II SA/Po 273/19

WyrokWSA w Poznaniu2019-10-03

Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Elwira Brychcy, Jan Szuma

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu I instancji i umorzyło postępowanie administracyjne na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. z uwagi na tożsamość podmiotową i przedmiotową sprawy z wcześniej wydaną decyzją?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu I instancji i umorzyło postępowanie administracyjne na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., ponieważ wniosek z dnia 7 grudnia 2018 r. o przyznanie zasiłku celowego na żywność na miesiąc grudzień 2018 r. dotyczył tej samej materii, która została już rozstrzygnięta decyzją z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...]. Wobec zaistnienia tożsamości podmiotowej i przedmiotowej sprawy, wszczęcie i prowadzenie odrębnego postępowania było niedopuszczalne.
Stan faktyczny
Wnioskodawca W. M. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności na grudzień 2018 r. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, wskazując, że wnioskodawca otrzymał już część pomocy na ten cel. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji i umorzyło postępowanie, uznając, że sprawa jest tożsama z wcześniej rozstrzygniętą decyzją. Wnioskodawca zaskarżył decyzję SKO, zarzucając błędną interpretację przepisów i brak uwzględnienia jego sytuacji dochodowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2019 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę Decyzją z dnia [...] grudnia 2018r., nr [...], Prezydent Miasta [...], po rozpatrzeniu wniosku W. M. złożonego dnia [...] grudnia 2018 r., odmówił wnioskodawcy przyznania pomocy w formie świadczenia pieniężnego w postaci zasiłku celowego na zakup żywności za miesiąc grudzień 2018 roku. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ powołał przepisy art. 3 ust. 3 i 4, art. 6 pkt.10, art. 7, art. 8 ust. 1 pkt. 1 ust. 2 i ust. 3, ust.5 pkt.1, art.14, art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2018r poz.1508 ze zm., dalej: "u.p.s."), § 1 pkt. 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2018r. poz. 1358), § 1 uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] z dnia [...] marca 2014r. w sprawie podwyższenia kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania świadczenia pieniężnego w formie zasiłku celowego na zakup posiłku tub żywności dla osób i rodzin wymienionych w uchwale Nr [...] Rady Ministrów z [...] grudnia 2013r. w sprawie ustanowienia wieloletniego programu wspierania finansowego gmin w zakresie dożywiania " Pomoc państwa w zakresie dożywiania " na lata 2014-2020, oraz art. 104 i 107 ustawy z dnia [...] czerwca 1960r - Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096, dalej: "k.p.a."). W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił w oparciu o materiał dowodowy zebrany w ramach przeprowadzonego postępowania, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, do [...] października 2018 r. prowadził na zasadach ogólnych działalność gospodarczą, którą zawiesił z dniem [...] października 2018 r. Wskazano, że wnioskodawca otrzymuje z MOPR zasiłek stały, zgłosił przewlekłe problemy zdrowotne, posiada orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności stwierdzony orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności wydanym do [...] lipca 2023 r. (orzeczenie nr [...] z dnia [...] lipca 2018). Z dokumentów z Urzędu Skarbowego w [...] wynika, iż w 2017 roku wnioskodawca uzyskał dochód w kwocie: [...] zł i z tej kwoty [...] wliczona jest do dochodu. Dochód w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku, poza otrzymanym już świadczeniem pieniężnym na zakup żywności, stanowiły: [...] dochodu z działalności gospodarczej [...] miesięcy) -[...] zł, zasiłek stały- [...] zł, co daje łączny dochód - [...] zł. Organ następnie przytoczył treść przepisów u.p.s. istotnych dla oceny uprawnień wnioskodawcy do otrzymania pomocy społecznej w zakresie zasiłku celowego na żywność. Wyjaśniono, że za osobę samotnie gospodarującą uważać należy osobę prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe (art. 6 pkt 10 u.p.s.). Zgodnie z art. 8 ust.1 pkt. 1 u.p.s. § 1 pkt. 1 lit.a ww. rozporządzenia prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 53a i art. 91, przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty [...]zł, przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt. 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. W myśl art. 8 ust.2 u.p.s. rada gminy, w drodze uchwały, może podwyższyć kwoty, o których mowa ust.1 pkt. 1 i 2, uprawniające do zasiłku okresowego i celowego. Zgodnie z § 1 uchwały Nr [...] Rady Miasta [...] kryteria dochodowe uprawniające osoby samotnie gospodarujące oraz osoby w rodzinie do świadczenia pieniężnego w formie zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności przyznawanego w ramach wieloletniego programu wspierania finansowego gmin w zakresie dożywiania " Pomoc państwa w zakresie dożywiania " na lata 2014-2020 zostały podwyższone odpowiednio do wysokości 150% kwot kryteriów dochodowych, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt. 1 i 2 u.p.s. 150% kryterium dochodowego stanowi kwotę [...]zł. Zgodnie z art. 8 ust. 3 u.p.s. za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu 2 miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: 1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych. 2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach; 3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. W myśl art.8 ust.5 pkt. 1 u.p.s. w stosunku do osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych - za dochód przyjmuje się przychód z tej działalności pomniejszony o koszty uzyskania przychodu, obciążenie podatkiem należnym określonym w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych i składkami na ubezpieczenie zdrowotne określonymi w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowych ze środków publicznych, związane z prowadzeniem tej działalności oraz odliczonymi od dochodu składkami na ubezpieczenia społeczne niezaliczonymi do kosztów uzyskania przychodów, określonymi w odrębnych przepisach, z tym że dochód ustala się, dzieląc kwotę dochodu z działalności gospodarczej wykazanego w zeznaniu podatkowym złożonym za poprzedni rok kalendarzowy przez liczbę miesięcy, w których podatnik prowadził działalność, a jeżeli nie prowadził działalności, za dochód przyjmuje się kwotę zadeklarowaną w oświadczeniu tej osoby. Zgodnie z uchwałą Nr 221 Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2013r. w sprawie ustanowienia wieloletniego programu wspierania finansowego gmin w zakresie dożywiania "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" na lata 2014-2020 (M.P. z 2013r. poz.1024) ze środków przekazywanych w ramach Programu gminy udzielają wsparcia osobom spełniającym warunki otrzymania pomocy wskazane w u.p.s. Ze środków przekazanych gminom z Programu udziela się wsparcia w szczególności osobom i rodzinom znajdującym się w sytuacjach wymienionych w art. 7 u.p.s., w szczególności osobom samotnym, w podeszłym wieku, chorym lub niepełnosprawnym - w formie posiłku, świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych. W myśl art. 39 ust.1 i 2 u.p.s. w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu a także kosztów pogrzebu. Organ wyjaśnił, że decyzją Nr MOPR - [...] z dnia [...].11.2018 r. przyznano wnioskodawcy pomoc w formie zasiłku celowego na zakup żywności przez okres od [...] grudnia 2018 r. do [...] grudnia 2018 r. w kwocie [...]zł. Tym samym, mając na uwadze, że wnioskodawca został objęty pomocą w formie zasiłku celowego na zakup żywności przez okres od [...] grudnia 2018 r. do [...] grudnia 2018 r. w kwocie [...]zł, organ uznał, że należało odmówić przyznania zasiłku na ten sam okres. W. M. wniósł odwołanie od powyższej decyzji Prezydenta Miasta [...], żądając jej uchylenia w całości, ustalenia kwoty jego dochodu i przyznanie wnioskowanej pomocy zgodnie z obowiązującymi przepisami. Skarżący zarzucił, że błędnie obliczono jego dochód poprzez doliczenie [...] dochodu z działalności gospodarczej z roku 2017 r., bowiem z uwagi na to, że zawiesił tą działalność, to dochód uzyskany z działalności gospodarczej powinien być uznany za dochód utracony i nie powinien być doliczany do dochodu na podstawie, którego określono jego dochód z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku. Ponadto skarżący podniósł, że nie wskazano przepisu prawa, który wniosek czyniłby bezzasadnym, a z treści uzasadnienia wynika, iż odmówiono wnioskowanej pomocy, ponieważ już raz w tym miesiącu otrzymał kwotę [...]zł na ten cel. Skarżący podniósł, że przyznanie zasiłku celowego opiera się na uznaniu administracyjnym, co oznacza, iż organ, który odmawia przyznania wnioskowanej pomocy, powinien wykazać, iż nie ma możliwości finansowych na zaspokojenie zgłoszonych potrzeb, tj. powinien wskazać, jaką kwotą dysponuje na ten cel w ramach możliwości pomocy ośrodka oraz ilu osobom udzielił takiej formy pomocy. Nie wykazanie powyższych danych sprawia, że zaskarżona decyzja ma charakter uznaniowości, co jest rażącym złamaniem przepisów prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lutego 2019 roku, Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 61a § 1 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i umorzyło postępowanie organu I instancji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Jak wynika z akt sprawy wniosek skarżącego z dnia [...] grudnia 2018r. o przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego na zakup żywności jest drugim wnioskiem złożonym na ten sam cel i na ten sam miesiąc. Wniosek W. M. z dnia [...] listopada 2018r. został rozpatrzony decyzją z dnia [...] listopada 2018 r., Nr [...], którą przyznano stronie pomoc w formie zasiłku celowego na zakup żywności przez okres od [...] grudnia 2018 r. do [...] grudnia 2018 r. w kwocie [...]zł. Niezależnie od zainicjowanego w dniu [...] listopada 2018 r. postępowania, kolejny wniosek W. M. złożył w dniu [...] grudnia 2018 r. Decyzją; z dnia [...] grudnia 2018 r. organ I instancji odmówił W. M. przyznania pomocy w formie świadczenia pieniężnego w postaci zasiłku celowego na zakup żywności za miesiąc grudzień. Organ uzasadnił, że decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2018 r. Nr [...] przyznano W. M. pomoc w formie zasiłku celowego na zakup żywności na okres od [...].12.2018r. do [...].12.2018r. w kwocie [...]zł. Na powyższą decyzję Strona nie złożyła odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Dalej organ argumentował, że art. 61a § 1 k.p.a. określa dwie samodzielne i niezależne przesłanki: wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną oraz zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały wprawdzie skonkretyzowane w ustawie, jednakże znajdują one oparcie w ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Wyjaśniono, że przepis art. 61 a § 1 k.p.a. stanowi podstawę prawną do odmowy wszczęcia postępowania, gdy sprawa kierowana do organu administracji publicznej dotyczy sprawy już wcześniej rozstrzygniętej, bowiem dopóki w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja rozstrzygająca sprawę merytorycznie w sposób ostateczny, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii staje się niedopuszczalne i to niezależnie od prawidłowości tej decyzji. W tym przypadku w postępowaniu zakończonym decyzją organu I instancji z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] oraz decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. Nr [...] wystąpiły te same okoliczności faktyczne i prawne w stosunku do W. M., bowiem w obydwu tych postępowaniach domagał się przyznania pomocy w formie zasiłku celowego na zakup żywności na miesiąc grudzień. Organ zaznaczył, że okoliczność, czy powaga rzeczy osądzonej w danym przypadku występuje, wymaga ustalenia tożsamości porównywanych spraw pod względem podmiotowym oraz przedmiotowym. Tożsamość podmiotowa ma miejsce wtedy, gdy w sprawie występują te same strony. Natomiast tożsamość w zakresie przedmiotu sprawy wyznacza tożsamość podstawy prawnej i faktycznej oraz treści żądania strony. W ocenie Kolegium, w niniejszej sprawie wystąpiła tożsamość sprawy rozstrzygniętej już wcześniejszą decyzją z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] Mamy zatem do czynienia z zasadą powagi rzeczy osądzonej, która obowiązuje zawsze wówczas, gdy zachodzi tożsamość spraw, a więc występuje ten sam organ, ta sama strona oraz identyczność stanu faktycznego i prawnego, tzn. wniosek zostanie złożony w takich samych warunkach. W ocenie Kolegium, w sprawie W. M. zaistniała zarówno tożsamość podmiotowa jak i przedmiotowa, a w konsekwencji, należało odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego na zasadzie art. 61a § 1 k.p.a. Kończąc Kolegium podniosło, że na miesiąc grudzień 2018 roku strona miała przyznany zasiłek celowy na zakup żywności, zatem w kolejnych miesiącach strona może wystąpić z nowym wnioskiem o pomoc na zakup żywności. W. M. wniósł do tut. Sądu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...], zarzucając błędną interpretację art. 61 k.p.a., która spowodowała odmowę przyznania mu świadczenia celowego. Wniósł o zmianę wyżej wymienionej decyzji albo jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w dniu [...] listopada 2018 roku złożył do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...] o przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego na zakup żywności, wnioskując o przyznanie kwoty w wysokości [...] złotych. Wniosek został rozpatrzony decyzją z dnia [...] listopada 2018 roku nr [...], na mocy której przyznano pomoc w formie zasiłku celowego na zakup żywności w kwocie [...]zł. Skarżący wyjaśnił, że jest chorym człowiekiem i musi stosować dietę, która wymaga większych nakładów na zakup żywności, więc w dniu 7 grudnia złożył ponownie wniosek o pomoc w formie zasiłku celowego na zakup żywności wnioskując o kwotę [...]zł. Nie ma podstaw do uznania powagi rzeczy osądzonej, albowiem wniosek o dofinansowanie w wyższej kwocie należało uznać jako odwołanie. Skarżący podał, że nie zrozumiał decyzji, albowiem uznał, że powinna być uzupełniona o kolejne [...] zł, brakujące mu do dożywiania. Dodatkowo organ powinien pouczyć o konieczności zaskarżenia niekorzystnego rozstrzygnięcia, a organ wprowadził go w błąd, że może złożyć następny wniosek. Pomiędzy wnioskiem o dofinansowanie w wyższej kwocie, a biegiem terminu do złożenia odwołania nie upłynęło 14 dni, wobec czego należało złożony wniosek uznać jako odwołanie od niekorzystnej decyzji żywieniowej w nieadekwatnej kwocie odpowiadającej potrzebom uprawnionego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Odnosząc się do argumentacji skargi Kolegium wskazało, że skarżący jest osobą korzystającą systematycznie z pomocy społecznej. Ponadto wniosek z dnia [...] grudnia 2018 roku został skierowany do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...] z prośbą o "przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności na miesiąc grudzień 2018 r. w kwocie [...]zł, zatem z powyższego bezspornie wynika, że jest to kolejny wniosek, a nie odwołanie. Kolegium wskazało, że to strona decyduje o treści wniosku, a nie pracownik socjalny. Na rozprawie sądowoadministracyjnej przeprowadzonej w dniu [...] października 2019 r. ustanowiony w ramach przyznanego skarżącemu prawa pomocy pełnomocnik z urzędu – adwokat A. K., poparła skargę i jej zarzuty. Pełnomocnik podniosła ponadto, że organ I instancji powinien ustalić jaki charakter ma pismo skarżącego z [...] grudnia 2018r. - czy w istocie stanowiło odwołanie od decyzji przyznającej zasiłek celowy w wysokości [...] zł na zakup żywności na miesiąc grudzień 2018r. Zatem decyzja organu I instancji odmawiająca przyznania zasiłku jest co najmniej przedwczesna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia [...] lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz.U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm. - dalej jako: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Złożona w niniejszej sprawie skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2019 r. (nr [...]) o uchyleniu decyzji Prezydenta Miasta [...] [...] grudnia 2018 r. (nr [...]) i umorzeniu postępowania organu I instancji w sprawie zasiłku celowego na żywność, jest niezasadna. W niniejszej sprawie zaskarżona została decyzja ostatecznie kończąca postępowanie z wniosku skarżącego z dnia [...] grudnia 2018 r. (data wpłynięcia wniosku do MOPR w [...]) "o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności na miesiąc grudzień 2018 r. w kwocie [...]zł". Uzasadniając ten wniosek skarżący podał, że co prawda otrzymał już pomoc na ten cel w kwocie [...]zł, lecz wnioskował o pomoc w kwocie [...]zł. Podał również, że przyznana mu kwota nie pozwoli na zaspokojenie niezbędnych potrzeb w tym zakresie uwzględniając, że jest okres świąteczny oraz, że utracił znaczną część dochodu w związku z zawieszeniem działalności gospodarczej. Skarżący podał, ze przypisany mu dochód z działalności gospodarczej utracił, co nie zostało uwzględnione przy przyznaniu mu kwoty [...]zł na wnioskowany cel. W opinii Sądu w trakcie przeprowadzonego postępowania nie doszło do naruszenia przepisów procedury administracyjnej, które mogłoby uzasadniać uchylenie zaskarżonej decyzji, którą organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 61a § 1 k.p.a. uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie tego organu uznając, że zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa sprawy wszczętej na wniosek z dnia [...] grudnia 2018 r. ze sprawą, która została rozpatrzona decyzją z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...] Okolicznością bezsporną jest, że ta ostatnia decyzja wydana została po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o przyznanie zasiłku celowego na żywność na miesiąc grudzień 2018 r. w wysokości [...] zł. Wniosek z dnia [...] grudnia 2018 r. zawiera żądanie przyznania zasiłku w wysokości [...] zł na ten sam cel, przy czym argumentacja przytoczona w tym wniosku pozwala uznać, że skarżący żąda obecnie przyznania mu kwoty [...]zł przez organ I instancji w sytuacji, gdy decyzją z [...] listopada 2018 r. przyznano mu [...] zł na ten sam cel. Zatem sprawa dotycząca przyznania zasiłku celowego na żywność w wysokości [...] zł została objęta decyzja z dnia [...] listopada 2018 r. Zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną. Odrębną natomiast przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a. jest zaistnienie "innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania". Przyczyny te nie zostały skonkretyzowane w Kodeksie postępowania administracyjnego, dlatego należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego w danej sprawie, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już toczy się, albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie, lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 15 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 1415/17, LEX nr 2466692). W realiach rozpatrywanej sprawy organ I instancji nie zastosował tej regulacji i wszczął oraz prowadził postępowanie w sprawie tożsamej podmiotowo i przedmiotowo ze sprawą zakończoną decyzją z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...] Wobec zatem wydania w dniu [...] listopada 2018 r. decyzji rozstrzygającej w przedmiocie żądania przyznania zasiłku celowego w wysokości [...] zł na żywność na miesiąc grudzień, bezprzedmiotowe byłoby prowadzenie odrębnego postępowania w sprawie przyznania takiej samej pomocy – aczkolwiek teraz ograniczonej do kwoty [...]zł, stanowiącej uzupełnienie już przyznanej kwoty [...]zł – do wysokości [...] zł. Zgodzić się zatem należy ze stanowiskiem Kolegium zawartym w zaskarżonej decyzji, że zachodziły w tych uwarunkowaniach przesłanki do wydania przez organ I instancji postanowienia o jakim stanowi art. 61a § 1 k.p.a. Tym samym wobec wszczęcia i prowadzenia przez organ I instancji postępowania na wniosek z dnia [...] grudnia 2018 r. i wydania decyzji merytorycznie rozstrzygającej zasadność tego wniosku, zachodziła konieczność uchylenia tej decyzji i umorzenia postępowania administracyjnego organu I instancji – zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a Do przyczyn niedopuszczalności wszczęcia postępowania administracyjnego można zaliczyć bowiem sytuację, gdy żądanie wszczęcia dotyczy sprawy, co do której wcześniej prowadzone postępowanie zakończyło się ostatecznie decyzją merytoryczną lub jest w toku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2018 r. sygn. I OSK 449/19 – Lex nr 2562438). W rozpoznawanej sprawie - w świetle istniejącego stanu prawnego i faktycznego - niedopuszczalne było wszczęcie i prowadzenie postępowania w sprawie przyznania zasiłku celowego na żywność na miesiąc grudzień 2018 r., skoro w tej sprawie - w stosunku do tożsamego żądania - zostało uprzednio wszczęte postępowanie i została w dniu [...] listopada 2018 r. wydana w tym przedmiocie merytoryczna decyzja. Zatem zaskarżona decyzja jest rozstrzygnięciem prawidłowym. Odnosząc się natomiast do tych zarzutów skargi, które kwestionują zaliczenie do dochodu skarżącego dochodu utraconego, wyjaśnić należy, że wobec procesowego charakteru zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd nie może ocenić stanowiska organu I instancji w tym zakresie. Nie budzi również wątpliwości Sądu, że wobec zaadresowania wniosku z dnia [...] grudnia 2018 r. do MOPR w [...] oraz jego uzasadnienia brak było podstaw do przyjęcia, że intencją skarżącego było złożenie odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2018 r. Ponadto skarżący, jako osoba od lat korzystająca z pomocy MOPR i jak wynika z akt sprawy w sposób prawidłowy formułująca swoje pisma, niewątpliwie potrafił i w tym przypadku wyrazić swój zamiar. Na powyższe Kolegium zwróciło uwagę w odpowiedzi na skargę i w opinii Sądu stanowisko to jest uprawnione. Ubocznie tylko można wskazać, że jeżeli skarżący podtrzymuje swoje stanowisko, iż wniosek z dnia [...] grudnia 2018 roku powinien zostać uznany za odwołanie od decyzji z [...] listopada 2018 r., to może wystąpić do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o jego rozpoznanie. Poza zakresem niniejszej sprawy pozostaje natomiast wiążąca ocena, czy stanowisko skarżącego w tym zakresie jest prawidłowe. Mając powyższe na uwadze Sąd nie podzielił zarzutów podniesionych w skardze i w tym stanie rzeczy skargę oddalił na mocy art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło