II SAB/Wa 309/19
PostanowienieWSA w Warszawie2019-06-26
Skład orzekający: Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu ustalenia organu właściwego do rozpatrywania skarg na Centralne Biuro Antykorupcyjne podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu ustalenia organu właściwego do rozpatrywania skarg na Centralne Biuro Antykorupcyjne nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ postępowanie w sprawie skarg i wniosków jest odformalizowanym, jednoinstancyjnym trybem, który kończy się czynnością materialno-techniczną, a nie aktem administracyjnym podlegającym zaskarżeniu. W związku z tym skarga jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu ustalenia organu właściwego do rozpatrywania skarg na Centralne Biuro Antykorupcyjne. Po otrzymaniu odpowiedzi od organu, skarżący wezwał Prezesa Rady Ministrów do usunięcia naruszenia prawa, a następnie wniósł ponaglenie. Organ wyjaśnił, że pismo skarżącego zostało zakwalifikowane jako skarga w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność organu w przedmiocie jego wniosku.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. B. na bezczynność Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2018 r. p o s t a n a w i a: odrzucić skargę
W piśmie z [...] czerwca 2018 r., skierowanym drogą elektroniczną do Kancelarii Prezesa Rady Ministrów (Wydział Skarg i Wniosków) R. B. (dalej: "skarżący") zawarł – obok skargi, o której mowa w art. 221 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej: "k.p.a.") - wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego, w oparciu o art. 61 § 1 k.p.a., celem "definitywnego ustalenia i potwierdzenia organu właściwego do rozpatrywania skarg obywateli RP przeciwko CBA".
Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów udzielił skarżącemu odpowiedzi na powyższą korespondencję pismem z [...] lipca 2018 r.
Skarżący, uznając, że ww. pismo dotyczy wyłącznie jego skargi z [...] czerwca 2018 r., wezwał w dniu [...] lutego 2019 r. Prezesa Rady Ministrów (dalej: "organ") do usunięcia naruszenia prawa, w którym domagał się wydania postanowienia odnośnie jego wniosku z [...] czerwca 2018 r. o wszczęcie postępowania administracyjnego.
Organ odpowiedział na wezwanie pismem z [...] lutego 2019 r., wskazując na wstępie, że powołany przez skarżącego (jako podstawa wezwania) przepis art. 52 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") został uchylony. Podkreślił, iż korespondencja z [...] czerwca 2018 r. (tj. skarga i wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego) zainicjowały wszczęcie postępowania skargowego, o którym mowa w dziale VIII k.p.a. i które zakończyło się udzieleniem pisemnej odpowiedzi w dniu [...] lipca 2018 r. Zatem przepis art. 61a § 1 k.p.a. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Pismem z [...] marca 2019 r. skarżący wniósł do organu ponaglenie.
W piśmie z [...] marca 2019 r. organ ustosunkował się do ponaglenia, podnosząc, iż kwalifikację prawną pisma skarżącego z [...] czerwca 2018 r. szczegółowo wyjaśnił w piśmie z [...] lutego 2019 r.
Pismem z [...] marca 2019 r. skarżący wywiódł skargę do tut. Sądu, w której opisał dotychczasowy przebieg sprawy, akcentując, że organ nadal nie wydał postanowienia wobec jego wniosku z [...] czerwca 2018 r. o wszczęcie postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, podnosząc, iż sprawa objęta wnioskiem skarżącego o wszczęcie postępowania administracyjnego (w sprawie definitywnego ustalenia i potwierdzenia organu właściwego do rozpatrywania skarg obywateli RP przeciwko CBA) należy do spraw, w których stosuje się przepisy działu VIII k.p.a.
Organ wyjaśnił również, że pismem z [...] maja 2018 r. skarżący złożył (ponowną) skargę na działalność CBA, wskazując, że Prokuratura Rejonowa [...]w [...] postanowieniem z [...] kwietnia 2017 r. odmówiła wszczęcia dochodzenia w sprawie o sygn. akt. [...].W zawiadomieniu z [...] czerwca 2018 r. o sposobie załatwienia skargi, podano, iż do obowiązków prokuratury, a nie CBA, należy w pierwszej kolejności ocena materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie zainicjowanej zawiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Nadto, wobec wniosku o spowodowanie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy CBA, poinformowano skarżącego o organie właściwym rzeczowo w tym zakresie, tj. Szefie CBA i stosownych przepisach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Na wstępie zaakcentować należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie, sprawy, co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Zatem bezczynność danego organu implikuje jego kompetencja do podejmowania czynności lub wydawania aktów w danej sprawie administracyjnej, określona przepisami prawa.
W niniejszej sprawa taka sytuacja nie występuje.
Z akt administracyjnych wynika, że skarżący kwestionuje uprawnienia p.o. Dyrektora Departamentu Bezpieczeństwa Narodowego w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w zakresie rozpoznawania skarg i dlatego wniósł o wszczęcie postępowania administracyjnego celem "definitywnego ustalenia i potwierdzenia organu właściwego do rozpatrywania skarg dotyczących działalności CBA".
Jak wskazano skarżącemu w piśmie organu z [...] lipca 2018 r., zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 13 grudnia 2017 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra - Członka Rady Ministrów [...]- Koordynatora Służb Specjalnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2332), minister ten wykonuje zadania wyznaczone przez Prezesa Rady Ministrów w zakresie nadzoru, kontroli i koordynacji służb specjalnych, tj. m.in. CBA. W myśl § 2 pkt 10 ww. rozporządzenia, do kompetencji Ministra Koordynatora Służb Specjalnych należy rozpoznawanie skarg na działalność służb specjalnych.
Natomiast Departament Bezpieczeństwa Narodowego w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów jest komórką organizacyjną, która na podstawie Regulaminu Organizacyjnego Kancelarii, realizuje zadania w zakresie:
- rozpatrywania i załatwiania kierowanych do Prezesa Rady Ministrów lub Kancelarii skarg i wniosków dotyczących działalności służb specjalnych;
- obsługi merytorycznej, organizacyjnej i prawnej Ministra Koordynatora Służb Specjalnych.
Również na podstawie ww. regulaminu, dyrektor komórki organizacyjnej Kancelarii podpisuje:
- pisma kierowane do członków Kierownictwa Kancelarii oraz dyrektorów innych komórek organizacyjnych Kancelarii;
- odpowiedzi na kierowane pisma, zgodnie z zakresem zadań komórki organizacyjnej Kancelarii.
W konsekwencji trafnie organ stwierdził, że p.o. Dyrektora Departamentu Bezpieczeństwa Narodowego w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów J. M. była uprawniona do rozpoznania skarg pochodzących od skarżącego.
Prawidłowo również organ zakwalifikował pismo skarżącego z [...] czerwca 2018 r. do trybu postępowania skargowego uregulowanego w dziale VIII k.p.a. (Skargi i wnioski). W tym miejscu podkreślić należy, iż postępowanie w sprawie tzw. skarg powszechnych ma cechy samodzielnego i jednoinstancyjnego postępowania administracyjnego uproszczonego, które kończy się czynnością materialno-techniczną określoną w art. 238 § 1 k.p.a., informującą stronę o sposobie załatwienia skargi. Skarga dotycząca zadań lub działalności organu jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony interesów jednostki, które nie dają podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego ani też nie mogą stanowić podstawy powództwa lub wniosku zmierzającego do wszczęcia postępowania sądowego. W tej sytuacji należy stwierdzić, że organ nie był zobowiązany do wydania żadnego aktu administracyjnego dającego podstawę do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego, a następnie postępowania sądowoadministracyjnego.
Zatem przedmiotowa skarga – jako skarga na bezczynność organu w sprawie podlegającej trybowi ogólnoskargowemu – nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W konsekwencji jest niedopuszczalna, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło