VII SA/Wa 287/17

WyrokWSA w Warszawie2017-12-13

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Mirosława Kowalska, Ewa Machlejd

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wydania zaświadczenia o utrzymaniu i konserwacji zabytkowej nieruchomości, jeśli posiadane przez niego dane wskazują na zły stan techniczny obiektu i niewykonanie nakazanych prac remontowych?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wydania zaświadczenia o utrzymaniu i konserwacji zabytkowej nieruchomości, jeśli posiadane przez niego dane, w tym protokoły kontrolne, wskazują na zły stan techniczny obiektu, zawilgocenia, zasolenia, nieszczelności oraz niewykonanie nakazanych prac remontowych i konserwatorskich. Zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu, i musi opierać się na faktach wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów lub innych danych. W sytuacji, gdy dane te nie pozwalają na pozytywne potwierdzenie wnioskowanych faktów, organ może jedynie odmówić wydania zaświadczenia.
Stan faktyczny
Skarżący K.G. wnioskował o wydanie zaświadczenia potwierdzającego utrzymanie i konserwację zabytkowej kamienicy zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków, co było mu potrzebne w postępowaniu podatkowym w celu uzyskania zwolnienia od podatku od nieruchomości. Wojewódzki Konserwator Zabytków odmówił wydania takiego zaświadczenia, wskazując na zły stan techniczny budynku, zawilgocenia, zasolenia, nieszczelności oraz niewykonanie nakazanych prac remontowych i konserwatorskich. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego utrzymał w mocy postanowienie konserwatora. Skargę do WSA wniosła K.G., zarzucając naruszenie przepisów KPA i ustawy o ochronie zabytków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Ewa Machlejd, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi K. G. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] listopada 2016 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę VII SA/WA 287/17 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2016r, znak: L.dz. [...] Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego po rozpatrzeniu zażalenia K.G. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] listopada 2015r odmawiające wydania zaświadczenia o utrzymaniu i konserwacji kamienicy przy R. [...] w K. zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Pismem z dnia 5 stycznia 2015 r., Prezydent Miasta [...], w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym, zwrócił się do [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z wnioskiem o wydanie potwierdzonej za zgodność z oryginałem kopii decyzji administracyjnej, na podstawie której do rejestru zabytków została wpisana kamienica położona przy R.[ w K. oraz o wydanie zaświadczenia, czy ww. nieruchomość, wpisana indywidualnie do rejestru zabytków, jest utrzymywana zgodnie z wymogami konserwatorskimi. W odpowiedzi na ten wniosek, [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w dniu 5 lutego 2015 r. wydał zaświadczenie, iż nie może potwierdzić, że przedmiotowa nieruchomość jest utrzymywana i konserwowana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W dniu 24 marca 2015 r. do organu pierwszej instancji wpłynął wniosek K. G. ( właściciela zabytkowej kamienicy ) o wznowienie postępowania oraz uchylenie ww. zaświadczenia z dnia 5 lutego 2015 r., ewentualnie o wydanie zaświadczenia potwierdzającego wykonanie wszystkich pozwoleń konserwatorskich zgodnie z ich treścią oraz wykonanie wszystkich zaleceń konserwatorskich, a w związku z tym utrzymywanie i konserwowanie nieruchomości położonej przy R.[...] zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak: [...], [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków odmówił wznowienia postępowania w sprawie wydanego przez ten organ w dniu 5 lutego 2015 r., zaświadczenia dotyczącego stanu zachowania ww. nieruchomości. Po rozpatrzeniu zażalenia K.G. na powyższe postanowienie Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, postanowieniem z dnia [...] października 2015r utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, zwracając jednocześnie organowi pierwszej instancji uwagę na konieczność rozpatrzenia wniosku K. G. o wydanie nowego zaświadczenia. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2015r [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków odmówił wydania zaświadczenia o utrzymaniu i konserwacji kamienicy przy R. [...] w K. zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wyjaśnił, że w dniu 15 listopada 2015 r. przeprowadził kontrolę ww. obiektu. Z czynności kontrolnych oraz z ponownej analizy akt sprawy wynika, że od 2006 r., tj. od dnia wydania przez PINB decyzji nr [...], nakazującej rozbiórkę części tylnej budynku frontowego kamienicy przy R. [...], wykonanej ponad poziom stropu IV piętra oraz rozbudowy części oficyny zachodniej ww. kamienicy, wykonanej bez pozwolenia na budowę, toczy się postępowanie w sprawie, rozpatrywane na gruncie przepisów Prawa budowlanego. Ponadto, w związku z oględzinami w dniu 15 listopada 2012 r., [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków wydał decyzję nakazującą wykonanie robót budowlanych polegających na remoncie elewacji bocznej oficyny kamienicy położonej przy R. [...], od strony R.[, elewacji bocznych i tylnej oficyny ww. kamienicy od strony ul. B. [...]. Decyzja ta do dnia dzisiejszego nie została wykonana. Następna kontrola odbyła się w dniu 14 stycznia 2014 r., a z jej protokołu wynika, że zarówno elewacja frontowa, jak i elewacja tylna i boczna, są w złym stanie technicznym. Ponadto w pomieszczeniach widoczne są liczne zawilgocenia, zasolenia oraz występują nieszczelności. W dniu [...] marca 2014 r. zostało wydane pozwolenie konserwatorskie na wykonanie robót budowlano-konserwatorskich związanych m. in. z remontem elewacji tylnej budynku głównego, elewacji północnej i południowej oficyny tylnej, elewacji zachodniej oficyny bocznej, jednakże do dnia wydania postanowienia nie zostało ono zrealizowane. Ostatnia kontrola kamienicy, która odbyła się w dniu 15 listopada 2015 r. potwierdza fakt, że stan techniczny kamienicy pozostaje bez zmian, elewacje wymagają pilnych prac remontowych, w poziomie parteru i piwnic wprowadzone są funkcje gastronomiczne, natomiast pozostałe pomieszczenia są nieużytkowane, bez bieżącej konserwacji, elementy zabytkowe zostały częściowo zdemontowane i wymagają przeprowadzenia konserwacji oraz wyeksponowania. Na ww. postanowienie K.G. złożył zażalenie. Po przeanalizowaniu akt sprawy organ odwoławczy stwierdził, iż zgodnie z art. 7 ust 1 pkt. 6 ustawy o z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 716 ), zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Przesłanką zwolnienia nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków od podatku od nieruchomości jest zatem fakt jej utrzymania i konserwacji zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Przepis ten należy rozpatrywać w świetle odpowiednich uregulowań ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, która nakłada na właścicieli i posiadaczy zabytków szereg obowiązków, związanych z zachowaniem zabytków i utrzymaniem ich we właściwym stanie. Na podstawie art. 217 § 1 i § 2 pkt 2 Kpa, organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, jeżeli osoba ta ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zgodnie z art. 218 § 1 Kpa, w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt. 2 organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu, przy czym (§ 2) organ ten, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego podkreślił, iż zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Dlatego nie jest dopuszczalne w trybie dotyczącym wydawania zaświadczeń dokonywanie ustaleń faktycznych i prawnych nie wynikających z prowadzonej przez organ ewidencji, rejestrów, bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Postępowanie wyjaśniające, o jakim mowa w art. 218 § 2 Kpa, spełnia tylko pomocniczą rolę przy ustalaniu treści zaświadczenia. W ocenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego zaskarżone postanowienie jest prawidłowe i brak podstaw do jego uchylenia. Organ drugiej instancji nie podzielił poglądu K. G., że fakt wykonania części niezbędnych prac i robót przesądza o utrzymywaniu i konserwowaniu zabytku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. Z akt sprawy wynika, że przy budynku nie wykonano jeszcze wszystkich prac, koniecznych dla doprowadzenia go do jak najlepszego stanu, o którym mowa w art. 5 pkt. 3 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, odpowiedniego do jego wartości zabytkowych. Skargę na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł K. G. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: art. 217 § 2 pkt.2 k.p.a. oraz art.7 ,80 ,126 w zw. z art.107 § 3 k.p.a. oraz art.5 pkt.3 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Oceniając zasadność skargi w świetle wskazanych wyżej kryteriów sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie prawa nie narusza. Zgodnie z art. 217 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa (art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a.) albo osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a.). W przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1 k.p.a.). W niniejszej sprawie skarżący domagał się wydania zaświadczenia o utrzymaniu i konserwacji kamienicy przy R.[ w K.wpisanej indywidualnie do rejestru zabytków zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym. Zgodnie bowiem z art. 7 ust 1 pkt. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r o podatkach i opłatach lokalnych - zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Urzędowego potwierdzenia utrzymania i konserwacji kamienicy przy R.[ w K. zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wymaga przepis prawa (art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a.). Niezależnie jednak od tego, czy obowiązek wydania zaświadczenia wynika z przepisu prawa, czy wnosi o to strona ze względu na swój interes prawny, postępowanie wyjaśniające poprzedzające wystawienie zaświadczenia pełni rolę pomocniczą przy ustaleniu jego treści. Zakres tego postępowania wyznaczają dwie przesłanki: jest ono dopuszczalne tylko w niezbędnym zakresie i służy jedynie potwierdzeniu faktów wynikających z danych znajdujących się w posiadaniu organu. Powinno zatem odnosić się do faktów i okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów czy zbiorów danych. W przedmiotowej sprawie, w ocenie sądu, organ konserwatorski słusznie odmówił wydania zaświadczenia potwierdzającego, utrzymanie i konserwację zabytkowej kamienicy przy R.[ w K. zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Z ustaleń organu wynika bowiem, iż przedmiotowa nieruchomość nie jest utrzymywana i konserwowana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W posiadaniu organu konserwatorskiego znajdują się protokoły z czynności kontrolnych z których wynika, że zarówno elewacja frontowa, jak i elewacja tylna i boczna, są w złym stanie technicznym. Ponadto w pomieszczeniach widoczne są liczne zawilgocenia, zasolenia oraz występują nieszczelności. Przeprowadzone czynności kontrolne wykazały, iż skarżący nie wykonał decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] listopada 2012 r., nakazującej wykonanie robót budowlanych polegających na remoncie elewacji bocznej oficyny kamienicy położonej przy R.[, od strony R.[...], elewacji bocznych i tylnej oficyny ww. kamienicy od strony ul. B.[...]. Ostatnia kontrola kamienicy, która odbyła się w dniu 15 listopada 2015 r. potwierdziła, że stan techniczny kamienicy pozostaje bez zmian, elewacje wymagają pilnych prac remontowych, w poziomie parteru i piwnic wprowadzone są funkcje gastronomiczne, natomiast pozostałe pomieszczenia są nieużytkowane, bez bieżącej konserwacji, elementy zabytkowe zostały częściowo zdemontowane i wymagają przeprowadzenia konserwacji oraz wyeksponowania. Sąd podkreśla, że w postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ nie modyfikuje treści dostępnych dokumentów i nie jest uprawniony do wydawania zaświadczeń o treści z nimi sprzecznej. Treścią zaświadczenia musi być pozytywne załatwienie wniosku strony ubiegającej się o potwierdzenie faktu. Natomiast w sytuacji, gdy posiadane dokumenty nie pozwalają na uwzględnienie wniosku organ ten może jedynie odmówić wydania zaświadczenia. Wobec powyższych rozważań , odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż są one niezasadne. Zdaniem sądu organ zebrał, rozpatrzył i ocenił materiał dowodowy w sposób prawidłowy i wystarczający dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia z zachowaniem reguł określonych w art. 7 i art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., czemu dał wyraz w uzasadnieniu odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Wbrew zarzutom skarżącego nie doszło do naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia. Mając na uwadze, iż w sprawie został dokładnie wyjaśniony stan faktyczny w rozumieniu art. 7 k.p.a. jak również został wyczerpująco rozpatrzony cały materiał dowodowy zgodnie z art. 77 k.p.a., a ponadto postanowienie odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło