II SAB/Wa 500/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędziowie WSA Agnieszka Góra – Błaszczykowska, Andrzej Wieczorek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 października 2019 r. sprawy ze skargi M. K. na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w sprawie wniosku z dnia [...] marca 2019 r. 1. zobowiązuje Komisję Nadzoru Finansowego do rozpatrzenia wniosku skarżącego M. K. z dnia [...] marca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie pkt 1 i 2, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Komisji Nadzoru Finansowego na rzecz skarżącego M. K. kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] marca 2019 r. M. K. złożył do Komisji Nadzoru Finansowego wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: 1. Ile pism do [...] Banku S.A. i [...] Banku S.A. wystosowała, a ile otrzymała od tych banków KNF, Komisja Nadzoru Bankowego i Główny Inspektor Nadzoru Bankowego w latach 2005-2008? 2. Ile pism, będących korespondencją pomiędzy Związkiem Banków Polskich a [...] Bankiem i [...] Bankiem, prowadzoną w latach 2005-2008, znajduje się w dyspozycji KNF? 3. Jaki kancelaryjny znak(i) sprawy nadano korespondencji, prowadzonej przez KNF, Komisję Nadzoru Bankowego i Głównego Inspektora Nadzoru Bankowego w latach 2005-2008 w ramach prac nad ograniczeniem dostępności kredytów denominowanych/indeksowanych? W dniu [...] kwietnia 2019 r. organ poinformował skarżącego, że zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1330, z późn. zm.) wnioskowane informacje wymagają ze strony KNF poczynienia stosownych ustaleń. Z tego względu nie będzie możliwie rozpatrzenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Wskazano, że wniosek zostanie rozpatrzony niezwłocznie po zgromadzeniu stosownych danych, nie później jednak niż do dnia [...] maja 2019 r. W dniu [...] maja 2019 r. organ wezwał M. K. do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w odniesieniu do wnioskowanych informacji, określonych w pkt 1-2 wniosku, wyznaczając termin 14 dni. W odniesieniu do informacji określonej w pkt 3 wniosku, organ poinformował, iż informacja dotycząca znaków kancelaryjnych nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p. Pismem z dnia [...] czerwca 2019 r. (które wpłynęło do organu [...] lipca 2019 r.) M. K. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej z wniosku z dnia [...] marca 2019 r. Skarżący, wniósł o zobowiązanie organu do udostępnienia przedmiotowej informacji publicznej, wymierzenie organowi grzywny w wysokości dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia, o którym mowa w art. 154 § 6 p.p.s.a., zasądzenie kosztów postępowania, według norm przepisanych, w tym m.in. kosztów wpisu, korespondencji i zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości. Poinformował, że pismem z [...] lipca 2019 r. zawiadomiono skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie odmowy udostępnienia informacji przetworzonej oraz, że do dnia przekazania skargi do Sądu, skarżący nie udzielił odpowiedzi na wezwanie do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107, z późn. zm.), w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.); dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., a więc wówczas gdy organ pomimo ciążącego na nim obowiązku nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia albo też uchyla się od podjęcia innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Istota problemu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy podjęte w wyniku wniosku o udostępnienie informacji publicznej działania były zgodne z ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (j. t. Dz. U. z 2019 r. poz. 1429); dalej "u.d.i.p." i dokonania oceny, czy można było organowi zarzucić bezczynność. W sprawie jest niewątpliwe i niesporne, że Komisja Nadzoru Finansowego, jako centralny organ administracji rządowej, sprawujący nadzór nad rynkiem finansowym w Polsce, powołany na mocy ustawy z dnia 21 lipca 2006 o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz.U. z 2019 r. poz. 298 ze zm.), jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Niewątpliwe i niesporne jest również, że żądane w pkt 1 i 2 informacje stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). W myśl natomiast art. 16 ust. 1 u.d.i.p., odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji, w przypadku określonym w art. 14 ust. 2, przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnymi z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. W myśl art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który ogranicza je z uwagi na ochronę informacji niejawnych oraz ochronę innych tajemnic ustawowo chronionych. Nie jest przy tym wymagane wykazanie ani interesu publicznego, ani celu, w jakim uzyskana informacja zostanie wykorzystana. Z bezczynnością podmiotu obowiązanego według przepisów u.d.i.p. mamy do czynienia wówczas, gdy podmiot ten milczy w sprawie wniosku strony o udostępnienie informacji publicznej, w szczególności nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej, tj. nie udostępnia żądanej informacji w ustawowym terminie (art. 13 powołanej ustawy), nie wydaje decyzji w sytuacji, gdy zachodzą podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej z przyczyn wskazanych w art. 5 powołanej ustawy, bądź z uwagi na niewykazanie szczególnej istotności dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy), jak też gdy nie informuje wnioskodawcy o tym, że objęta wnioskiem informacja nie stanowi informacji publicznej i nie podlega udostępnieniu w trybie przepisów wyżej wymienionej ustawy. Oceniając stan przedmiotowej sprawy według powyższych kryteriów, należy stwierdzić, że organ pozostaje w bezczynności w jej udzieleniu, gdyż do dnia rozpoznania skargi, nie rozpatrzył wniosku skarżącego z dnia [...] marca 2019 r. w zakresie pkt 1 i 2. Oceny tej nie zmienia fakt, że okolicznością sporną w sprawie okazała się kwalifikacja żądanej przez skarżącego informacji publicznej, jako przetworzonej. O tym, że żądana informacja jest informacją przetworzoną, organ powiadomił skarżącego pismem z [...] lipca 2019 r., w którym jednocześnie wezwał do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w terminie 14 dni. Jednak do dnia rozpoznania skargi przez Sąd, organ nie udostępnił zainteresowanemu żądanej w pkt 1 i 2 wniosku informacji publicznej w drodze czynności materialno-technicznej, nie odmówił udostępnienia informacji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., nie umorzył postępowania w myśl art. 14 ust. 2 u.d.i.p. ani też nie odmówił udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 u.d.i.p. Pozostaje tym samym w bezczynności. Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a p.p.s.a., orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. Przystępując natomiast do oceny, czy bezczynność organu miała charakter rażący wyjaśnić należy, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie i drastycznie naruszono treść obowiązku, wynikającego z przepisu prawa. W orzecznictwie akcentuje się, iż rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia, jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego, jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, iż dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi więc być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Ocena, czy w stanie faktycznym niniejszej sprawy mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa, powinna być dokonana w kontekście regulacji art. 13 u.d.i.p. W przedmiotowej sprawie organ nie rozpatrzył wniosku o udostępnienie żądanej w pkt 1 i 2 wniosku informacji publicznej od [...] maja 2019 r., jednak wyjaśnienia organu pozwalają przyjąć, że działanie to nie było celowe, bowiem wynikało z oceny, że żądana informacja ma charakter przetworzony. Sąd nie znalazł również podstaw do wymierzenia organowi grzywny, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. Grzywna jest środkiem dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, tj. gdy oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Z taką sytuacją w rozpatrywanej sprawie nie mamy do czynienia. Z tych względów, w tym zakresie Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a. (pkt 3 sentencji wyroku). Odnośnie zaś informacji wnioskowanej w pkt 3 wniosku z dnia [...] marca 2019 r., należy stwierdzić, że kancelaryjny znak sprawy nie jest informacją publiczną w rozumieniu u.d.i.p., lecz informacją o charakterze organizacyjnym. Jakkolwiek wiedza o znaku sprawy może pośrednio służyć do uzyskania informacji o stanie danej sprawy, to należy mieć na względzie, że znajomość znaku sprawy jest jedynie środkiem umożliwiającym uzyskanie wiedzy o działalności organu władzy publicznej. Informacja o znaku sprawy sama w sobie nie stanowi natomiast informacji o sprawach publicznych. Żądanie udostępnienia "znaku kancelaryjnego" nie może być traktowane, jako pytanie o efekt działania organu. Takie żądanie nie jest także pytaniem o zasady funkcjonowania podmiotu publicznego, a więc pytaniem o kwestie natury ogólnej, dotyczące sposobu wykonywania zadań publicznych, sposobu załatwiania spraw i podejmowania przez taki podmiot rozstrzygnięć, w myśl art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. Nie można również uznać, że żądana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b i c u.d.i.p., a więc informację o organizacji i przedmiocie działalności oraz kompetencjach władzy publicznej, a także innych podmiotach wykonujących zadania publiczne. Tak więc Sąd oddalił skargę w tym zakresie na podstawie art. 151 p.p.s.a. jak w punkcie 3 sentencji. O kosztach postępowania (pkt 4 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Na zasądzoną kwotę składają się: uiszczony wpis sądowy w wysokości 100 zł, koszty zastępstwa procesowego w wysokości 480 zł – łącznie 580 zł. Rozpoznanie sprawy nastąpiło w trybie uproszczonym, gdyż stosownie do treści art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w tym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Dlatego Sąd rozpoznał sprawę w tym trybie, na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.