I SA/Ol 332/19
WyrokWSA w Olsztynie2019-06-06
Skład orzekający: Wiesława Pierechod, Renata Kantecka, Ryszard Maliszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne, biorąc pod uwagę sytuację majątkową, rodzinną i zdrowotną wnioskodawcy?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ rentowy prawidłowo ocenił sytuację majątkową i rodzinną wnioskodawcy, który pomimo trudnej sytuacji zdrowotnej i wieku, posiadał dochód pozwalający na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych oraz majątek, z którego należności mogły być dochodzone. Odmowa umorzenia mieściła się w granicach uznania administracyjnego organu.Stan faktyczny
Skarżący J. B. złożył wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia, wskazując na brak przesłanek całkowitej nieściągalności oraz wystarczających środków do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Organ podkreślił, że skarżący posiada majątek, z którego należności mogą być dochodzone, a jego dochód z emerytury jest wystarczający. Skarżący w skardze podniósł zarzuty dotyczące błędnego ustalenia stanu majątkowego, swojego wieku, stanu zdrowia oraz pomagania rodzinie, a także zarzut przedawnienia należności.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Wiesława Pierechod (sprawozdawca) Sędziowie sędzia WSA Renata Kantecka sędzia WSA Ryszard Maliszewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Monika Rząp po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 6 czerwca 2019r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek oddala skargę
"[...]" J. B. (dalej jako strona, wnioskodawca, skarżący) złożył do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej jako Zakład) odwołanie od decyzji z "[...]" w sprawie określenia wysokości zadłużenia z tytułu składek wraz z wnioskiem o umorzenie zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. "[...]" Zakład zawiesił postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu składek do czasu rozpatrzenia przez Sąd odwołania od ww. decyzji. "[...]" odwołanie od zaskarżonej decyzji stało się prawomocne. "[...]" po otrzymaniu akt Zakład podjął zawieszone postępowanie w celu rozpatrzenia wniosku o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne.
Oddział po przeprowadzeniu postępowania w sprawie umorzenia decyzją z "[...]", nr "[...]" odmówił wnioskodawcy umorzenia należności z tytułu składek uzasadniając, że:
- nie wystąpiła w sposób bezsporny żadna z przesłanek uzasadniających uznanie
należności za całkowicie nieściągalne w myśl zapisu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia
13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz. U. z 2019r., poz. 300, dalej jako usus);
- nie wykazano, zgodnie z art. 28 ust. 3a usus, że ze względu na
stan majątkowy i sytuację rodzinną spłata należności wiązałaby się z brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych gospodarstwa domowego strony;
- nie wskazano jednoznacznie, aby powstanie zadłużenia było następstwem
szczególnych zdarzeń;
- nie wykazano, aby przewlekła choroba wnioskodawcy lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiła go możliwości uzyskiwania
dochodu umożliwiającego opłacenie należności.
W złożonym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wnioskodawca wyjaśnił swoją sytuację materialną i ponoszone wydatki z tytułu eksploatacji domu. Poinformował, że po śmierci żony w 1999r. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, ale zamieszkuje wraz z synem i jego rodziną. Wskazał, że nie korzysta z pomocy społecznej. Potwierdził, że ponosi opłaty z tytułu podatku od gruntu, które wyniosły za 2015r. 2.136,00 zł, za 2016 i 2017 r. po 1.781,00 zł i 2018r. 1.851,00 zł. Tytułem opłat eksploatacyjnych opłaca wodę w wysokości 70,00 zł, prąd 175,00 zł rocznie, wywóz śmieci to 46,00 zł kwartalnie, koszt wykupu polisy ubezpieczeniowej na zabudowania i działkę to 400,00 zł rocznie, zakup opału na zimę to kwota 1.500,00 zł rocznie. Dodatkowo wnioskodawca oświadczył, że syn partycypuje w pozostałych kosztach eksploatacyjnych. Do wniosku załączono rachunki. Wskazano na stan zdrowia i czekającą operację prawego biodra, co zdaniem wnioskodawcy uzasadniało prośbę o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, decyzją z dnia "[...]" Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej jako organ) utrzymał w mocy decyzję z dnia "[...]" w sprawie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.
W uzasadnieniu decyzji, organ stwierdził, że dokonał rozpoznania sytuacji rodzinnej i materialnej strony, rodzaju, okresu i wysokości należności oraz przyczyn ich powstania na podstawie wszystkich uzyskanych i przedłożonych do sprawy dokumentów. Wymienił te dokumenty, m. innymi dokumentację medyczną, decyzję w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2018r., kopie faktur opłat za energię elektryczną i innych wydatków, polisę ubezpieczeniową i dowody opłat składki, kopie rachunków ,faktur i paragonów fiskalnych za zakupione leki oraz zaświadczenia z DPS i protokół darowizny.
Organ ustalił, że od 7 lutego 2008r. wnioskodawca ma udokumentowaną trwałą i całkowitą niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym. Pobiera świadczenie emerytalne w kwocie 1.296,26 zł brutto, do wypłaty 1.040,84 zł. Od "[...]" jest wdowcem i samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Zamieszkuje wspólnie
z synem i jego rodziną. Syn częściowo partycypuje w kosztach eksploatacyjnych. Nie korzysta z pomocy społecznej. Jest właścicielem budynku mieszkalnego i budynków gospodarczych oraz garaży, położonych na gruntach o pow. 4600,00 m2. Nie zalega z płatnością podatków. Nie toczy się wobec strony postępowanie egzekucyjne.
Następnie organ przywołał treść art. 28 ust. 3 usus, uznając, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki umorzenia należności z uwagi na ich całkowitą nieściągalność. Wskazano, że w stosunku do strony nie było prowadzone postępowanie upadłościowe ani likwidacyjne. W związku z tym przesłanki, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4 i 4b u.s.u.s, nie zachodzą. Z przyczyn oczywistych, nie ma również zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 1 usus. Zadłużenie wnioskodawcy jest wyższe niż kwota kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Oznacza to, że przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt. 4a usus również nie ma zastosowania.
W ocenie organu nie można także stwierdzić całkowitej nieściągalności. Do dnia złożenia wniosku nie było wobec strony wszczęte postępowanie egzekucyjne.
Strona wskazała, że jest właścicielem majątku nieruchomego (grunt rolny wraz
z zabudowaniami) o pow. 4,60 ha. Zgodnie z art. 26 u.s.u.s dla zabezpieczenia należności z tytułu składek Zakładowi przysługuje hipoteka przymusowa na wszystkich nieruchomościach dłużnika i możliwość dochodzenia tych należności z przedmiotu hipoteki. Możliwości przymusowego dochodzenia zaległości z tytułu składek nie zostały zatem wyczerpane.
W dalszej kolejności organ przytoczył treść § 3 ust. 1 Rozporządzenia
Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie
szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek (Dz. U. z 2003r., nr 141 poz. 1365). Analizując uregulowania prawne dotyczące możliwości umorzenia należności pomimo braku ich całkowitej nieściągalności organ wskazał, że należy brać pod uwagę między innymi to, czy spłata zadłużenia w dłuższym czasie nie spowoduje sytuacji, że po uiszczeniu należności z tytułu składek osoba zobowiązana nie będzie dysponowała środkami niezbędnymi do zachowania podstawowych potrzeb życiowych (np. wyżywienie, ubrania, itp.), czy mają charakter okresowy, czy stały i pogłębiający się. W ocenie organu dochód którym dysponuje wnioskodawca pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Strona pobiera emeryturę w kwocie 1.040,84 zł netto. Po odliczeniu opłat tj. 175,00 zł prąd, 70,00 zł woda, 46,00 zł odpady - razem 291,00 zł kwota, która pozostaje do dyspozycji to 749,84 zł netto. W ocenie organu kwota ta pozwala na zaspokojenie potrzeb jak również pozwala na spłatę pozostałych zobowiązań jak podatki, ubezpieczenie, które nie są comiesięcznym obciążeniem. Ponadto wskazano, że strona zamieszkuje wspólnie z synem i jego rodziną i zgodnie z oświadczeniem syn partycypuje w kosztach z tytułu czynszu i opłat eksploatacyjnych. Tym samym Zakład nie może umarzać należności każdej osobie, która podnosi koszty
związane z utrzymaniem. Brak informacji o zaległościach z tego tytułu. Umorzenie należności jest zastrzeżone dla sytuacji szczególnie trudnych, gdy ze względu na
stan zdrowia, inne względy społeczne i brak szans na uzyskiwanie dochodów nie jest
możliwe wywiązywanie się ze zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Odnosząc się do sytuacji zdrowotnej i czekającej operacji oceniono, że nie powoduje ona utraty źródła utrzymania tj. świadczenia emerytalnego. Zakład nie neguje, że spłata zadłużenia może stanowić pewne obciążenie finansowe. Jednakże zgromadzony w sprawie materiał nie potwierdza w sposób jednoznaczny, że spłata zadłużenia zagrozi egzystencji strony.
Dodatkowo organ wskazał, że zasadna wydaje się w niniejszym przypadku spłata zadłużenia wobec ZUS np. w ramach okresowego układu ratalnego.
Zdaniem organu ograniczone możliwości płatnicze, podnoszone jako jedne
z dwóch głównych argumentów, nie mogą być uznane za przesłankę wystarczającą
do całkowitego umorzenia zaległości. Udzielenie ulgi, w tym umorzenie zaległych składek, nie może być również traktowane jako sposób na rozwiązywanie problemów finansowych zobowiązanego, co skutkuje przerzuceniem ciężarów podatkowych na resztę społeczeństwa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję skarżący wskazał, że posiadane przez niego nieruchomości w postaci gruntów rolnych wraz z zabudowaniami faktycznie od 1995r. przekazał wraz z żoną na rzecz trzech synów, a sobie pozostawili jedynie dom, oborę i szopy i 0,46 arów. Tymczasem organ przyjął, że nadal posiada 4,60 ha.
Skarżący nie zgodził się, z twierdzeniem organu, że niewykazano, aby jego przewlekła choroba przeszkadzała mu w spłacaniu należności. "[...]" skarżący skończył 85 lat, od 7 lutego 2008r. ma udokumentowaną trwałą i całkowitą niezdolność do pracy, porusza się przy pomocy kuli. Cierpi na bóle reumatyczne i bóle stawów, jest po 3 zawałach i leczy się na serce. Podał, że przez 10 lat wychowywał wnuczkę nie pobierając żadnych środków od państwa. Pomagał również innym dzieciom. Wskazał, że ponosi wydatki na: wodę 70 zł za kwartał, prąd 175 zł za miesiąc zimowy i 45 zł w okresie letnim, ok. 1.500 zł za drzewo , 400 zł rocznie na polisy ubezpieczeniowe, wywóź śmieci 46 zł kwartalnie, podatek do gminy 1.948 zł rocznie. Skarżący wniósł o pozytywne załatwienie sprawy. Dodał, że prowadzona przez niego działalność w zakresie usług tartacznych nie przynosiła dochodu, ponadto w stosunku do obowiązku zapłaty składek powinno już nastąpić przedawnienie. Sąd powinien też wziąć pod uwagę wszystkie choroby, dowody na wychowywanie wnuczki i pomaganie innym dzieciom. Skarżący nadmienił, że regularnie płacił składki na ubezpieczenie społeczne do KRUS za siebie i dzieci oraz żonę.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zasady i tryb kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( j.t. Dz.U.z 2018r. poz. 1302 ze zm.).zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a". Sąd administracyjny nie zastępuje organów w merytorycznym rozstrzyganiu sprawy, zatem nie morze orzec o umorzeniu należności z tytułu składek. Stosownie do art. 133 oraz art. 134 p.p.s.a. Sąd dokonuje oceny zaskarżonej decyzji na podstawie akt sprawy, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jej wydania, nie jest przy tym związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kompetencja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do wydawania decyzji w sprawie umarzania należności z tytułu składek wynika z art. 83 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( j.t. Dz. U. z 2019r. poz.300) zwanej dalej w skrócie "u.s.u.s." Zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 3a Zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek. Z ust. 4 art. 83 wynika zaś, że m. in. od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, odwołanie nie przysługuje. Stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego. Nie uchybia ww. normie wydanie decyzji (na skutek wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy umorzenia należności z tytułu składek) przez Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, działającego z upoważnienia Prezesa ZUS. O tym, który Dyrektor , bądź inny pracownik, działający z upoważnienia Prezesa Zakładu i którego Oddziału ZUS rozpoznaje ponownie sprawę, przesądzają wewnętrzne regulaminy ZUS.
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja ZUS o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Podkreślić trzeba, że kwestia istnienia obowiązku i okresów płacenia składek na ubezpieczenie społeczne - zdrowotne, o ile jest sporna między zobowiązanym a ZUS, nie jest i nie może być przedmiotem decyzji o umorzeniu lub odmowie umorzenia należności, a powinna być rozstrzygnięta odrębną decyzją, zaskarżalną do sądu powszechnego. Odnosząc się do argumentacji skargi, że zaległości, których dotyczy odmowa umorzenia powinny ulec przedawnieniu, należy wskazać, że umorzeniu podlegać mogą tylko należności istniejące. Przedawnienie nie jest natomiast argumentem przemawiającym za umorzeniem należności, albowiem w sytuacji, gdy zobowiązania uległy przedawnieniu, postępowanie w przedmiocie ich umorzenia byłoby bezprzedmiotowe.
Z przedłożonych akt sprawy i decyzji ZUS wynika, że kwestia istnienia zadłużenia została rozstrzygnięta decyzją z dnia "[...]", która stała się prawomocna z dniem "[...]". Wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia "[...]" sygn. akt "[...]" ( k.14 akt) oddalono apelację skarżącego od wyroku Sądu Okręgowego z dnia "[...]" sygn. akt "[...]" (k.15 akt), oddalającego odwołanie od ww. decyzji. Zatem sąd administracyjny nie może uznać w niniejszej sprawie, że np. organ rozstrzygał sprawę umorzenia składek bez zbadania, czy nie uległy one przedawnieniu. Wprawdzie w aktach sprawy znajdują się tylko sentencje wyroków, niemniej kwestia przedawnienia z pewnością była badana w postępowaniach przed Sądami Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Niemniej należy wskazać, że z uwagi na upływ czasu stan w zakresie przedawnienia może ulec zmianie i kwestia ta może być podniesiona jako zarzut w postępowaniu egzekucyjnym.
Materialnoprawna możliwość umorzenia należności z tytułu składek przewidziana została w art. 28 ust. 1 i 2 oraz w art. 28 ust. 3a u.s.u.s., a zgodnie z art. 32 u.s.u.s. przepisy dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne stosuje się odpowiednio także do składek zdrowotnych. Brzmienie powołanych przepisów wskazuje, że rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia następuje w ramach uznania administracyjnego. Zatem nawet zaistnienie przewidzianych w cytowanych przepisach przesłanek nie zobowiązuje organu do zastosowania wnioskowanej ulgi. Nadmienić przy tym należy, że ulga taka jest przywilejem, który może być wnioskodawcy przyznany decyzją ale nie jest jego prawem. Oznacza to, iż sądowa kontrola w takich wypadkach sprowadza się do oceny, czy organ wydał decyzję z zachowaniem przepisów postępowania i czy nie przekroczył granic uznania administracyjnego. W szczególności Sąd bada zatem, czy postępowanie przeprowadzono zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, obligującej do podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.) oraz zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), czy dowody oceniono zgodnie z zasadą swobodnej oceny ( art. 80 k.p.a.), czy zapewniony został stronie czynny udział w postępowaniu a decyzje są prawidłowo uzasadnione (art. 107 § 3 k.p.a.).
Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek, mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. W art. 28 ust. 3 u.s.u.s. ustawodawca zawarł zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Tym samym uznać należy, iż jedynie zaistnienie którejkolwiek z ośmiu sytuacji wskazanych w ww. przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności.
W niniejszej sprawie organ wskazał, że nie zaistniały przesłanki całkowitej nieściągalności określone w art. 28 ust. 3 pkt.1-6 u.s.u.s. Organ ustalił, że skarżący osiąga stały miesięczny dochód z emerytury oraz posiada majątek nieruchomy, w stosunku do którego Zakładowi przysługuje hipoteka przymusowa i możliwość dochodzenia należności z przedmiotu hipoteki. Błędne wskazanie na str. 5 decyzji, że jest to nieruchomość o powierzchni 4,6 ha, gdy na str. 3 mowa jest o powierzchni 4 600 m2, nie wpływa na prawidłowość stanowiska, że w sytuacji posiadania przez skarżącego nieruchomości nie można mówić o całkowitej nieściągalności składek.
Stwierdzić należy, że ustawodawca w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. przewidział możliwość umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne pomimo braku ich całkowitej nieściągalności w uzasadnionych przypadkach. Udzielając upoważnienia Ministrowi właściwemu do spraw zabezpieczenia społecznego do określenia szczegółowych zasad, nakazał wzięcie pod uwagę ważnego interesu osoby zobowiązanej do opłacenia należności z tytułu składek oraz stan finansów ubezpieczeń społecznych.
Przesłanki umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s. określone zostały w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. ( Dz.U nr 141 poz. 1365), zgodnie z którym Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. Wymienione enumeratywnie w punktach 1), 2), 3) okoliczności mają charakter przykładowy, a nie wyczerpujący. Istotne jest, że bezsprzecznie z przepisów rozporządzenia wynika ( §3 ust.2), że przy ocenie przesłanek pozwalających na umorzenia należności należy brać pod uwagę stan majątkowy wszystkich osób wspólnie zamieszkujących i gospodarujących z zobowiązanym, spokrewnionych (...).
W ocenie Sądu przy ocenie przesłanek z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. organ wyjaśnił istotne okoliczności, czyniąc prawidłowe ustalenia i dokonując trafnych ocen, które stały się podstawą zaskarżonej decyzji.
Organ stwierdził, iż skarżący nie wykazał jednoznacznie, iż opłacenie należności z tytułu składek mogłaby pozbawić go możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych (przesłanka przewidziana w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia). W toku postępowania, w oparciu o zebrane dowody ustalono, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, ale zamieszkuje w domu będącym jego własnością wraz z synem i jego rodziną. Pobiera świadczenie emerytalne w kwocie netto 1040,84 zł. Na podstawie przedstawionych dowodów na ponoszone wydatki, w tym paragonów dotyczących zakupów leków, organ wyliczył, że stałe koszty, w tym związane z utrzymaniem domu wynoszą miesięcznie 291 zł, przy czym syn partycypuje w kosztach z tytułu czynszu i opłat eksploatacyjnych. Organ przyjął, że kwota, która pozostaje skarżącemu tj. 749, 84 zł pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb jak również spłatę pozostałych zobowiązań, nie mających charakteru comiesięcznego. W ocenie Sądu okoliczność zamieszkiwania w jednej posiadłości wraz z synem i jego rodziną ma znaczenie dla oceny sytuacji skarżącego, albowiem syn powinien również partycypować w kosztach z tytułu podatku od nieruchomości jak i z tytułu ubezpieczenia. Należy przy tym zauważyć, że skarżący posiada ponad 40 arów użytków rolnych ( decyzja w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego) zatem uzyskuje z nich pożytki, o czym świadczy np. fakt dokonania darowizny płodów rolnych na rzecz Domu Pomocy Społecznej.
Również w stosunku do przesłanki wynikającej z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia – stanu zdrowia zobowiązanego, zgodzić należy się ze stanowiskiem organu, że sytuacja, zarówno ze względu na wiek jak i przebyte oraz aktualne schorzenia jest trudna, ale nie wpływa na utratę źródła utrzymania tj świadczenia emerytalnego. Stąd wskazana przez organ możliwość spłaty zadłużenia w ramach okresowego układu ratalnego.
Dokonana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych ocena sytuacji majątkowej cech dowolności nie nosi. Skoro organ dostrzega możliwość wyegzekwowania długu z majątku zobowiązanego nawet w dalszej perspektywie czasowej, to negatywna decyzja co do umorzenia tego długu jest decyzją podjętą w ramach przyznanych mu kompetencji. Jak już wskazywano, decyzje w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek podejmowane są w ramach uznania administracyjnego. Ustawodawca nie przewidział żadnej okoliczności, która obligowałaby ZUS do umorzenia należności z tytułu składek. Odmowa umorzenia nie narusza więc prawa zarówno wtedy, gdy wystąpiły przesłanki przemawiające za umorzeniem jak i wtedy, gdy nie miały one miejsca.
W ocenie Sądu organ podjął niezbędne kroki w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, po czym dokonał prawidłowej oceny prawnej poczynionych ustaleń faktycznych. Zapewnił też stronie, przewidziane w art. 10 § 1 k.p.a., prawo do czynnego udziału w postępowaniu. Swoje stanowisko organ uzasadnił stosownie do wymogów zawartych w art. 107 § 1 i 3 k.p.a..
Mając na uwadze przedstawione okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło