k.p.a. (pkt 2b petitum skargi). W ocenie Sądu przepis ten nie znajdował zastosowania w kontrolowanej sprawie, gdyż niejasność zwrotu "systemy kanalizacji deszczowej" nie jest aż tak daleko idąca, iżby nie można jej było usunąć w drodze wykładni (czego zresztą dowodzą rozważania podjęte przez Organ w odpowiedzi na skargę oraz wyżej przez Sąd, z odwołaniem się do reguł znaczeniowych ogólnego języka polskiego);
- wytknięte wyżej istotne braki w ustaleniach stanu faktycznego, zwłaszcza co do tego, czy i z jakich systemów kanalizacji deszczowej korzysta P.U.H., uniemożliwiły na tym etapie wyjaśnienia sprawy ocenę przez Sąd, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego wyszczególnionych w zarzutach podniesionych w pkt 1a i 1b petitum skargi.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję (pkt 1 sentencji wyroku) – a to z uwagi na naruszenie prawa materialnego, tj. art. 272 ust. 5 pr.wod. i § 8 pkt 1 rozporządzenia RM, które miało wpływ na wynik sprawy, oraz z powodu naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7 art. 77 § 1, art. 79a, art. 80 i art. 81 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) – uwzględniając poniesiony przez Skarżącego koszt wpisu (102 zł), koszt opłaty skarbowej (17 zł) oraz wynagrodzenie za czynności radcy prawnego ustalone według stawek minimalnych (900 zł) – łącznie: [...] zł.
Rozpatrując ponownie sprawę, Organ powinien uwzględnić powyższe wskazania i oceny prawne, a przede wszystkim ustalić, czy Skarżący odprowadza do wód - wody opadowe i roztopowe w ramach otwartego lub zamkniętego systemu kanalizacji deszczowej, o jakim mowa w art. 272 ust. 5 pr.wod. Dopiero w razie pozytywnego rozstrzygnięcia tej wątpliwości, Organ powinien zwrócić się do Skarżącej o złożenie oświadczenia o ilości wód opadowych lub roztopowych faktycznie odprowadzonych do kanalizacji deszczowej ze wskazanej lokalizacji, w przyjętym okresie rozliczeniowym (III kwartał 2018 r.), i na jego podstawie ustalić przedmiotową opłatę zmienną. (Jedynie w przypadku niezłożenia przez Skarżącego, pomimo wezwania, wymaganego oświadczenia albo jego oczywistej nierzetelności oraz w razie niemożności ustalenia na podstawie pomiarów ilości rzeczywiście odprowadzonych do wód - wód opadowych lub roztopowych, dopuszczalne byłoby, w drodze wyjątku, ustalenie ilości tych wód przez organ metodą szacunkową, z tym że nie w oparciu o dane z pozwolenia wodnoprawnego, ale dane statystyczne, jakimi dysponuje np. IMiGW). Jeżeli natomiast Organ stwierdzi, że Skarżąca nie odprowadza w ogóle do wód - wód opadowych lub roztopowych, bądź też odprowadza je, lecz nie z wykorzystaniem ww. systemu kanalizacji deszczowej, postępowanie administracyjne w kontrolowanej sprawie powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło