II SA/Gl 3/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Sędzia WSA Andrzej Matan, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi A. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w przedmiocie uznania dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oddala skargę Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] r. uznał A.C. (dalej: skarżący) za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Od powyższej decyzji dnia 25 września 2019 r. skarżący wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach odwołanie wyrażając niezadowolenie z wydanego przez organ I instancji rozstrzygnięcia. W odwołaniu skarżący oświadczył, że nie otrzymał awiza oraz wniósł o przeprowadzenie dowodu z: decyzji o waloryzacji renty z dnia 13 marca 2019r., karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia 10 lipca 2019 r., karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia 29 sierpnia 2019r., zaświadczenia lekarskiego z dnia 20 września 2019 r., zaświadczenia lekarskiego z dnia 24 września 2019 r., postanowienia o umorzeniu dochodzenia z dnia 26 czerwca 2019 r. oraz zeznań świadka G.N. zamieszkałej wraz ze skarżącym. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Kolegium stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji z dnia [...] r. W motywach uzasadnienia Kolegium wskazało, że w treści decyzji organu I instancji skarżący został prawidłowo pouczony o terminie i sposobie wniesienia odwołania do organu wyższego stopnia. Dalej Kolegium podniosło, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu w trybie art. 44 k.p.a. w dniu 27 czerwca 2019 r. (pierwsze awizo 13 czerwca 2019 r., powtórne awizo 21 czerwca 2019 r., zwrot do nadawcy w dniu 1 lipca 2019 r.), co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencji znajdującego się w aktach sprawy oraz wyjaśnień osób doręczających skarżącemu korespondencję. Ponadto Kolegium stwierdziło, że przesyłka została doręczona na prawidłowy adres. W ocenie Kolegium wnioskowane przez skarżącego dowody i okoliczności, których mają one dotyczyć nie mają znaczenia dla sprawy, tj. ustalenia prawidłowości doręczenia skarżącemu przez organ I instancji zaskarżonej decyzji. Następnie organ odwoławczy wskazał, że odwołanie od decyzji z dnia [...] r. zostało nadane w placówce pocztowej dnia 25 września 2019 r., natomiast termin do jego wniesienia zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. minął z dniem 11 lipca 2019 r., zatem zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. Wobec powyższego Kolegium uznało, że nie ma podstaw do merytorycznego zbadania sprawy. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skardze A.C. wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia na korzyść skarżącego poprzez uwzględnienie prośby o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji względnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 7, 8, 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego w sprawie oraz pominięcie obowiązku dochodzenia prawdy obiektywnej oraz art. 44 § 4 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie, czego skutkiem było uznanie, że decyzja wydana przez organ I instancji została doręczona w dniu 27 czerwca 2019 r. na zasadzie fikcji prawnej doręczenia, podczas gdy w niniejszej sprawie nie można uznać, że decyzja została prawidłowo doręczona. Ponadto skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu sprzeczność istotnych ustaleń organu z zebranym w sprawie materiałem dowodowym polegającą na błędnym ustaleniu poprzez błędne uznanie, że w sprawie nastąpiło prawidłowe dokonanie przez organ doręczający wszystkich czynności przewidzianych w art. 44 k.p.a., podczas gdy skarżący nie otrzymał żadnego awiza. Uzasadniając skargę skarżący oświadczył, że o wydaniu decyzji dowiedział się 19 września 2019 r. od udzielającego mu porady prawnej w sprawie decyzji z dnia [...] r. o zatrzymaniu prawa jazdy adwokata, który wiedzę tę powziął z uzasadnienia tej decyzji. Skarżący podał, że 20 września 2019 r. udał się do MOPR w B. i poprosił o wydanie decyzji z dnia [...] r., ponieważ nie została mu ona doręczona. Wskazał, że dopiero wtedy dowiedział się, że przesyłka została nadana na jego adres, jednak nie została podjęta w terminie. Ponadto skarżący poinformował, że nie otrzymał zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie o uznanie go za dłużnika uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych jak również zawiadomienia o zebraniu materiału dowodowego praz możliwości wypowiedzenia się co do niego oraz składania wniosków, co uniemożliwiło mu czynny udział w sprawie i miało wpływ na treść rozstrzygnięcia. Następnie skarżący poinformował, że od dłuższego czasu cierpi na zły stan zdrowia, ma problemy z kręgosłupem oraz żołądkiem. Wskazał, że od 10 lutego 2019 r. jego zdrowie zaczęło się gwałtownie pogarszać. Przyznał, że nie stawił się na wezwanie MOPR, niemniej nie zrobił tego w celu uniemożliwienia przeprowadzenia wywiadu alimentacyjnego czy złożenia oświadczenia majątkowego, tylko ze względów zdrowotnych. Dalej skarżący szczegółowo przestawił przebieg leczenia. Na koniec skarżący podkreślił, że nie można przyjąć, że decyzja została mu skutecznie doręczona w trybie art. 44 k.p.a., bowiem nie otrzymał żadnego awiza, którego nie podjąłby w terminie, a zatem odwołanie winno zostać uznane za wniesione z jego zachowaniem. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności zaskarżonego aktu, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) wykazała bowiem, że odpowiada on wymogom prawa. Na wstępie zważyć należy, że w niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. W takiej sytuacji merytoryczne kwestie związane z zasadnością tej decyzji nie mogły podlegać kontroli Sądu ani wpłynąć na treść wydanego wyroku. Sąd był bowiem uprawniony wyłącznie do oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Problematyka związana z wnoszeniem środków odwoławczych od rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji publicznej została kompleksowo uregulowana w k.p.a. Podstawą prawną wydania zaskarżonego postanowienia był przepis art. 134 k.p.a., w myśl którego organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przesłankę wydanego w tym trybie postanowienia stanowi ustalenie, że odwołanie wniesione zostało po upływie terminu. W rozpoznawanej sprawie kluczową kwestią wymagającą rozstrzygnięcia, było zatem określenie, w jakiej dacie doszło do skutecznego doręczenia skarżącemu decyzji. Fakt prawidłowego doręczenia decyzji ma doniosłe znaczenie prawne, gdyż związane są z nim skutki materialne i procesowe. Termin do złożenia odwołania biegnie bowiem od daty prawidłowego doręczenia decyzji. Ma więc istotne znaczenie dla ustalenia, czy odwołanie od tejże decyzji zostało wniesione w ustawowym terminie. W kontrolowanej sprawie, według przedstawionego przez organ stanowiska, doręczenie stronie decyzji organu I instancji nastąpić miało w trybie art. 44 § 1 pkt 2 k.p.a., wobec niemożności jej doręczenia bezpośrednio adresatowi w jego miejscu zamieszkania. Akta sprawy pozwalają stwierdzić, że doręczyciel działający w imieniu Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B., co w świetle regulacji zawartej w art. 39 k.p.a. jest dopuszczalne, wypełnił druk potwierdzenia doręczenia informując organ o pozostawieniu adresatowi awiza w oddawczej skrzynce pocztowej. Przesyłka zawierająca decyzję z [...] r. została awizowana w dniu 13 czerwca 2019 r. wraz z zawiadomieniem o pozostawieniu przesyłki w kancelarii MOPR w B. oraz informacją o możliwości jej odbioru w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia. Powtórne awizowanie miało miejsce dnia 21 czerwca 2019 r., przesyłka została zwrócona do nadawcy w dniu 1 lipca 2019 r. Zatem w odniesieniu do tej przesyłki można stwierdzić, że ww. pismo było przechowywane w kancelarii MOPR przez okres co najmniej czternastu dni. Na kopercie zawierającej decyzję umieszczono również adnotację o powtórnym awizowaniu przesyłki. Mając na uwadze powyższe oraz fakt, że przesyłka została nadana na właściwy adres, Sąd uznał, że zostały spełnione wszystkie przesłanki doręczenia zastępczego uregulowane w art. 44 k.p.a. Równocześnie jest poza sporem, że odwołanie od przywołanej decyzji organu pierwszej instancji zostało nadane przez skarżącego pocztą dopiero w dniu 25 września 2019 r. Odnosząc się do argumentacji zawartej w skardze i podnoszonych w niej okoliczności, należy wskazać, że nie zasługują one na uwzględnienie. Doręczenie decyzji organu pierwszej instancji nastąpiło prawidłowo i od tej daty rozpoczął się bieg terminu do wniesienia odwołania. Mając na względzie powyższe Sąd uznał, że postanowienie stanowiące przedmiot zaskarżenia jest zgodne z obowiązującym prawem, a organ administracyjny był związany bezwzględnie obowiązującymi przepisami prawa i stwierdzenia, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem ustawowego terminu. Dlatego też na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.) orzeczono, jak w sentencji. mr