II GZ 360/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. Sp. zo.o. w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 lipca 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 1795/19 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej A. Sp. zo.o. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 1795/19 w sprawie ze skargi A. Sp. zo.o. w P. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie nakazu rejestracji i ustalenia opłat za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 grudnia 2019 r. oddalił skargę A. sp. z o.o. z siedzibą w P., złożoną na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2019 r. dotyczące odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Odpis wskazanego wyżej wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono skutecznie pełnomocnikowi skarżącej w dniu 6 marca 2020 r. W dniu 18 czerwca 2020 r. od powyższego wyroku została złożona przez pełnomocnika skarżącej skarga kasacyjna. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaskarżonym postanowieniem z dnia 31 lipca 2020 r., na podstawie art. 178 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), skargę kasacyjną odrzucił. Sąd I instancji wskazał, że obliczając termin do wniesienia skargi kasacyjnej, uwzględnił następujące okoliczności. Od dnia 14 marca 2020 r. rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz.U. 2020, poz. 433), został wprowadzony na terenie RP stan zagrożenia epidemicznego. Zgodnie z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2020, poz. 374 ze zm.), zwanej dalej "ustawą COVID-19", w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID, bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Wstrzymanie rozpoczęcia biegu terminów oznacza, że terminy, które nie rozpoczęły swojego biegu przed dniem ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii nie biegną w okresie trwania powyższego stanu. Terminy te rozpoczynają swój bieg dopiero od dnia uchylenia powyższego stanu. Zawieszenie natomiast biegu terminów dotyczy tych terminów, które rozpoczęły swój bieg przed dniem ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Od tego dnia ulegają one zawieszeniu i biegną dalej od dnia ustania przyczyny powodującej ich zawieszenie – co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Sąd wskazał także, że pomimo tego, że ww. przepis wszedł w życie z dniem 31 marca 2020 r., to wynika z niego, że nierozpoczęcie biegu terminów, jak i zawieszenie terminów już rozpoczętych, obowiązuje w okresie zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Jeśli więc stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 14 marca 2020 r., to z tym dniem uległy zawieszeniu terminy procesowe i sądowe w postępowaniu sądowym. Przepis art. 15zzs został uchylony ustawą z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r. poz. 875), ogłoszoną w Dzienniku Ustaw w dniu 16 maja 2020 r. Ponadto, stosownie do art. 68 ust. 7 ww. ustawy, terminy w postępowaniach, o których mowa w art. 15zzs ustawy zmienianej w art. 46, których bieg uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzs tej ustawy, biegną dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że w sprawie termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczął swój bieg 7 marca 2020 r., po czym od 14 marca 2020 r. uległ zawieszeniu, a następnie od 24 maja 2020 r. biegł dalej. Zatem ostatnim, trzydziestodniowym dniem na wniesienia skargi kasacyjnej był 15 czerwca 2020 r. Skoro więc skarżąca wniosła skargę w dniu 18 czerwca 2020 r., to nastąpiło to z uchybieniem terminu wskazanego w art. 177 § 1 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła spółka, zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie norm prawnych zawartych w art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z 2 marca 2020 r. Wskazała, że zawieszenie terminu do dokonania czynności, w świetle postanowień tejże ustawy oznacza, że po ponownym rozpoczęciu biegu terminu do dokonania danej czynności nalicza się od początku. W tej sprawie termin do wniesienia skargi kasacyjnej liczy się od 24 maja 2020 r. i wynosi 30 dni. Zatem jej wniesienie w dniu 18 czerwca 2020 r. oznaczało, że skarżąca zmieściła się w 30 – to dniowym terminie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji właściwie uwzględnił znaczenie dla biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej regulacji przyjętej w art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2020 r., poz. 568). Zgodnie z ww. art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19 w brzmieniu nadanym ww. ustawą z dnia 31 marca 2020 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19, bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Przepis ten został dodany do ww. ustawy przez art. 1 pkt 14 ustawy z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw, zmieniającej wskazaną ustawę z dniem 31 marca 2020 r. Stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 został wprowadzony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez Ministra Zdrowia w rozporządzeniu z 13 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 433) i obowiązywał od 14 marca 2020 r. Odwołano go rozporządzeniem z 20 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 490). Stan epidemii ogłoszono w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 491). Wprawdzie art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19 został wprowadzony do ustawy w dniu 31 marca 2020 r., niemniej uznać należy, że skoro ustawodawca wskazał w nim wprost, że normuje on bieg terminów nie tylko w stanie epidemii, lecz także w stanie zagrożenia epidemicznego, skutki ww. przepisu obejmują również terminy, których bieg przypada na okres od 14 marca 2020 r. do 31 marca 2020 r. Wobec tego przyjąć należy, że od dnia 14 marca 2020 r. z mocy prawa nastąpiło zawieszenie biegu terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych (por. postanowienia NSA z 18 sierpnia 2020 r., II FZ 364/20, II FZ 365/20, II FZ 366/20; z 10 września 2020 r. I GSK 1002/20, z 13 października 2020 r. II OZ 762/20). Należy ponadto podkreślić, że wspomniane wyżej regulacje nie wprowadziły zmian w zakresie ogólnych pojęć "wstrzymania" i "zawieszenia terminu". Wstrzymanie rozpoczęcia biegu terminów oznacza, że terminy, które nie rozpoczęły swojego biegu przed dniem ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, nie biegną w okresie trwania powyższego stanu. Terminy te rozpoczynają swój bieg dopiero od dnia uchylenia powyższego stanu. Natomiast zawieszenie biegu terminów dotyczy tych terminów, które rozpoczęły swój bieg przed dniem ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Od tego dnia ulegają one zawieszeniu i biegną dalej od dnia ustania przyczyny powodującej ich zawieszenie. Dlatego też bezpodstawne jest twierdzenie skarżącego, że zawieszenie terminu do dokonania czynności, w świetle postanowień tejże ustawy oznacza, że po ponownym rozpoczęciu biegu terminu do dokonania danej czynności termin ten nalicza się od początku. Należy też dodać, że wstrzymanie rozpoczęcia bądź zawieszenie biegu terminów w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie uniemożliwia jednak podejmowania czynności przez sąd administracyjny, jednakże wstrzymuje bądź zawiesza terminy na wykonanie nałożonych przez sąd obowiązków. W rozpoznawanej sprawie skarżącej doręczono odpis wyroku wraz z uzasadnieniem w dacie 6 marca 2020 r., zatem termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczął swój bieg 7 marca 2020 r., a od 14 marca uległ zawieszeniu. Natomiast od 23 maja 2020 r. biegł dalej (zgodnie z art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 oraz art. 68 ust. 6 i 7 tej ustawy), zatem ostatnim, trzydziestodniowym dniem do jej wniesienia był 14 czerwca 2020 r., jednakże z uwagi na to, że była to niedziela, ostatnim dniem terminu był kolejny dzień roboczy, tj. 15 czerwca 2020 r. Skarga kasacyjna złożona w dniu 18 czerwca 2020 r. została więc wniesiona po terminie. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Sąd nie orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego, bowiem nie przewiduje tego art. 209 w zw. z art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Zwrot kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przysługuje tylko w przypadkach wskazanych w art. 203 i art. 204 p.p.s.a., te zaś przepisy nie dotyczą zażaleń.