I SA/Wr 824/19
WyrokWSA we Wrocławiu2020-01-14
Skład orzekający: Maria Tkacz – Rutkowska, Daria Gawlak - Nowakowska, Jadwiga Danuta Mróz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z o.o. może skutecznie ubiegać się o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, jeśli wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, a spółka nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę jako bezzasadną, uznając, że spółka nie spełniła warunków do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie 7 dni od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, a spółka nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na stronie wnioskującej, a nie na organie czy sądzie.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. dotyczącej podatku VAT za 2014 r. Organ podatkowy odmówił przywrócenia terminu, wskazując na brak skutecznego doręczenia decyzji i uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Spółka twierdziła, że nie miała wiedzy o decyzji do kwietnia 2019 r. i że nie funkcjonowała pod adresem wskazanym w KRS. Organ ustalił, że obrońca spółki uzyskał wiedzę o decyzji już w lutym 2018 r. podczas postępowania karnego, co oznaczało złożenie wniosku o przywrócenie terminu po terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Maria Tkacz – Rutkowska (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi [...] spółki z o.o. z siedzibą w J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia 22 lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przewrócenie terminu do wniesienia odwołania oddala skargę w całości.
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W. odmówił A. sp. z o.o. z siedzibą w J. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. nr [...] w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2014 r.
W uzasadnieniu postanowienia organ podatkowy wskazał, że ww. decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. została wysłana przez organ I instancji (za pośrednictwem poczty), zgodnie z art. 151 §1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm. – dalej: O.p.) na adres ówczesnej siedziby A. sp. z o.o. z siedzibą w J. (dalej: Strona, Spółka, Skarżąca), tj. na adres B., ul. [...] i doręczona z uwzględnieniem wymogów z art. 144, art. 150 i art. 151 O.p. w dniu 26 października 2016 r.
W dniu 20 maja 2019 r. wpłynął do Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z odwołaniem od ww. decyzji złożonym przez prezesa zarządu A. sp. z o.o. z siedzibą w J. – D. S. W uzasadnieniu wniosku o przewrócenie terminu do wniesienia odwołania wskazano, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy Spółki i działającego w jej imieniu prezesa zarządu – D. S. Prezes zarządy Spółki podniósł, że przed 23 kwietnia 2019 r. nie miał wiedzy o istnieniu przedmiotowej decyzji, która stała się ostateczna. W Urzędzie Skarbowym w J. w dniu 23 kwietnia 2019 r., w drodze pomocy prawnej, odbyło się końcowe zaznajomienie obrońcy D. S. z aktami postępowania prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. Dopiero wtedy obrońca powziął wiedzę o istnieniu i treści przedmiotowej decyzji. Termin ten jest równocześnie pierwszą możliwą datą do zapoznania się przez stronę skarżącą z treścią decyzji. Podniesiono też, że nie był możliwy odbiór korespondencji pod adresem B. ul. [...] , gdyż w dacie doręczenia (awizowania) przesyłki Spółka nie funkcjonowała pod wskazanym adresem, co miał potwierdzić ówczesny prezes zarządu Spółki A.K., a także zeznania złożone przez A.R. w dniu 6 września 2017 r., z których wynika, że jeszcze w 2014 r. dokumenty Spółki zostały odebrane od świadka i przedsiębiorstwo zostało przeniesione. Strona skarżące twierdzi, że w dacie wydania i doręczenia ww. decyzji faktyczna siedziba Spółki mieściła się w województwie podkarpackim ([...] ), co Spółka w sposób wystarczający ujawniła organom podatkowym. Powołując się na art. 151 O.p., Spółka stwierdziła, że jeśli organ podatkowy miał wiedzę o biurze Spółki w miejscowości Ł., to był zobowiązany podjąć próbę doręczenia decyzji na ten adres.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W., powołując art. 162 i art. 163 §1 O.p. odmówił Spółce postanowieniem z 22 lipca 2019 r. przewrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. Wyjaśnił, że postanowieniem z 19 lipca 2019 r. stwierdzone zostało uchybienie przez Spółkę terminowi do wniesienia odwołania od ww. decyzji. Powołując przepis art. 162 § 1 i § 2 O.p. wskazał, że w przypadku uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek strony jeśli uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, jednocześnie należy dokonać czynności, dla której był określony termin. Spółka, wnoszący o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, winna zatem wykazać, że wniosek wraz z odwołaniem złożyła w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi oraz uprawdopodobnić, że uchybienie terminowi nie nastąpiło z jej winy. W ocenie organu podatkowego żadnego z tych warunków Spółka nie wykazała.
Wiedzę o wydaniu 11 października 2016 r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. decyzji adwokat E.S.-B., obrońca prezesa zarządu Spółki D. S., powzięła bowiem już 26 lutego 2018 r. podczas zapoznana przez prokuratora Prokuratury Rejonowej w J. (w drodze pomocy prawnej) z całością materiału postępowania prowadzonego w sprawie karnej dotyczącej Spółki. Ze spisu akt wynika, że pod poz. 17 znajdowała się kopia ww. decyzji, ponadto na wniosek obrońcy aplikantka adwokacka B.S. 22 lutego 2018 r. sporządzona fotokopie tych akt. Fotokopia akt została zatem sporządzona już w lutym 2018 r. a nie 23 kwietnia 2019 r., jak wskazano we wniosku o przywrócenie terminu.
Spółka nie uprawdopodobniła też, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy. Nie dołożyła bowiem zwykłej staranności w wywiązywaniu się z ciążących na niej obowiązków w zakresie wprowadzania zmian w Krajowym Rejestrze Sądowym (dalej: KRS) dotyczących adresu siedziby Spółki, a także informowania w toku postępowania prowadzonego przez organ podatkowych w wszelkich zmianach adresu pod którym doręczana jest korespondencja.
Ponieważ nie zostały spełnione przez Spółkę warunki określone w art. 162 § 1 i § 2 O.p. organ podatkowy odmówił przewrócenia terminu do wniesienia przez Spółkę odwołania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Spółka, wnosząc o uchylenie postanowienia, zarzuciła naruszenie:
1) art. 150 § 2 i 4, art. 151 § 1 i 187 § 3 O.p. polegające na uznaniu, że wymogi związane z doręczeniem korespondencji Spółce zostały zachowane, w sytuacji, w której nie miało miejsca skuteczne doręczenie Spółce decyzji, bowiem organ nie dopełnił obowiązków związanych z doręczeniem Spółce korespondencji (od samego wszczęcia postępowania) w miejscu prowadzenia działalności (innym niż wpisane w KRS), pomimo, że o istnieniu takiego miejsca miał wiedzę;
2) art. 146 § 1 i 2 O.p., poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że w 2016 r. Spółka była zobowiązana poinformować organ o zmianie miejsca faktycznego wykonywania działalności, w sytuacji, gdy Skarżąca nie miała świadomości prowadzenia wobec niej postępowania, a jednocześnie organ miał wiedzę o miejscu prowadzenia działalności na podstawie pisma Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w R. z dnia 25 kwietnia 2016 r. znak [...] , wraz z którym otrzymał zeznanie ClT-8 A. 2014 sp. z o.o. za 2015 r., w którym w miejscu adres siedziby Spółki wpisano [...] w gminie D. w województwie podkarpackim;
3) art. 165 § 4 w związku z art. 151 § 1 O.p., poprzez błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie, polegające na braku ustalenia czy w ogóle doszło do skutecznego wszczęcia postępowania, w sytuacji, gdy nie nastąpiło doręczenie Skarżącej postanowienia o wszczęciu postępowania na adres prowadzenia działalności, o którym organ miał wiedzę;
4) art. 162 § 1 i 2 O.p. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że uchybienie terminowi do złożenia odwołania nastąpiło z winy Strony, a nadto, że Strona nie zachował 7-dniowego terminu do złożenia wniosku od daty ustania przyczyny uchybienia;
5) art. 163 § 2 w zw. z art. 162 § 1 O.p., poprzez niezastosowanie tych przepisów i nieprzywrócenie Skarżącej terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu skargi Strona podniosła, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do skutecznego i prawidłowego doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia 11 października 2016 r. określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2014 r. Organ I instancji nie tylko nie podjął właściwych czynności w zakresie doręczenia tejże decyzji, ale w ogólności przeprowadził czynności, które zdaniem Strony, skutkowały brakiem wszczęcia postępowania w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług.
Jakkolwiek w dacie wydania przedmiotowej decyzji w KRS nie był ujawniony adres działalności Spółki przy ul. [...] w Ł., to jednak Spółce nie można zarzucić, że nie dochowała należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw. Spółka oświadczyła, że złożyła przed Sądem Rejonowym we W. stosowne wnioski, a adres siedziby Spółki nie został z przyczyn od niej niezależnych ujawniony w KRS. Skarżąca zarzuciła organowi ograniczenie się do lakonicznego domniemania prawdziwości wpisów w KRS i brak własnych ustaleń. Wniosła o zwrócenie się do Sądu Rejonowego dla W. we W. IX Wydział Gospodarczy – Krajowego Rejestru Sądowego o przedłożenie informacji czy w 2016 r. Skarżący złożył wniosek o wpis zmiany danych Spółki i z jakich przyczyn ów wpis nie został dokonany. Ponadto, zdaniem Strony, organ pominął fakt, że zgodnie z art. 151 § 1 O.p. dla osób prawnych równorzędnym miejscem doręczeń, obok siedziby jest miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. W związku z czym, o ile organ podatkowy wie o takim miejscu, wpis w KRS nie ma charakteru decydującego o miejscu doręczenia korespondencji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019, poz. 2107 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019, poz. 2325 – dalej: P.p.s.a.), ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 §1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a.
Skarga nie jest zasadna.
Na wstępie należy wyjaśnić, że kwestie związane ze skutecznym doręczeniem decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. zostały rozstrzygnięte w postanowieniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z 19 lipca 2019 r. stwierdzającym uchybienie terminu do wniesienia dowołania. W postępowaniu dotyczącym przywrócenie terminu do wniesienia odwołania kwestie dotyczące powiadomienia organu podatkowego o zmianie adresu czy złożenie stosownych wniosków o zmiany danych ujawnionych w KRS mogą być rozważane jedynie w kontekście braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Należy jednak stwierdzić, że przywołane w skardze okoliczności nie wyłączają winy Strony. W toku postępowania Strona nie uprawdopodobniła tych okoliczności. Na złożenie stosownych wniosków do Sądu w sprawie zmian adresu siedziby, czy prowadzonej działalności powołała się dopiero w skardze, nie przedkładając żadnych potwierdzających to dowodów. W sprawie dotyczącej przewrócenia terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z art. 163 § 1 i § 2 O.p., to na wnoszącym o przywrócenie terminu, a nie na organie podatkowym czy sądzie, spoczywa obowiązek wykazania, że nie ponosi winy za uchybienie terminowi. Oczekiwanie, że takich ustaleń będzie dokonywał organ podatkowy albo sąd nie znajduje oparcie w obowiązujących przepisach.
Należy też przypomnieć, że w toku postępowania strona postępowania zobowiązana jest do informowania organu podatkowego o zmianie adresu, pod którym możliwe jest doręczanie pism.
Skarżący nie uprawdopodobnił, że nie było możliwe powiadomienie organu podatkowego przed wysłaniem ww. decyzji na adres wskazany w KRS i nie uprawdopodobnił, że we właściwym trybie i czasie wystąpił o wpisanie do KRS zmiany adresu siedziby Spółki, czy miejsca prowadzenia przez Spółkę działalności, zasadnie zatem organ podatkowy przyjął, że Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi.
W niniejszej sprawie istotne znaczenie ma kwestia czy Spółka o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wystąpiła w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jeśli termin ten nie został zachowany to nie jest możliwe przewrócenie terminu do wniesienia odwołania. Z ustaleń jaki poczynił organ podatkowy wynika, że w Urzędzie Skarbowym w B. 16 sierpnia 2017 r. zostało wszczęte dochodzenie wobec A. 2014 sp. z o.o.( nr [...] ) w sprawie niezłożenia sprawozdania finansowego i sprawozdania z działalności jednostki za lata 2014 i 2015. Zgromadzony w ramach tego postępowania materiał dowodowy obejmował m.in. kopię decyzji Naczelnika Urzędzie Skarbowym w B. nr [...] z dnia 11paździemika 2016 r. określającej A. 2014 Sp. z o.o. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2014 r. Z notatki sporządzonej 10 maja 2019 r. przez Wieloosobowe Stanowisko Spraw Karnych Skarbowych w Urzędzie Skarbowym w B. wynika, że 20 lutego 2018 r. Prokurator zapoznał podejrzanego D. S. (prezes zarządu Spółki) w obecności jego obrońcy adw. E. S.-B. z zarzutami i 27 lutego 2018 r. wyznaczono na zaznajomienie z materiałami postępowania. Ponieważ organ nie był w posiadaniu kopii protokołów zapoznania się podejrzanego D. S. oraz jego obrońcy w dniu 27 lutego 2018 r. z materiałem dowodowym, gdyż akta te zostały przekazane do Sądu Okręgowego w J. Wydział Karny, do notatki służbowej załączono spis akt sprawy karnej ([...] , [...] ) przeciwko A. 2014 sp. z o.o. W spisie tym pod nr 17 znajduje się kopia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. [...] z dnia 11 października 2016 r. określająca zobowiązanie w podatku od towarów i usług za I-IV kwartał 2014 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W. 5 czerwca 2019 r. wystąpił Sądu Apelacyjnego we W. (data wpływu do sądu 10.06.2019 r.) z prośbą o przesłanie, kopii protokołów zapoznania z aktami sprawy podejrzanego D. S. oraz jego obrońcy adwokat E. S.-B. z dnia 27 lutego 2018 r. Z przesłanej kserokopie protokołu zaznajomienia podejrzanego z aktami postępowania ( RP Pp (k) 7.2018, PR 1 Ds. 1157.2017). wynika, że w dniu 26 lutego 2018 r. w J. Prokurator Prokuratury Rejonowej w J. M.A., dokonał na wniosek podejrzanego złożony w dniu 20 lutego 2018 r. czynności zaznajomienia obrońcy D. S. – adwokat E.S.-B. z materiałami śledztwa. Zapoznanie to miało miejsce 26 lutego 2018 r. Adwokat E.S.-B. podpisała oświadczenie, że została zaznajomiona z całością materiału postępowania. Do pisma przekazanego z Sądu Apelacyjnego we W. dołączona została notatka służbowa z dnia 22 lutego 2018 r. ([...] ) podpisana przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej M. A. Z treści tej notatki wynika, że w dniu 21 lutego 2018 r. Prokurator M.A. skontaktował się telefonicznie z Prokuratorem Rejonowym w B. – E.Ł., która wyraziła zgodę na wykonanie przez obrońcę podejrzanego fotokopii akt sprawy. Takie fotokopie zostały wykonane 22 lutego 2018 r., przez aplikantka adwokacka B.S.
Ustalenia te potwierdzają, że Skarżąca reprezentowana przez adwokat E. S.-B. informację o decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 20116 r. w sprawie podatku od towarów i usług za I-IV kwartał 2014 r. uzyskała w trakcie zapoznania się z jej kopią w dniu 26 lutego 2018 r. w Prokuraturze Rejonowej w J., a nie jak wskazano w skardze 23 kwietnia 2019 r. w Urzędzie Skarbowym w J., gdzie również adwokat E.S.-B. miała możliwość końcowego zaznajomienia się z aktami postępowania prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. pod sygn. [...] . Oznacza to, że Strona wniosek o przewrócenie terminu do wniesienia odwołania złożyła po terminie wskazanym w art. 162 § 2 O.p. Jeśli zapoznanie z aktami sprawy karnej - w których była decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z 11 października 2016 r. - nastąpiło już 26 lutego 2018 r. to złożenie wniosku 29 kwietnia 2019 r. nastąpiło z uchybieniem siedmiodniowego terminu, o którym mowa wyżej.
W rozpoznawanej sprawie Strona nie spełniła zatem warunków wskazanych w art. 162 § 1 i § 2 O.p. wniosek o przywrócenie terminu nie został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, a przywołane przez Stronę okoliczności nie uprawdopodobniły braku winy Strony w uchybieniu terminu.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło