II SA/Gl 1284/16

WyrokWSA w Gliwicach2017-03-17

Skład orzekający: Andrzej Matan, Łucja Franiczek, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która zgłosiła organowi administracji publicznej fakt usunięcia drzew i domaga się nałożenia kary pieniężnej na sprawcę, jest stroną postępowania w sprawie wymierzenia tej kary?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżąca S.B. nie posiadała przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew. Stroną takiego postępowania jest wyłącznie podmiot, który dopuścił się czynu, za który przewidziana jest kara, a nie osoba zgłaszająca fakt jego popełnienia. Brak interesu prawnego skarżącej w postępowaniu o wymierzenie kary pieniężnej uzasadnia umorzenie postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.
Stan faktyczny
Skarżąca S.B. zgłosiła wycięcie drzew z działki nr [...]. Wójt Gminy R. odmówił nałożenia kary pieniężnej na M. i H. B., uznając, że drzewa nie przekroczyły 10 lat i nie można im przypisać winy umyślnej ani nieumyślnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że S.B. nie jest stroną postępowania, ponieważ drzewa zostały usunięte z działki nr [...] należącej do M. i H. B., a sama S.B. nie dopuściła się deliktu administracyjnego. S.B. zaskarżyła decyzję o umorzeniu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błędne ustalenie braku jej interesu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2017 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie odmowy wymierzenia kary pieniężnej za zniszczenie drzew oddala skargę. W wyniku pisma Z.B., działającego jako pełnomocnik S.B., informującego o wycięciu drzew – [...] z działki nr[...], organ - Wójt Gminy R. wszczął postępowanie i po jego przeprowadzeniu decyzją z dnia [...]r. umorzył postępowanie w sprawie ustalenie prawidłowości usunięcia siedmiu drzew z działki nr [...] położonej w Z.. Decyzja ta została uchylona a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]r. Organ odwoławczy podkreślił, że zmianie uległy przepisy będące podstawą rozstrzygnięcia, a nadto stwierdził, że koniecznym jest uzupełnienie materiału dowodowego. Rozpatrując sprawę ponownie Wójt Gminy R. uzupełnił postępowanie dowodowe we wskazanym kierunku, a następnie decyzją z dnia [...]r., przywołując w podstawie prawnej art. 88 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 1650 ze zm.), odmówił nałożenia na M. i H. małżonków B. kary administracyjnej za zniszczenie 7 sztuk drzew gatunku [...] rosnących na działce nr [...] w Z.. W uzasadnieniu wyjaśnił, że postępowanie wykazało, iż właściciele działki nr [...]zwrócili się do pełnomocnika właścicielki działki nr [...] z informacją o zamiarze wykonania prac przy ogrodzeniu, i w związku z tym poprosili o usuniecie drzew i krzewów, pod rygorem usunięcia ich przez wyspecjalizowaną firmę. Zgodnie z opinią biegłego, wiek drzew nie przekraczał 10 lat, a przyczyną ich zniszczenia było niezabezpieczenie korzeni wyrwanych z gruntu drzew. Właścicielom działki nr [...]nie można przypisać winy umyślnej. Gdyby działali w zamiarze zniszczenia drzew nie usunęliby drzew wraz z system korzennym, nie informowaliby o pracach sąsiadów wzywając ich do zabezpieczenia drzew. W zakresie winy nieumyślnej wątpliwym wydaje się postawienie właścicielowi działki nr [...] zarzutu braku staranności. Usunięte drzewa złożone zostały na działce sąsiada, a systemy korzenne drzew zabezpieczone były ziemią. Sąsiedzi zostali poinformowani i mogli podjąć dalsze działania (związane z przesadzeniem drzew). Nie dopatrując się przesłanek do naliczenia kary za zniszczenie siedmiu drzew, wobec braku celowego działania ukierunkowanego na zniszczenie tych drzew czy braku staranności - czyli przesłanek z art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody Wójt Gminy orzekł jak na wstępie. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła, reprezentowana przez pełnomocnika, S.B.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła dokonanie błędnych ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę wydanej decyzji przez rozpatrzenie sprawy w sposób nieobiektywny, bez rozważenia wszelkich okoliczności sprawy, co doprowadziło do stwierdzenia, iż wiek drzew, które usunięto nie przekracza 10 lat, a w konsekwencji nie było koniecznym uzyskanie zezwolenia na ich wycinkę, a nadto że nie sposób przypisać winy w zakresie zniszczenia podmiotowych drzew M.i H. B.. W związku z powyższym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy, bądź o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu podniosła, iż pomimo ponownego rozpatrywania sprawy, organ niewłaściwie ustalił okoliczności faktyczne, co z kolei przełożyło się w sposób bezpośredni na treść wydanej decyzji. Naruszono tym samym przepisy art. 7 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dokonano m.in. błędnego ustalenia w zakresie wieku usuniętych drzew, stwierdzając, że wynosi on ok. 8-9 lat. Wiek ten ustalono wprawdzie na podstawie opinii biegłego, ale w ocenie skarżącej jest ona sporządzona w sposób wadliwy. Pominięto przy tym materiały przedłożone przez jedną ze stron postępowania - tj. kopię protokołu i dokumentację zdjęciową, na której uwieczniono obwód każdego z pni na wysokości 130cm, co pozwalało na ustalenie wieku drzew. Pominięto też zupełnie wskazania S.B. i jej rodziny, że drzewa te sadzone były ok. 15 lat temu, a nie jak przyjęto 8-9 lat temu, a także ustalenie, że w jednym rzędzie rosły [...] w formie żywopłotu, których obwody wynosiły od [...] cm. Biegły nie odniósł się do tych wskazań w żaden sposób, stąd opinię tę należy uznać przynajmniej za niepełną. Odwołującą podniosła także, że nie odniesiono się także do jej pisma z dnia [...] r., w którym przedłożono szereg dokumentów dotyczących sprawy, wskazujących na celowe działanie sprawców. Nie można zatem powiedzieć, że organ dokonał wszechstronnej analizy zgormadzonego w sprawie materiału dowodowego. Decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego umorzyło postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania, wskazał na przeprowadzone przez organ postępowanie wyjaśniające, w tym przygotowaną w sprawie opinię przez biegłego, wpisanego na listę biegłych Wojewody [...], a także zaprezentował stanowisko organu pierwszej instancji co do zarzutu niepełnej opinii - pomijającej ustalenie wieku drzew wyciętych na podstawie ich fotografii oraz podkreślił istnienie sporu co do przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...]i nr [...]. Wyjaśnił też, że ponad wszelką wątpliwość ustalono, że drzewa wycięte zostały z działki nr 59/1 stanowiącej własność M. i H. B.. Następnie stwierdził, że punktem wyjścia w niniejszej sprawie są przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 1651 ze zm.). Z przepisów tych wynikają przesłanki nałożenia kary administracyjnej za usunięcie drzewa. Ustawodawca wyraźnie też określił strony tego postępowania, precyzując kto jest zdolny do popełnienia deliktu administracyjnego na gruncie obowiązujących przepisów. Dla potrzeb niniejszego postępowania stroną jest posiadacz (właściciel) działki nr [...]i tylko on ma interes prawny w niniejszym postępowaniu. Nie zwalnia to jednak organu od zbadania spełnienia przez osoby występujące w postępowaniu przesłanek określnych w art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl tego przepisu stroną postępowania jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowania albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie podkreśla się, że interes prawny wynikać powinien ze skonkretyzowanej normy prawa materialnego, z której podmiot może wywodzić określone prawa lub obowiązki. Z kolei sama istota interesu prawnego została wyraźnie sformułowana w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 1984 r. sygn.. akt I SA 1748/83, w którym stwierdzono, " ....., że mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli stan, w którym obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego ....". Organ podkreślił, że obowiązek badania interesu prawnego spoczywa na organie zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji. Istota postępowania odwoławczego sprowadza się do kontroli całego postępowania rozstrzygającego w sprawie od mementu wszczęcia postępowania aż do wydania w sprawie decyzji ostatecznej. W ramach tej kontroli organ odwoławczy bada także, czy osoba występująca w postępowaniu odwoławczym legitymuje się interesem prawnym uzasadniającym do nadania jej statusu strony. Trybem właściwym do wykluczenia z udziału z postępowaniu podmiotu ze względu na brak interesu prawnego będzie tryb unormowany w art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W tym miejscu Kolegium podniosło, że przeprowadzona w sprawie logiczna i funkcjonalna wykładnia art. 88 ustawy prowadzi do stwierdzenia, że stroną postępowania w sprawie usunięcia drzewa jest tylko i wyłącznie podmiot zobowiązany do uiszczenia kary z tytułu uiszczenia drzewa. Tym samym właściciel nieruchomości, który nie dopuścił się deliktu administracyjnego w związku z usunięciem drzewa nie może zostać uznany za stronę postępowania administracyjnego i tym samym nie korzysta z legitymacji procesowej do żądania przeprowadzenia postępowania odwoławczego. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy doszedł do wniosku, że S.B. nie jest stroną w niniejszym postępowaniu w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego i tym samym nie przysługuje jej prawo żądania merytorycznego rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym. Okoliczność ta została stwierdzona w drugiej fazie postępowanie, tzn. przed organem drugiej instancji. Wówczas organ jest zobligowany do wydania decyzji w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego - tj. decyzję o umorzeniu postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Okoliczności uzasadniające umorzenie postępowania wykazane zostały w postępowaniu odwoławczym. W tym miejscu organ podkreślił, że niniejsze postępowanie wszczęte zostało w dniu 18 sierpnia 2014 r. z wniosku właścicielki działki nr [...] S.B.. Wówczas jednak organ nie był jednak w posiadaniu danych pozwalających wykluczyć okoliczność, że [...] rosły na działce wnioskodawczyni – S.B. W toku postępowania na podstawie opinii biegłego ustalono wiek drzew na ok. 8-9 lat, a jak wynika z art. 83 ust. 6 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania pierwszej decyzji w sprawie, zezwolenia na usunięcie drzew nie wymagano, jeżeli wiek drzew nie przekroczył 10 lat. Z kolei z art. 88 ust. 1 pkt 1 wynikało, że wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej było możliwe jedynie w przypadku usuwania drzew bez zezwolenia. Skoro zatem [...]nie przekroczyło wieku 10 lat, co bezspornie ustalił biegły, to nie było podstaw do nałożenia kary administracyjnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. Dodatkowo z operatu technicznego jednoznacznie wynika, że [...] rosły na działce nr [...]- pozostającej we władaniu M. i HH.B.. W postępowaniu odwoławczym dodatkowo uzupełniono materiał dowodowy, na podstawie którego ustalono przebieg granicy pomiędzy działkami nr[...] i nr [...]. Potwierdziło to, że drzewa zostały posadzone i rosły na działce nr [...] należącej do M. i H. B.. Próba podważenia tych ustaleń przez pełnomocnika S.B. i twierdzenie, że jednak drzewa rosły na działce nr [...], nie korespondują ze zgormadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Dokonana czynność wznowienia znaków granicznych pomiędzy działkami nr [...] i nr [...]nie została zaskarżona przez żadnego z właścicieli wymienionych działek. Nie zostało niczym poparte stanowisko pełnomocnika odwołującej o istniejącym sporze. Organ stwierdził, że niewątpliwie doszło w sprawie do usunięcia [...] przez M.i H. B.. Istnieje domniemanie, że ich właścicielką mogła być S.B., nie ma jednak na ten fakt przekonujących dowodów. Bezsporny natomiast, na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, pozostaje fakt, że usunięte [...] rosły na działce nr [...]. Z uwagi na brak możliwości przypisania S.B. interesu prawnego, wobec ustalenia faktu usunięcia [...] z działki nr [...], której właścicielem jest M. i H.B. - należało postępowanie odwoławcze umorzyć. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższe rozstrzygnięcie złożyła, reprezentowana przez pełnomocnika, S.B.. Zarzuciła organowi drugiej instancji naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie tj. - art. 10 § 1, art. 81 w związku z art. 136 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez uniemożliwienie skarżącej czynnego udziału w postępowaniu i wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów; - art. 7, art. 8 oraz art., 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na braku pogłębienia zaufania do organów administracji publicznej oraz niedostatecznym i niedokładnym wyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy i umorzeniu postępowania, podczas gdy skarżąca nie miała możliwości przestawić własnego stanowiska; - art. 28 w związku z art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że Skarżąca nie posiada przymiotu strony postępowania odwoławczego, a w konsekwencji brak merytorycznego rozpoznania wniesionego odwołania i ustosunkowania się do zawartych w nim zarzutów. Mając powyższe na uwadze wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi przedstawiono stan faktyczny sprawy, podkreślając , iż jej zarzuty są zasadne. W ocenie skarżącej doszło do naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Pełnomocnik skarżącej podniósł, iż podstawą rozstrzygnięcia stało się pismo pełnomocnika H. i M.B. oraz opinii biegłego, w stosunku do których skarżąca nie mogła przedstawić własnego stanowiska. Podkreślił, że postępowanie odwoławcze nie może polegać jedynie na kontroli rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, lecz powinno mieć miejsce ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy od nowa. Skarżąca zarzuciła też, że organ niewłaściwie dokonał wykładni i błędnie zastosował art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, przedwcześnie przyjmując, że brak jej interesu prawnego, a w konsekwencji, nie posiada przymiotu strony tego postępowania. Nieuprawnione jest to m.in. z uwagi na pominięcie i nieuwzględnienie faktu, iż przedmiotowe drzewa stanowiły jej własność. Potwierdza to m.in. zachowanie H. i M. B., a mianowicie przekazanie skarżącej wyrwanych drzew. Gdyby drzewa nie były własnością skarżącej takie działanie pozbawione byłoby logiki. Wobec powyższego decyzja organu drugiej instancji powinna zostać uchylona, gdyż organ odwoławczy nie rozpatrzył sprawy merytorycznie pomijając zgłoszony zarzuty. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymało stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Powtórzyło, że przedmiotowe żywotniki usunięte zostały z działki nr [...] należącej do M. i H. B.i tylko oni mogą być stroną postępowania zmierzającego do nałożenia na nich administracyjnej kary pieniężnej. Na rozprawie w dniu 17 marca 2017 r. pełnomocnik skarżącej podniósł, iż ustalenia organu odwoławczego w kwestii ustalenia rzeczywistego przebiegu granic pomiędzy działkami pozostają w sprzeczności z protokołem i załącznikami z dnia [...]r., a nadto stanowisko tego organu oparte jest bezkrytycznie na piśmie M. B.z dnia [...] r. Z załączonej dokumentacji zdjęciowej wynika, że drzewa usunięte zostały z działki nr [...]. Sprawa granic do chwili obecnej nie została uregulowana. Kwestionując wznowienie znaków granicznych z dnia [...]r. poinformował jednocześnie, iż zostało wszczęte postępowanie rozgraniczeniowe, które nie zostało zakończone. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę, zważył co następuje : Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję, postanowienie lub inny akt administracyjny wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego aktu. Sąd orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności czy celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Przede wszystkim zaś Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, powołaną podstawą prawną, bądź poprawnością przytoczonej w skardze argumentacji (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). Zaskarżona decyzja umarzająca postępowanie w sprawie z odwołania S.B. jest w pełni zasadna i prawidłowa. Z mocy art. 127 Kodeksu postępowania administracyjnego prawo wniesienia odwołania przysługuje stronie. Aby zatem mogło zostać skutecznie wszczęte postępowanie odwoławcze, a zwłaszcza, aby postępowanie to mogło zostać zakończone wydaniem orzeczenia merytorycznego, w postępowaniu tym musi zostać wykazane, iż podmiot, który wniósł środek zaskarżenia, posiada przymiot strony w rozumieniu art. 28 tego Kodeksu, czyli osoby, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczyło postępowanie przed organem pierwszej instancji i wydana w nim decyzja. W związku z tym należy przyjąć, że odwołanie jest niedopuszczalne, jeżeli zostało wniesione przez osobę, która nie jest stroną w rozumieniu wymienionego powyżej art. 28. Stroną postępowania administracyjnego, stosownie do wymienionego powyżej art. 28 Kodeksu, jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym, czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony, a więc czy ma on interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy, przesądzają przepisy prawa materialnego, z których wynikają dla tego podmiotu określone prawa lub obowiązki. O charakterze strony nie może decydować jedynie jej wola. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tj. normą, którą można wskazać jako jego podstawę i której legitymujący się tym interesem prawnym może wywodzić swoje racje. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy więc to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu – strony postępowania. Interes powinien być konkretny, indywidualny, szeroko pojmowany. Stąd też organ odwoławczy zobligowany jest do zbadania przymiotu strony jako podmiotu wnoszącego odwołanie i to niezależnie od faktu, czy wnoszący odwołanie brał udział w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. W przypadku kontrolowanej sprawy dla zbadania, czy dany podmiot jest stroną postępowania w sprawie o wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej za zniszczenie siedmiu sztuk drzew - [...] rosnących na działce nr [...] w Z. decydujące znaczenie, oprócz wymienionego powyżej art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego ma art. 88 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 1650 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem Wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną (...) za zniszczenie drzewa lub krzewu (ust. 1), a kara ta nakładana jest na posiadacza nieruchomości albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, albo na inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości. W rozpoznawanej spawie organ odwoławczy prawidłowo przyjął, zgodnie z ustaleniami organu pierwszej instancji, że przedmiotowe drzewa wycięte zostały z działki nr [...]. Jak ustalono, na podstawie przygotowanej w sprawie opinii biegłego, wiek zniszczonych drzew nie przekraczał 10 lat. W oparciu o poczynione ustalenia organ odmówił wymierzenia kary za zniszczenie [...]. Nie zgodziła się z tym rozstrzygnięciem strona skarżąca, domagając się wymierzenia kary pieniężnej wobec zniszczenia jej własności- drzewa były własnością skarżącej, a także, w jej ocenie, rosły na jej działce nr [...]. Podstawową kwestią w sprawie jest to, iż postępowanie administracyjne toczyło się w związku z dokonaniem usunięcia siedmiu żywotników pospolitych przez M. i H.B. z działki nr [...]w celu budowy ogrodzenia. Materialnoprawną podstawę orzekania stanowił przepis przewidujący sankcję administracyjną będącą tzw. deliktem administracyjnym, stosowaną wobec podmiotu, który dopuścił się usunięcia drzew bez wymaganego zezwolenia. Nie powinno budzić wątpliwości, że podmiotem mającym interes prawny w sprawie wymierzenia kary pieniężnej decyzją administracyjną, a więc stroną postępowania, jest wyłączenie ten podmiot, który dopuścił się czynu, za który ustawodawca przewidział tę karę. Nie może natomiast być uznany za stronę w postępowaniu prowadzonym w sprawie o wymierzenie kary pieniężnej inny podmiot (np. ten, który zawiadomił organ o wycięciu drzew i domaga się zastosowania kary wobec innego podmiotu) - zob. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 8 marca 2007 r. sygn. akt II OSK 428/06. W niniejszej sprawie podmiotami będącym stronami tego postępowania są M. i H. B. Nie można natomiast przymiotu strony przyznać S.B.. Zastosowana przez ustawodawcę w art. 88 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, alternatywa rozłączna sugeruje, że skoro inny podmiot działał bez zgody posiadacza nieruchomości, to wyłącznie on jest stroną postępowania w przedmiocie wymierzenia mu deliktu administracyjnego. W sprawie bezspornym jest fakt, że M. i H. B. dokonali usunięcia [...]z działki nr [...] w celu budowy ogrodzenia i tego nie kwestionują. Zatem właścicielka działki nr [...] nie jest stroną tego postępowania. W kwestii ewentualnego zniszczenia mienia prywatnego może skarżąca skorzystać z właściwego postępowania - tj. postępowania przez sądem powszechnym w zakresie ochrony jej własności. Nie może natomiast być kwestionowane ustalenie, że przedmiotowe drzewa usunięte zostały z działki należącej do uczestników postępowania. Potwierdzone to zostało bowiem protokołem wznowienia znaków granicznych z dnia [...]r. Wprawdzie pełnomocnik skarżącej podniósł, że skarżąca kwestionuje te ustalenia twierdząc, że granica do chwili obecnej jest sporna, ale nie przedstawił żadnego dokumentu potwierdzającego fakt wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego. Pozostałe zarzuty skargi - tj. zarzut naruszenia art. 10 § 1, art. 7, czy art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego nie mogły zostać uwzględnione. Skarżąca brała udział w postępowaniu poprzez swoich pełnomocników, którzy informowani o jego przebiegu mogli prezentować własne stanowisko w sprawie. Nadto organ przeprowadził wyczerpujące postępowanie, gromadząc niezbędny do rozstrzygnięcia materiał dowodowy. Konkludując należy stwierdzić, że prawidłowo organ odwoławczy uznał, że odwołanie nie zostało wniesione przez stronę tego postępowania. Zasadnie uznając bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego - na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie odwoławcze, a to przesądza o zgodności z prawem wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Kierując się powyższym na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlegała oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło