II SAB/Wr 28/19
WyrokWSA we Wrocławiu2019-08-21
Skład orzekający: Halina Filipowicz – Kremis, Olga Białek, Władysław Kulon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien stwierdzić bezczynność Wojewody w sytuacji, gdy postępowanie zostało zawieszone postanowieniem organu, a skarżąca gmina nie kwestionowała tego postanowienia?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę na bezczynność organu, uznając, że zawieszenie postępowania administracyjnego przez Wojewodę, które nie zostało wzruszone przez stronę skarżącą, wyklucza możliwość stwierdzenia bezczynności organu. Zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów i eliminuje możliwość powstania bezczynności lub przewlekłości w okresie zawieszenia.Stan faktyczny
Gmina W. złożyła skargę na bezczynność Wojewody D. w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa prawa własności nieruchomości. Gmina zarzuciła Wojewodzie bezczynność od dnia upływu 30-dniowego terminu od otrzymania postanowienia o zawieszeniu postępowania, w którym Wojewoda wezwał Prezydenta W. do sporządzenia dokumentacji geodezyjnej. Gmina argumentowała, że Wojewoda powinien rozstrzygnąć zagadnienie wstępne we własnym zakresie, skoro sporządzenie dokumentacji okazało się niemożliwe. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że postępowanie pozostaje zawieszone do czasu przedłożenia dokumentacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz – Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia WSA Władysław Kulon – spr. po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi Gminy W. na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, prawa własności nieruchomości gruntowej oddala skargę w całości.
Działająca przez pełnomocnika Zastępcę Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych Urzędu Miejskiego W. Gmina W. wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Wojewody D.w sprawie stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, z dniem [...] r., przez Gminę W., prawa własności nieruchomości gruntowej, położonej we W. przy ul. S., opisanej w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta W.obręb S. AM [...] jako działka nr [...], o pow. [...] ha, na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.
Skarżąca zażądała zobowiązania Wojewody D. do wydania decyzji kończącej postępowanie administracyjne w trybie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, w przedmiocie stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, przez Gminę W., prawa własności nieruchomości gruntowej, oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta W. jako działka nr [...] AM [...] obręb S., w terminie miesiąca oraz zasądzenia od strony przeciwnej kosztów postępowania według norm przepisanych.
Uzasadniając żądania skargi podniesiono, że Wojewoda D. jako organ prowadzący postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie pozostaje w bezczynności od dnia upłynięcia 30-dniowego okresu, licząc od dnia otrzymania przez Gminę W. postanowienia Wojewody D. z dnia [...] r. o zawieszeniu postępowania, do dnia dzisiejszego. W postanowieniu o zawieszeniu postępowania Wojewoda D. wezwał Prezydenta W. jako organ reprezentujący Gminę W. do podjęcia w terminie 30 dni od daty otrzymania tego postanowienia czynności mających na celu sporządzenie dla nieruchomości objętej postępowaniem, dokumentacji geodezyjnej, spełniającej warunki do traktowania jej jako dokumentacji do celów podziałowych, w celu wydzielenia z przedmiotowej nieruchomości, tej części terenu, określonej w dokumentacji architektoniczno-budowlanej Ś.Okręgu Wojskowego, tj. decyzji Szefa Wojskowej Inspekcji Architektoniczno-Budowlanej Szefostwa Służby Zakwaterowania i Budownictwa Ś. Okręgu Wojskowego z dnia [...] r. nr [...] (I etap) i z dnia [...] r. nr [...] o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej (II etap), jako I etap ogrodów działkowych, na której w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych tj. w dniu [...] r. istniały ogrody działkowe.
Zdaniem strony skarżącej w przywołanym postanowieniu został wskazany czasookres, w którym prowadzone postępowanie administracyjne pozostaje w zawieszeniu. Według niej po przedstawieniu Wojewodzie D. w piśmie z dnia [...] r. przez Zastępcę Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych UMW stanowiska o braku możliwości dokonania czynności, do których zobowiązano stronę postępowania w postanowieniu z dnia [...] r., a także po wezwaniu tym pismem Wojewody D., na podstawie art. 100 § 2 k.p.a., do rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego we własnym zakresie, Wojewoda D. powinien zakończyć postępowanie poprzez wydanie stosownej decyzji.
Celem wykazania swoich racji autor skargi przedstawił przebieg postępowania w niniejszej sprawie i podał, że Wojewoda D. wszczął w dniu [...] r. postępowanie administracyjne, w trybie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa, z dniem [...] r., przez Gminę Miejską W., przysługującego Skarbowi Państwa, prawa własności nieruchomości gruntowej, położonej we W. przy ul. S., oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta W.w obrębie S. AM [...] jako działka nr [...], o pow. [...] ha. Pismem z dnia [...] r. zastępca Dyrektora Wydziału Nieruchomości, Rolnictwa i Środowiska D. Urzędu Wojewódzkiego przedstawił wnioski poczynione w toku postępowania wyjaśniającego, w tym między innymi o konieczności, przed wydaniem decyzji w sprawie, wydzielenia z nieruchomości gruntowej, oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] z AM [...] obręb S. obszaru gruntu należącego w dniu [...] r. do terenowego organu administracji stopnia podstawowego, odpowiadającego granicom obszaru, na którym w dniu [...] r. istniały pracownicze ogrody działkowe "N. W.", i wezwał strony postępowania, w tym Prezydenta W., do zajęcia stanowiska, w tym względzie.
Pismem z dnia [...] r. zastępca Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych Urzędu Miejskiego W. odnosząc się do opisanego powyżej pisma oraz pisma z dnia [...] r. Dyrektora Wydziału Nieruchomości, Rolnictwa i Środowiska DUW, wskazał, że zgodnie ze stanem prawnym i faktycznym, nieruchomość objęta postępowaniem "komunalizacyjnym" nie podlegająca wyłączeniu z komunalizacji następującej z mocy prawa i należąca w dniu [...] r. do terenowych organów administracji stopnia podstawowego, stała się z dniem [...] r. mieniem komunalnym.
Pismem z dnia 8 czerwca 2017 r. zastępca Dyrektora Wydziału Nieruchomości, Rolnictwa i Środowiska DUW, wystąpił do Prezydenta W. o podjęcie czynności w celu sporządzenia dla działki objętej postępowaniem "komunalizacyjnym" dokumentacji geodezyjnej spełniającej warunki do traktowania jej jako dokumentacji do celów podziałowych, w związku z koniecznością potwierdzenia deklaratoryjną decyzją Wojewody D. istnienia przesłanek do stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę Miejską W., w trybie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, własności części terenu z działki nr [...] z AM [...] obręb S., określonej jako I etap ogrodów działkowych, na której w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych tj. w dniu 12 maja 1981 r. istniały ogrody działkowe, do których prawa nabył z tym dniem [...].
Pismem z dnia [...] r. zastępca Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych Urzędu Miejskiego W., ustosunkowując się do ww. pisma, poinformował, iż podtrzymuje swoje stanowisko przedstawione we wcześniejszym piśmie z dnia [...] r. o braku uzasadnienia do objęcia decyzją deklaratoryjną, "komunalizacyjną", części działki nr [...], gdyż ze stanu prawnego i faktycznego nieruchomości objętej tym postępowaniem, jednoznacznie wynika, że spełnione zostały przesłanki do "komunalizacji" nieruchomości w granicach prawnych istniejącej działki gruntu nr [...] z AM [...] obręb S., a także poinformował o braku uzasadnienia do zlecenia wykonania dokumentacji dla celów podziałowych w sposób wskazany w piśmie z dnia [...] r.
Pismem z dnia [...] r. Wojewoda D.i poinformował Prezydenta W. jako organ reprezentujący Gminę W., że do czasu zakończenia czynności mających na celu sporządzenie dokumentacji podziałowej w sposób i na podstawie dokumentów przedstawionych przez Wojewodę, do których wykonania zobowiązał Prezydenta W., nie mogą być podejmowane dalsze czynności w sprawie, a także pismem z dnia [...] r. zobowiązał Prezydenta W. jako organ reprezentujący Gminę W. do podjęcia w terminie 30 dni od daty otrzymania pisma, czynności mających na celu wydzielenie z działki nr [...] części terenu określonej w dokumentacji architektoniczno-budowlanej Ś. Okręgu Wojskowego tj. decyzji Szefa Wojskowej Inspekcji Architektoniczno-Budowlanej Szefostwa Służby Zakwaterowania i Budownictwa Ś. Okręgu Wojskowego z dnia [...] r. nr [...] i z dnia [...]r. nr [...] , jako I etap ogrodów działkowych, na której w dacie [...] r. istniały ogrody działkowe. W związku z powyższym, Zastępca Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych UMW wystąpił w dniu [...] r. do Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. o przygotowanie koncepcji projektu podziału działki nr [...] z AM [...] obręb S., tak by granice wydzielonej działki gruntu odpowiadały granicom terenu objętego I etapem realizacji ogrodów działkowych, zgodnie z wytycznymi Wojewody D. oraz dołączonymi dokumentami.
Pismem z dnia [...] r. zastępca Dyrektora Do Spraw Służby Geodezyjnej i Kartograficznej ZGKiKM we W. poinformował, że na zlecenie Wydziału Nieruchomości Komunalnych przystąpił do wykonania dokumentacji geodezyjnej do celów podziałowych zgodnie z przedłożonym przy zleceniu Planem realizacyjnym zagospodarowania terenu pracowniczych ogródków działkowych ,,W.’’, jednakże z uwagi na brak czytelności i kartometryczności tego planu realizacyjnego, dokładne umiejscowienie elementów planu na aktualnej mapie zasadniczej nie jest możliwe. Tym samym nie jest możliwe sporządzenie prawidłowej dokumentacji do celów podziałowych nieruchomości.
Pismem z dnia [...] r. zastępca Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych UMW poinformował Wojewodę D., że wstępna analiza posiadanych dokumentów archiwalnych oraz dokumentów przesłanych przy piśmie Wojewody D. z dnia [...] r. wykazała, że dokumenty te są nieczytelne i trudno na ich podstawie wrysować w obecne granice prawne działki nr [...] teren ogrodów działkowych zrealizowanych w tzw. I etapie. Wskazał również, że wystąpiono do Okręgowego Zarządu Polskiego Związku Działkowców we W. o sprawdzenie czy w zasobach Okręgowego Zarządu PZD znajdują się dokumenty umożliwiające wrysowanie granic terenu I etapu inwestycji w granice obecnej działki nr [...]. Pismem nr [...] z dnia [...] r. Prezes Okręgowego Zarządu PZD we W. przesłał kserokopie dokumentów, które mogłyby posłużyć do ustalenia granic terenu ogrodu działkowego. Spośród przesłanych wybrano dokument o nazwie Plan realizacyjny zagospodarowania POD N. W. zatwierdzony 28 maja 1980 r. jako obrazujący granice ówczesnego terenu ogrodów działkowych zrealizowanych w ramach I etapu, który następnie posłużył jako załącznik mapowy do zlecenia ZGKiKM we W. wykonania dokumentacji geodezyjnej do celów podziałowych działki nr [...]. Jednakże pomimo przedłożenia jednostce dodatkowych dokumentów, pismem nr [...] z dnia [...] r. zastępca Dyrektora do Spraw Geodezyjnych i Kartograficznych Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W., wskazał ponownie na niemożność wykonania zlecenia Gminy W. z dnia [...] r. na wykonanie dokumentacji geodezyjnej do celów podziałowych działki nr [...] z AM [...] obręb S. Ponadto Zastępca Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych UMW wskazał, że Wydział nie dysponuje innymi dokumentami, przedstawiającymi w sposób czytelny granice ogrodu działkowego zrealizowanego w ramach I etapu inwestycji, które pozwoliłyby na dokładne umiejscowienie granic ogrodu na aktualnej mapie zasadniczej terenu, w związku z czym zaproponował dokonanie podziału ww. nieruchomości zgodnie ze stanem faktycznym na gruncie, tj. wydzielenie z działki nr [...] AM [...] obręb S. jej części, na której zlokalizowany jest obecnie ROD N.W..
Dalej skarżący wskazał na pismo Dyrektora Wydziału Nieruchomości Rolnictwa I Środowiska DUW z dnia [...] r. i pismo Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych UMW z dnia [...] r. Z kolei o barku możliwości sporządzenia prawidłowej dokumentacji podziałowej wypowiedział się zastępca Dyrektora do Spraw Służby Geodezyjnej i Kartograficznej w piśmie z dnia [...] r., o czym informacji Wojewodzie D. udzielono przy piśmie zastępcy Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych UMW z dnia [...] r.
W dalszej części skargi wskazano na pozostałe pisma zastępcy Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych UMW, a to z dnia [...] r. i [...] r.. W treści pisma procesowego zasygnalizowano też stanowiska w sprawie zajęte przez zastępcę Dyrektora Wydziału Nieruchomości, Rolnictwa i Środowiska DUW i Rejonowy Zarząd Infrastruktury we W.
Poza przytoczeniem prowadzonej w sprawie korespondencji autor skargi zwrócił uwagę na złożenie przez zastępcę Dyrektora Wydziału Nieruchomości Komunalnych UMW w imieniu Prezydenta W. ponaglenia w trybie art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz § 3 pkt 1 k.p.a. do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] r. uznał zażalenie Prezydenta W. na niezałatwienie sprawy w terminie za niezasadne.
Z kolei Wojewoda D.w dniu [...] r. wydał postanowienie, którym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 101 k.p.a. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie. Nadto w rzeczonym postanowieniu powołując się na art. 100 § 1 k.p.a. wezwał Prezydenta W. do podjęcia w terminie 30 dni od otrzymania postanowienia czynności mających na celu sporządzenie dokumentacji geodezyjnej spełniającej warunki do traktowania jej jako dokumentacji podziałowej.
Prezydent W. odnosząc się do powyższego postanowienia przy piśmie z dnia [...] r. udzielił informacji o podtrzymywaniu dotychczas prezentowanego stanowiska, zaś Dyrektor Wydziału Nieruchomości Rolnictwa i Środowiska DUW w piśmie opatrzonym datą [...] r. wskazał na zawieszenie postępowania ostatecznym postanowieniem i poinformował, że może podejmować wyłącznie czynności niezbędne w celu zapobieżenia niebezpieczeństwu dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnym szkodom dla interesu społecznego.
Oceniając przedstawiony stan faktyczny strona skarżącą uznała, iż Wojewoda D. pozostaje w bezczynności od dnia upłynięcia 30 dniowego okresu liczonego od dnia otrzymania przez Gminę W. postanowienia o zawieszeniu postępowania. Uzasadniając bezczynność Wojewody podniesiono, że organ był wielokrotnie informowany o niemożliwości wykonania dokumentacji podziałowej, po czym odwołano się do treści art. 100 § 3 k.p.a., z zastrzeżeniem, że § 2 stosuje się także wtedy, gdy strona mimo wezwania nie wystąpiła o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego. W badanej sprawie strona wystąpiła o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego lecz zadośćuczynienie temu żądaniu okazało się niemożliwe.
Autor skargi końcowo opisując brak możliwości przedłożenia żądanej dokumentacji, mimo prób jej sporządzenia, podał, że po upływie wskazanego Prezydentowi W. terminu Wojewoda D. powinien rozpoznać zagadnienie wstępne we własnym zakresie i zakończyć postępowanie.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie. Po zrelacjonowaniu stanu sprawy organ odnosząc się do zarzutów skargi nie podzielił stanowiska strony skarżącej. W piśmie procesowym Wojewoda podał, że w postanowieniu w sposób jednoznaczny wskazał przesłankę zawieszenia postępowania, jak i warunek od spełnienia którego zostało uwarunkowane jego podjęcie - postępowanie zostaje zawieszone "do czasu zakończenia czynności mających na celu sporządzenie dla opisanej na wstępie nieruchomości zgodnie ze wskazanym sposobem, dokumentacji geodezyjnej, spełniającej warunki do traktowania jej jako dokumentacji do celów podziałowych i przekazania tut. organowi tej dokumentacji". Termin trzydziestodniowy wskazany został jako okres, w którym Prezydent W. powinien podjąć czynności zmierzające do wykonania przedmiotowej dokumentacji. Jego upływ nie daje podstaw do podjęcia postępowania, nie ustąpiła bowiem przesłanka uzasadniająca jego zawieszenie.
Podkreślono także, że wskazane w postanowieniu zobowiązanie jest dla Prezydenta W. jako organu reprezentującego Gminę W. wiążące. Postanowienie z dnia [...] r. jest ostateczne i podlega wykonaniu. Gmina w terminie określonym w art. 141 k.p.a. nie zakwestionowała zawartych w nim rozstrzygnięć. W tej sytuacji, Prezydent pozostaje zobowiązany do sporządzenia dokumentacji podziałowej, a do czasu jej przedłożenia Wojewodzie postępowanie pozostaje zawieszone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań prawnych należy wyjaśnić, że instytucja skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm., zwanej dalej – p.p.s.a.) służy ochronie strony postępowania przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie lub też służy zapobieżeniu nieuzasadnionemu przedłużaniu prowadzenia postępowania. Stosownie bowiem do art. 149 § 1 p.p.s.a. (w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r.) sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 (albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a), zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności (pkt 1) lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), a także stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
Aktualnie obowiązujący art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Wyczerpanie przysługującego stronie środka zaskarżenia w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 j.t. zwanej dalej: k.p.a.) przez jego wniesienie (do właściwego organu) stanowi warunek dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.). Warunek ten będzie spełniony niezależnie od stanowiska zajętego przez właściwy organ, do którego skierowano ponaglenie. Wobec tego nie ma żadnego znaczenia, jaki okres upłynął pomiędzy złożeniem ponaglenia, a wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, gdyż w odniesieniu do tych skarg takiego wymogu nie przewidują przepisy normujące postępowanie sądowoadministracyjne. Jak już wspomniano, warunkiem tym jest samo wniesienie środka zaskarżenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a.. Innymi słowy, tego rodzaju skarga może być wniesiona do sądu w każdym czasie, po uprzednim wniesieniu ponaglenia do organu wyższego stopnia Reasumując tę część rozważań, stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona z zachowaniem wymogów formalnych, o których mowa w art. 52 § 1 i 2 oraz art. 53 § 2a k.p.a., skoro skarżący przed wniesieniem skargi w niniejszej sprawie skierował do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej ponaglenie z dnia 22 października 2018 r.. Zauważyć zresztą należy, że w sprawie zapadło postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] r. o uznaniu ponaglenia, (błędnie wskazano zażalenia) Prezydenta Miasta W. na niezałatwienie sprawy w terminie za niezasadne.
Przechodząc zaś do merytorycznych rozważań, Sąd za niezbędne uważa podkreślenie dwóch okoliczności. Wojewoda D.w dniu [...]r. wydał szczegółowo omówione w części historycznej postanowienie nr [...], [...], którym zawiesił z urzędu postępowanie oraz wezwał Prezydenta W. jako organ reprezentujący Gminę W. do podjęcia w terminie 30 dni liczonych od otrzymania postanowienia do podjęcia opisanych w postanowieniu czynności. Z drugiej zaś strony skarżąca domaga się kontroli sądu w zakresie bezczynności Wojewody D.od dnia upłynięcia 30-dniowego okresu, licząc od dnia otrzymania przez Gminę W. postanowienia Wojewody D. z dnia [...] r. o zawieszeniu postępowania do dnia dzisiejszego.
W świetle wskazanych okoliczności zaznaczyć trzeba, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w ustawowym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu czy nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu (T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., str. 86). Załatwienie wniosku powinno nastąpić nie później niż w terminie przewidzianym w art. 35 § 3 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W razie, więc bezskutecznego upływu dwumiesięcznego terminu należy uznać, że organ pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 k.p.a.).
Z akt sprawy i odpowiedzi na skargę wynika, że wniosek skarżącej z dnia [...] r. wpłynął do Wojewody D. w dniu [...] r.. Jak wynika z obszernych akt administracyjnych organ korespondował z wnioskodawcą, zbierał materiał dowodowy, jak też analizował dokumentację składaną przez samą stronę. Materiał dowodowy sprawy potwierdza, iż osią sporu pomiędzy wnioskodawcą a organem było rozwiązanie problemu związanego z przedstawieniem dokumentacji do celów podziałowych. Organ uznał, że taką dokumentację winien przedłożyć wnioskodawca, zaś Prezydent W. oczekiwał aby zagadnienie to jako zagadnienie wstępne rozpoznał Wojewoda D. Mimo zaistniałego sporu kluczowe dla rozpoznania skargi na bezczynność organu będzie miało postanowienie Wojewody D. z dnia [...] r. o zawieszeniu postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 101 k.p.a. i wezwaniu Prezydenta W. w trybie art. 100 § 1 k.p.a. do podjęcia w terminie 30 dni od otrzymania postanowienia czynności mających na celu sporządzenie dokumentacji geodezyjnej spełniającej warunki do traktowania jej jako dokumentacji podziałowej.
Wobec niezłożenia środka zaskarżenia na powyższe postanowienie mamy do czynienia z formalnym zawieszeniem postępowania funkcjonującym w obrocie prawnym aktem administracyjnym. Okoliczność ta w sposób istotny wpływa na ocenę bezczynności, która jak żąda strona skarżąca ma obejmować okres od upływu 30 dni wskazanych w postanowieniu o zawieszeniu postępowania, w których to Prezydent W. miał dostarczyć dokumentację podziałową do chwili obecnej.
Zdaniem Sądu w składzie orzekającym bezczynność i zawieszenie postępowania administracyjnego są odrębnymi i wzajemnie wykluczającymi się instytucjami prawa procesowego. Zgodnie z art. 103 k.p.a. zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w k.p.a.. Ostateczne postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego eliminuje możność powstania bezczynności lub przewlekłości (za okres zawieszenia) związanej z upływem terminu załatwienia sprawy, dając jednocześnie stronie możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego tego postanowienia. Zasadniczo zatem nie jest możliwe wniesienie skutecznej skargi na bezczynność organu dopóki we właściwym trybie nie zostanie wzruszone postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnym.
Podobnie nie jest trafne twierdzenie dotyczące konieczności rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez organ we własnym zakresie. W ostatecznym postanowieniu z dnia [...] r. konkretny obowiązek został nałożony na stronę, a co więcej wyznaczono w tym celu termin, który zresztą upłynął bezskutecznie. Analiza trafności postanowienia o zawieszeniu postępowania nie może mieć miejsca w toku postępowania sądowoadministracyjnego zainicjowanego skargą na bezczynność organu. W realiach niniejszej sprawy strona skarżąca nie wnosząc środka zaskarżenia na postanowienie o zawieszeniu postępowania oczekuje jego weryfikacji niejako przy okazji skargi na bezczynność. Co więcej w sposób nieuprawniony Gmina W. ocenia upływ 30 dniowego terminu na dostarczenie dokumentów jako upływ terminu samego zawieszenia postępowania. Stanowisko to jest nietrafne choćby z tej przyczyny, że termin, o którym mowa w postanowieniu dotyczył wyłącznie dostarczenia dokumentów, a nadto celem podjęcia zawieszonego postępowania należałoby uruchomić dyspozycję art. 97 § 2 k.p.a., co w niniejszej sprawie nie miało przecież miejsca. Skoro strona skarżąca w dalszym ciągu nie widzi podstaw czy możliwości dostarczenia żądanych dokumentów czy też nie godzi się z zasadnością zawieszenia postępowania jedyną możliwością będzie rozważenie działań nakierowanych na podjęcie zawieszonego postępowania.
W świetle stanu faktycznego i prawnego sprawy Sąd przyjął, że nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia bezczynności organu wobec funkcjonowania w obrocie prawnym postanowienia o zawieszeniu postępowania. Sąd też na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalono skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło