II SA/Wa 141/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra – Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Protokolant sekretarz sądowy Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy uchyla zaskarżoną decyzję Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z [...] grudnia 2018 r. n r[...], na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r. poz. 132, z późn. zm., zwanej dalej ustawą zaopatrzeniową), odmówił wyłączenia stosowania wobec A. S. art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy. Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: A. S. wnioskiem z dnia [...] maja 2017 r. wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku wskazał, że jest byłym funkcjonariuszem Policji z epizodem w Służbie Bezpieczeństwa Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych w T.. Wnioskodawca zaznaczył, iż w tym czasie nie miał żadnego kontaktu służbowego z osobami internowanymi czy represjonowanymi, a do jego głównych zadań należało realizowanie czynności służbowych w pionie kryminalnym. Podkreślił, iż "honor, godność i etos służby był jego głównym punktem w relacjach ze społeczeństwem, a słowa takie jak te wyhaftowane na sztandarach "Bóg, Honor, Ojczyzna", zawsze towarzyszyły jego służbie". Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził, iż wnioskodawca został zwolniony ze służby w Policji w dniu [...] kwietnia 2007 r. i ma ustalone prawo do emerytury i renty inwalidzkiej, których wysokość ustalono z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c i art. 22a ustawy zaopatrzeniowej, przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na posiadanie prawa do korzystniejszej emerytury. Z informacji Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu tj. informacji o przebiegu służby nr [...] wynika, że wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie służby od dnia [...] października 1982 r. do dnia [...] lutego 1984 r., tj. 1 rok, 4 miesiące i 28 dni. W sprawie ustalono, że całkowity okres służby ww. wynosi 26 lat, 5 miesięcy i 20 dni, Do wysługi emerytalnej zaliczono również okres zasadniczej służby wojskowej tj. 2 miesiące i 16 dni. Z kopii akt osobowych o sygn. [...], przekazanych pismem z dnia [...] listopada 2017 r., (znak:[...]) przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie wynika, aby A. S. nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby. Komendant Główny Policji w piśmie z dnia [...] listopada 2017 r., (znak: [...]) przekazał informację dotyczącą przebiegu służby A. S.. Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że ww. po dniu 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki służbowe. Wnioskującemu wielokrotnie przyznano zwiększony dodatek służbowy do uposażenia oraz nagrody pieniężne, został on również odznaczony Brązową Odznaką Zasłużony Policjant. W aktach sprawy nie stwierdzono informacji o udzielonych wymienionemu karach dyscyplinarnych. Brak jest również dokumentów odnoszących się do zdarzeń służbowych z narażeniem zdrowia i życia. Rozpatrując niniejszą sprawę organ wskazał, że w sytuacji, w której całkowity okres służby strony wynosił 26 lat, 5 miesięcy i 20 dni, a służba na rzecz totalitarnego państwa trwała 1 rok, 4 miesiące i 28 dni, nie można mówić o krótkotrwałej służbie pełnionej na rzecz totalitarnego państwa. W ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały. Organ nie kwestionuje rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez A. S. w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r. W opinii Komendanta Głównego Policji ww. funkcjonariusz rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby w Policji, a dokumenty zgromadzone w sprawie nie zawierają treści, które mogłyby podawać w wątpliwość rzetelność jego służby. Jednakże w ocenie organu brak jest jakichkolwiek dowodów, aby służba ta pełniona była z narażeniem zdrowia i życia. Organ zaznaczył też, że charakter zadań realizowanych w jednostkach organizacyjnych Policji i wynikające z nich prawdopodobieństwo możliwości zaistnienia sytuacji, stanowiących zagrożenie życia i zdrowia, nie może być oceniany jako narażenie zdrowia i życia, o którym mowa w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej. Strona - w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji - nie legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. Zarówno postawa i osiągnięcia strony w służbie, jak również charakter i warunki jej pełnienia, w ocenie organu nie dowodzą, aby przedmiotowa sprawa stanowiła szczególnie uzasadniony przypadek, pozwalający na skorzystanie z uprawnień wynikających z przepisów ustawy zaopatrzeniowej, skutkujących wyłączeniem stosowania względem wnioskodawcy ogólnie obowiązującego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. S. zakwestionował decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, wnosząc o jej uchylenie w całości z powodu naruszenia prawa materialnego tj. art.8a ust. 1 i 2 ustawy zaopatrzeniowej, które miało wpływ na wynik sprawy oraz uznanie jego uprawnienia do świadczenia emerytalno-rentowego w nieobniżonej wysokości, wynikającej z art.15, 22, 24 ustawy zaopatrzeniowej. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zaskarżoną decyzję wydano bowiem bez wyjaśnienia istotnych w sprawie okoliczności, w odniesieniu do konkretnego przypadku Skarżącego, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, w myśl art. 7, 77 § 1 k.p.a., art. 80 oraz 107 § 3 k.p.a., wobec art. 8 § 1 i art. 11 k.p.a. Naruszenie przepisów postępowania w tym zakresie –zdaniem Sądu – wywarło istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji. Organ administracji trafnie scharakteryzował uwarunkowania formalne sprawy, w tym przywołał treść stosownych regulacji normatywnych oraz właściwy sposób ich rozumienia, wedle zasad wykładni językowej - w szczególności, jak należy określać ramy dla zastosowania wyjątku, przewidzianego w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Jednakże nie odniósł tych rozważań do konkretnego przypadku skarżącego, opisywanych przez niego okoliczności faktycznych jego zatrudnienia, w tym wykonywanej pracy, uzyskanych odznaczeń, nagród oraz ocen służby (znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy). Oceniając przesłankę krótkotrwałości służby na rzecz totalitarnego państwa organ oparł się, co do czasu jej trwania, na informacji z IPN. Jak z niej wynika, Skarżący pełnił taką służbę w okresie: od dnia [...] października 1982 r. do dnia [...] lutego 1984 r., tj. 1 rok, 4 miesiące i 28 dni. W sprawie ustalono, że całkowity okres służby ww. wynosi 26 lat, 5 miesięcy i 20 dni, Do wysługi emerytalnej zaliczono również okres zasadniczej służby wojskowej tj. 2 miesiące i 16 dni. Zatem okres służby na rzecz totalitarnego państwa wynosi ok. 5% całkowitego okresu służby skarżącego. Zdaniem Sądu, organ nieprzekonująco uzasadnił i w związku z tym błędnie ocenił kwestię krótkotrwałości służby Skarżącego, który przepracował 5% swojego stażu pracy na rzecz totalitarnego Państwa. Organ uznał, że krótkotrwałość może dotyczyć tygodni, najwyżej miesięcy, ale nie odniósł tego twierdzenia do konkretnego przypadku Skarżącego. Jego praca przez niecałe 17 miesięcy tj. dokładnie 1 rok, 4 miesiące i 28 dni w porównaniu do służby, trwającej 26 lat, 5 miesięcy i 20 dni, jest zdaniem Sądu służbą krótkotrwałą. Skarżący w toku postępowania przywoływał szereg okoliczności, które - jego zdaniem - przemawiają ze szczególnym charakterem pełnionej przez niego służby, jak rodzaj wykonywanych przez niego czynności operacyjno-rozpoznawczych nadanie Brązowej Odznaki "Zasłużony Policjant" za sposób pełnienia służby, przyznawanie nagród uznaniowych w latach 2001- 2007, dodatków za pracę (tzw. "wysługę"). Organ administracji odnotował daną argumentację i nie zakwestionował powołanych faktów. Nie ocenił ich jednak w kontekście zakreślonych ustawą przesłanek z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Skonstatował jedynie, że nie zachodzą podstawy do zastosowania wyjątku. Poprzestając na ogólnym wskazaniu, że dokonania i służba powinny spełniać przesłanki zakreślone w pkt 2 i części wstępnej art. 8a ust. 1 organ nie odniósł się w ogóle do faktów przywoływanych przez skarżącego. Organ skonstatował tylko, że "Strona nie legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy". Wzbudziło to uzasadnione wątpliwości Sądu co do kryteriów, jakimi kierował się organ podczas rozpatrywania sprawy Skarżącego, dlatego Sąd uznał, że zaskarżona decyzja musi zostać wyeliminowana z porządku prawnego. Z uzasadnienia decyzji nie wynika, dlaczego organ zignorował znajdujące się w aktach sprawy dowody poświadczające zasługi skarżącego, posiadaną przez niego Odznakę, uzyskane nagrody uznaniowe, motywacyjne, pieniężne. Sprawa skarżącego musi być zatem ponownie rozważona przez organ administracji, a wyniki analizy muszą znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia. Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.