II SA/Wr 450/19

WyrokWSA we Wrocławiu2019-09-13

Skład orzekający: Alicja Palus, Anna Siedlecka, Gabriel Węgrzyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę po wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie i legalnym użytkowaniu obiektu, uzasadnia wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie i odmowę jego udzielenia, czy też organ powinien najpierw przeprowadzić postępowanie naprawcze?
Ratio decidendi
Uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę po wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie i legalnym użytkowaniu obiektu nie uzasadnia automatycznego wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie i odmowy jego udzielenia. Organ nadzoru budowlanego powinien w pierwszej kolejności przeprowadzić postępowanie naprawcze w trybie art. 51 Prawa budowlanego, aby ocenić legalność istnienia inwestycji, zanim przystąpi do oceny legalności jej użytkowania i ewentualnego wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji odmawiającej pozwolenia na użytkowanie budynku usługowego, wydanej po wznowieniu postępowania administracyjnego. Wcześniej wydano pozwolenie na budowę, a następnie pozwolenie na użytkowanie, po czym Wojewoda uchylił pozwolenie na budowę z przyczyn formalnych. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) uchylił decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, uznając, że brak pozwolenia na budowę uniemożliwia spełnienie wymogów z art. 57 Prawa budowlanego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, wskazując na brak przeprowadzenia postępowania naprawczego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alicja Palus Sędziowie: Sędzia WSA Anna Siedlecka – spr. Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn Protokolant starszy asystent sędziego Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 września 2019 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) stycznia 2019 r. nr (...) w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na użytkowanie we wznowionym postępowaniu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie k. postanowieniem z dnia (...) listopada 2018 r. nr (...), wznowił z urzędu na podstawie art.145 § 1 pkt 8 k.p.a., postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją pozwolenia na użytkowanie nr (...) z dnia (...) stycznia 2014 roku dla inwestycji polegającej na budowie budynku usługowego przy ul. P.w K., na działce o nr ewidencyjnym: (...), (...), inwestor: M. M., zam. Ż. ul. K. (...) – Firma V., K. ul. P. (...). W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił, że przedmiotowa decyzja realizowana była w oparciu o ostateczną decyzję nr (...) z dnia (...) lipca 2012 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę, zmienioną następnie decyzją nr (...) z dnia (...) września 2013 r. W dniu (...) października 2014 r. Wojewoda O.decyzją o sygn. akt (...) – w postępowaniu odwoławczym - uchylił powyższą decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie pierwszej instancji, z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania, skoro inwestycja została zrealizowana i wydano decyzję o pozwoleniu na użytkowanie. Następnie Starosta K. decyzją z dnia (...) lipca 2017 r., sygn. akt (...) uchylił – w postępowaniu wznowieniowym - swoją decyzję nr (...) z dnia (...) września 2013 r. zmieniająca decyzję nr (...) z dnia (...) lipca 2012 r. i umorzył postępowanie w sprawie wydania decyzji zmieniającej decyzją nr (...) z dnia (...) lipca 2012 r. Decyzją z dnia (...) grudnia 2018 r. nr (...) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie k., na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił decyzję - pozwolenie na użytkowanie nr (...) z dnia (...) stycznia 2014 r. i odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie dla opisanej wyżej inwestycji. Organ stwierdził bowiem, że uchylenie przez organ architektoniczno-budowlany pozwolenia na budowę rodzi dla wydanej wcześniej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie konsekwencje wynikające z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. W omawianej sytuacji wobec braku w obrocie prawnym pozwolenia na budowę, sprawa powinna być na nowo rozstrzygnięta z uwzględnieniem okoliczności, iż decyzja pozwolenia na użytkowanie może być wydana jedynie w przypadkach określonych w art. 55 Prawa budowlanego, a więc w przypadku uprzedniego legitymowania się przez inwestora pozwoleniem na budowę, o którym mowa w art. 28 ust. 1 p.b. lub decyzjami, w których stosownie do art. 49 ust. 5 bądź art. 51 ust. 4 p.b. nałożono na inwestora obowiązek ich uzyskania. Brak decyzji o pozwoleniu na budowę powoduje, że nie jest możliwe spełnienie przez inwestora wszystkich wymogów z art. 57 p.b., w tym m.in. złożenia przez kierownika budowy oświadczenia o zgodności wykonania obiektu z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę. W odwołaniu od powyższej decyzji inwestor M.M. nie zgadzając się z rozstrzygnięciem stwierdził, że wydane rozstrzygniecie wprowadza szereg wątpliwości co do zasadności działania PINB. Przede wszystkim uzyskanie pozwolenia na użytkowanie formalnie kończy prowadzenie legalnej budowy i tym samym uprawnia do przystąpienia do użytkowania zrealizowanego obiektu. Z taką też sytuacją mamy w niniejszej sprawie. Dopiero w dniu (...) października 2014 r. Wojewoda O. wydał drugoinstancyjne rozstrzygnięcie o uchyleniu pozwolenia na budowę i umorzeniu postępowania. Tym samym nie rozstrzygał sprawy merytorycznie, nie odniósł się do ewentualnych błędów dokumentacji projektowej. Uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę (po jej ukończeniu) nie powoduje, że obiekt został wybudowany bez pozwolenia na budowę (samowolnie) – decyzja udzielająca pozwolenia na budowę przestała podlegać wykonaniu w istocie w dniu 17 kwietnia 2014 r., kiedy to NSA prawomocnie uchylił decyzje Wojewody O. utrzymującą w mocy decyzje Starosty K. udzielającą pozwolenia na budowę. Wojewoda w postępowaniu odwoławczym stwierdził jedynie, że w dniu 1 października 2014 r. nie było możliwe udzielenie pozwolenia na budowę wobec stwierdzenia wykonania robót budowlanych będących przedmiotem wniosku. Wydana po blisko 5 latach legalnego użytkowania decyzja PINB podważa zaufanie do organów administracji publicznej, stawia pod znakiem zapytania legalność powstania i użytkowania obiektu. Dodatkowo wprowadza stan, w którym odwołujący ma ograniczone prawa do rozporządzania tym obiektem. PINB nie uruchomił procedury naprawczej z art. 51 p.b. w stosunku do funkcjonującego obiektu, w którym to postępowaniu poddałby ocenie całe zamierzenie inwestycyjne, które było przedmiotem pozwolenia na budowę a następnie pozwolenia na użytkowanie. W tych okolicznościach PINB mimo to pozbawił skarżącego użytkowania i "zawiesił w próżni niepewności" własność inwestora, co narusza prawo i jest krzywdzące dla niego. W związku z tym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania oraz o zainicjowanie odpowiedniego postępowania, które nie będzie przeszkadzało stronie w podejmowaniu kolejnych decyzji inwestycyjnych. Decyzją z dnia (...) stycznia 2019 r. Nr (...) O. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania M. M., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie (...)WINB organ powiatowy prawidłowo uznał zależność pomiędzy decyzją o pozwoleniu na użytkowanie, a uchyleniem decyzji o pozwoleniu na budowę, która to sytuacja stanowiła podstawę do wznowienia postępowania. Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzja o pozwoleniu na użytkowanie jest potwierdzeniem, ze obiekt budowlany zrealizowany został zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym. W sytuacji wyeliminowania z obrotu prawnego pozwolenia na budowę, powiatowy inspektor nadzoru budowlanego winien przeprowadzić postępowanie naprawcze. Eliminacja pozwolenia na budowę powoduje w ocenie organu, że inwestor nie legitymował się już jakimkolwiek tytułem do wykonywania robót oraz nie dysponował dokumentacją związaną z budową przedmiotowego obiektu. W tych warunkach, jak twierdzi organ, dochodzi do wznowienia postępowania, w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. i zostaje wyeliminowana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie. Celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy poprzednie postępowanie w wyniku, którego wydana została zaskarżona decyzja, było dotknięte określonymi wadami, a jeśli tak, to jaki wpływ wady te miały na treść zaskarżonej decyzji. Następnie (...)WINB omówił rodzaje rozstrzygnięć jakie mogą zapaść w postępowaniu wznowieniowym i w konkluzji uznał za prawidłową decyzję PINB nr (...) z dnia (...) grudnia 2018 r. wskazując, że skoro z obrotu prawnego wyeliminowane zostało pozwolenie na budowę, to należało wszcząć postępowanie wznowieniowe i uchylić pozwolenie na użytkowanie. Odnosząc się do treści odwołania, organ odwoławczy przyznał, że sytuacja inwestora jest niekomfortowa, ale przeprowadzenie postępowania naprawczego umożliwi doprowadzenie przedmiotowej inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Pismem z dnia (...) lutego 2019 r. M. M. wniósł skargę na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) stycznia 2019 r. znak (...). Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, ponieważ organ nie wyjaśnił całkowicie stanu faktycznego poprzez niewyczerpujące zebranie i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego, 2. art. 145 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, gdyż pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego nie jest wydawane w oparciu o decyzję o pozwolenie na budowę, 3. art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1995 r. Prawo budowlane (Dz.U.2018 poz.1202 ze zm.) poprzez uznanie konieczności wyeliminowania pozwolenia na użytkowanie przed przystąpieniem do procesu naprawczego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W ocenie skarżącego w niniejszej sprawie doszło do niczym nieuzasadnionego "sprzężenia zwrotnego" w wydanych rozstrzygnięciach – Wojewoda O. umorzył postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, bo budowa została już zakończona i funkcjonuje w obrocie prawnym pozwolenie na użytkowanie dla przedmiotowej inwestycji, a PINB (po upływie 4 lat ) wznowił postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie, bo uchylono pozwolenie na budowę i umorzono postępowanie. W zaistniałej sytuacji organ nadzoru budowlanego powinien był przede wszystkim wszcząć postępowanie naprawcze, jednakże do chwili obecnej nie podjął w tym kierunku żadnej czynności. Odnosząc się do zarzutu organu dotyczącego naruszenia art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., skarżący podkreślił, że pozwolenie na użytkowanie wydawane jest na wniosek, dołączone do niego dokumenty a także protokół z obowiązkowej kontroli. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji podkreślił, że "brak decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę powoduje, że nie jest możliwe spełnienie przez inwestora wszystkich wymogów z art. 57 Prawa budowlanego m.in. złożenie oświadczenia kierownika budowy o zgodności wykonania obiektu z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę, bowiem pozwolenie takie nie istnieje." Zdaniem skarżącego, jest to teza absolutnie nieprawdziwa, gdyż wznowienie postępowania nie powoduje konieczności dołączenia nowych załączników do wniosku, odpowiednich do obecnej sytuacji prawnej. Stosowne oświadczenie zostało sporządzone zgodnie z prawdą i pozostaje w aktach sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ wskazał również, że organ powiatowy prawidłowo uchylił decyzję o pozwoleniu na użytkowanie nr (...) z dnia (...) stycznia 2014 roku i odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie we wznowionym postępowaniu dla inwestycji polegającej na budowie budynku usługowego w K. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla Pana M. M. została wyeliminowana z obiegu prawnego. Wobec tego organ powiatowy zobowiązany był do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o pozwolenie na użytkowanie, w oparciu o przesłankę z art. 145 §1 pkt 8 kpa. Konsekwencją przeprowadzonego postępowania wznowieniowego była decyzja, którą to uchylono decyzję o pozwoleniu na użytkowanie i odmówiono udzielenia pozwolenia na użytkowanie. Należy wskazać, że inwestycja na chwilę obecną pozostaje w stanie prawnym nieuporządkowanym. Wobec tego obecnie organ powiatowy zobligowany jest do podjęcia z urzędu odpowiedniego postępowania naprawczego celem doprowadzenia do zgodności z przepisami przedmiotowej inwestycji. Organ odwoławczy nie ma natomiast wpływu na termin podjęcia takiego postępowania przez organ powiatowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Aby rozważyć w pełni niniejszą sprawę, należy odwołać się do Konstytucji RP a konkretnie zasady równości wyrażonej w art. 32. Owa naczelna zasada, iż wszyscy są wobec prawa równi, odnosi się nie tylko do etapu tworzenia przepisów prawa powszechnie obowiązującego ale też do sfery stosowania obowiązujących regulacji prawnych. Daje temu wyraz art. 32 ust. 1 zd.2, formułując obowiązek równego traktowania "wszystkich" przez władze publiczne. Idea równości ma też rozwiniętą postać w międzynarodowym prawie praw człowieka (art. 2 ust. 1 MPPOiP i art. 2 ust. 2 MPPGSiK ONZ-towskich paktów praw). Szeroki wyraz tekstowy zasada równości znalazła też w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej z 2000 (art.20-26). Dlatego też uznając jak istotne jest dla obywatela przestrzeganie przez władze publiczne podstawowych gwarancji konstytucyjnych, stwierdzić należy, że organy nadzoru budowlanego – w realiach niniejszej sprawy – winny były tak interpretować przepisy administracyjnego prawa materialnego (Prawa budowlanego) w połączeniu z właściwą procedurą, aby – przy załatwianiu sprawy legalnie funkcjonującej budowli w dacie oddania jej do użytkowania - zapewnić w pierwszym rzędzie konstytucyjną ochronę prawa własności inwestora w ramach nakazanych organom przez prawo właściwych działań procesowych. Istota problemu opiera się na poniższych faktach: 1) W obrocie prawnym do dnia wydania zaskarżonej decyzji pozostawała decyzja pozwolenie na użytkowanie nr (...) z dnia (...) stycznia 2014 roku dla inwestycji polegającej na budowie opisanego wyżej budynku usługowego, która to inwestycja bezspornie zrealizowana została w całości na podstawie ostatecznej decyzji - pozwolenia na budowę nr (...) z dnia (...) lipca 2012 r. i zatwierdzającej projekt budowlany, 2) Wojewoda O. decyzją nr (...) z dnia (...) października 2014 r. – wydaną w postępowaniu odwoławczym - uchylił decyzję organu I instancji o pozwoleniu na budowę nr (...) i umorzył postępowanie pierwszej instancji z przyczyn formalnych, z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania, albowiem w chwili orzekania inwestycja była już zrealizowana i funkcjonowała w oparciu o ostateczne pozwolenie na użytkowanie. W tak zaistniałym stanie faktycznym sprawy, po uchyleniu pozwolenia na budowę, do wyjaśnienia pozostawała kwestia, czy i jakie obowiązki według przepisów prawa materialnego - Prawa budowlanego wynikają dla powiatowego organu nadzoru budowlanego i czy obowiązki te organ należycie wykonał. W niniejszym przypadku od daty uzyskania przymiotu ostateczności przez decyzję Wojewody O. (z (...).10.2014 r.) w obrocie prawnym nadal pozostaje legalnie wydana decyzja pozwolenie na użytkowanie nr (...) z dnia (...) stycznia 2014 r. Jest to obecnie jedyny dokument określający legalne przystąpienie do użytkowania przedmiotowej inwestycji, którym dysponuje inwestor i którym może posługiwać się w stosunkach na zewnątrz. Skoro z obrotu prawnego została wyeliminowana decyzja o pozwoleniu na budowę dla opisanej inwestycji, to oznacza, że mamy do czynienia ze stanem, który jest niezgodny z prawem, gdyż istnieje obecnie obiekt bez pozwolenia na budowę. W tej sytuacji po powzięciu tej informacji (z akt sprawy wynika, że Wojewoda O. niezwłocznie przesłał do wiadomości PINB w powiecie k. decyzję z (...) października 2014 r.), obowiązkiem PINB w powiecie k. było doprowadzenie do usunięcia stanu niezgodnego z prawem, czyli wszczęcia i przeprowadzenia właściwego postępowania naprawczego z art. 51 Prawa budowlanego. Kwestią pierwszoplanową było bowiem usunięcie stanu niepewności co do podstaw legalności istnienia samej budowy a nie legalności jej użytkowania, gdyż użytkowanie jest sprawą wtórną. W miejsce bowiem uchylonej decyzji o pozwoleniu na budowę winna wejść nowa decyzja kończąca procedurę naprawczą i dopiero wówczas, organ będzie w stanie ocenić legalność użytkowania inwestycji i ewentualną potrzebę wszczęcia postępowania wznowieniowego z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. co do decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z 31 stycznia 2014 r.. W państwie prawa nie może być bowiem tak, że z przyczyn niezależnych od inwestora poprzez wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę a następnie bezrefleksyjnego wyeliminowania decyzji o pozwoleniu na użytkownie, inwestor nie dysponuje już żadną decyzją odnośnie użytkowanej inwestycji a organ nadzoru budowlanego zwleka od blisko 5 lat ze wszczęciem postępowania naprawczego. Skoro wszyscy są wobec prawa równi, jak wynika to z art. 32 Konstytucji, to w podobnym stanie faktycznym i podobnym stanie prawnym takie same organy nadzoru budowlanego powinny działać podobnie w stosunku do inwestorów znajdujących się w podobnym stanie faktycznym. Ten wymiar zasady równości stanowi swego rodzaju punkt wyjścia, bo z reguły łączy się z ogólniejszymi postulatami praworządności formalnej, akcentującymi obowiązek władz publicznych do stosowania obowiązującego prawa w sposób prawidłowy, rzetelny i bezstronny. W tym znaczeniu zasada równości splata się bezpośrednio z konsekwencjami zasady państwa prawnego, stanowiąc jeden z elementów zasady ochrony zaufania obywatela do państwa. W badanej sprawie, konstytucyjna zasada równości została niewątpliwie naruszona, gdyż organ nadzoru budowlanego pominął obowiązek wszczęcia z urzędu i przeprowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 51 p.b., zmierzającego do usunięcia stanu niezgodnego lecz wszczął z urzędu postępowanie wznowieniowe w trybie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. w sprawie wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na użytkowanie ( takie też sugestie były kierowane od Wojewody O.). Podkreślenia wymaga, że samo wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w ogóle nie prowadzi do usunięcia stanu niezgodnego z prawem, gdyż tylko postępowanie naprawcze jest w stanie wykazać legalność istnienia inwestycji, ewentualnie doprowadzić do zalegalizowania inwestycji. Nie jest bowiem tak, że po uchyleniu pozwolenia na budowę nie istnieje projekt budowlany, na podstawie którego wzniesiono kwestionowany obiekt. Projekt taki choć utracił klauzulę "zatwierdzenia" z chwilą uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, nadal istnieje i powinien być także oceniany w postępowaniu naprawczym zgodnie z obowiązującymi przepisami. Dlatego też organ nadzoru budowlanego nie dając szansy inwestorowi do wykazania w postępowaniu naprawczym, że zrealizowany obiekt nie narusza obowiązującego prawa, przedwcześnie uruchomił procedurę wznowieniową w stosunku do decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, czym dał wyraz lekceważenia spoczywających na nim obowiązków wynikających z art. 51 w zw. z art. 83 p.b. oraz naruszył wspomnianą zasadę równości i zasadę ochrony zaufania obywatela do państwa. Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej - w ścisłym tego słowa znaczeniu - stwierdzić należy, że organy nadzoru budowlanego nie dokonały analizy przyczyn z powodu, których Wojewoda O. uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę. Celem postępowania wznowieniowego jest bowiem ponowne merytoryczne zbadanie sprawy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy w postępowaniu zwykłym, z uwzględnieniem zaistniałych zmian i wydanie właściwego rozstrzygniecia. W przypadku prowadzenia postępowania, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie, w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., organ nadzoru budowlanego nie może działać na zasadzie "automatu", tzn. ograniczyć się tylko do skutku jaki spowodowała decyzja Wojewody O., ale należało także ocenić powody, dla których zapadło takie rozstrzygnięcie. Jak słusznie podkreślił to skarżący, Wojewoda w postępowaniu odwoławczym uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę i umorzył postępowanie, z tego tylko powodu, że inwestycja była już legalnie zrealizowana i legalnie użytkowana, czyli nie badał sprawy merytorycznie, a z drugiej strony – jak wynika z akt sprawy - sygnalizował na organu nadzoru budowlanego aby ten wszczął postępowanie wznowieniowe z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. z tej właśnie przyczyny (co też organ uczynił z pominięciem procedury z art. 51 p.b.). Trzeba stwierdzić, że zaistniały stan prawny w jakim znalazł się inwestor obiektu nie należy do sytuacji typowych, wobec tego mając na uwadze zasadę proporcjonalności wyrażoną w art. 8 § 1 k.p.a., organ nadzoru budowlanego powinien wyważyć i zachować proporcje pomiędzy celami swojego działania a "ostrością używanych w tym celu środków". Pamiętać też trzeba, że uchylenie decyzji w wyniku wznowienia postępowania powoduje skutki prawne z mocą ex nunc i przy braku przeprowadzenia procedury naprawczej z art. 51 p.b., niemożliwym staje się ocena merytoryczna związana z pozwoleniem na użytkowanie. Istotne jest również to, że przystąpić do użytkowania określonego obiektu można tylko raz, co w niniejszej sprawie już nastąpiło. Słusznie więc skarżący zarzucił organowi, że nie znajduje logicznego uzasadnienia czemu ma służyć wybór tego środka prawnego, zamiast uruchomienia procedury naprawczej w okolicznościach tej sprawy. W ocenie Sądu, postępowanie naprawcze w okolicznościach tej sprawy ma bowiem pierwszeństwo (na zasadzie prejudykatu) przed uruchomionym przez organ postępowaniem wznowieniowym. Mając powyższe na uwadze, uznając, że skarga zasługuje na uwzględnienie, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, działając w ramach właściwości delegacyjnej, orzekł jak w pkt I sentencji wyroku biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., zaś rzeczą organu administracji publicznej przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, będzie wydanie stosownego rozstrzygnięcia po uprzednim przeprowadzeniu postępowania naprawczego a następnie po uwzględnieniu treści art. 146 k.p.a. (okresy przedawnienia). O kosztach postępowania sądowo-administracyjnego orzeczono zgodnie z treścią art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a.- jak w pkt II sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło