I SA/Wa 1895/17
WyrokWSA w Warszawie2018-02-14
Skład orzekający: Bożena Marciniak, Emilia Lewandowska, Iwona Kosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej orzeczeniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, od którego został wniesiony sprzeciw do sądu powszechnego, a następnie orzeczenie to utraciło moc?Ratio decidendi
Postępowanie wznowieniowe nie może być wszczęte w odniesieniu do orzeczenia, które utraciło moc prawną w wyniku wniesienia sprzeciwu do sądu powszechnego. Skoro orzeczenie takie nie istnieje w obrocie prawnym, nie można wszcząć postępowania mającego na celu jego weryfikację. Ponadto, przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami wyłączają stosowanie przepisów o nadzwyczajnych środkach zaskarżenia, w tym wznowienia postępowania, do orzeczeń kolegiów w sprawach aktualizacji opłat rocznych.Stan faktyczny
Skarżący A. W. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego. Postępowanie to dotyczyło sprawy zakończonej orzeczeniem Kolegium z lutego 2014 r., które oddaliło wniosek użytkownika wieczystego o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz Kodeksu postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędzia WSA Iwona Kosińska po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], postanowieniem z [...] sierpnia 2017 r. nr [...], odmówiło wznowienia postępowania w sprawie zakończonej orzeczeniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia wniosku użytkownika wieczystego o ustalenie, że dokonana przez Starostę [...] wypowiedzeniem z [...] listopada 2013 r. aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości jest nieuzasadniona, względnie uzasadniona w mniejszej wysokości.
Z uzasadnienia postanowienia wynika, że od orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lutego 2014 r. w przedmiocie oddalenia wniosku użytkownika wieczystego został wniesiony sprzeciw, który przekazano Sądowi Rejonowemu w [...]. Zdaniem Kolegium wniesienie sprzeciwu jest równoznaczne z żądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego. Wniosek o ustalenie zastępuje pozew. W razie wniesienia sprzeciwu orzeczenie traci moc, nawet gdy sprzeciw odnosi się tylko do części orzeczenia. Zatem orzeczenie, którego dotyczy wniosek o wznowienie postępowania utraciło moc i jako takie nie funkcjonuje w obrocie prawnym. To też nie jest możliwe w odniesieniu do niego wszczęcie jakiegokolwiek postępowania zmierzającego do weryfikacji prawidłowości jego podjęcia.
Za niedopuszczalnością wszczęcia i prowadzenia postępowania wznowieniowego dotyczącego orzeczenia z [...] lutego 2014 r przemawia także to, że orzeczenie to nie jest ani decyzją ani postanowieniem jak również innym aktem administracji publicznej. Orzeczenia takie zapadają w postępowaniu o charakterze administracyjnym, ale stanowiącym tylko jedną z faz procedury aktualizacyjnej, która zmierza do rozstrzygnięcia sporu odnoszącego się do cywilnego stosunku prawnego opartego na cywilnoprawnej umowie. Uregulowane w kodeksie postępowania administracyjnego postępowania nadzwyczajne dotyczą jedynie decyzji administracyjnej lub postanowienia, a orzeczenie wydane w omawianej sprawie nie jest takim rozstrzygnięciem.
W skardze na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego A. W. zarzucił naruszenie przepisów: art. 79 ust. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, art. 149 § 3 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 kpa.
Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Zaskarżone postanowienie pozostaje w związku z przepisami regulującymi tryb aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej. Szczegółowa regulacja dotycząca kwestii tej opłaty i jej wysokości została zawarta w art. 71-81 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Z przepisów powołanej ustawy wynika, że aktualizacji opłaty rocznej dokonuje się z urzędu lub na wniosek użytkowanika wieczystego (art. 77 ust. 1 i 3). W przypadku gdy użytkownik wieczysty nie akceptuje otrzymanej oferty nowej wysokości opłaty może w terminie 30 dni złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości (art. 78 ust. 2). Od orzeczenia kolegium rozstrzygającego spór o wysokość omawianej opłaty nie przysługuje żaden środek odwoławczy. Natomiast organ lub użytkownik wieczysty mogą wnieść od tego orzeczenia sprzeciw (art. 80 ust. 1). Złożenie sprzeciwu wywołuje ten skutek, że orzeczenie traci moc, nawet wtedy, gdy sprzeciw odnosi się tylko do części orzeczenia kolegium (art. 80 ust. 3). Wówczas odżywa złożony w trybie przewidzianym w art. 78 ust. 2 u.g.n. wniosek, który zastępuje pozew inicjujący postępowanie sądowe (art. 80 ust. 2). Złożenie sprzeciwu ma wobec orzeczenia kolegium skutek kasacyjny. Oznacza to, że orzeczenie traci swój byt tak procesowy jak i materialny.
W rozpoznawanej sprawie od orzeczenia kolegium z [...] lutego 2014 r. w przedmiocie oddalenia wniosku użytkownika wieczystego został wniesiony przez skarżącego sprzeciw. Sprzeciw, przy piśmie z 19 marca 2014 r., został przekazany przez organ do Sądu Rejonowego w [...]. Zatem orzeczenie z [...] lutego 2014 r. utraciło swój byt zarówno procesowy jak i materialny a więc orzeczenia tego nie ma w obrocie prawnym i tylko już z tego powodu niedopuszczalne jest wznowienie postępowania zakończonego tym orzeczeniem bo wobec tego, że został wniesiony od niego sprzeciw w sensie prawnym orzeczenie to nie istnieje. Nie można więc wznowić postępowania od nieistniejącego orzeczenia. Również losy postępowania sądowego zainicjowanego wniesieniem sprzeciwu nie mają znaczenia dla bytu omawianego orzeczenia. Postępowanie przed sądem powszechnym jest postępowaniem autonomicznym tego sądu, który rozstrzyga spór samodzielnie, rozpoznając sprawę od początku. Sąd ten nie kontroluje ani orzeczeń samorządowych kolegiów odwoławczych, ani prawidłowości prowadzonych przez te organy postępowań. Nie jest wobec tego zasadne stanowisko skarżącego, że wobec odrzucenia sprzeciwu przez sąd jest on traktowany jako niewniesiony, a co za tym idzie nie wywołał skutków prawnych.
Zgodnie z art. 79 ust. 7 u.g.n. w postępowaniu prowadzonym przez kolegium nie stosuje się przepisów dotyczących odwołań i zażaleń co wskazuje na zamiar wyłączenia takich orzeczeń z możliwości ich odrębnego kwestionowania nie tylko w drodze zwykłych środków zaskarżenia przysługujących stronie w postępowaniu przed organem, ale także w drodze nadzwyczajnych środków weryfikacji. Skoro bowiem ustawodawca zdecydował, że nie służą od tych orzeczeń zwykłe środki zaskarżenia to tym bardziej niedopuszczalne jest kwestionowanie ich w drodze nadzwyczajnych środków zaskarżenia, a do takich należy wniosek o wznowienie postępowania. Przepis art. 79 ust. 7 u.g.n wymienia jakie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio do postępowania przed kolegium. Nie są wymienione przepisy dotyczące nadzwyczajnych trybów postępowania. To również wprost wskazuje, że nie stosuję się do omawianych orzeczeń wznowienia postępowania.
Prawidłowo zatem organ odmówił wznowienia postępowania a zarzuty skargi należy uznać za bezzasadne.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło