II SA/Gl 396/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Edyta Kędzierska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi R.J. na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji dotyczącej potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych uchyla zaskarżone postanowienie. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 5 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 oraz art. 3 ustawy z 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 693) odmówił R. J. potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Decyzję powyższą organ pierwszej instancji doręczył skarżącemu 6 sierpnia 2018 r., a wynika to ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tego aktu administracyjnego. Skarżący pismem z 22 sierpnia 2018 r. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, jak również wystąpił do organu z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Jako przesłankę przywrócenia terminu wskazał chorobę w postaci [...] oraz [...], w następstwie której był wyłączony by świadomie napisać wniosek. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych postanowieniem z [...] r. nr [...] wydanym na podstawie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W motywach swojego rozstrzygnięcia organ ten wskazał, że wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy został wniesiony dwa dni po upływie terminu. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się skarżący, który wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej wyraził swoje niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. Wskazał, że organ administracji nie odniósł się do jego wniosku o przywrócenie terminu do skorzystania ze środka odwoławczego, tylko stwierdził uchybienie terminu do jego wniesienia. W motywach skargi akcentował spełnianie wymogów do uznania go za działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie i przywołał analogiczną argumentację do tej, którą zamieścił w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia akcentując, że dokumentacja medyczna przedstawiona przez skarżącego pochodzi z września 2018 r., a zatem z okresu po upływie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podnieść, że po myśli art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 przywołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 przywołanej powyżej ustawy wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym kontekście uznano, że skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) wykazała bowiem, że zaskarżony akt nie odpowiada wymogom prawa. Na wstępie niniejszych rozważań, przyjdzie zauważyć, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa stronie postępowania administracyjnego przysługuje możliwość wniesienia odwołania do organu wyższego stopnia, a w przypadku ministra stronie przysługuje prawo zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Odwołanie czy wniosek składa się w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji administracyjnej wydanej w pierwszej instancji. W przypadku przekroczenia tego terminu stronie postępowania administracyjnego stosownie do postanowień art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego przysługuje prawo zwrócenia się do organu wyższego stopnia, czy też do organu rozpoznającego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Wniosek o przywrócenie terminu musi spełniać kilka wymogów formalnych, a mianowicie musi zawierać uprawdopodobnienie braku winy wnioskodawcy w uchybieniu terminu. Musi zostać złożony w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, jak również na wnioskodawcy ciąży obowiązek dopełnienia danej czynności. Złożenie takiego wniosku oznacza, że organ administracji publicznej przed podjęciem rozstrzygnięcia w sprawie uchybienia terminu do wniesienia odwołania czy też wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy obowiązany jest do jego rozpoznania. W rozpoznawanej sprawie skarżący w swoim wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy wystąpił do organu administracji publicznej o przywrócenie terminu do złożenia takiego wniosku. Wprost w swoim piśmie z 22 sierpnia 2018 r. pisze, że wnosi o uznanie, że uzasadnione było uchybienie terminu do złożenia przedmiotowego wniosku z uwagi na chorobę. Treść wskazanego pisma jest jednoznaczna i organ administracji przed podjęciem rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy obowiązany był do rozpatrzenia wniesionego wniosku o przywrócenie terminu. Przedłożone tutejszemu Sądowi akta administracyjne w sposób jednoznaczny pozwalają stwierdzić, że organ administracji publicznej przed podjęciem kwestionowanego postanowienia nie rozpoznał wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu wydanego postanowienia wskazany organ administracji publicznej nie odniósł się w żadnym momencie do złożonego wniosku o przywrócenie terminu, a jedynie wskazał, że wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy wniesiono 22 sierpnia 2018 r., a więc dwa dni po terminie. W świetle powyższego przyjdzie stwierdzić, że organ administracji publicznej wydał przedmiotowe postanowienie przedwcześnie, ponieważ nie rozpatrzył złożonego wniosku o przywrócenie terminu, a tym samym dopuścił się naruszenia postanowień art. 59 w związku z art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego, a w konsekwencji dopuścił się naruszenia postanowień art. 134 tegoż aktu. Wskazane uchybienia wyczerpują przesłankę uwzględnienia skargi przewidzianą treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a zatem naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W ramach ponownie prowadzonego postępowania organ administracji publicznej wpierw rozpatrzy wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a następnie podejmie dalsze czynności procesowe w sprawie stosownie do podjętego rozstrzygnięcia. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylono zaskarżone postanowienie.