II GSK 787/20
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-06-07
Skład orzekający: Krystyna Anna Stec, Zbigniew Czarnik, Cezary Kosterna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie dwóch kar pieniężnych za nieuzupełnienie zgłoszenia SENT o dane identyfikacyjne lokalizatora GPS oraz za brak zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych stanowi podwójne ukaranie za ten sam czyn?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nałożenie dwóch odrębnych kar pieniężnych za nieuzupełnienie zgłoszenia SENT o dane identyfikacyjne lokalizatora GPS (na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy SENT) oraz za brak zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych (na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy SENT) nie stanowi podwójnego ukarania za ten sam czyn. Są to dwa odrębne delikty administracyjne, podlegające odrębnym karom. Brak podania danych identyfikacyjnych lokalizatora GPS, jak i innych kluczowych danych w zgłoszeniu, uniemożliwiał monitorowanie przesyłki, co naruszało interes publiczny.Stan faktyczny
Spółka przewozowa została ukarana dwiema karami pieniężnymi za naruszenia związane z systemem monitorowania drogowego przewozu towarów (ustawa SENT). Pierwsza kara dotyczyła nieuzupełnienia zgłoszenia SENT o dane identyfikacyjne lokalizatora GPS oraz inne kluczowe informacje dotyczące przewozu. Druga kara została nałożona za brak zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu przez całą trasę przewozu. Spółka kwestionowała zasadność nałożenia dwóch kar, twierdząc, że stanowi to podwójne ukaranie za ten sam czyn, oraz że istniały podstawy do odstąpienia od nałożenia kary ze względu na ważny interes publiczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od skarżącej na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia del. WSA Cezary Kosterna (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej (...) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 grudnia 2019 r. sygn. akt III SA/Kr 935/19 w sprawie ze skargi (...) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od (...)na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Międzynarodowy Transport Drogowy i Spedycja "O." E. M., M. M., Spółka jawna z siedzibą w N. S. (dalej: Skarżąca lub Spółka) zaskarżyła skargą kasacyjną wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 5 grudnia 2019 r. sygn. akt III SA/Kr 935/19. Wyrokiem tym została oddalona skarga Spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 4 lipca 2019 r., znak: 1201-IOA.48.22.2019.6, wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., zwanej dalej Ordynacją podatkową) w związku z art. 26 ust. 5 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów (Dz. U. z 2018 r., poz. 2332 ze zm., zwanej dalej ustawą o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów lub ustawą SENT), utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie z dnia 9 kwietnia 2019 r., znak: 358000-COP.42.14.2019, o nałożeniu na skarżącą Spółkę kary pieniężnej w wysokości:
- 10.000 zł za nieuzupełnienie zgłoszenia przez przewoźnika realizującego transport drogowy;
- 10.000 zł za niewywiązanie się z obowiązku zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem.
Zaskarżony skargą kasacyjną wyrok został wydany w następującym stanie sprawy:
Funkcjonariusze Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie 15 lutego 2019 r. na parkingu przy drodze krajowej nr 28 w miejscowości Szymbark przeprowadzili kontrolę ciągnika samochodowego wraz z cysterną o numerach rejestracyjnych (..) użytkowanego przez przewoźnika - Międzynarodowy Transport Drogowy i Spedycja E. M., M. M., Spółka jawna z siedzibą w Nowym Sączu. Kierowca pojazdu przedstawił numery zgłoszenia: SENT(...) i SENT(...) dot. przedmiotowego transportu oraz przedłożył wymagane dokumenty przewozowe.
W trakcie kontroli ustalono, że przedmiotowy transport dotyczył dostawy produktów paliwowych do dwóch odbiorców:
1) benzyny w ilości 5000 litrów oraz oleju napędowego w ilości 14000 litrów, podmiotem odbierającym była Gminna Spółdzielnia Samopomoc Chłopska w W., podmiotem wysyłającym oraz przewoźnikiem była Skarżąca, - przewóz został zgłoszony pod nr SENT(...);
2) oleju napędowego w ilości 13000 litrów, gdzie podmiotem odbierającym oraz przewoźnikiem była Skarżąca - przewóz został zgłoszony pod nr SENT(..).
Nie stwierdzono nieprawidłowości dotyczących przekazanych danych dot. przewoźnika oraz danych geolokalizacyjnych środka transportu w zgłoszeniu SENT(...). W odniesieniu do zgłoszenia SENT(...) ustalono natomiast brak następujących danych: nr rejestracyjnych środka przewozowego oraz naczepy, nr lokalizatora GPS, nr zezwolenia drogowego, daty rozpoczęcia i planowanej daty zakończenia przewozu, miejsca dostarczenia towaru. Z protokołu kontroli nr (...) wynika również, że stwierdzono brak włączonej geolokalizacji. W trakcie wykonywania czynności kontrolnych ww. zgłoszenie zostało zaktualizowane na platformie PUESC.
W związku z tymi ustaleniami Naczelnik Małopolskiego Urzędu Celno - Skarbowego w Krakowie decyzją z 9 kwietnia 2019 r. nałożył na Spółkę kary pieniężne w wysokości:
- 10.000 zł za nieuzupełnienie zgłoszenia przez przewoźnika realizującego transport drogowy;
- 10.000 zł za niewywiązanie się z obowiązku zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem.
Skarżąca Spółka odwołała się od ww. decyzji, zarzucając organowi błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż strona nie zapewniła przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem, podczas gdy geolokalizator zamontowany w pojeździe strony był włączony przez cały czas wykonywania przewozu, którego dotyczyło zgłoszenie SENT(...), oraz naruszenie art. 22 ust. 3 ustawy SENT poprzez jego niezastosowanie i nieodstąpienie przez organ od nałożenia kary pieniężnej na stronę w sytuacji uzasadnionej ważnym interesem publicznym.
Opisaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie (dalej: Organ odwoławczy lub Dyrektor IAS) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Po przytoczeniu treści mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa Dyrektor IAS wskazał, że w celu zagwarantowania prawidłowego monitorowania dokonywanego transportu towarów w zgodzie z przepisami ustawy SENT niezbędne jest, aby dane zgłoszone w elektronicznym systemie SENT pokrywały się ze stanem rzeczywistym zarówno w zakresie dokonywanego przewozu, jak i towarzyszących mu dokumentów. Organ odwoławczy powtórzył ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji, w szczególności sprowadzające się do tego, że w odniesieniu do zgłoszenia SENT (...) stwierdzono następujące braki: numerów rejestracyjnych środka przewozowego, numeru lokalizatora GPS, numeru zezwolenia drogowego, daty rozpoczęcia i planowanej daty zakończenia przewozu, miejsca dostarczenia towaru. Dodatkowo ustalono, że przewoźnik nie zapewnił przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu, co było konsekwencją nieuzupełnienia zgłoszenia. Organ odwoławczy odniósł się do twierdzeń Skarżącej, że nieuzupełnienie zgłoszenia SENT (...) o dane, do uzupełnienia których na mocy ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów zobowiązany jest przewoźnik, wynikało z pomyłki i miało charakter czysto techniczny, a przy tym niecelowy, nie było to wynikiem celowego naruszenia przepisów prawa. W jego ocenie przesłanką przemawiającą za odstąpieniem od nałożenia kary nie może być brak umyślności w działaniu, na którą powołuje się Spółka. Organ odwoławczy uznał, że w analizowanej sprawie nie można przyjąć, iż ustalone nieprawidłowości stanowią drobne błędy w zgłoszeniu i są wynikiem oczywistej omyłki. Tym samym nie może mieć zastosowania art. 24 ust. 1a ustawy SENT, uprawniający do nałożenia niższej kary w wysokości 2.000 zł, gdyż przepis ten dotyczy stwierdzenia drobnych błędów w zgłoszonych danych, innych niż dotyczące towaru, z wyjątkiem numeru rejestracyjnego środka transportu. W przedmiotowej sprawie natomiast wymagane na mocy wskazanej ustawy informacje nie zostały zgłoszone przez przewoźnika przed rozpoczęciem przewozu, dodatkowo braki dotyczyły między innymi numeru rejestracyjnego środka transportu. Stan faktyczny niniejszej sprawy nie pozwalał również na zastosowanie przepisu art. 30 ust. 4 ustawy SENT, pomimo powołania się skarżącej Spółki na rzetelne wywiązywanie się z obowiązków podatkowych wobec państwa, gdyż ujawnione naruszenie nie zostało stwierdzone w trakcie postępowania, o którym mowa w ust. 1 tego artykułu. Dodatkowo stosownie do art. 30 ust. 5 wskazanej ustawy przepisu ust. 4 nie stosuje się do przewoźników. Organ odwoławczy zauważył, że z treści przepisów ustawy SENT nie wynika, aby warunkiem nałożenia kar było powstanie uszczupleń podatkowych wskutek naruszenia przepisów tej ustawy. Kryterium braku uszczupleń w podatkach brane jest pod uwagę w sytuacjach, do których zastosowanie mają przepisy art. 24 ust. 1a oraz art. 30 ust. 1 ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, co jednak nie dotyczy analizowanego przypadku.
W odniesieniu do kary wymierzonej Skarżącej na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy SENT Dyrektor IAS wskazał, że brak uzupełnienia w zgłoszeniu SENT danych dot. numeru geolokalizatora spowodował, iż prawidłowe przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych nie było zapewnione. Geolokalizator nie był bowiem widoczny dla funkcjonariuszy celno-skarbowych, dokonujących kontroli, a tym samym nie było możliwe prawidłowe śledzenie przesyłki. Odnosząc się do argumentów skarżącej Spółki, zawartych w piśmie z dnia 10 czerwca 2019 r. Organ wskazał, że przepisy art. 10a, jak i artykuły 10b i 10c ustawy SENT odnoszą się do kwestii włączenia lokalizatora, jednak wymienione w tych przepisach obowiązki należą do kierującego, który za ich niedopełnienie podlega karze grzywny. W art. 10a tej ustawy zostały natomiast wskazane obowiązki przewoźnika, na którego w przypadku ich niewypełnienia zostaje nałożona kara na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów.
Odpowiadając natomiast na zarzut dotyczący naruszenia zakazu dwukrotnego karania tego samego podmiotu za ten sam czyn Dyrektor podkreślił, że obowiązki przewoźnika w zakresie przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych oraz uzupełnienia zgłoszenia SENT o odpowiednie dane uregulowane zostały w odrębnych przepisach, a za ich niewykonanie ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów przewiduje odrębne kary.
Dyrektor IAS uznał, że nie ma podstaw do odstąpienia od nałożenia kary na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy SENT. Wskazał, że Spółka została wezwana do złożenie wyjaśnień i przedłożenie dokumentów dotyczących jej aktualnej sytuacji finansowej oraz posiadanego majątku. Ponieważ wymagane dokumenty nie zostały przedłożone, organ pierwszej instancji dokonał ustaleń w tym zakresie na podstawie dostępnych informacji, tj. zeznań podatkowych wspólników skarżącej Spółki za lata 2015-2017 oraz deklaracji VAT-7 złożonych przez Spółkę za lata 2016-2018. Uznał, że przyznanie ulgi w niniejszej sprawie byłoby w rzeczywistości usankcjonowaniem działań niezgodnych z przepisami ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów. Podzielił stanowisko organu I instancji, że kondycja finansowa Spółki jest dobra i brak jest symptomów wskazujących na jej pogorszenie. Niewątpliwie zatem jednorazowe wywiązanie się z ciążącego obowiązku zapłaty kar pieniężnych nałożonych zaskarżoną decyzją leży w możliwościach finansowych Strony i nie zagrozi jej płynności finansowej. Organ odwoławczy uznał, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania.
W skardze na omówioną decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Spółka zarzuciła organowi naruszenie :
1. naruszenie prawa materialnego a to:
- art. 10a ust. 1 ustawy SENT poprzez jego błędną wykładnię, co skutkowało uznaniem, iż strona skarżąca poprzez nieuzupełnienie zgłoszenia SENT o numer geolokalizatora nie zapewniła przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem;
- art. 22 ust. 3 ustawy SENT poprzez jego niezastosowanie i nieodstąpienie przez organ od nałożenia kary pieniężnej na stronę w sytuacji uzasadnionej ważnym interesem publicznym.
2. naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy a to art. 121, art. 122, art. 187, art. 191 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 26 ust. 5 ustawy SENT polegające na braku wszechstronnego rozpatrzenia przez organ wydający decyzje w niniejszej sprawie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowej oceny materiału dowodowego, co doprowadziło do niesłusznego przyjęcia, iż brak jest przesłanek do odstąpienia od nałożenia kary w związku z istnieniem ważnego interesu publicznego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: ppsa). Uzasadniając wyrok na wstępie przytoczył treść przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie, w szczególności art. 22 ust. 2 i 2a ustawy SENT. WSA przyjął stan faktyczny za prawidłowo ustalony przez organy. Uznał, że organy zgromadziły materiał dowodowy wystarczający do podjęcia decyzji co do istoty sprawy. Prawidłowo go też oceniły i nie dopuściły się naruszeń przepisów postępowania - art. 121, art. 122, art. 187, art. 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn., Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm.) - w takim stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd I instancji wskazał na przepisy art. 10a ust. 1 i art. 10b pkt 1 lit. a ustawy SENT nakazujące zapewnienie w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem, w tym lokalizatora przed rozpoczęciem przewozu towaru.
Skoro towar jechał z J. do W., przez N. S., bo część z niego tam miała zostać dostarczona, to w ocenie Sądu I instancji, w świetle postanowień art. art. 10b pkt 1 lit. a ustawy SENT już z chwilą rozpoczęcia przewozu w J. geolokalizator pojazdu przewożącego ten towar powinien zostać włączony przez kierującego. Zaś w świetle art. 10a ust. 1 ustawy przewoźnik powinien zapewnić przekazywanie danych geolokalizacyjnych środka transportu przez całą trasę przewozu. Tymczasem z ustaleń dokonanych przez kontrolujących w porównaniu z formularzami przewozu towarów wynika, że w trakcie przewozu części transportowanego paliwa z N. S. do W., objętego zgłoszeniem SENT (...) nie stwierdzono nieprawidłowości, zaś co do paliwa, które miało być dostarczone z J. do N. S., objętego zgłoszeniem SENT SENT(..) ustalono brak danych: numeru rejestracyjnych środka przewozowego oraz naczepy, numeru lokalizatora GPS, numeru zezwolenia drogowego, daty rozpoczęcia i planowanej daty zakończenia przewozu, miejsca dostarczenia towaru. Stwierdzono brak włączonej geolokalizacji. W takim razie prawidłowo orzekające organy odczytały i zastosowały przepis art. 10a ust 1 ustawy SENT, czego konsekwencją jest w świetle jasnych i niebudzących wątpliwości interpretacyjnych postanowień, po pierwsze, art. 22 ust. 2a ustawy kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł. za niezapewnienie przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu na całej trasie z J. do W. przez N. S., a nie tylko z N. S. do W., po drugie, za nieuzupełnienie przez przewoźnika danych, o których mowa w art. 5 ust. 4, czego konsekwencją było wymierzenie kary w wysokości 10 000 zł, w świetle postanowień art. 22 ust. 2 ustawy SENT. WSA uznał też, że nie doszło do podwójnego ukarania. Obowiązki przewoźnika w zakresie przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych oraz uzupełnienia zgłoszenia SENT o odpowiednie dane uregulowane zostały określone w odrębnych przepisach, a za ich niewykonanie ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów przewiduje odrębne kary. Trafnie też wyjaśnił organ, że niepodanie numeru GPS geolokalizatora spowodowało brak przesyłania aktualnych danych geolokalizacyjnych pojazdu. Aby dane te w ogóle mogły być przesyłane, to nie tylko, że musi być włączony sam geolokalizator, umieszczony w pojeździe, to jeszcze przewoźnik musi podać nr GPS tego lokalizatora, by był on identyfikowalny. Warunki te muszą być więc spełnione równolegle. W tym przypadku nie dość, że stwierdzono niewłączony geolokalizator na części trasy, to jeszcze stwierdzono niepodanie jego numeru GPS.
Sąd I instancji podzielił ocenę organów, że w sprawie nie można było przyjąć, iż ustalone nieprawidłowości stanowią drobne błędy w zgłoszeniu i są wynikiem oczywistej omyłki, jak to podnosiła skarżąca Spółka. Tym samym nie mógł mieć zastosowania art. 24 ust. 1a ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów, uprawniający do nałożenia niższej kary w wysokości 2.000 zł, gdyż przepis ten dotyczy stwierdzenia drobnych błędów w zgłoszonych danych, innych niż dotyczące towaru, z wyjątkiem numeru rejestracyjnego środka transportu. WSA uznał też, że zasadnie organy uznały, że nie zachodziły przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary. Zdaniem WSA odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej jest to instytucja o charakterze wyjątkowym. Zwolnienie z kary jest uzasadnione w sytuacjach bardzo szczególnych i wyjątkowych, na które strona nie miała wpływu i które były niezależne od sposobu jej postępowania. O istnieniu ważnego interesu przewoźnika, uprawiającego do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej nie decyduje jego subiektywne przekonanie, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, w każdym przypadku inne, uwzględniające różnorodne aspekty sprawy. W ocenie WSA nie budzi wątpliwości dokonana przez organy ocena wskaźników ekonomicznych wynikających ze wskazanej dokumentacji, świadcząca o dobrej kondycji finansowej Skarżącej oraz brakach symptomów wskazujących na jej pogorszenie. Odstąpienie w takich okolicznościach od wymierzenia ww. kar pieniężnych kolidowałoby rzeczywiście z interesem Skarbu Państwa, naruszając tym samym interes publiczny.
Międzynarodowy Transport Drogowy i Spedycja "O." E. M., M.M., Spółka jawna z siedzibą w N. S.zaskarżyła omówiony wyrok w całości skargą kasacyjną. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit c ppsa w zw. z art. 121, art. 122, art. 187, art. 191. Ordynacji podatkowej w zw. z art. 26 ust. 5 ustawy SENT z polegające na braku wszechstronnego rozpatrzenia zarówno przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, jak i organy administracyjne wydające decyzje w niniejszej sprawie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowej oceny materiału dowodowego, co doprowadziło do niesłusznego przyjęcia, że okoliczności przedstawione przez stronę skarżąca nie są wystarczające do uznania ich za spełniające przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary w związku z istnieniem ważnego interesu publicznego,
2. naruszenie przepisów prawa materialnego a to:
- art. 10a ust. 1 i art. 5 ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 22 ust. 2 i 2a ustawy SENT z poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, iż poprzez nieuzupełnienie zgłoszenia SENT o numer geolokalizatora strona skarżąca nie zapewniła jednocześnie przekazywania aktualnych danych lokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem, co z kolei doprowadziło do podwójnego ukarania skarżącego za jeden czyn.
- art. 24 ust. 3 ustawy SENT poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy było ono uzasadnione ważnym interesem publicznym,
Podnosząc te zarzuty Skarżąca wniosła o: W oparciu o wyżej naprowadzone podstawy skargi kasacyjnej, wnoszę o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania, oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania. Wniosła też o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie wniósł o jej oddalenie, oraz o zasądzenie od Skarżącej na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 ppsa, można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 ppsa. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
W skardze kasacyjnej postawiono zarówno zarzuty naruszenia przepisów postępowania jaki i zarzuty naruszenia prawa materialnego. Stawiając zarzuty naruszenia przepisów postępowania autor skargi kasacyjnej nie podważa jednak prawidłowości ustalenia przez organy (i zaakceptowania tych ustaleń przez Sąd I instancji) istotnych w sprawie okoliczności faktycznych sprowadzających się do tego, że Skarżąca przewoziła na trasie z J. do W. jednym środkiem transportu dwie partie paliwa objęte dwoma zgłoszeniami SENT, z których jedna partia 19 000 litrów przeznaczona dla Gminnej Spółdzielni Samopomoc Chłopska w W. objęta była prawidłowym zgłoszeniem SENT(...), zaś druga partia 13000 litrów przeznaczona dla Skarżącej i przewożona z J. do N. S. objęta była zgłoszeniem SENT(...), które nie zawierało następujących danych: numer rejestracyjny środka przewozu oraz naczepy, numery lokalizatora GPS, numeru zezwolenia drogowego, daty rozpoczęcia i planowanej daty zakończenia przewozu, miejsca dostarczenia towaru.
Zatem zarzuty naruszenia przepisów postępowania i przepisów postępowania sprowadzają się dwóch kwestii. Pierwsza z nich dotyczy tego, że Skarżąca uważa, że wobec niezgłoszenia numery lokalizatora GPS w zgłoszeniu SENT dotyczącej jednej partii paliwa i nałożenia za to kary 10 000 zł na podstawie art. 22 ust. 2 ust. 1 ustawy SENT (za niezgłoszenie danych określonych w art. 5 ust. 4 pkt 1) niedopuszczalne było jednocześnie nałożenie drugiej kary na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy SENT, to jest za niewykonanie obowiązku zapewnienia przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem. Druga kwestia (objęta zarzutem naruszenia przepisów postępowania i zarzutem naruszenia prawa materialnego art. 24 ust. 3 ustawy SENT) sprowadza się do tego, że zdaniem Skarżącej niesłusznie przyjęto, że okoliczności sprawy nie uzasadniały odstąpienia od nałożenia kary ze względu na ważny interes publiczny.
Odnosząc się do pierwszej z tych kwestii należy zauważyć, że zgodnie z definicją z art. 2 pkt 16 lit. a) i treścią art. 3 ust. 3 ustawy SENT przewóz jednej partii towar przewożonego od jednego nadawcy do jednego odbiorcy, do jednego miejsca dostarczenia, jednym środkiem transportu stanowił jedną przesyłkę podlegającą zgłoszeniu, a tym samym monitorowaniu. Niewątpliwie Skarżąca jednym zespołem pojazdów dokonywała przewozu dwóch odrębnych przesyłek towaru, podlegających odrębnemu zgłoszeniu i monitorowaniu. Fakt, że jedna z tych przesyłek została prawidłowo zgłoszona i zapewniona była możliwość jej monitorowania przez prawidłowe podanie numeru urządzeni lokalizacyjnego (geolokalizatora) nie stanowi o tym, że była zapewniona możliwość monitorowania przewożonej wraz z nią drugiej przesyłki, która nie została prawidłowo zgłoszona, w tym nie podano danych identyfikacyjnych towarzyszącego jej urządzenia lokalizacyjnego. Ustawa wprowadza obowiązek odrębnego zgłaszania (a więc i monitorowania) przesyłek nawet przewożonych jednym pojazdem. Zatem nie przewiduje możliwości wykorzystywania danych dotyczących jednej przesyłki do monitorowania drugiej przesyłki przewożonej tym samym środkiem transportu. Jak słusznie zauważyły organy i Sąd I instancji, delikty określone w art. 22 ust. 2 ustawy SENT (niezgłoszenie wymaganych danych) i w art. 22 ust. 2a ustawy SENT (niezapewnienie w trakcie całej trasy przejazdu przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem) to dwa odrębne delikty administracyjne podlegające odrębnym karom przewidzianym w tych przepisach. Kara na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy SENT została przy tym nałożona nie tylko za niepodanie w zgłoszeniu SENT danych geolokalizatora, ale też innych informacji o podlegającej monitorowaniu przesyłce wymaganych zgodnie z z art. 5 ust. 4 pkt 1 ustawy SENT. Zatem nie doszło do nałożenia dwóch kar za to samo naruszenie przepisów. Zapewnienie aktualnych danych geolokalizacyjnych w odniesieniu do środka transportu należy przy tym odnosić – zgodnie z tym co wyżej wskazano – nie do środka transportu w ogólności, to jest do możliwość monitorowania go w ramach przewożonej wspólnie drugiej przesyłki prawidłowo zgłoszonej, ale w odniesieniu do podlegającej odrębnemu monitorowaniu przesyłki przewożonej tym samym środkiem transportu. W realiach tej sprawy należy też zauważyć, że nie było rzeczywistej możliwości monitorowania przesyłki objętej zgłoszeniem SENT(...) jako przewożonej tym samym środkiem transportu co przesyłka objęta prawidłowym zgłoszeniem SENT(...), gdyż w odniesieniu do zgłoszenia SENT(...) nie wskazano nie tylko danych geolokalizatora, ale również numeru rejestracyjnego środka przewozowego, daty rozpoczęcia i planowanej daty zakończenia przewozu oraz miejsca dostarczenia towaru. Na podstawie tak niekompletnego zgłoszenia organ monitorujący nie mógł wiedzieć, że obie przesyłki przewożone są tym samym środkiem transportowym.
Tak więc zarzuty naruszenia art. 10a ust. 1 i art. 5 ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 22 ust. 2 i 2a ustawy SENT nie zasługiwały na uwzględnienie.
Również nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty dotyczące niezastosowania art. 24 ust. 3 ustawy SENT przez niezastosowanie odstąpienia od nałożenia kary ze względu na interes publiczny. Autor skargi kasacyjnej jako uzasadnienie istnienia tego interesu publicznego wskazuje przy tym tylko na to, że "pomyłka miała charakter czysto techniczny i niecelowy, wynikała z faktu, iż do jednego przewozu dokonywano dwóch zgłoszeń SENT", a interes Skarbu Państwa nie był zagrożony. Z takim stanowiskiem nie sposób się zgodzić. W zgłoszeniu SENT(...) nie wpisano najistotniejszych danych, których brak prowadził do faktycznej niemożności monitorowania tej przesyłki. Powodowało to potencjalną możliwość przewożenia towaru podlegającego obowiązkowi monitorowania poza kontrolą systemu monitorującego, a więc godziło w chroniony ustawą interes publiczny polegający na zapobieganiu obrotowi towarami objętymi ustawą poza system kontroli podatkowej. Brak w zgłoszeniu danych nie odnosił się tylko do jednej informacji, czy też do pomyłkowego podania błędnej informacji, lecz dotyczył szeregu najistotniejszych danych pozwalających na określeniu trasy przewozu, czasu przewozu i środka transportu. Brak takich danych jest w sposób oczywisty dostrzegalny dla wypełniającego zgłoszenie o przeciętnych danych percepcyjnych, tym bardziej powinien być widoczny dla profesjonalnego przewoźnika.
Biorąc to wszystko pod uwagę, na podstawie art. 184 ppsa należało skargę kasacyjna oddalić, jako niemającą usprawiedliwionych podstaw,
O kosztach postępowania kasacyjnego w wysokości 2700 zł, na które składało się wynagrodzenie radcy prawnego Organu, który w terminie wniósł odpowiedź na skargę kasacyjną instancji, orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 ppsa oraz w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło