V SA/Wa 67/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi M.S.A. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu opłaty za zmianę koncesji na prowadzenie kasyna gry: oddala skargę. Decyzją z dnia (...) października 2017 r. nr (...) Minister Rozwoju i Finansów, po zakończeniu postępowania przetargowego ogłoszonego zawiadomieniem z dnia (...) grudnia 2016 r. nr (...) i przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia koncesji na prowadzenie kasyna gry w województwie (...), udzielił 4 koncesji na prowadzenie kasyna gry. Jedną z nich była koncesja M. S.A. (dalej Spółka) na prowadzenie kasyna gry w C. przy ul. (...). Następnie, uwzględniając wniosek spółki, decyzją z dnia (...) czerwca 2018 r. nr (...) Minister Finansów zmienił decyzję z dnia (...) października 2017 r. nr (...) w części dotyczącej udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry w C. w zakresie liczby gier urządzanych w kasynie. W ww. decyzji Minister Finansów zezwolił spółce także na powiększenie do 254 m2 powierzchni przeznaczonej bezpośrednio na prowadzenie gier w kasynie gry w C. przy ul. (...), z uwzględnieniem postanowień zawartych w decyzji Ministra Finansów z dnia (...) kwietnia 2018 r. W dniu (...) czerwca 2018 r. do Ministra Finansów wpłynął wniosek spółki o uchylenie w całości decyzji Ministra Finansów z dnia (...) kwietnia 2018 r. nr (...), zmieniającej decyzję z dnia (...) października nr (...) w części dotyczącej udzielenia Spółce koncesji na powadzenie kasyna gry w C. w zakresie miejsca prowadzenia kasyna gry. Minister Finansów decyzją z dnia (...) lipca 2018 r. nr (...), uchylił decyzję z dnia (...) kwietnia 2018 r. Następnie w dniu (...) lipca 2018 r. do Ministerstwa Finansów wpłynął wniosek Spółki o zwrot uiszczonej opłaty za zmianę decyzji z dnia (...) października 2017 r. nr (...). We wniosku spółka wskazała, że w związku z uchyleniem przez Ministra Finansów decyzji zmieniającej z dnia (...) kwietnia 2018 r. nr (...), zmiana koncesji w sposób w niej określony nie wystąpi, co skutkuje koniecznością zwrotu uiszczonej opłaty w wysokości 17.896 zł. Decyzją z dnia (...) sierpnia 2018 r. (...) Minister Finansów odmówił zwrotu opłaty koncesji. Pismem z dnia (...) września 2018 r. Spółka złożyła odwołanie od powyższej decyzji zarzucając, że odmowa zwrotu przedmiotowej opłaty jest sprzeczna z istotą obowiązujących przepisów. Dodatkowo Spółka zarzuciła, że: • w prawie podatkowym obowiązuje zasada ścisłego i zawężającego interpretowania ciężarów i obowiązków nakładanych na podatników, natomiast Minister Finansów uznając, że kwestionowana przez Spółkę opłata jest należna za samo dokonanie czynności urzędowej w postaci zmiany zezwolenia (koncesji) na prowadzenie kasyna gry dokonał nieuprawnionej, rozszerzającej interpretacji normy zawartej w art. 68 ust. 1. pkt 4 ustawy o grach hazardowych, • gdyby zamiarem ustawodawcy było tak szerokie rozumienie wskazanej normy, to winna ona raczej sprowadzać się do następującej postaci: "Podmiot urządzający gry hazardowe uiszcza opłatę: 1)..., ..., 4) za wydanie decyzji o zmianie koncesji lub zezwolenia;", albo nawet (analogicznie, jak uczyniono w art. 68 ust. 1. pkt 4 ustawy o grach hazardowych)-4 za rozpatrzenie wniosku o zmianę koncesji lub zezwolenia;" - a nie, jak to jest faktycznie zawarte w ustawie: "...4) za zmianę koncesji lub zezwolenia;", • przyjęta przez Ministra Finansów interpretacja stoi w oczywistej sprzeczności z zasadą słuszności. Uznając bezzasadność wniesionego odwołania Minister Finansów decyzją z dnia (...) listopada 2018 r. nr (...) utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu własnej decyzji organ II instancji przywołał m.in. następujące okoliczności faktyczne i prawne: Ponowna analiza przedmiotowej sprawy, z uwzględnieniem argumentacji przedstawionej przez Spółkę, nie pozwala stwierdzić, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest sprzeczne z istotą obowiązujących przepisów. Organ I instancji dokonał bowiem prawidłowej wykładni przepisu art. 68 ust. 1. pkt 4 ustawy o grach hazardowych i zasadnie odmówił zwrotu opłaty za zmianę koncesji. W zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalono, że przepisy prawa materialnego określone w ustawie o grach hazardowych dają organowi podstawę do poboru opłaty za zmianę koncesji z dnia (...) października 2017 r. nr (...) w zakresie miejsca prowadzenia kasyna gry. W myśl art. 68 ust. 1. pkt 4 ustawy o grach hazardowych, podmiot urządzający gry hazardowe uiszcza bowiem opłatę za zmianę koncesji lub zezwolenia. Poboru opłaty w myśl art. 68 ust. 4 pkt 3 ww. ustawy dokonuje organ udzielający koncesji lub zezwolenia. Opłata ta wynosi 400% kwoty bazowej, o czym stanowi art. 69 ust. 1a pkt 1 cyt. ustawy. W przedmiotowej sprawie decyzją z dnia (...) kwietnia 2018 r. nr (...) Minister Finansów, zgodnie z wnioskiem Spółki, dokonał zmiany udzielonej Spółce koncesji na prowadzenie kasyna gry w C. Za dokonanie tej zmiany, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami, Spółka wniosła stosowną opłatę. Spółka wskazała, że w związku z uchyleniem przez Ministra Finansów ww. decyzji, nie doszło do określonej w niej zmiany koncesji, co skutkuje koniecznością zwrotu uiszczonej opłaty w wysokości 17.896 zł. W ocenie spółki kwestie związane z przedmiotową opłatą, na podstawie art. 8 ustawy o grach hazardowych, rozstrzygane są w oparciu o przepisy ustawy Ordynacja podatkowa i obowiązującą zasadę ścisłego i zawężającego interpretowania ciężarów i obowiązków nakładanych na podatników. W ocenie organu odwoławczego o zakresie stosowania przepisów Ordynacja podatkowa decyduje charakter poszczególnych zagadnień oraz przepisy materialne regulujące te zagadnienia. Zgodnie z art. 120 ustawy Ordynacja podatkowa, organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. Oznacza to, że podejmują tylko takie czynności, do których są umocowane wyraźnym przepisem prawa i tylko w zakresie upoważnienia. Tak więc, aby przychylić się do wniosku Spółki i tym samym zwrócić jej opłatę wniesioną za zmianę koncesji z dnia (...) października 2017 r. (...) w zakresie miejsca prowadzenia kasyna gry, organ musiałby oprzeć się na konkretnym przepisie prawa, wskazującym na konieczność dokonania takiej czynności. Tymczasem przepisy ustawy o grach hazardowych nie nakładają na Ministra Finansów takiego obowiązku. Zdaniem organu II instancji opłata wnoszona jest za dokonanie czynności urzędowej, którą jest zmiana koncesji, a nie za jej "wykorzystanie", jak sugeruje to Spółka. Ze stanu faktycznego sprawy wynika, że Spółka uzyskała zmianę koncesji w zakresie miejsca prowadzenia kasyna gry i z tego tytułu wniosła stosowną opłatę. Podjęcie decyzji, czy spółka zamierza skorzystać z dokonanej przez organ zmiany koncesji leży w jej własnej gestii. W świetle powyższego nie można się zgodzić się z twierdzeniem Spółki, że żądanie opłaty za zamianę koncesji w przypadku, gdy nie doszło do określonej w niej zmiany, stanowi nieuprawnioną i rozszerzającą interpretację normy zawartej w art. 68 ust. 1 pkt 4 ustawy o grach hazardowych. Decyzję organu II instancji zaskarżyła M. S.A. z siedzibą w W. zarzucając jej: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 68 ust. 1 pkt 4 ustawy o grach hazardowych poprzez jego błędną wykładnię polegającą na odmowie zwrotu opłaty uiszczonej za zmianę koncesji w zakresie miejsca prowadzenia kasyna gry mimo, iż do rzeczonej zmiany nie doszło, bowiem decyzja o zmianie koncesji została uchylona. 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: a) art. 121 ust. 1 ordynacji podatkowej w związku z art. 8 ustawy o grach hazardowych poprzez naruszenie zasady zaufania do organów w sytuacji odmowy zwrotu opłaty pobranej na podstawie art. 68 ust. 1 pkt 4 ustawy o grach hazardowych pomimo uchylenia decyzji będącej podstawą do jej uiszczenia. b) art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez utrzymanie w mocy decyzji z dnia (...).08.2018 r. (znak (...)) w sytuacji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów, co winno skutkować uchyleniem tej decyzji i orzeczeniem co do istoty sprawy. Podnosząc powyższe skarżąca wniosła o: a) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa w związku z art. 135 ppsa, o uchylenie zaskarżonej Decyzji Ministra Finansów z dnia (...) listopada 2018 r. [znak: (...)]. b) na podstawie art. 200 ppsa, o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Sąd zauważył co następuje: Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stosownie do art. 68 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. 2018 r. poz. 165 tekst jednolity z późn. zm., dalej także jako: u.g.h.) podmiot urządzający gry hazardowe uiszcza opłatę za zmianę koncesji lub zezwolenia. Podmiotem, który wystąpił z takim wnioskiem w sprawie niniejszej była skarżąca M. S. A. w W.. Konsekwencją tegoż wniosku było wydanie przez Ministra Finansów (dalej także jako: organ) decyzji z dnia (...) kwietnia 2018 r. nr (...) zmieniającej wcześniej wydaną decyzję mocą, której skarżąca uzyskała koncesję na prowadzenie kasyna gry w C. przy ulicy (...). Decyzja zmieniająca (z dnia (...) kwietnia 2018r.) określiła nowe miejsce prowadzenia kasyna gry w lokalu mieszczącym się w C. przy (...). Za ww. zmianę spółka uiściła wymaganą opłatę w wysokości 17896 zł. W dniu (...) czerwca 2018 r. wpłynął wniosek skarżącej o uchylenie w całości decyzji organu z dnia (...) kwietnia 2018 r. (o której wyżej mowa). W następstwie ww. wniosku Minister Finansów decyzją z dnia (...) lipca 2018 r. nr (...) uchylił decyzję z dnia [...] kwietnia 2018 r. Na tle powyższego stanu faktycznego prawidłowo ustalonego przez organ i nie kwestionowanego przez skarżącą powstała rozbieżność co do wykładni cytowanego wyżej art. 68 ust. 1 pkt 4 u.g.h. i mającego zastosowanie w sprawie. Organ wskazywał bowiem (mówiąc najkrócej), iż opłata wnoszona jest za dokonanie czynności urzędowej, którą jest zmiana koncesji, a nie za jej wykorzystanie. To wykorzystanie zależy wyłącznie od strony. Z kolei skarżąca podnosiła, iż rozumienie powyższego przepisu w sposób sugerowany przez organ byłoby do zaakceptowania gdyby miał on inne brzmienie tzn. np. "podmiot urządzający gry hazardowe uiszcza opłatę za wydanie decyzji o zmianie koncesji lub zezwolenia, albo za rozpatrzenie wniosku o zmianę koncesji lub zezwolenia". Zdaniem sądu interpretacja omawianego przepisu sugerowana przez skarżącą jest wadliwa. Opłata, o której mowa w art. 68 ust. 1 pkt 4 czyli opłata za zmianę koncesji lub zezwolenia jest uiszczana w każdym przypadku gdy wydawana jest przez organ decyzja w tym przedmiocie i to niezależnie od tego czy strona (adresat tej decyzji) korzysta z takiej zmiany czy też nie, a nadto niezależnie od tego czy taka decyzja (zmieniająca) jest następnie uchylana, bądź w inny sposób modyfikowana przez właściwy organ. Zmiana koncesji lub zezwolenia wiąże się zawsze z koniecznością wydania decyzji w tym przedmiocie, co skutkuje obowiązkiem uiszczenia stosownej opłaty, która nie podlega zwrotowi niezależnie od zaistnienia zdarzeń faktycznych i prawnych, o których mowa powyżej. Stąd zarzut naruszenia art. 68 ust. 1 pkt 4 u.g.h. nie mógł być uznany za zasadny, co skutkowało także koniecznością uznania za bezpodstawne zarzutów naruszenia przepisów postępowania wskazanych w skardze. Podstawą wyroku był art. 151 p.p.s.a.