VI SA/Wa 20/19
WyrokWSA w Warszawie2019-06-05
Skład orzekający: Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel pojazdu, który nie udowodnił, że nie był jego posiadaczem w dniu popełnienia naruszenia obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, ponosi odpowiedzialność za nałożoną karę pieniężną?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracyjne prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo materialne. Właściciel pojazdu ponosi odpowiedzialność za nałożoną karę pieniężną, jeśli nie udowodnił, że w dniu popełnienia naruszenia nie był jego posiadaczem, a jedynie sporadycznie korzystał z pojazdu lub użyczał go innym osobom, które również nie były w stanie jednoznacznie wskazać, kto faktycznie kierował pojazdem w momencie naruszenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na P. T. za przejazd pojazdem ciężarowym z przyczepą po płatnym odcinku drogi krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Skarżący kwestionował swoją odpowiedzialność, twierdząc, że pojazd był użyczony innym osobom, które mogły być jego posiadaczami w dniu naruszenia. Organy administracyjne uznały skarżącego za odpowiedzialnego jako właściciela pojazdu, ponieważ nie udowodnił on przeniesienia posiadania pojazdu na inne osoby.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant ref. staż. Patrycja Młynarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi P. T. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego (w skrócie: GITD) decyzją z [...] października 2018 r. nr [...], działając na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 189a § 2, art. 189e i art. 189f § 1 pkt 1 i 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 poz. 2096, dalej: k.p.a.), art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2, art. 13k ust. 4 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2068 z późn. zm., dalej: u.d.p.) oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 890 z późn. zm.), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2200 z późn. zm., dalej: u.t.d.), po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez P. T. (dalej: skarżący), utrzymał w mocy własną decyzję z [...] marca 2018 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 1 500 zł.
Do wydania przedmiotowej decyzji doszło w oparciu o następujące ustalenia:
Decyzją GITD z [...] marca 2018 r. nr [...] nałożono na P. T. karę pieniężną w wysokości 1 500 zł za wykonywanie przejazdu po drodze krajowej, wymienionej w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej, bez uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w dniu [...] lipca 2017 r. o godzinie [...] urządzenie kontrolne zainstalowane na bramownicy nr [...] znajdującej się w pasie drogowym płatnego odcinka drogi ekspresowej [...] (połączenie z drogą krajową nr [...]) – [...] (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]) zarejestrowało przejazd pojazdu samochodowego o numerze rejestracyjnym [...] (rodzaj: SAMOCHÓD CIĘŻAROWY) poruszającego się wraz z przyczepą o numerze rejestracyjnym [...] Przejazd został udokumentowany zdjęciem z urządzenia kontrolnego zainstalowanego na bramownicy i zapisany pod numerem ewidencyjnym [...].
W wyniku kontroli stacjonarnej stwierdzono, iż w ww. pojeździe nie znajdowało się urządzenie pokładowe viaBox, służące do uiszczania opłat elektronicznych, a wskazany pojazd nie został zarejestrowany w krajowym systemie elektronicznego poboru opłat. Skutkowało to naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ponadto z informacji zgromadzonych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców wynikało, że dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów wynosiła 3780 kg, w tym pojazdu - 3030 kg, a przyczepy - 750 kg, właścicielem pojazdu w chwili powstania naruszenia był skarżący.
Odcinek drogi ekspresowej [...] (połączenie z drogą krajową nr [...]) – [...] (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]), po którym ustalono poruszanie się kontrolowanego zespołu pojazdów w dniu [...] lipca 2017 r. został wyszczególniony w załączniku nr 1 pkt 12 lit. e do rozporządzenia Rady Ministrów
z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej.
Od powyższej decyzji skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym zaskarżonej decyzji zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, iż osobą odpowiedzialną za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu wykonywanego pojazdem o numerze rejestracyjnym [...], jest właściciel pojazdu, a nie osoba, która faktycznie władała pojazdem. Tym samym przypisano odpowiedzialność skarżącemu, bez wyjaśnienia, kto winien zostać ukarany w niniejszej sprawie.
W piśmie z 23 stycznia 2018 r. skarżący wskazał, iż oprócz niego w okresie letnim 2017 r. z ww. pojazdu korzystał jeszcze A. T. oraz M. T.. W związku z powyższym, wszczęcie postępowania winno zostać poprzedzone ustaleniem osoby, która w korzystała z drogi używając do tego pojazdu skarżącego.
Skarżący podniósł, że ustanowił na rzecz ww. osób ustną umowę użyczenia pojazdu. Dlatego byli oni posiadaczami tego pojazdu w okresie letnim 2017 r.
Z uwagi na znaczny upływ czasu skarżący nie był w stanie wskazać, która z tych osób mogła w tym czasie użytkować pojazd (A. T., M. T., czy też on sam). Wskazane osoby również nie były w stanie określić, która z nich w tym okresie korzystała z pojazdu. Jednakże każda z nich przyznawała, że w okresie tym samochód był przez nich eksploatowany. Na potwierdzenie powyższego faktu do wniosku załączono ich oświadczenia, w których potwierdzili, iż w okresie letnim 2017r, użytkowali pojazd o numerze rejestracyjnym [...]. Tym samym organ powinien przeprowadzić pełne ustalenia mające na celu wskazanie, kto powinien być adresatem decyzji. Zdaniem skarżącego, organ oprócz faktu - iż jest on właścicielem pojazdu, za przejazd którego należało uiścić opłatę elektroniczną - nie uprawdopodobnił, ani też nie dopełnił wszelkich czynności, które mogły świadczyć, iż jest on osobą, która w danym dniu prowadziła oraz użytkowała pojazd. Jak bowiem wynika ze złożonych oświadczeń, nie ma 100 % pewności co do tego, kto był posiadaczem pojazdu, gdyż w okresie letnim 2017 r. korzystały z niego trzy osoby.
Organ dopuścił dowód z dokumentu - pisma Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad z 30 marca 2018 r. dotyczącego oznakowania w dniu przejazdu drogi ekspresowej [...] na odcinku [...] tabliczkami informacyjnymi [...]. Znaki informujące o konieczności uiszczania opłaty elektronicznej były umieszczone prawidłowo. Ponadto, wskazane w piśmie zarządcy drogi przeprowadzone kontrole ustawienia tabliczek [...] nie wykazały w tym zakresie nieprawidłowości.
Podczas przesłuchania w dniu [...] września 2018 r., A. T. (ojciec skarżącego) wskazał, że nie pamięta, czy w dniu [...] lipca 2017 r. był posiadaczem pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] i czy go używał w tym dniu. Nie jest posiadaczem takiego pojazdu i nie pamięta, aby go używał. Wyjaśnił, że czasami zdarza się, że korzysta z ww. pojazdu w sytuacji kryzysowej, darmowej, specjalnej. Czasami jeździ pojazdem w dłuższe trasy, ale są to sytuacje sporadyczne.
Również M. T. (brat skarżącego) zeznał, że nie pamięta, nie jest w stanie sobie przypomnieć, czy w dniu [...] lipca 2017 r. był posiadaczem ww. pojazdu. Wyjaśnił, że w różnych celach pożycza od skarżącego ten pojazd, ale nie w dniu [...] lipca 2017 r. Nie została sporządzona żadna umowa najmu. Świadek wskazał, że użycza pojazd od brata okazyjnie, czyli jak jest jakaś potrzeba.
Wskazaną na wstępie decyzją z [...] października 2018 r. GITD nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1500 zł.
W ocenie organu, z całokształtu zebranego materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynikało, że samochód ciężarowy (co ustalono na podstawie danych znajdujących się w CEPiK) o numerze rejestracyjnym [...], niewyposażony w urządzenie viaBox służące do naliczania i uiszczania opłaty elektronicznej, poruszał się wraz z przyczepą w dniu [...] lipca 2017 r. po płatnym odcinku drogi ekspresowej [...] na odcinku [...]. Wobec powyższego, opłata elektroniczna za sporny przejazd nie została uiszczona. Naruszono tym samym określony w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. obowiązek ponoszenia opłaty elektronicznej za przejazd po płatnych odcinkach dróg krajowych. Za takie postępowanie w myśl obecnie obowiązujących przepisów prawa powszechnie obowiązującego należało wymierzyć karę w wysokości 1500 zł. Kara pieniężna,
o której mowa w art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p. została zatem nałożona prawidłowo.
Zdaniem GITD okoliczności podniesione przez skarżącego nie mogły stanowić podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie. Wskazane przez skarżącego okoliczności faktyczne nie wypełniały bowiem przesłanek pozwalających na umorzenie postępowania administracyjnego lub odstąpienie od nałożenia kary, o których w art. 189e i art. 189f§ 1 pkt 1 i 2 k.p.a. Jeżeli skarżący uchybił podstawowym obowiązkom w zakresie uiszczania opłaty elektronicznej, jakimi są: zawarcie umowy z operatorem systemu i nabycie urządzenia viaBox, to w żadnym razie nie można mówić o działaniu siły wyższej w rozumieniu art. 189e k.p.a., czy znikomej szkodliwości czynu w rozumieniu art. 189f § 1 k.p.a.
Organ wywiódł, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika, aby skarżący lub M. T. byli posiadaczami pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] w dniu [...] lipca 2017 r. Żadna ze wskazanych przez skarżącego osób na przesłuchaniu, nie potwierdziła ponad wszelką wątpliwość faktu korzystania z ww. pojazd w tym dniu. Przesłuchiwani wskazali, iż nie pamiętają takiej okoliczności. Dlatego GITD przyjął, że podmiotem odpowiedzialnym za powstałe naruszenie jest właściciel pojazdu - skarżący, ponieważ nie udowodnił, że w dniu [...] lipca 2017 r. nie był posiadaczem ww. pojazdu.
GITD wyjaśnił przy tym, że z art. 13k ust. 4 u.d.p. wynika, iż ustawodawca wiąże odpowiedzialność za nieuiszczenie opłaty elektronicznej z właścicielem pojazdu. Wyjątkiem od tej reguły jest przypisanie odpowiedzialności podmiotowi, na którego przeniesiono posiadanie pojazdu, przy czym ta odpowiedzialność zajdzie tylko wtedy, gdy właściciel przeniesie posiadanie pojazdu na inny podmiot. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, co potwierdziły zeznania świadków.
Konkludując GITD stwierdził, że korzystający z drogi krajowej, wykonując przejazd w ustalonym powyżej stanie faktycznym, był zobowiązany do uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. Powyższy obowiązek nie został dopełniony. Skarżący nie posiadając urządzenia viaBox w pojeździe, dopuścił do poruszania się pojazdu po odcinku dróg krajowych, na których pobiera się opłatę elektroniczną. Dlatego organ prawidłowo ocenił materiał dowodowy i nałożył karę pieniężną w wysokości 1500 zł w myśl art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p.
P. T. zaskarżył powyższą decyzję do Sądu, wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił:
1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu za udowodnione, że skarżący odpowiadał za wykonywanie przejazdu po drodze krajowej z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty, w sytuacji gdy skarżący wskazał dwóch możliwych kierujących, którym użyczał pojazd i byli w posiadaniu pojazdu, a którzy wskazywali na fakt użyczenia pojazdu od skarżącego w okresie letnim ale nic byli w stanie jednoznacznie wskazać czy akurat korzystali z pojazdu w dniu [...] lipca 2017 r. - jednocześnie nie zaprzeczając takiej możliwości, co skutkować wino jednoznacznym ustaleniem przez organ faktycznego posiadacza pojazdu na dzień [...] lipca 2017 r., a zatem osoby odpowiedzialnej za naruszenie przepisów, a nieczynieniem przez organ założeń, że to właściciel nie udowodnił, iż nie był posiadaczem pojazdu w tym dniu;
2. naruszenie prawa materialnego tj. art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13ha ust. 1 pkt 2, a art. 13k ust.4 u.d.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że to skarżący jako właściciel pojazdu był jednocześnie posiadaczem pojazdu, a zatem ponosi odpowiedzialność za naruszenie przepisów, a w konsekwencji zobowiązany jest do zapłaty kary pieniężnej;
3. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. mających wpływ na wynik postępowania, polegające na przyjęciu za udowodnione, że to skarżący odpowiadał za wykonywanie przejazdu po drodze krajowej z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty, w sytuacji poczynienia takiego ustalenia w oparciu o niewyczerpujący materiał dowodowy (bowiem bez przesłuchania skarżącego i bez jednoznacznego ustalenia w trakcie przesłuchania świadków faktycznego posiadacza pojazdu na dzień [...] lipca 2017 r. zwłaszcza, że świadkowie faktu posiadania na ten dzień nie wykluczyli), a ograniczając się
w rzeczywistości do domniemania posiadania pojazdu przez skarżącego jako właściciela - co godzi nadto w zasadę swobodnej oceny dowodów naruszając art. 80 k.p.a., w sposób który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem ustalenie stanu faktycznego zgodnie z zasadą dochodzenia do prawdy materialnej, mogło doprowadzić do ustaleń, że skarżący nie ponosi odpowiedzialności za powołane naruszenie zwłaszcza, że ewentualne wątpliwości dotyczące stanu faktycznego
w myśl zasady pogłębiania zaufania do organów państwa, nie mogą być rozstrzygane na niekorzyść obywatela;
4. naruszenie przepisów postępowania przez niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji będącej przedmiotem ponownego rozpatrzenia podczas gdy zachodziły przesłanki do jej uchylenia.
W uzasadnieniu rozwinął zgłoszone zarzuty.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skargę należało oddalić, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie naruszają prawa. W działaniu organu Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. Podejmując to rozstrzygnięcie GITD spełnił reguły postępowania administracyjnego przewidziane w art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada kryteriom art. 107 § 3 k.p.a.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy, o dopuszczalnej masie całkowitej (dmc) powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej.
W myśl art. 13ha ust. 1 u.d.p. opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, (opłata elektroniczna), jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6. Wysokość tej opłaty ustala się jako iloczyn liczby kilometrów przejazdu i stawki tej opłaty za kilometr dla danej kategorii pojazdu (art. 13 ha ust. 2 u.d.p.). Co do zasady uiszczenie opłaty elektronicznej następuje w systemie elektronicznego poboru opłat, zgodnie z art. 13i (art. 13hc ust. 1 u.d.p.). Zasadą jest również, że pobranie tej opłaty następuje poprzez urządzenie instalowane w tym celu w pojeździe samochodowym. Obowiązek oferowania takiego urządzenia (na potrzeby pobierania opłat) spoczywa na podmiotach pobierających opłaty z wykorzystaniem systemów elektronicznego poboru, zgodnie z art. 13i ust. 3 u.d.p.
Kierujący pojazdem samochodowym wyposażonym w urządzenie na potrzeby pobierania opłat elektronicznych, z mocy art. 13i ust. 4a ustawy u.d.p., obowiązany jest do wprowadzenia do urządzenia prawidłowych danych o kategorii pojazdu,
o której mowa w art. 13ha ust. 3 u.d.p. (odpowiednia kategoria pojazdu).
Zasady wnoszenia opłat elektronicznych oraz ich rozliczania reguluje wydane na podstawie art. 40a ust. 5 u.d.p. rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju
z 27 sierpnia 2015 r. w sprawie wnoszenia i rozliczania opłat elektronicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1406).
Stosownie do treści art. 13k ust. 1 u.d.p. za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, wymierza się karę pieniężną w wysokości: 500 zł - w przypadku zespołu pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony złożonego z samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz przyczepy (pkt 1), 1500 zł - w pozostałych przypadkach (pkt 2).
W myśl art. 13l ust. 1 u.d.p. do kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej, w tym kontroli używanego w pojeździe urządzenia, o którym mowa
w art. 13i ust. 3, jeżeli jest ono wymagane, oraz urządzenia, o którym mowa w art. 16l ust. 1, a także nałożenia i pobierania kar pieniężnych, o których mowa w art. 13k, jest uprawniony Główny Inspektor Transportu Drogowego.
Bezsporne w niniejszej sprawie jest, że dopuszczalna masa całkowita (dmc) skontrolowanego zespołu pojazdów, składającego się z ww. pojazdu samochodowego – ciężarowego i przyczepy, pozostającego w dyspozycji skarżącego, przekraczała 3,5 t. Wynosiła bowiem 3780 kg (w tym pojazdu samochodowego – 3030 kg i przyczepy 750 kg). Pojazd/zespół pojazdów nie podlegał też zwolnieniom, o których mowa w art. 13 ust. 3a u.d.p.
Nałożona kara pieniężna dotyczyła przejazdu w dniu [...] lipca 2017 r.(o godz. [...]) ww. odcinkiem drogi krajowej [...] (połączenie z drogą krajową nr [...]) – [...](skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]), na którym pobiera się opłatę elektroniczną. W pojeździe nie było zainstalowanego urządzenia pokładowego do poboru opłaty elektronicznej viaBox, przy wykorzystaniu którego uiszczenie takiej opłaty może nastąpić; skarżący nie zawarł umowy z operatorem na korzystanie
z takiego urządzenia. Nie mógł zatem w tych warunkach opłaty tej uiścić. Dowodzi tego zapis ewidencyjny na bramownicy nr [...].
Zarzuty skargi zmierzały w swej istocie do poważenia stanowiska GITD, który uznał, że karę pieniężną za niedopełnienie ww. obowiązku należało nałożyć na skarżącego – P. T. i stwierdzenia, iż organ nie ustalił ponad wszelką wątpliwość kto był posiadaczem pojazdu w momencie popełnienia naruszenia
i niezasadnie w tej sytuacji przyjął, że odpowiedzialność za popełnione naruszenie ponosi właściciel pojazdu.
Stanowisko to jest nieuprawnione.
Zgodnie z art. 13k. ust. 4 u.d.p. kary pieniężne, o których mowa w ust, 1 oraz ust. 2 pkt 2, wymierza się właścicielowi pojazdu samochodowego, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, a jeśli pojazdem jest zespół pojazdów to właścicielowi pojazdu złączonego z przyczepą lub naczepą. Jeżeli właściciel nie jest posiadaczem pojazdu to kary nakłada się na podmiot, na rzecz którego przeniesiono posiadanie tego pojazdu.
Dowodem potwierdzającym wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej jest zapis ewidencyjny utworzony w Systemie Elektronicznego Poboru Opłat po zarejestrowaniu przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Zapis ewidencyjny zawiera m.in. informacje o: czasie zarejestrowania naruszenia, lokalizacji urządzenia, które zarejestrowało naruszenie, opis zarejestrowanego naruszenia, dane identyfikacyjne pojazdu, a także informacje na temat właściciela pojazdu, którym popełniono naruszenie. Integralną częścią zapisu ewidencyjnego jest dokumentacja fotograficzna.
Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach administracyjnych wynika, że właścicielem pojazdu jest skarżący P. T.. Nadto, zgodnie
z informacjami uzyskanymi z Systemu Elektronicznego Poboru Opłat wynika, że nie została przez skarżącego zawarta umowa z pobierającym opłatę na kontrolowany pojazd.
W konsekwencji, GITD prawidłowo wskazał w zaskarżonej decyzji, opierając się na materiale dowodowym zgromadzonym w przedmiotowej sprawie, iż nastąpiło naruszenie w postaci nieuiszczenia stosownej opłaty elektronicznej za przejazd po płatnym odcinku drogi krajowej, a skarżący nie przedstawił jednoznacznych dowodów świadczących o tym, że to nie on użytkował pojazd w dniu [...] lipca 2017 r.
Jednocześnie, odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących błędnego ustalenia osoby korzystającej z pojazdu w dniu stwierdzonego naruszenia oraz oparcia rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym, Sąd uznał je za bezzasadne. W aktach administracyjnych dołączonych do niniejszej sprawy bowiem znajdują się oświadczenia i zeznania A. T. oraz M. T., wskazujące na to, iż mogli oni korzystać z pojazdu skarżącego w dniu popełnienia naruszenia, gdyż korzystali z niego w okresie letnim 2017 r. Jednakże z tych dokumentów wynikało, że nie pamiętali oni, czy korzystali z pojazdu skarżącego konkretnie w dniu [...] lipca 2017 r. Obaj stwierdzili również, że korzystają z tego pojazdu sporadycznie, gdy jest taka potrzeba.
Tym samym, zasadnie GITD uznał, że w niniejszej sprawie nie doszło do przeniesienia posiadania pojazdu o numerze rejestracyjnym [...]. Ponadto na stronie postępowania spoczywa ciężar dowodowy, w postaci udowodnienia faktu przeniesienia własności/posiadania pojazdu samochodowego na inny podmiot. Skarżący nie załączył do akt postępowania stosownej umowy, a zatem nie udowodnił faktu przeniesienia własności pojazdu samochodowego na inny podmiot. Nie zmienia tego nawet oświadczenie złożone w toku administracyjnym sprawy, że zwyczajowo wśród członków rodziny nie zawiera się umów użyczenia pojazdu, mających poświadczyć przeniesienie posiadania pojazdu. Fakt, że przesłuchani świadkowie potwierdzili, że korzystali okazjonalnie z pojazdu, miał istotne znaczenie dla ustalenia, jaki podmiot powinien być adresatem zaskarżonej decyzji. M. T. oraz A. T. bowiem – jak wynika z ich zeznań - byli jedynie dzierżycielami pojazdu (kto rzeczą faktycznie włada za kogo innego jest dzierżycielem - art. 338 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, opubl. Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Zatem właścicielem, a w konsekwencji - wobec niewskazania wprost kierującego pojazdem w dniu [...] lipca 2017 r. - był skarżący i to on został prawidłowo ustalony jako strona postępowania administracyjnego i podmiot, na który należało nałożyć karę za niedopełnienie ustawowego obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej.
Wszystkie podmioty, którym nie można przypisać statusu posiadacza pojazdu, nawet jeżeli podmioty te można byłoby zaliczyć do kategorii korzystających z dróg publicznych pozostają poza zakresem zastosowania sankcji z art. 13k ust. 4 u.d.p.
Podkreślenia wymaga, że posiadanie charakteryzuje się pewnego rodzaju trwałością, dlatego sporadyczne, incydentalne skorzystanie z rzeczy nie może być uznane za posiadanie. W niniejszej sprawie, mając na uwadze zeznania złożone przez A. T. oraz M. T. o krótkotrwałym, sporadycznym korzystaniu z pojazdu skarżącego nie można uznać, że nie był skarżący posiadaczem pojazdu w chwili zarejestrowania naruszenia.
In fine, odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego zaniechania przesłuchania skarżącego w charakterze świadka na okoliczność faktycznego posiadania pojazdu w dniu [...] lipca 2017 r. wyjaśnić należy, że stosownie do treści art. 86 k.p.a., dowód z przesłuchania strony może być przeprowadzony przez organ w sytuacji gdy po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. W niniejszej sprawie GITD dysponował innymi dowodami stwierdzającymi okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy (informacji zarejestrowanych w ramach kontroli stacjonarnej, danych zawartych w bazie CEPiK, pisma pełnomocnika skarżącego z 6 czerwca 2018 r., protokołów przesłuchania świadków z [...] września 2018 r., pisma Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad z 30 marca 2018 r.) - zebranymi w toku prowadzonego postępowania administracyjnego i prawidłowo ustalił na ich podstawie stan faktyczny, będący podstawą orzekania w sprawie.
Wbrew zarzutom skargi Sąd nie dopatrzył się w sprawie naruszenia przez organ żadnego z wymienionych w niej przepisów w stopniu mogącym zaważyć na treści podjętego rozstrzygnięcia i jego ocenie przez Sąd. Organ wyjaśnił i zajął stanowisko w kwestii zastosowania w tej sprawie przepisów Działu IVa Kpa – Administracyjne kary pieniężne (por. pełną treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji).
Wobec powyższego, nie znajdując powodów dla uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło