II SA/Ke 200/18
WyrokWSA w Kielcach2018-04-18
Skład orzekający: Krzysztof Armański, Dorota Chobian, Beata Ziomek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo ustalił, że ogrodzenie działki nr ewid. [...] znajduje się w pasie drogowym drogi wewnętrznej oznaczonej symbolem KDW2, co stanowi podstawę do nakazu rozbiórki?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, ponieważ istniały poważne wątpliwości co do prawidłowości ustalenia, że droga, wzdłuż której wzniesiono ogrodzenie, jest oznaczona symbolem KDW2 w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Brak jednoznacznego oznaczenia drogi w planie uniemożliwia prawidłowe określenie jej pasa drogowego i zasad zagospodarowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki ogrodzenia działki nr ewid. [...] od strony drogi wewnętrznej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że ogrodzenie zostało wybudowane niezgodnie z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego, w pasie drogowym drogi oznaczonej symbolem KDW2. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestionując prawidłowość ustaleń organów co do lokalizacji ogrodzenia i charakteru drogi.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Armański, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2018r. sprawy ze skargi K. S. i S. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz K. S. i S. S. solidarnie kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...], po rozpatrzeniu odwołania K. i S. S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] nakazującej dokonanie rozbiórki ogrodzenia działki nr ewid. [...] w K., gm. D. od strony drogi wewnętrznej działka nr ewid. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017r., poz. 1332) dalej "ustawa", utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w wyniku postępowania wyjaśniającego i kontroli przeprowadzonej przez pracowników PINB 20 czerwca 2017 r. ustalono, że od strony drogi wewnętrznej oznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego sołectwa K. na terenie gminy D. symbolem KDW2 zostało zrealizowane ogrodzenie działki nr ewid. [.../]10. Zostało ono wykonane z elementów prefabrykowanych i składa się ze słupków i przęseł betonowych zasuwanych między słupkami. Ogrodzenie ma wysokość przęseł do 2,0 m, rozciąga się na długości 41,30 m i usytuowane jest w odległości 0,4 m od asfaltu położonego na działce nr ewid. [...]. Podczas kontroli dokonano pomiaru szerokości jezdni, która wyniosła 3,50 – 3,60 m. Odległość kontrolowanego ogrodzenia od ogrodzenia istniejącego po przeciwnej stronie drogi - wyniosła 4,50 – 4,70 m. Obecni podczas kontroli K. i S. S. oświadczyli, że są właścicielami działki nr ewid. [...]i inwestorami ogrodzenia, które zostało wybudowane w maju 2017 r. po uzgodnieniu usytuowania z przedstawicielami Gminy D. Inwestorzy dodali, że ogrodzenie znajduje się w odległości 0,20 – 0,30 m od zachodniej granicy działki i że nie będą realizowali dalszej części inwestycji.
W trakcie postępowania organ I instancji uzyskał informację z Urzędu Miasta i Gminy w D., że ogrodzenie działki nr ewid. [...] nie powoduje zagrożenia i nie utrudnia ruchu drogowego, a także wykonywania zadań zarządcy drogi. Natomiast jest ono wybudowane niezgodnie z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Sołectwa K. uchwalonego Uchwalą Nr XXIX/37/2012 Rady Miejskiej w D. z dnia 29 kwietnia 2013 r.
Dalej organ odwoławczy podniósł, że stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 23 ustawy
budowa ogrodzeń została zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a w ograniczonym zakresie została poddana reżimowi zgłoszenia. W art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy nałożono bowiem na inwestora obowiązek dokonania zgłoszenia zamiaru budowy ogrodzeń usytuowanych od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Oznacza to, że ogrodzenie wybudowane wewnątrz działki i ogrodzenia międzysąsiedzkie nie podlegają reglamentacji administracyjnej, chyba że mają wysokość powyżej 2,20 m. Jednak każdy obiekt budowlany mający być rezultatem robót budowlanych musi spełniać warunki określone w art. 5 ust. 1 ustawy. Jednym z takich wymogów jest konieczność budowania obiektu w sposób określony w przepisach, w tym w przepisach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego
Zdaniem organu II instancji, w niniejszym przypadku mamy do czynienia z wybudowanym ogrodzeniem, które narusza przepisy prawa miejscowego tj. Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Sołectwa K. uchwalonego Uchwalą Nr XXIX/37/2012 Rady Miejskiej w D. z dnia 29 kwietnia 2013 r. Stwierdzono bowiem naruszenie § 31 pkt 3, zgodnie z którym w granicach terenów wyznaczonych jako tereny dróg wewnętrznych oznaczonych na rysunku planu symbolem KDW2 w pasie drogowym dopuszcza się jedynie sytuowanie infrastruktury technicznej.
Zgodnie z § 31 pkt 1 tego planu szerokość w liniach rozgraniczających teren drogi (oznaczonej symbolem KDW2) wynosi 10 m, natomiast rozpatrywane ogrodzenie zlokalizowane jest w odległości około 0,40 m od skraju asfaltu, co oznacza, że znajduje się ono w obszarze wyznaczonym liniami rozgraniczającymi tej drogi, a zatem w obszarze o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania.
Organ zauważył, że składane przez inwestorkę oświadczenia, że ogrodzenie istniało przed wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie znajduje odzwierciedlenia w mapach dostępnych w serwisie geoportal obrazujących stan zagospodarowania działki w latach 2009 i 2013. Na obydwu zdjęciach z tego okresu nie istnieje żadne ogrodzenie, a zatem skoro brak było ogrodzenia działki nr ewid. [...]od strony działki nr ewid. [...], to obecne ogrodzenie nie mogło powstać w wyniku remontu pierwotnego ogrodzenia, bo takowe nie istniało.
Odnosząc się do treści odwołania organ odwoławczy zwrócił uwagę na treść pisma Urzędu Gminy w D. wskazującego na niezgodność usytuowania ogrodzenia z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego ustalonego dla Sołectwa K. . Z kolei w kwestii ustalenia przebiegu granicy pasa drogowego i powołania na tę okoliczność biegłego z zakresu geodezji stwierdził, że skoro ogrodzenie usytuowane jest w odległości 0,20 – 0,30 m od zachodniej granicy działki (jak to oświadczyli inwestorzy) i znajduje się w odległości 0,4 m od asfaltu położonego na działce nr ewid. [...], jak to ustalono podczas kontroli, to znajduje się w obszarze wyznaczonym liniami rozgraniczającymi tej drogi wynoszącym 10 m bowiem szerokość drogi wynosi 3,50 – 3,60 m. Zatem powoływanie biegłego na okoliczność wyznaczenia granic pasa drogowego jest nieuzasadnione.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję K. S. i S. S. zarzucili:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego:
a. art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 7 ustawy, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę ogrodzenia działki od strony drogi wewnętrznej działki nr ewid. [...] uznając, że zostało ono wybudowane w pasie drogowym tej drogi wewnętrznej, podczas gdy ogrodzenie to nie może znajdować się w pasie drogowym drogi wewnętrznej, ponieważ droga ta takiego pasa nie posiada, zaś organ w ogóle nie ustalił lokalizacji drogi wewnętrznej w terenie w oparciu o linie rozgraniczające zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego,
b. art. 8 ust. 1 ustawy o drogach publicznych poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji pominięcie faktu, że droga wewnętrzna nie posiada pasa drogowego w rozumieniu art. 4 pkt 1 tej ustawy,
2. naruszenie przepisów postępowania:
c. art. 7 i art. 77 § 1 kpa w związku z art. 80 kpa, poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, poprzez dowolne stwierdzenie, w oparciu o luźne oświadczenie stron, nie poparte jakimikolwiek innymi dowodami, że ogrodzenie działki nr ewid. [...]usytuowane jest w odległości 0,20 - 0,30 m od zachodniej granicy działki i w odległości 0,4 m od asfaltu położonego na działce nr ewid. [...], a w konsekwencji uznanie na tej podstawie, że ogrodzenie znajduje się w obszarze wyznaczonym liniami rozgraniczającymi tej drogi, podczas gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy nie jest w stanie wykazać faktycznego przebiegu granicy działek, co więcej nie pozwala ocenić w terenie faktycznego planowanego przebiegu drogi wewnętrznej KDW2 w oparciu o założenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
d. art. 84 § 1 kpa poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy skorzystanie przez organ z wiadomości specjalnych mogłoby w sposób jednoznaczny ustalić, czy ogrodzenie na działce nr ewid. [...]znajduje się w obszarze wyznaczonym liniami rozgraniczającymi tej drogi zaznaczonej w części graficznej mpzg, oraz ustaleniem granic ww. nieruchomości i faktycznego położenia w terenie zaplanowanej drogi,
e. art. 107 § 3 kpa poprzez całkowite pominięcie w uzasadnieniu decyzji jaki wpływ na wynik postępowania ma fakt, że ogrodzenie usytuowane w obecnym położeniu nie stanowi jakiegokolwiek zagrożenia i utrudnienia dla ruchu drogowego oraz nie zakłóca zadań zarządcy drogi, podczas gdy początkowo PINB jednoznacznie wskazał, że w oparciu o ustalenie tej kwestii nastąpi rozstrzygnięcie sprawy,
f. art. 107 § 3 kpa poprzez brak wyjaśnienia w zaskarżonej decyzji co organ rozumie pod pojęciem "pasa drogowego", którego termin wielokrotnie przywołuje, a które w niniejszej sprawie ma istotne znacznie z uwagi na fakt, że droga wewnętrzna nie posiada pasa drogowego w myśl art. 8 ust. 1 u.d.p., a zatem nic można się odnosić do definicji legalnej pasa drogowego zawartej w art. 4 pkt. 1 u.d.p.,
Mając powyższe na uwadze skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów w postaci pism Urzędu Gminy D. z 12 grudnia 2017 r. i 15 stycznia 2018 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (ten ostatni przepis w sprawie nie ma jednak zastosowania).
Mając na uwadze tę regulację przede wszystkim z urzędu należy stwierdzić, że w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności fragmentu części graficznej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przedstawiającego między innymi działkę inwestorów oznaczoną numerem [...]oraz działkę oznaczoną w ewidencji gruntów numerem [...], wątpliwości budzi prawidłowość ustalenia, że działka [...] stanowi drogę wewnętrzną oznaczoną na tym załączniku graficznym symbolem KDW2. Na załączniku tym (jego fragmencie) jeśli chodzi o działkę przylegającą do działki inwestorów, na której wzniesiono ogrodzenie, widnieje jedynie zapis "dr.sz.4,0". Droga ta z jednej strony dochodzi do drogi oznaczonej symbolem KD-Z, a z drugiej najpierw pod kątem prostym krzyżuje się z drogą oznaczoną symbolem KDW1 (i na tym odcinku skarżący wznieśli ogrodzenie), a następnie z drogą oznaczoną symbolem KDW2 – również pod kątem prostym. Tak więc, zdaniem Sądu, na załączniku graficznym dołączonym do akt droga nie została opisana symbolem KDW2, a jedynie oznaczono ją jako drogę o szerokości 4 m. Niesporne jest to, że urządzona na działce nr [...] droga nie ma statusu drogi gminnej.
Faktem jest, że w piśmie z 4 sierpnia 2017 r. Burmistrz Miasta i Gminy w D. wskazał, że ogrodzenie zostało wybudowane niezgodnie z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Sołectwa K. Jednakże w piśmie tym nie sprecyzowano, na czym sprzeczność ta polega, a jak już wyżej wskazano, zdaniem Sądu, ze znajdującego się w aktach sprawy załącznika graficznego do tego planu nie wynika, aby droga ta była oznaczona symbolem KDW2. Jak wskazała Gmina w przywołanym wyżej piśmie, na jej terenie istnieją drogi, które mają szerokość po 3 mb z obustronnymi poboczami po 0,5 m każde i ruch odbywa się po nich bez większych utrudnień. Co więcej, w piśmie tym wskazano, że ruch po tej konkretnej drodze również powinien odbywać się bez zakłóceń. Jak zaś ustalono w czasie oględzin, łączna szerokość jezdni oraz poboczy wynosi od 4,50 do 4,70 m, a więc więcej niż wskazane na załączniku graficznym do planu 4 m.
Powodem nakazania rozbiórki było ustalenie przez organ, że droga, wzdłuż której zostało postawione ogrodzenie jest oznaczona symbolem KDW2, w związku z czym szerokość jej pasa powinna wynosić 10 metrów i że w pasie tym, stosownie do zapisu § 31 pkt 1 dopuszczalne jest tylko sytuowanie infrastruktury technicznej, którą ogrodzenie nie jest. Ponieważ poważne wątpliwości budzi, czy faktycznie działka nr [...] oznaczona jest w tym planie takim symbolem, zarówno zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji podlegały uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organ winien powyższą okoliczność ustalić w sposób niebudzący żadnych wątpliwości. W sytuacji, gdyby zostało ustalone, że droga jest oznaczona którymś z symboli KDW (jak wynika z planu przewiduje on drogi wewnętrzne oznaczone symbolem KDW1, KDW2, KDW3 i KDW4 o różnych szerokościach linii rozgraniczających oraz różnej szerokości jezdni), organ w sposób niebudzący żadnych wątpliwości, a więc także w razie potrzeby przy pomocy dowodu z opinii biegłego geodety ustali, czy faktycznie wzniesione ogrodzenie znajduje się w pasie drogowym którejś z dróg wewnętrznych oznaczonych symbolem KDW. W chwili obecnej bowiem nie jest sporne to, że skarżący zbudowali ogrodzenie na własnej nieruchomości, a właścicielowi działki sąsiedniej, oznaczonej numerem [...] czyli Gminie D. ogrodzenie to nie przeszkadza, co wynika jednoznacznie z pisma z 4 sierpnia 2017 r.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Na zasądzoną kwotę składa się wpis od skargi (500 zł), wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło