II SA/Bk 559/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Marcin Kojło,, sędzia WSA Marek Leszczyński, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 września 2019 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. H. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia w sprawie rozpatrzenia wniosku o wszczęcie z urzędu weryfikacji danych ewidencyjnych działek oddala skargę Wnioskiem z dnia [...].05.2019r. K. H. zwrócił się do Prezydenta Miasta B. o: przeprowadzenie z urzędu weryfikacji danych ewidencyjnych w zakresie zgodności treści mapy ewentualnie ze stanem faktycznym w odniesieniu do działek o nr ewidencyjnych [...] w obrębie B. w B. Zdaniem wnioskodawcy, treść mapy zasadniczej w odniesieniu do w/w działek jest niezgodna ze stanem faktycznym i wymaga niezwłocznej aktualizacji, aby nie stwarzać sytuacji konfliktowych. Jako podstawę prawną wystąpienia z wnioskiem powołano § 54 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2019r. poz. 393). W odpowiedzi na wniosek K. H., organ wystosował do wnioskodawcy pismo z dnia [...].06.2019r., w którym wyjaśnił brak potrzeby i podstawy do weryfikacji danych ewidencyjnych. Organ wyjaśnił, że weryfikacja okresowych danych ewidencyjnych, o której mowa w § 54 rozporządzenia (w/w) została wykonana w 2013r. Od tamtego czasu nie zaszły istotne zmiany w zakresie treści mapy ewidencyjnej obszaru obejmującego działki o nr [...], które powodowałyby konieczność podejmowania działań organu. Działki o nr [...] stanowią własność Gminy B. i oznaczone są jako drogi ("dr"). Działka nr [...] stanowi własność K. H. i położona jest na terenie mieszkaniowym ("B"). Co do działki nr [...], w marcu 2018r. dokonano aktualizacji mapy zasadniczej w ramach pracy geodezyjnej "mapa do celów projektowych". Z dokumentacji (zarejestrowanej w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym) nie wynika, aby w granicach działki nr [...] istniała niezgodność, w zakresie użytków gruntowych, między stanem faktycznym a stanem ewidencyjnym. W dalszej kolejności, organ wskazał na postępowania administracyjne i sądowe, które toczyły się i toczą pomiędzy wnioskodawcą i Gminą B. w kwestiach dotyczących prawidłowości istniejącej linii granicznej pomiędzy działką wnioskodawcy a działkami (przeznaczonymi pod drogę) stanowiącymi własność Gminy B.. Po otrzymaniu pisma z dnia [...].06.2019r. K. H. wniósł na nie zażalenie do P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. Zdaniem K. H., pismo organu z dnia [...].06.2019r. należy traktować jako postanowienie, mocą którego organ odmówił wszczęcia postępowania w trybie art. 61a k.p.a. W zażaleniu zostały też zawarte merytoryczne zarzuty do treści pisma z dnia [...].06.2019r. Zdaniem strony, pomimo braku nagłówka w piśmie z dnia [...].06.2019r., że jest to "postanowienie", oraz braku pouczenia o środkach zaskarżenia, to pismo z ww. daty jest postanowieniem. Wnioskodawca dołączył do "zażalenia" opinię biegłego geodety mgr inż. A. D. (sporządzoną na użytek sprawy cywilnej o sygn. [...]. oraz powołał się na pismo Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich UM w B. Z tych dowodów ma wynikać (zdaniem skarżącego), że działki o nr [...] w rzeczywistości nie stanowią w całości pasa drogowego, lecz ich części wchodzą w skład działki nr [...] i są zajęte od wielu lat pod ogród tej działki. Wnioskodawca wniósł o aktualizację mapy ewidencyjnej przynajmniej w zakresie prawidłowego określenia klasoużytków gruntów działek nr [...] Postanowieniem z dnia [...].07.2019r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B., działając na podstawie art. 134 w związku z art. 144 k.p.a., stwierdził niedopuszczalność zażalenia. Zdaniem organu II instancji, wbrew twierdzeniom K. H., pisma z dnia [...].06.2019r. Prezydenta Miasta B. nie można traktować jako postanowienie, na które służy zażalenie. Pismo z dnia [...].06.2019r. nie spełnia wymogów, jakim powinno odpowiadać postanowienie w świetle art. 124 k.p.a. Jest to jedynie pismo informujące o sposobie załatwienia sprawy. Pismo, poza oznaczeniem organu, daty jego wydania i podpisem, nie zawiera: oznaczenia stron postępowania i uczestników, podstawy prawnej, rozstrzygnięcia, uzasadnienia oraz pouczenia o sposobie odwołania. O ewidentnie informacyjnym charakterze pisma świadczy, zdaniem organu, okoliczność, że Prezydent Miasta B. prowadzi osobne postępowanie administracyjne z wniosku skarżącego dotyczące rozgraniczenia działki nr [...] z działkami o nr [...] (obecnie zawieszone). Zażalenie na pismo było niedopuszczalne. W skardze, wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, K. H. zarzucił postanowieniu z dnia [...].07.2019r.: 1) naruszenie art. 54 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (zwanego dalej "rozporządzeniem") poprzez uznanie, że nie zachodzi potrzeba aktualizacji gruntów, skoro wynikało to z sygnalizacji skarżącego popartej pismem Prezydenta Miasta B. ze stycznia 2018 r. i z opinii biegłego sądowego, 2) naruszenie art. 124 k.p.a., art. 134 k.p.a. w związku z art. 141 § 1 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. i w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez: - błędne przyjęcie, że pismo z dn. [...].06.2019 r. jest tylko pismem informującym, a nie postanowieniem o odmowie wszczęcia postępowania, - błędne przyjęcie, ze na postanowienie z dn. [...].06.2019 r. nie służy zażalenie do organu II instancji. Skarżący wniósł o uchylenie postanowień obydwu instancji i zasądzenie koszów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi K. H. podkreślił, że nieaktualność danych w ewidencji gruntów i budynków jest ewidentna i wymaga aktualizacji. Skarżący podtrzymał swoje uprzednie stanowisko, że pismo Prezydenta Miasta B. z dnia [...].06.2019 r. jest postanowieniem o odmowie wszczęcia postępowania i dlatego służy na nie zażalenie, które organ II instancji winien rozpoznać merytorycznie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Dodatkowo organ wyjaśnił, kiedy istnieje podstawa do odmowy wszczęcia postępowania w formie postanowienia w trybie art. 61 a § 1 k.p.a. Przepis ten ma zastosowanie tylko wtedy, gdy postępowanie administracyjne jest wszczynane na wniosek. Natomiast postępowania wszczynane z urzędu nie mają formy postanowienia, a o takie chodzi w niniejszym przypadku. Pismo Prezydenta Miasta B. z dnia [...].06.2019r. jest pismem wyjaśniającym skarżącemu stanowisko organu, a nie jest aktem administracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z przepisem § 54 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 393) weryfikację danych ewidencyjnych w zakresie zgodności treści mapy ewidencyjnej ze stanem faktycznym w terenie przeprowadza starosta co najmniej raz na 10 lat (§ 54 ust. 1 pkt 2 i ust. 2). Okresowa weryfikacja danych ewidencyjnych należy do zadań starosty (§ 44 pkt 6 rozporządzenia). Zatem postępowanie w takim przedmiocie jest wszczynane z urzędu. Art. 61 k.p.a. rozgranicza dwa tryby postepowania: wszczętego z urzędu i na żądanie strony. Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania wydaje się wówczas, gdy strona jest uprawniona do wszczęcia danego postępowania, z przysługującego jej wniosku, ale z przyczyn określonych w art. 61 a § 1 k.p.a. postępowanie nie może być wszczęte. Wszczęcie postępowania z urzędu jest prawem organu i żaden z przepisów k.p.a. nie daje możliwości wyegzekwowania od organu podjęcia czynności w tym zakresie. W takiej sytuacji organ powinien poinformować, że brak jest podstaw w tym zakresie. Zasada legalizmu wyrażona w art. 6 k.p.a. stanowi, że "organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa". Skoro normy prawa materialnego stanowią o podejmowaniu pewnych działań przez organ z urzędu, to nie pozostawiają organowi wyboru. Z taką sytuacją mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Postępowanie weryfikacyjne, o jakim stanowi § 54 rozporządzenia, jest podejmowane z urzędu przez organy geodezyjne i w ściśle określonych przypadkach. Zatem, słusznie Prezydent Miasta B. udzielił skarżącemu pisemnej informacji z dnia [...].06.2019 r., wyjaśniając przyczyny, dla których nie widzi możliwości podejmowania z urzędu działań opisanych w § 54 rozporządzenia, czyli weryfikacji danych ewidencyjnych w odniesieniu do działek o nr [...]. Nie ma racji skarżący twierdząc, że pismo Prezydenta Miasta z dnia [...].06.2019 r. jest "postanowieniem" odmawiającym wszczęcia postępowania administracyjnego. Organ nie mógł wydać postanowienia "samemu sobie", skoro dane postępowanie mogło być wszczęte tylko na wniosek tego organu. Zatem postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia jest zgodne z prawem. Zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a. zażalenie służy na postanowienie, gdy Kodeks tak stanowi. Jeżeli natomiast zażalenie zostało wniesione "na pismo" niemające charakteru postanowienia ze względów przedmiotowych, to należało stwierdzić niedopuszczalność zażalenia w oparciu o treść art. 134 k.p.a., co też słusznie uczynił organ II instancji. Mając na względzie powyższe okoliczności, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), Sąd skargę oddalił. Orzeczenie zapadło na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w myśl art. 119 pkt 3 ww. ustawy.