II SA/Bk 804/19
WyrokWSA w Białymstoku2020-01-28
Skład orzekający: Marek Leszczyński, Grażyna Gryglaszewska, Elżbieta Trykoszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na osobę wykonującą przewóz drogowy za brak badań lekarskich i psychologicznych jest zasadna, nawet jeśli osoba ta nie posiada statusu przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Kara pieniężna nałożona na osobę wykonującą przewóz drogowy za brak badań lekarskich i psychologicznych jest zasadna, nawet jeśli osoba ta nie posiada statusu przedsiębiorcy. Ustawa o transporcie drogowym stosuje swoje przepisy odpowiednio do osób niebędących przedsiębiorcami wykonujących przewozy drogowe, a brak wymaganych badań stanowi naruszenie warunków przewozu, podlegające karze pieniężnej.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę S. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na S. P. kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł. Kara została nałożona za wykonywanie przewozu drogowego bez posiadania wymaganych badań lekarskich i psychologicznych. S. P. twierdził, że nie posiadał statusu przedsiębiorcy i czynności przez niego wykonywane nie nosiły cech transportu drogowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę S. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD) decyzją z dnia [...] września 2019 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: PWITD) z dnia [...] maja 2019 r., nr [...], o nałożeniu na S. P. kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł.
Decyzja GITD wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy.
W dniu [...] marca 2019 r. w B. przy ul. [...] dokonano kontroli drogowej samochodu osobowego marki M., którym kierował S. P.. W chwili zatrzymania do kontroli kierujący przewoził jednego pasażera z ul. [...] w B. na ul. [...] w B. Usługa przewozu została zamówiona przy pomocy aplikacji B.. Także jej wykonanie zostało rozliczone przy pomocy tej aplikacji. Na poczet opłaty za wykonaną usługę zaliczono kod promocyjny. Kierujący wykonywał przewóz osób pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą Opisaną usługę przewozu kierujący wykonał we własnym imieniu. Podczas kontroli kierujący nie okazał zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego ani licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Ustalono także, że kierowca nie posiadał orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz zaświadczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Przebieg i ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole z dnia [...] marca 2019 r., nr [...]
Wobec powyższego PWITD pismem z dnia [...] marca 2019 r. zawiadomił Ł. P. o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu, a po jego przeprowadzeniu decyzją administracyjną z dnia [...] maja 2019 r., nr [...], nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 2.000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia polegające na: (-) wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, czyli naruszeniu art. 39j ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz (-) wykonywaniu przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, czyli naruszeniu art. 39k ustawy o transporcie drogowym.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł S. P..
Po rozpoznaniu odwołania GITD decyzją z dnia [...] września 2019 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PWITD z dnia [...] maja 2019 r., nr [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania oraz wskazał i przeanalizował przepisy regulujące omawianą materię.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie kara pieniężna została nałożona na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Treść art. 92a ust. 2, 4 i 8 w zw. z załącznikiem nr 4 do ustawy o transporcie drogowym określa natomiast w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia wskazane w załączniku nr 4 do ustawy o transporcie drogowym. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a., nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Dalej organ wyjaśnił, że zastosowania w sprawie nie znajdą również art. 189e i art. 189f k.p.a., które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te zostały bowiem uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym w art. 92c ust. 1 pkt 1. Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189 § 2 k.p.a. daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa k.p.a.
W ocenie organu odwoławczego w ustalonym stanie faktycznym zachodzą przesłanki do uznania, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przez stronę przepisów prawa w zakresie obowiązku posiadania stosownych badań lekarskich i psychologicznych. W dniu kontroli drogowej S. P. we własnym imieniu wykonywał odpłatny przewóz osób, gdyż przewoził jednego pasażera. Usługę przewozu wykonał z ul. [...] w B. na ul. [...] w B. Usługę tą na wymienionej trasie pasażer M. M. zamówił przy pomocy zainstalowanej w swoim telefonie aplikacji B. Przed rozpoczęciem przewozu pasażer otrzymał informację o wysokości opłaty za wykonanie zamówionej usługi oraz otrzymał tzw. kod promocyjny w wysokości 10 zł. Po wykonaniu usługi przewozu na poczet opłaty za jej wykonanie został zaliczony ww. kod promocyjny. Również znajdująca się w aktach dokumentacja fotograficzna potwierdza wykonanie usługi przewozu na ww. trasie i zaliczenie kodu na poczet opłaty za wykonaną usługę. Pasażer zeznał również, że ze skarżącym nie zawarł żadnej umowy. Wszystkie warunki wykonania usługi przewozu na ww. trasie zostały ustalone przy pomocy aplikacji. Także uiszczenie opłaty za wykonanie tej usługi, tj. zaliczenie kodu promocyjnego na poczet opłaty za wykonanie usługi, odbyło się przy pomocy wymienionej aplikacji.
Dalej organ wyjaśnił, że skarżący przesłuchany w charakterze strony również potwierdził wykonanie usługi przewozu na ww. trasie. Przyznał on, że w dniach [...] marca 2019 r. wykonał 26 usług przewozu osób, a za ich wykonanie miał otrzymać wynagrodzenie od przedsiębiorcy E. Sp. z o.o. Spółka komandytowa z siedzibą w W. przy ul. [...] (dalej: spółka), w wysokości 314,13 zł. Spółka ta udostępnia ww. aplikację i dokonuje rozliczeń wykonanych usług przewozu. Wykonanie tych wszystkich usług przewozu osób potwierdza także historia zleceń zamieszczona w dokumentacji fotograficznej dołączonej do protokołu z przesłuchania strony.
Jak wskazał organ odwoławczy, skarżący opisane usługi wykonywał pojazdem będącym w leasingu przedsiębiorstwa jego ojca, Z. P. Jak wynika natomiast z faktur VAT nr [...] strona dokonywała zakupów gazu LPG służącego do użytkowania skontrolowanego pojazdu, a faktury były wystawiane na przedsiębiorstwo jego ojca. Ponadto z wyjaśnień skarżącego wynika, że aplikacja B. powstała w miejsce aplikacji Taxify i jej użytkowanie odbywa się tak samo jak użytkowanie aplikacji Taxify. Zdaniem więc organu, z powyższego jednoznacznie wynika, że usługa przewozu z dnia kontroli była odpłatną usługą transportową wykonaną przez kierującego we własnym imieniu i była to jedna w wielu usług wykonanych w okresie [...] marca 2019 r. Dlatego do wykonania tych usług strona powinna posiadać stosowną licencję, której jednak nie posiadała.
Dalej organ wyjaśnił, że jak wynika z art. 39j ust. 1 u.t.d., kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Ponadto z mocy art. 39k ust. 1 u.t.d., kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Tymczasem ze sporządzonego w dniu [...] marca 2019 r. protokołu wynika, że skarżący badań tych nie posiadał. Natomiast jak wynika z zebranego materiału dowodowego, skarżący był jednocześnie kierowcą i osobą wykonującą czynności związane z przewozem drogowym, o której mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d. Stąd za brak tych badań zasadnie organ I instancji nałożył na skarżącego karę 2.000 zł.
Organ odwoławczy odniósł się także do wszystkich zarzutów z odwołania i stwierdził, że są one niezasadne. Skarżący dokonał we własnym imieniu usługi przewozu, której świadczenie wymaga posiadania licencji uprawniającej do wykonywania przewozu osób. Nie był to także przewóz, który by spełniał wymogi przejazdu okazjonalnego, ani nie była to usługa jednorazowa. Odnosząc się zaś do zarzutu strony w zakresie nieustalenia przez organ okoliczności, czy wykonywane przez skarżącego czynności nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, a także braku weryfikacji, czy skarżący w dniu kontroli posiadał status przedsiębiorcy, organ odwoławczy wyjaśnił, że ustalenie to było nieistotne dla sprawy. Wykonywanie transportu drogowego będzie zachodziło nawet wówczas, gdy podmiot nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi trwale działalności gospodarczej w rozumieniu art. 2 i art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 z późn. zm.), czyli działalności zarobkowej w sposób zorganizowany i ciągły na własny rachunek, nie figuruje w ewidencji działalności gospodarczej lub rejestrze przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym, lecz faktycznie świadczy odpłatnie usługę przewozu osób lub rzeczy (nawet jednorazowo) odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym. W niniejszej sprawie zostało udowodnione, że strona faktycznie wykonywała działalność odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 u.t.d. ustawy o transporcie drogowym. Skoro czynności podejmowane przez skarżącego mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d., to skarżący był obowiązany do legitymowania się w chwili kontroli orzeczeniem lekarskim i orzeczeniem psychologicznym. Ustawodawca wskazał w ustawie o transporcie drogowym wprost w art. 39m, że wymagania, o których mowa w art. 39a-391, stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy lub innej osoby osobiście wykonującej przewóz drogowy. Celem badań lekarskich jest stwierdzenie istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych, natomiast celem badań psychologicznych jest stwierdzenie istnienia lub brak przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy a stanowisku kierowcy.
Ponadto zdaniem organu odwoławczego, materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera także żadnych przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Powołany przepis pozwala na uniknięcie odpowiedzialności wówczas, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć. Jednak przesłanki wskazane w tym przepisie nie odnoszą się do zwykłego zachowania przedsiębiorcy lub działań osób, którymi posługuje się przy prowadzeniu działalności gospodarczej, lecz do sytuacji wyjątkowych, np. będących rezultatem siły wyższej. Jednak podmiot wykonujący przewozy powinien wykazać, że przesłanki wymienione w tym przepisie miały miejsce, co jednak nie zostało uczynione. W odwołaniu strona nie przedłożyła dowodów świadczących o istnieniu takich przesłanek. Zatem brak jest podstaw do zmiany decyzji i umorzenia postępowania.
W ocenie organu odwoławczego odpowiedzialność osoby wykonującej czynności związane z przewozem drogowym, o której mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d., nie jest oparta na zasadzie winy. Zatem przytoczony przepis pozwala na uniknięcie odpowiedzialności wówczas, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący czynności związane z tym przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć. Jednakże zebrany materiał dowodowy nie zawiera dowodów wskazujących na istnienie okoliczności wyłączających odpowiedzialność skarżącego, wręcz przeciwnie, to na skarżącym ciążyły obowiązki, które nie zostały wypełnione i tym samym do stwierdzonych naruszeń doszło na skutek braku odpowiedniego działania z jego strony. Gdyby strona uzyskała odpowiednie orzeczenia lekarskie przed przystąpieniem do wykonywanego przewozu, to nie doszłoby do stwierdzonych naruszeń z dnia kontroli. Zatem brak jest podstaw do zmiany decyzji i umorzenia postępowania.
Zdaniem organu nieuzasadniony jest także zarzut co do naruszenia art. 92a ust. 3 u.t.d. Niniejsze postępowanie zakończyło się wydaniem przez PWITD decyzji administracyjnej z dnia [...] maja 2019 r., nr [...], nakładającej na stronę karę pieniężną w wysokości 2.000 zł z tytułu lp. 4.2 i 4.3 załącznika nr 4 do ustawy o transporcie drogowym. Natomiast decyzją, na którą powołał się pełnomocnik strony, nr [...], organ I instancji nałożył na stronę łączną karę pieniężną w wysokości 12.000 zł z tytułu lp. 1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym i z tytułu lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Znowelizowana ustawa o transporcie drogowym przewiduje odrębną odpowiedzialność za działania i zaniechania kierowcy, osoby wykonującej czynności związane z przewozem drogowym oraz podmiotu wykonującego przewóz drogowy. Mianowicie w załączniku nr 3 został zamieszczony wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego oraz wysokość kar pieniężnych, które nakładane są na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem. Załącznik nr 1 stanowi natomiast wykaz wykroczeń oraz wysokość grzywien za poszczególne naruszenia, których dopuścił się kierujący. Zaś w załączniku nr 4 do ww. ustawy ustawodawca przewidział wykaz naruszeń i wysokość kar nakładanych na osobę wykonującą czynności związane z przewozem drogowym. Ukaranie karą administracyjną strony za naruszenia określone w załączniku nr 3 do ustawy o transporcie drogowym w żadnej mierze nie wyklucza możliwości wszczęcia postępowania wobec strony jako osoby wykonującej czynności związane z przewozem drogowym za naruszenia określone w załączniku nr 4. Niniejsze postępowanie odnosi się tylko do nałożonej kary administracyjnej na stronę jako osobę wykonującą czynności związane z przewozem drogowym - o której mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d. i maksymalna kara pieniężna została ograniczona do kwoty wskazanej w art. 92a ust. 4 u.t.d., czyli do kwoty 3.000 zł.
Na koniec organ stwierdził, że postępowanie w I instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W przedmiotowej sprawie organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Organ I instancji dokonał wszechstronnej oceny okoliczności sprawy i analizy całokształtu materiału dowodowego.
Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wniósł S. P., w której zaskarżonej decyzji zarzucił:
1) naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez skarżącego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli;
2) naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 92a ust 1, art. 92a ust. 6 u.t.d. w zw. z lp. 4.2. załącznika nr 4 do ustawy, polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d., w związku z czym skarżący nie był obowiązany do legitymowania się ww. orzeczeniem;
4) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 92a ust. 1, art. 92a ust 6 u.t.d. w zw. z lp. 4.3. załącznika nr 4 do ustawy, polegające na wymierzeniu skarżącemu kary w wysokości 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d., w związku z czym skarżący nie był obowiązany do legitymowania się ww. orzeczeniem;
5) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
6) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania czy skarżący posiadał status przedsiębiorcy czy też konieczności wyjaśnienia zasad działalności aplikacji B.;
7) naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej, w całości.
W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest zaskarżona decyzja GITD z dnia [...] września 2019 r., nr [...], która utrzymała w mocy decyzję PWITD z dnia [...] maja 2019 r., nr [...], o nałożeniu na S. P. kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy, co nie jest kwestionowane, organ I instancji nałożył na S. P., na mocy art. 92a ust. 2 u.t.d. łączną karę 2.000 zł, na którą składały się: kara 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (na mocy art. 92a ust. 2 i 4 u.t.d. i załącznika nr 4 lp. 4.2.) oraz kara 1.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (na mocy art. 92a ust. 2 i 4 u.t.d. i załącznika nr 4 lp. 4.3.). Istota sporu sprowadza się więc do oceny zasadności nałożonej na skarżącego kary pieniężnej za powyższe naruszenia.
Nie stanowi natomiast kwestii spornej, że dnia [...] marca 2019 r. skarżący przewiózł pasażera na terenie B. Przejazd ten został zamówiony przez pasażera za pomocą aplikacji telefonicznej o nazwie własnej "B.(Taxify)", która skojarzyła go z kierującym, który również korzystając z tej aplikacji telefonicznej "B. ", uzyskał informację o potrzebie wykonania przewozu na opisanej wyżej trasie. Pasażer oraz kierujący (tj. skarżący) wcześniej się nie znali. Pasażer zrealizował płatność za przejazd za pomocą aplikacji telefonicznej w ten sposób, że jego rachunek bankowy został obciążony odpowiednią opłatą za przejazd, skalkulowaną przez aplikację (program informatyczny) oraz pobraną na rzecz estońskiej spółki będącej właścicielem platformy B.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy powołanej wyżej ustawy o transporcie drogowym (u.t.d.), w szczególności zaś art. 92a ust. 2 u.t.d., wedle którego zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, (tj. osoba fizyczna uprawniona do wykonywania zadań zarządzającego transportem w imieniu mikroprzedsiębiorcy), a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie. Obowiązki lub warunki przewozu drogowego, o których mowa powyżej, precyzuje z kolei art. 4 pkt 22 u.t.d., definiujący je jako obowiązki lub warunki wynikające z przepisów u.t.d. oraz z innych, wymienionych tam aktów prawa krajowego i wspólnotowego. Z kolei wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 92a ust. 2 u.t.d., wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 4 do ustawy, o czym stanowi art. 92a ust. 8 u.t.d.
Przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe wykazało, że w dniu kontroli drogowej, skarżący nie był przedsiębiorcą świadczącym usługi transportu drogowego. Okoliczność ta nie budzi wątpliwości w świetle złożonych wówczas oświadczeń skarżącego (vide: protokoły z dnia [...] marca 2019 r. z czynności kontrolnych oraz z przesłuchania strony – k. 19-22 i 33-35). Z tego względu podnoszone przez skarżącego zarzuty dotyczące braku dokonania przez organy weryfikacji jego statusu jako przedsiębiorcy, uznać należy za niezasadne. Organy prawidłowo ustaliły ww. okoliczność na podstawie jednoznacznych oświadczeń skarżącego, złożonych po uprzednim pouczeniu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, zawartych w protokołach czynności procesowych, opatrzonych jego czytelnym podpisem, względem których nie złożył on zastrzeżeń.
Jak ponadto wynika z ww. oświadczeń, w dniu kontroli skarżący nie posiadał zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, ani licencji na wykonywanie przewozu drogowego oraz na przewóz drogowy osób taksówką. Nie posiadał również kasy fiskalnej oraz oznaczeń charakterystycznych dla taksówki, ani też umowy o świadczenie usług transportowych i regulaminu świadczenia tych usług. Skarżący wskazał również, że raz w tygodniu otrzymuje od E. Sp. z o.o. Sp. k. w W. wynagrodzenie za wykonane kursy oraz, że w okresie od 9 marca 2019 r. do dnia kontroli wykonał ich 26, zaś otrzymane dotychczas wynagrodzenie stanowiło kwotę 314,13.
Zgodnie z art. 4 pkt 6a u.t.d., przewozem drogowym jest transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006, str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 561/2006". Na gruncie art. 3 pkt 3 u.t.d. transport drogowy obejmuje, poza krajowym transportem drogowym lub międzynarodowym transportem drogowym, również każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, niezarobkowego przewozu drogowego, o których mowa w pkt 4 tego przepisu. Niezarobkowym przewozem drogowym jest przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie warunki określone w lit. a-d tego przepisu. Jak wynika przy tym z art. 3 ust. 2 pkt 3 u.t.d. do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcami, stosuje się odpowiednio przepisy u.t.d. dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego.
Powyższe oznacza, że wykonywanie transportu drogowego będzie zachodziło również wtedy, gdy dany podmiot nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi działalności gospodarczej, co przemawia za bezzasadnością argumentacji skarżącego wywiedzionej na poparcie tezy przeciwnej. To, czy skarżący w chwili kontroli posiadał status przedsiębiorcy i czy jego działalność została zgłoszona do właściwej ewidencji, pozostaje bowiem bez znaczenia w kontekście możliwości nałożenia na niego kary administracyjnej za naruszenia warunków wykonywania transportu drogowego. Do takich warunków należy zaś, zgodnie z art. 39j ust. 1 i 3 u.t.d., przeprowadzenie względem kierowcy wykonującego przewóz drogowy, badań lekarskich w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, zgodnie z rozdziałem 12 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. z 2019, poz. 341). Badania te wykonywane są co 5 lat (do czasu ukończenia przez kierowcę 60 lat), o czym stanowi art. 39j ust. 4 pkt 1 u.t.d. Analogiczny wymóg dotyczący badań psychologicznych reguluje art. 39k u.t.d., wskazujący w ust. 1, że są one wykonywane w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy.
Skoro więc w sprawie ustalono, że skarżący w dniu kontroli wykonywał zarobkowy przewóz drogowy, nie legitymując się przy tym aktualnymi badaniami lekarskimi i psychologicznymi, to zasadny jest wniosek, że naruszył on ww. warunki przewozu drogowego, w związku z czym podlega karze pieniężnej na zasadzie wyżej cytowanego art. 92a ust. 2 i 8 u.t.d. W związku zaś z tym, że wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który: nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, sankcjonowane jest odpowiednio w punktach 4.2. i 4.3. załącznika nr 4, karą w wysokości 1.000 zł za każde naruszenie, zasadnie wymierzono względem skarżącego karę w łącznej wysokości 2.000 zł.
Sąd orzekający podziela również stanowisko organu II instancji, że skarżący nie wykazał, aby w sprawie niniejszej zostały spełnione przesłanki opisane art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., tj. że skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł on przewidzieć. Jak wynika przy tym z oświadczenia skarżącego złożonego w dniu kontroli, nie posiadał on wiedzy o tym, czy ponosi on odpowiedzialność za brak badań lekarskich i psychologicznych, ani też, czy odpowiedzialność tą ponosi firma B. lub E. Sp. z o.o. Sp. k. w W. W ocenie sądu, skarżący nie dochował zatem należytej staranności podejmując się świadczenia usług transportowych w ramach platformy B., tj. nie zweryfikował jakie obowiązki prawne w związku z tym na nim ciążą oraz jakie wymagania ustawowe i formalne musi spełniać. Takie zaś zachowanie nie wyczerpuje przesłanki z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Na marginesie należy przy tym zauważyć, że na publicznej stronie internetowej b., dostępne są obowiązujące ogólne warunki dla kierowców oraz pasażerów, z których wynika m.in., że kierowcy B. świadczą usługi transportowe w sposób niezależny (osobiście lub za pośrednictwem przedsiębiorstwa) jako podmioty prowadzące działalność gospodarczą i zawodową (pkt 1.1. Ogólnych Warunków dotyczących Pasażerów) oraz, że kierowcy zapewniają, że będą świadczyć usługi transportowe zgodnie z Ogólnymi Warunkami, umową oraz przepisami ustawowymi i wykonawczymi obowiązującymi w państwie, w którym świadczone są usługi transportowe oraz, że ponoszą pełną odpowiedzialność za wszelkie naruszenia lokalnych przepisów ustawowych i wykonawczych, które mogą wynikać ze świadczenia usług transportowych (pkt. 4.1. Ogólnych Warunków dotyczących Kierowców). Ponadto w pkt. 4.2. tych warunków wskazano, że kierowcy muszą posiadać wszystkie licencje, zezwolenia, ubezpieczenie samochodu, ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej, rejestracje, certyfikaty i inne dokumenty wymagane w danej jurysdykcji do świadczenia usług transportowych oraz, że ich obowiązkiem jest utrzymanie ważności wszystkich ww. dokumentów. Z treści złożonego przez skarżącego w dniu kontroli ww. oświadczenia, wynika, że skarżący z ww. warunkami się nie zapoznał.
Zauważyć przy tym należy, że orzekającym w sprawie organom nie można zarzucić naruszenia przepisów proceduralnych, w tym tych wywiedzionych na poparcie skargi. Wydane bowiem w sprawie decyzje oparte zostały na wyczerpująco ustalonym stanie faktycznym, który znajduje pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym i wyczerpującym materiale dowodowym. Przeciwstawne temu wnioskowi twierdzenia skarżącego nie zastały w żaden sposób sprecyzowane przez wskazanie dowodów, które w jego ocenie należałoby dodatkowo przeprowadzić, toteż brak jest możliwości szczegółowego odniesienia się do wywiedzionego w tym zakresie zarzutu, tym bardziej, że materiał dowodowy, w ocenie Sądu był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy i umożliwił prawidłowe ustalenie okoliczności faktycznych, w tym tych mających znaczenie z punktu widzenia stosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.
W kontrolowanej sprawie właściwie oceniono cały materiał dowodowy, w tym zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej. Podkreślić przy tym należy, że zasada prawdy obiektywnej i obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego, nie oznaczają nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez niego materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla strony skarżącej, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z jej żądaniem, jak zdaje się to wywodzić skarżący. Wyrazem należytej oceny dowodowej jest natomiast uzasadnienie zaskarżonej decyzji, w pełni oddające rzeczywisty stan rzeczy i zawierające przekonywującą argumentację, w której organ prawidłowo umotywował wydane rozstrzygnięcie, przedstawił stan faktyczny i prawny sprawy oraz wyjaśnił na podstawie jakich dowodów zdecydował o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej. Wbrew twierdzeniu skarżącego, odniósł się również wyczerpująco do zarzutów podniesionych w odwołaniu, (które stanowiły jedynie polemikę z ustaleniami organu I instancji), szczegółowo i logicznie uzasadniając tok rozumowania, który doprowadził do wyżej opisanych wniosków. Skarga zaś, poza ponownie zaprezentowaną w niej polemiką z ustaleniami dokonanymi przez organy administracji publicznej, nie zawiera żadnych przekonywujących argumentów, uzasadniających zaprezentowane w niej stanowisko. Należy przy tym podkreślić, że ani niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej wynik przeprowadzonego postępowania administracyjnego, ani też subiektywne jej przekonanie o wadliwości zaskarżonej decyzji (co więcej nie poparte żadnymi logicznymi argumentami lub dowodami), nie mogą same w sobie stanowić podstawy uwzględnienia skargi.
W wyniku dokonanej kontroli, Sąd doszedł zatem do wniosku, że w zaistniałym stanie faktycznym nie nastąpiło naruszenie powołanych w skardze przepisów prawa, a zatem wszystkie podniesione w skardze zarzuty, okazały się niezasadne. Sąd zaś nie doszukał się innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło