II SA/Kr 1379/19

PostanowienieWSA w Krakowie2020-03-11

Skład orzekający: WSA Małgorzata Łoboz, WSA Krystyna Daniel, WSA Paweł Darmoń

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazali naruszenie swojego interesu prawnego lub uprawnienia w związku z uchwaleniem zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznaczała sąsiednią działkę na cele związane z oczyszczalnią ścieków i punktem selektywnej zbiórki odpadów?
Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, ponieważ skarżący nie wykazali, że zaskarżona uchwała narusza ich interes prawny w sposób bezpośredni i realny. Ich obawy dotyczące potencjalnego przeprowadzenia drogi dojazdowej przez ich nieruchomości opierały się na domysłach, a nie na konkretnych przepisach prawa materialnego, które zostały naruszone przez uchwałę.
Stan faktyczny
Skarżący B.W. i J.W. wnieśli skargę na uchwałę Rady Gminy Mszana Dolna zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, która przeznaczała sąsiednią działkę na cele oczyszczalni ścieków i punktu selektywnej zbiórki odpadów. Zarzucili naruszenie przepisów dotyczących planowania przestrzennego, braku dostępu do drogi publicznej, nieprzeprowadzenia wymaganych procedur oraz przeznaczenia gruntów rolnych. Skarżący wskazali, że są właścicielami nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji i obawiają się negatywnych skutków (hałas, ruch, immisje) oraz potencjalnego wywłaszczenia pod drogę dojazdową. Organ gminy wniósł o oddalenie skargi, twierdząc, że skarżący nie są właścicielami spornych terenów, nie sąsiadują bezpośrednio z terenem inwestycji, a ich obawy są bezpodstawne.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie : WSA Krystyna Daniel WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant : starszy referent sądowy Anna Bubula po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2020 r. sprawy ze skargi B. W. i J. W. na uchwałę Nr XXXIV/353/2017 Rady Gminy Mszana Dolna z dnia 30 marca 2017 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Mszana Dolna wsi Raba Niżna postanawia: odrzucić skargę. B.W. i J.W. wniosły skargę na uchwałę Rady Gminy Mszana Dolna nr XXXIV/353/2017 z dnia 30 marca 2017 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Mszana Dolna wsi Raba Niżna - obejmującego działkę nr [...] położoną w Rabie Niżnej poprzez przeznaczenie jej na tereny oczyszczalni ścieków i punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych (teren oznaczony symbolem K/O). Zaskarżonej uchwale zarzucono: 1. naruszenie art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej u.p.z.p.) w zw. z art. 17-20 u.p.z.p. w zw. z art. 9 ust. 4 u.p.z.p. poprzez uchwalenie zmiany planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Mszana Dolna wsi Raba Niżna w zakresie zmiany przeznaczenia działki oznaczonej numerem [...] położonej w Rabie Niżnej na tereny oczyszczalni ścieków i punktu selektywnej zbiórki odpadów, co pozostaje w sprzeczności z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Mszana Dolna uchwalonego uchwałą nr XIII/139/99 z dnia 29 grudnia 1999 r.; 2. naruszenie art, 28 ust. 1 zd. pierwsze u.p.z.p. w związku z art. 1 ust. 2 punkt 7 u.p.z.p. w zw. z art. 3 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 4 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 15 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 3 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez przeznaczenia działki nr [...] położonej w Rabie Niżnej na oczyszczalnię ścieków i punkt selektywnej zbiórki odpadów w sytuacji, gdy działka ta nie ma dostępu do drogi publicznej a jej urządzenie wymaga podjęcia czynności mających na celu "wywłaszczenie" właścicieli nieruchomości sąsiednich lub podjęcie działań mających na celu wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowywania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych; 3. naruszenie art. 17 pkt 1 i 9 u.p.z.p. poprzez nieprzeprowadzenie procedury obejmującej zamieszczenie ogłoszenia w prasie miejscowej a także w sposób zwyczajowo przyjęty w Rabie Niżnej, w szczególności poprzez rozplakatowanie obwieszczeń w miejscach publicznych na terenie gminy o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzenia zmiany planu, prawie do składania wniosków oraz wyłożeniu projektu planu do publicznego wglądu na co najmniej 7 dni przed dniem wyłożenia i prawie od składania uwag; 4. naruszenie art. 17 pkt 6 lit. c ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r, ochronie gruntów rolnych i leśnych, poprzez niewystąpienie o zgodę na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne; 5. naruszenie art. art. 14 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 27 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez określenie w uchwale Rady Gminy Nr XXV/258/2016 z dnia z dnia 29 sierpnia 2016r. w sprawie przystąpienia do zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Mszana Dolna wsi Raba Niżna ściśle określonej propozycji przeznaczenia działki numer [...], Na podstawie tych zarzutów wniesiono o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi, wskazując na przysługujący skarżącym interes prawny w jej wniesieniu wyjaśniono, że działka nr [..] stanowi własność skarżącej B.W. a działki [...] i [...] stanowią własność skarżącej J.W. (na zasadach wspólności ustawowej małżeńskiej). Wymienione nieruchomości pozostają w bezpośrednim sąsiedztwie terenu, na którym ma nastąpić budowa oczyszczalni ścieków i punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych. Bezspornym jest również fakt, iż działka [...] położona w Rabie Niżnej nie posiada dostępu do drogi publicznej ani do drogi wewnętrznej. Biorąc pod uwagę charakter inwestycji polegającej na budowie punktu selektywnej zbiórki odpadów i położenie nieruchomości stanowiących własność skarżących względem obszaru objętego tą inwestycją, zasadnym jest uznanie, iż z uwagi na konieczność stworzenia infrastruktury drogowej do inwestycji, narażenie na hałas, wzmożony ruch pojazdów (spaliny) i inne immisje oraz związane z tym pogorszenie warunków korzystania z nieruchomości, skarżące wykazały naruszenie swego interesu prawnego wywołanego zaskarżoną uchwałą. Nieruchomości stanowiące własność skarżącej J.W. są zabudowane budynkiem mieszkalnym. Obie nieruchomości graniczą również bezpośrednio z działką [...], która gmina zamierza przeznaczyć na drogę dojazdową do działki [...] w celu obsługi punktu selektywnej zbiórki odpadów. Interes prawny skarżących chroniony jest przepisem art. 140 k.c. i art. 144 k.c., jak też art. 21 i 64 Konstytucji RP dotyczącym ochrony praw własności i innych prawa rzeczowych. Ponadto z uwagi na fakt, iż działka [...] nie posiada dostępu do drogi publicznej istnieje realne ryzyko przejęcia własności nieruchomości (lub jej części) na rzecz gminy w ramach realizacji inwestycji celu publicznego. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Mszana Dolna wniósł o oddalenie skarg obydwu skarżących W pierwszej kolejności wskazano, że zarówno teren objęty zmianą planu (działka nr [...] w Rabie Niżnej) oznaczony symbolem "K/O" jak i drogi dojazdowe do terenu stanowią własność samorządów lokalnych i kolei. Osoby skarżące nie są właścicielkami żadnego wspomnianego terenu, nie sąsiadują również z wyznaczonym terenem oczyszczalni ścieków i punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych "K/O". Teren "K/O" jest znacznie oddalony od istniejącej zabudowy. Rada Gminy uchwalając omawianą zmianę planu w żadnym stopniu nie odebrała skarżącym prawa do zagospodarowania terenu, do którego mają tytuł prawny zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy Mszana Dolna wsi Raba Niżna, zatwierdzonego uchwałą NrXXX/247/04 Rady Gminy Mszana Dolna z dnia 21 października 2004 r. (Dz. Urz. Wojew. Małopolskiego Nr 383, poz. 4172 z 2004 r. z późn. zm.). Następnie odniesiono się do poszczególnych zarzutów skargi wyjaśniając, że są one bezzasadne. Na rozprawie w dniu 11 marca 2020 r. skarżące podniosły, że ich interes prawny nie jest potencjalny, a ich prawo własności jest zagrożone, bowiem gmina przystąpiła już do czynności związanych z realizacją drogi tj. na działce pojawił się geodeta w celu wytyczenia drogi. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. – określanej dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 pkt. 5a p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Również treść art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym wskazuje, że legitymację do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy ma "każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą". W świetle przytoczonych przepisów należało w pierwszej kolejności zbadać, czy interes prawny lub uprawnienie skarżących zostały naruszone poprzez wydanie zaskarżonej uchwały. Legitymacja skargowa w przypadku skargi na akt prawa miejscowego opiera się na twierdzeniu danego podmiotu, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie. Naruszenie interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ustawy o samorządzie gminnym oznacza istnienie związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, wynikających z norm prawa materialnego, a zaskarżoną uchwałą (porównaj: wyrok NSA z 29.07.2016 r. sygn. akt II OSK 2859/14). Dodać także należy, iż art. 101 ust. 1 u.s.g. był badany przez Trybunał Konstytucyjny pod względem zgodności z określonymi normami Konstytucji RP. W wyroku z dnia 16 września 2008 r. sygn. SK 76/06 (dostępny OTK-A 2008/7/121) Trybunał orzekł, iż art. 101 ust. 1 u.s.g. jest zgodny z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 2 i art. 7 oraz z art. 77 ust. 2 w zw. z art. 2 Konstytucji RP. Jednocześnie w uzasadnieniu powyższego wyroku Trybunał przypomniał, że charakter prawny skargi, wynikającej z art. 101 ww. ustawy, był już przedmiotem jego oceny. W wyroku z dnia 4 listopada 2003 r. sygn. SK 30/02 (OTK ZU nr 8/A/2003, poz. 84) Trybunał stwierdził, że skarga na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie ma charakteru actio popularis - podstawą zaskarżenia jest niezgodność uchwały z prawem i równocześnie naruszenie przez nią konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego obywatela lub ich grupy bądź wreszcie innego podmiotu, który jest mieszkańcem danej gminy lub jest z tą gminą związany prawnie w inny sposób (np. jest właścicielem nieruchomości położonej na terenie gminy). W pojęciu interesu prawnego mogą się mieścić zarówno uprawnienia jak i obowiązki prawne. Interes ten musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującego sytuację prawną tego podmiotu. Interes ten musi być bezpośredni, indywidualny, konkretny, realny i aktualny, a nie przyszły i potencjalny. Odnosząc te rozważania do niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że skarżące nie wykazały, iż zaskarżona uchwała narusza ich interes prawny w sposób bezpośredni i realny. Nie są prawdziwe twierdzenia skarżących, że ich nieruchomości "pozostają w bezpośrednim sąsiedztwie terenu, na którym ma nastąpić budowa oczyszczalni ścieków i punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych". Odległość w linii prostej od tych nieruchomości do terenu objętej zaskarżoną uchwałą wynosi ponad osiemdziesiąt metrów od działki nr [...] i ponad sto metrów od działki nr [...]; są od niego oddzielone torami kolejowymi. Obawy B.W. i J.W. , co do ewentualnego przeprowadzenia obok ich nieruchomości drogi dojazdowej do przedsięwzięcia objętego zaskarżoną uchwałą są oparte na domysłach i domniemaniach. Zaskarżona uchwała w żaden sposób nie reguluje przebiegu planowanej drogi dojazdowej do inwestycji w postaci punktu selektywnej zbiórki odpadów. Okoliczności tej nie zmieniają również podnoszone na rozprawie argumenty dotyczące wykonywania prac geodezyjnych w związku z wytyczeniem drogi. Jeżeli faktycznie takie działania są podejmowane, to są to jedynie czynności faktyczne. O ile natomiast w przyszłości dojdzie do podjęcia kroków prawnych celem wytyczenia drogi po działkach skarżących i ich wywłaszczenia, to niewątpliwie będą one stronami takiego postępowania i to wówczas będą miały możliwość wnoszenia uwag i zastrzeżeń. Na etapie zaskarżonej uchwały, przewidującej jedynie lokalizację punktu selektywnej zbiórki odpadów i to w znacznej odległości od działek skarżących, ich obawy, co do lokalizacji drogi na należących do nich nieruchomościach trudno uznać za realne i konkretne. Skarżące posiadają jedynie interes faktyczny w rozstrzygnięciu sprawy zgodnie ze swoim żądaniem. Wobec powyższego, jako że skarżące nie wykazały skutecznie naruszenia przysługującego im interesu prawnego lub uprawnienia w stosunku do nieruchomości stanowiących ich własność, skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło