II SA/Wr 821/19

WyrokWSA we Wrocławiu2020-03-17

Skład orzekający: Władysław Kulon, Gabriel Węgrzyn, Wojciech Śnieżyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie Wójta Gminy o przeznaczeniu nieruchomości do zbycia w trybie przetargu ograniczonego, zamiast w trybie bezprzetargowym, narusza prawo, gdy nieruchomość ta może poprawić warunki zagospodarowania więcej niż jednej nieruchomości przyległej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarządzenie Wójta Gminy o zbyciu nieruchomości w trybie przetargu ograniczonego było zgodne z prawem. Kluczowe było ustalenie, że zbywana nieruchomość mogła potencjalnie poprawić warunki zagospodarowania więcej niż jednej nieruchomości przyległej. W takiej sytuacji, zgodnie z utrwaloną wykładnią art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie można dokonać zbycia w trybie bezprzetargowym na rzecz jednego z właścicieli, co uzasadnia przeprowadzenie przetargu.
Stan faktyczny
Skarżący A. K.-H. i M. H. wnieśli skargę na zarządzenie Wójta Gminy dotyczące zbycia nieruchomości w trybie przetargu. Twierdzili, że nieruchomość ta powinna być zbyta w trybie bezprzetargowym, ponieważ mogłaby poprawić warunki zagospodarowania wyłącznie ich przyległej nieruchomości. Organ argumentował, że nieruchomość mogła poprawić warunki zagospodarowania więcej niż jednej nieruchomości przyległej, co uzasadniało przeprowadzenie przetargu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn Asesor WSA Wojciech Śnieżyński (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Biłous po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 marca 2020r. sprawy ze skargi A. K. – H. i M. H. na zarządzenie Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie zbycia nieruchomości stanowiącej własność Gminy [...] oddala skargę w całości. W dniu [...].10.2018 r. Wójt Gminy [...] – na podstawie § 8 uchwały Nr [...] Rady Gminy w [...] z [...].05.2011 r. w sprawie określenia zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości stanowiących własność Gminy [...] oraz ich wydzierżawiania lub najmu na okres dłuższy niż 3 lata nie wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, zarządził o przeznaczeniu do zbycia w trybie przetargowym nieruchomości stanowiącej działkę o nr ew. [...] w [...]. A. K.-H. i M. H., powołując się na art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wnieśli pismem z [...].02.2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na powyższe zarządzenie, któremu zarzucili naruszenie art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy z 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 2204 ze zm.) – dalej u.g.n. W motywach skargi wyjaśniono, że pomimo podejmowanych przez skarżących starań o zbycie w trybie bezprzetargowym na ich rzecz działki nr [...], Wójt Gminy zarządził na podstawie art. 40 ust 2a u.g.n. o zbyciu tej nieruchomości w drodze przetargu, co narusza ich uprawnienia określone w art. 37 ust. 2 u.g.n. W ich ocenie jest bowiem bezspornym i oczywistym, że zbywana nieruchomość może poprawić jedynie zagospodarowanie ich nieruchomości, przyległej do nieruchomości zbywanej, co wykazali szczegółowo w pismach kierowanych do organu. Tym samym, pomimo tego, że istnieją inne jeszcze nieruchomości przyległe do zbywanej działki, tym niemniej, nabycie jej przez ich właścicieli, w żaden sposób nie poprawi warunków ich zagospodarowania. Wskazali, że w tym konkretnym przypadku nie chodzi o równe szanse zainteresowanych nabyciem zbywanej nieruchomości, ale o pogorszenie sytuacji skarżących, poprzez pozbawienie ich możliwości samodzielnego i bezpośredniego dostępu do drogi publicznej i jest przejawem wyłącznie konfliktu sąsiedzkiego. Podnieśli, że poprawa warunków zagospodarowania, o której mowa w art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. jest rzeczywista i aktualna tylko odnośnie nalężącej do nich nieruchomości. Brak jest natomiast jakiegokolwiek aktualnego, funkcjonalnego związku między działką sprzedawaną a innymi działkami przyległymi. W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi z powodu jej niezasadności. Wskazał, że w sprawie jest bezspornym, że do zbywanej przez Gminę działki nr [...] przylegają dwie działki: należąca do skarżących działka nr [...] oraz należąca do T. I. działka nr [...]. W odniesieniu do każdej z tych nieruchomości, nabycie działki gminnej, wpłynęłoby na poprawę warunków zagospodarowania. Odnosząc przedstawione okoliczności do aktualnego stanu prawnego organ wskazał, że w myśl utrwalonej wykładni art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n., gdy zamiar nabycia zgłasza więcej niż jeden z właścicieli przyległych nieruchomości, zastosowanie tego przepisu zależy od tego, czy realizacja takiego zamiaru może poprawić warunki zagospodarowania tych nieruchomości. Jeżeli poprawa ta jest możliwa w odniesieniu do więcej niż jednej z nieruchomości przyległej, wówczas nie można w trybie bezprzetargowym dokonać zbycia na rzecz jednego z ubiegających się o to właścicieli tych nieruchomości (wyrok NSA z 14.09.2017 r. sygn. I OSK 407/17, podobnie wyrok WSA w Poznaniu z 7.07.2010 r. sygn. IV SA/Po 230/10). W tym stanie rzeczy zarządzenie przez Wójta Gminy sprzedaży nieruchomości gminnej w drodze przetargu było zgodne zarówno z ujawnionymi w sprawie okolicznościami faktycznymi, jak i z przepisami normującymi sprzedaż nieruchomości gminnych. Skoro bowiem nabycie nieruchomości gminnej mogłoby poprawić warunki zagospodarowania obu nieruchomości przyległych, to brak podstaw do bezprzetargowej sprzedaży nieruchomości. Skarżący poza ogólnikowym stwierdzeniem, że nabycie nieruchomości przez właścicielkę innej nieruchomości przyległej nie poprawi warunków korzystania z tej nieruchomości, nie przytoczyli konkretnych okoliczności, które uzasadniałyby ten pogląd, a wyniki przetargu wręcz tej tezie przeczą. Do przetargu poza skarżącymi przystąpiła bowiem T. I. a licytacja między uczestnikami przetargu spowodowała, że cena wywoławcza w kwocie 6.469 zł wzrosła do kwoty 24.000 zł, stanowiącej cenę sprzedaży licytowanej nieruchomości. Oczywistym jest w tej sytuacji, że wszyscy uczestnicy przetargu byli żywotnie zainteresowani jego wynikiem, co z pewnością nie miałoby miejsca gdyby nabycie nieruchomości gminnej nie miało wpływu na poprawę warunków zagospodarowania którejkolwiek z nieruchomości przyległych. Postanowieniem z 17.04.2019 r. sygn. akt II SA/Wr 163/19 tutejszy Sąd odrzucił skargę wniesioną w niniejszej sprawie, jako niedopuszczalną. Na skutek skargi kasacyjnej A. K.-H. i M. H., Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 20.09.2019 r., sygn. akt I OSK 2118/19 uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd II instancji stwierdził, że kontrola zaskarżonego zarządzenia podlega kognicji sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Wyjaśniono, że sprawa ta ma charakter administracyjny bowiem mieści się ona w ramach publicznoprawnej działalności gminy, z tej to przyczyny, że związana jest z dysponowaniem majątkiem gminy. Przeznaczenie nieruchomości gminnej, a więc mienia publicznego, do sprzedaży, bądź wyłączenie z takiej sprzedaży, bez względu na tryb, w jakim owa czynność jest dokonywana, stanowi działanie z zakresu gospodarowania mieniem gminnym - publicznym i z tego powodu musi być traktowane, jako wykonywanie zadań administracji publicznej. Formalnie zarządzenie ma charakter wykonywania zadań publicznych gminy, czyli charakter administracyjny, natomiast czynnością cywilnoprawną byłaby sama sprzedaż nieruchomości. W toku ponownego rozpoznania skarżący przedłożyli do akt sprawy materiał dowodowy w postaci wyrysu fragmentu mapy ewidencyjnej z zaznaczonymi kolorami granicami działek, ich funkcji i przynależności dla zobrazowania istnienia lub nie istnienia warunków poprawy zagospodarowania działki skarżących oraz działek sąsiednich, a nadto zdjęcia obrazujące aktualny stan zagospodarowania działki nr [...] oraz obrazujące ograniczenia wynikające ze służebności drogi koniecznej w związku z zamiarem zagospodarowania działki nr [...] na potrzeby budowy obiektu infrastruktury turystycznej, dokumentów postaci pisma z [...].08.2018 r., aktu notarialnego z [...].07.1994 r., protokołu uzgodnień z [...].06.1994 r. oraz treści księgi wieczystej nr [...] – potwierdzające zbycie w trybie bezprzetargowym na rzecz T. I. i jej zmarłego męża drogi gminnej – działka nr [...] w celu poprawy zagospodarowania jej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że w świetle art. 190 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.), Sąd orzekający w niniejszym składzie związany jest wykładnią prawa wyrażoną przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 20.09.2019 r., sygn. akt I OSK 2118/19. Sąd odwoławczy stwierdził w nim, że rozpatrywana sprawa ma charakter administracyjny, bowiem mieści się w ramach publicznoprawnej działalności gminy z tej przyczyny, że związana jest z dysponowaniem majątkiem gminy. W związku z powyższym skargę w niniejszej sprawie należało uznać za dopuszczalną, niemniej jednak kontrola zgodność z prawem zaskarżonego zarządzenia wykazała, że nie narusza ono prawa ani w sposób zarzucany skargą, ani w żaden inny sposób wymagający jego uchylenia z przyczyn wymagających uwzględnienia z urzędu. W tej sprawie jest bezspornym, że nieruchomość niezabudowana położona w [...] o nr ew. [...] ma pow. 300 m2. Posiada ona kształt wydłużony, zbliżony do trójkąta. Dojazd i dostęp do niej obywa się przez działkę drogową o nr ew. [...] do drogi o nawierzchni asfaltowej (dz. dr [...]). W dacie sprzedaży w trybie przetargu ograniczonego sporna nieruchomość bezpośrednio sąsiadowała z nalężącą do skarżących działką nr ew. [...] oraz stanowiącą własność T. I. działką nr ew. [...]. Osoby te dopuszczono do przetargu ograniczonego. Nabywcami działki nr ew. [...], wyłonionymi w trybie tak zorganizowanego przetargu zostali skarżący. Skarżący powołując się na starania dotyczące zbycia na ich rzecz działki nr ew. [...] w trybie bezprzetargowym, albowiem działka ta mogła poprawić zagospodarowanie jedynie należącej do nich nieruchomości poprzez umożliwienie bezpośredniego dostępu przez nią do drogi publicznej, zarzucili organowi naruszenie art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. Istota sporu prawnego w niniejszej sprawie pomiędzy skarżącymi a organem sprowadza się więc do oceny, czy zgodne z prawem było zarządzenie ogłoszenia sprzedaży nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] w drodze przetargu ograniczonego. Zgodnie z art. 37 ust. 1 u.g.n. jest generalną zasadą, że sprzedaż lub oddawanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości stanowiącej własność jednostki samorządu terytorialnego odbywa się w drodze przetargu. Ustawa o gospodarce nieruchomościami wskazuje, że przetarg przeprowadza się w formie przetargu ustnego nieograniczonego; przetargu ustnego ograniczonego; przetargu pisemnego nieograniczonego i przetargu pisemnego ograniczonego (art. 40 ust. 1 u.g.n.). Ustawodawca wskazał, że przetarg ograniczony organizuje się, jeżeli warunki przetargowe mogą być spełnione tylko przez ograniczoną liczbę osób (art. 40 ust. 2a u.g.n.). Powyższy przepis nie reguluje katalogu przypadków, w których dopuszczalne jest przeprowadzenie przetargu ograniczonego. Zatem, według normy art. 40 u.g.n., o zastosowanej formie przetargu decyduje jego organizator (art. 40 ust. 3 u.g.n.), który posiada swobodę decydowania o formie ograniczonego lub nieograniczonego przetargu, realizowanej poprzez odpowiednie ukształtowanie warunków przetargowych. Kompetencję do decydowania o formie przetargi zastrzeżono zatem dla organu wykonawczego gminy. Wyjątki od zasady sprzedaży nieruchomości gminnych w drodze przetargu regulują przepisy szczególne, w tym powołany w skardze przepis art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. Zgodnie z nim nieruchomość jest zbywana w drodze bezprzetargowej, jeżeli przedmiotem zbycia jest nieruchomość lub jej części, jeśli mogą poprawić warunki zagospodarowania nieruchomości przyległej, stanowiącej własność lub oddanej w użytkowanie wieczyste osobie, która zamierza tę nieruchomość lub jej części nabyć, jeżeli nie mogą być zagospodarowane jako odrębne nieruchomości. W orzecznictwie dominuje pogląd, który Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela, wedle którego tylko wówczas, gdy przedmiotem zbycia jest nieruchomość lub jej część, mogące poprawić warunki zagospodarowania jednej tylko nieruchomości przyległej, stanowiącej własność lub oddanej w użytkowanie wieczyste osobie, która zamierza tę nieruchomość lub jej część nabyć, a nie mogą one być zagospodarowane jako odrębne nieruchomości, dopuszczalne jest jej zbycie w drodze bezprzetargowej (por. wyrok SN z 5.07.2006 r., sygn. akt IV CSK 98/06). Dowodzi się również zasadnie, że ratio legis art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. powinno się odczytać jako możliwość zastosowania trybu bezprzetargowego wówczas, gdy przedmiotem zbycia jest nieruchomość lub jej część, która może poprawić warunki zagospodarowania nieruchomości przyległych, gdy tylko jedna osoba spośród ich właścicieli albo użytkowników wieczystych jest zainteresowana nabyciem całej nieruchomości, a pozostali wyrażają na to zgodę. Celem normy zawartej w tym przepisie jest głównie umożliwienie wszystkim właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości przyległych nabycie nieruchomości zbywanej, o ile poprawi to warunki zagospodarowania ich nieruchomości. Zgodny sposób uregulowania tej kwestii może zwolnić gminę z działań i kosztów związanych z przeprowadzeniem przetargu. To jest kolejne ratio legis omawianego przepisu. Rozumienie normy z art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. jako ograniczającej zasięg oddziaływania do jednej tylko działki jawi się jako zbyt wąskie, zwłaszcza gdy zainteresowana nabyciem jest tylko jedna osoba, nawet wówczas gdy działek, których warunki zagospodarowania mogą ulec poprawie, jest więcej. Wówczas, jeżeli chętnym byłby tylko jeden z właścicieli przyległych nieruchomości, zbycia bezprzetargowego niepodobna a priori wykluczyć (por. wyrok NSA z 14.01.2016 r., sygn. akt I OSK 2843/15, wyrok WSA w Poznaniu z 7.07.2010r., sygn. akt IV SA/Po 230/10). Kwestią rozstrzygającą, czy konkretna działka może być zbyta w drodze bezprzetargowej na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. jest okoliczność czy istnieją inne nieruchomości, których właściciele mieliby na podstawie tego przepisu prawo wystąpienia do organu z wnioskiem o sprzedaż nieruchomości na poprawę warunków zagospodarowania własnej nieruchomości. Jednocześnie samo ubieganie się o nabycie nieruchomości przeznaczonej do takiej sprzedaży nie stanowi jakiegokolwiek uprawnienia prawnorzeczowego chronionego prawem materialnym ani nie upoważnia do wysuwania roszczeń o nabycie nieruchomości na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. Również ewentualny brak reakcji właścicieli innych nieruchomości przylegających do sprzedawanej działki nie może oznaczać, że powyższe zwalnia organ z obowiązku przeprowadzenia przetargu. W realiach kontrolowanego zarządzenia należało zatem wyjaśnić, czy w wyniku zbycia nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], gdy zamiar jej nabycia zgłosiła poza skarżącymi również właścicielka działki nr [...], poprawią się warunki zagospodarowania tylko nalężącej do skarżących nieruchomości, czy też można mówić o takiej poprawie w przypadku obu z przylegających nieruchomości. Nie chodzi przy tym o wskazanie nieruchomości, której zbycie najbardziej poprawiłoby warunki jej zagospodarowania. Poprawa powinna być natomiast rzeczywista, możliwa i aktualna, nie zaś hipotetyczna. Potrzeba jest zatem sięgnięcia po obiektywne kryteria w tym zakresie. W realiach badanej sprawy należy zaważyć, że zainteresowanie nabyciem działki nr [...] wyraziła już w roku 2017 G. K. – właścicielka ówczesnej działki nr [...]. Ponadto z akt sprawy wynika, że zainteresowanie możliwością sprzedaży w celu poprawy zagospodarowania sąsiedniej nieruchomości, tj. działki o nr ew. [...], wyraziła wówczas także T. I. W reakcji na takie stanowisko, w piśmie z [...].11.2017 r. G. K. wycofała wniosek, jednocześnie wskazując, że wyrażenie zainteresowanie przez T. I. nabyciem działki nr [...], świadczy jedynie o istnieniu konfliktu pomiędzy stronami, który ze względu na jego podłoże, wyklucza racjonalne rozstrzygnięcie, bez pokrzywdzenia którejkolwiek z osób zainteresowanych. Wskazała również na zamiar podziału działki nr [...]. Argumentowała w związku z tym, że wydzielona z niej działka nr [...] powinna uzyskać dostęp do drogi publicznej (od strony ul. [...]), który jest rozwiązaniem optymalnym i najbardziej racjonalnym. Zaprojektowana natomiast obecnie dla potrzeb podziału służebność gruntowa jest rozwiązaniem zastępczym, uciążliwym zarówno dla nieruchomości władnącej jak i obciążonej, będzie ona przy tym utrudniać potencjalnemu inwestorowi realizację planowanego zamierzenia o charakterze mieszkalnym, czy mieszkalno-usługowym. W zaistniałych okolicznościach G. K. wniosła o nadanie działce nr [...] funkcji drogowej, takiej samej jaką mają przyległe do niej działki nr [...] i [...], co pozwoli na korzystanie z niej wszystkim zainteresowanym, bez szkody dla zagospodarowania jakiejkolwiek sąsiedniej nieruchomości. Ten fragment pisma z [...].11.2017 r. jest o tyle istotnym w sprawie, albowiem dowodzi jednego, mianowicie że jego autorka dostrzegała wówczas możliwość zainteresowania korzystaniem z działki nr [...], nie tylko przez nią samą, ale również przez innych właścicieli nieruchomości sąsiednich. Wskazywała na korzyść dla wszystkich właścicieli nieruchomości przylegających do działki nr [...], które związane byłyby z przekształceniem jej w działkę drogową i przez to stworzenie możliwości dostępu do drogi publicznej. Dostrzegała więc istnienie funkcjonalnego związku pomiędzy poprawą zagospodarowania działek przyległych do działki nr [...], gdyby przekształcono ją w działkę drogową. Od przestawionej w tym miejscu argumentacji starają się odciąć skarżący, którzy na podstawie umowy darowizny nabyli w dniu [...].02.2018 r. własność działki nr [...]. Działka ta powstała w wyniku podziału działki nr [...] na działki gruntu o nr ew. [...] i [...]. Jak wynika z pisma Sekretarza Gminy [...] z [...].12.2017 r. podziału dokonano w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego (budynek znajduje się na działce nr [...]). Zgodnie z podziałem zatwierdzonym decyzją z [...].12.2017 r. - działka nr [...] będzie posiadać dostęp do drogi publicznej (dz. nr [...]), poprzez działkę nr [...] na podstawie służebności gruntowej. We wniosku z [...].02.2018 r. o zbycie w trybie bezprzetargowym działki gruntu nr [...] skarżący wskazują, że jej nabycie pozwoli na poprawę warunków zagospodarowania należącej do nich działki nr [...], poprzez umożliwienie przez nią bezpośredniego dostępu do działki drogowej. Odnosząc się do kwestii istnienia dostępu działki nr [...] do drogi publicznej poprzez służebność obciążającą działkę nr [...], według skarżących, taki dostęp nie zabezpiecza w należyty i optymalny sposób odpowiedniego dostępu do drogi publicznej, albowiem dojazd jest możliwy wyłączenie kosztem nieruchomości obciążonej. Wpływa to zatem niekorzystnie na możliwość racjonalnego zagospodarowania zarówno działki będącej własnością skarżących jak i działki obciążonej. Przedstawione w tym miejscu stanowisko skarżący rozwijają w piśmie z [...].04.2018r. Wskazali w nim na konieczność odróżnienia sytuacji prawnej poprzedniego właściciela nieruchomości z której wydzielono działkę nr [...]. Wówczas nieruchomości będąca działką nr [...] miała bezpośredni i niczym nieskrępowany dostęp do drogi publicznej. Obecnie oczekują, że w związku z zamiarem zagospodarowania działki nr [...] przez jej zabudowę, dojdzie do usunięcia ograniczeń związanych z dostępem do drogi publicznej na podstawie służebności gruntowej. Wnieśli również o wykazanie przez organ w jaki sposób nabycie działki nr [...] przez właściciela działki nr [...] wpłynie na poprawę zagospodarowania należącej do niego nieruchomości. Argumentację na temat braku istnienia obiektywnych i konkretnych okoliczności wskazujących na potrzebę poprawy warunków zagospodarowania którejkolwiek z działek należących do T. I., poprzez nabycie działki nr [...], skarżący rozwinęli w kolejnym piśmie z [...].06.2018 r. Tak przedstawiające się realia sprawy należy jedynie uzupełnić o informację, że również właścicielka działki nr [...] dokonała jej podziału, wydzielając m.in. działkę o nr ew. [...] oraz podtrzymała zainteresowanie nabyciem działki nr [...] celem poprawy zagospodarowania nalężącej do niej nieruchomości. Należy więc zauważyć, że właściciele nieruchomości przylegających bezpośrednio do należącej do gminy działki nr [...], okresie bezpośrednio poprzedzającym wystąpienie skarżących do organu z wnioskiem o sprzedaż działki nr [...] w trybie bezprzetargowym na poprawę warunków zagospodarowania należącej do nich nieruchomości, dokonali podziału geodezyjno-ewidencyjnego tych nieruchomości, aby wykazać, że dostęp do drogi publicznej na dotychczasowych warunkach nie jest już możliwy, co ma uzasadnić zastosowanie prawa wynikającego z art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. W ocenie Sądu, w realiach tej konkretnej sprawy, takie działania stanowią przejaw nadużycia bądź obejścia prawa celem osiągnięcia korzyści z tym prawem sprzecznych. Zaistniałe zdarzenia prawne, których skutkiem jest powstanie nowych nieruchomości oraz podział praw do nieruchomości pomiędzy powiązanymi rodzinnie osobami, nie dają podstaw do przyjęcia, że w przypadku którejkolwiek z powstałych działek, nabycie działki nr [...], będzie stanowiło poprawię ich zagospodarowania zgodną z ratio legis przepisu art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. Nie kwestionując uprawnienia właściciela nieruchomości do zgodnego z obowiązującymi przepisami rozporządzenia prawem własności, w tym do jego podziału czy też przeniesienia, tym niemiej w tym przypadku, podjęte działania prowadzą do konsekwencji, w których osoba osiąga korzyść, której przyznanie byłoby sprzeczne z celem analizowanej regulacji prawnej. W tym konkretnym przypadku mamy bowiem do czynienia z pozornym pogorszeniem warunków zagospodarowania nieruchomości stanowiącej obecnie działkę nr [...], aby wykazać, że w porównaniu z sytuacją innych osób zainteresowanych nabyciem działki gminnej, zbycie tej nieruchomości poprawi warunki zagospodarowania wyłącznie nieruchomości skarżących. Jedyny podnoszonym przy tym argumentem, który ma uzasadnić nabycie w trybie bezprzetargowym działki nr [...], dotyczy eliminacji niedogodności związanych z korzystaniem z działki nr [...], na której ustanowiono służebność gruntową na rzecz działki nr [...]. Przyjdzie jednak zauważyć, że już w momencie przeprowadzania podziału geodezyjno-ewidencyjnego działki nr [...], było oczywistym, że w swej istocie każda służebność gruntowa jest rozwiązaniem zastępczym i uciążliwym zarówno dla nieruchomości władnącej jak i obciążonej. Zgadzając się ze skarżącymi, że sam fakt przylegania nie oznacza funkcjonalnego powiązania nieruchomości i nie stanowi takiego uzasadnienia, tym niemniej w realiach badanej sprawy, nie jest rolą Sądu ocena tego, która z nieruchomości przylegających do działki nr [...], posiada bardzie swobodny bezpośredni dostęp do dróg publicznych. Nie ma przy tym wątpliwości, że dokonując podziału nieruchomości, zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i w postępowaniu sądowym, wydzielana na nowo działka musi mieć zapewniony dostęp do drogi publicznej. Zgodnie z art. 93 ust. 3 u.g.n. za dostęp do drogi publicznej uważa się również wydzielenie drogi wewnętrznej wraz z ustanowieniem na tej drodze odpowiednich służebności dla wydzielonych działek gruntu albo ustanowienie dla tych działek innych służebności drogowych, jeżeli nie ma możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej z nieruchomości objętej podziałem. Działka gruntu nr [...] posiada zatem prawnie wymagany dostęp do drogi publicznej. Analiza akt sprawy nie daje również podstaw do przyjęcia aby istniało w związku z wydaniem kwestionowanego skargą zarządzenia zagrożenie realizacji planowanych przez skarżących przedsięwzięć budowlanych w zakresie infrastruktury turystycznej. W ocenie Sądu, nie ma także jakichkolwiek innych przeszkód (np. zabudowa, ukształtowanie terenu), które wskazywałyby, że działka nr [...] ma tylko związek funkcjonalny z działką nr [...], w szczególności wobec faktu, że zbycie miało dotyczyć nieruchomości, która może stanowić drogę, do której przylega kilka nieruchomości. O braku takiego związku nie świadczy także okoliczność, że przed zgłoszeniem zamiaru nabycia działki nr [...] przez skarżących (czy też ich poprzedników prawnych), właścicielka działki nr [...], nie wykazywała zainteresowania takim nabyciem. Z przedstawionych powodów należało stwierdzić, że zaskarżone zarządzenie, pomimo braku uzasadnia i przedstawienia w nim racji, które wyjaśniałyby powody decyzji o zastosowaniu procedury przetargu ograniczonego, nie narusza prawa. Wymogu sporządzenia uzasadnienia dla zaskarżonego zarządzenia nie można bowiem wyprowadzić z art. 11 b ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Jawność działalności organów gminy wyrażająca się w prawie do uzyskiwania informacji, wstępu na sesje rady i posiedzenia komisji czy dostępie do dokumentów nie nakłada na organy gminy ujawnienia i przedstawiania motywów przeznaczenia do sprzedaży nieruchomości gminnej. Podobnie jak art. 50 tej ustawy obligujący organy gminy do zachowania szczególnej staranności w zarządzaniu mieniem komunalnym. Podkreślić przy tym należy, że to właśnie w tym aspekcie tj. w ramach kontroli legalności zaskarżonego zarządzenia, należy odwołać się do samodzielności gminy w odniesieniu do zbywania własnych nieruchomości. Jednocześnie przedłożone wraz ze skargą akta administracyjne, w tym kierowana do skarżących korespondencja, w sposób wystarczający pozwala zbadać dokonaną przez wójta gminy ocenę braku wystąpienia przesłanki pierwszeństwa w bezprzetargowym nabyciu nieruchomości gminnej, która samodzielnie nie może być zagospodarowana a może poprawić warunki zagospodarowania nieruchomości podmiotu zainteresowanego jej nabyciem. Czynności poprzedzające wydanie zaskarżonego zarządzenia odzwierciedlają dochowanie przez organ administracji należytej staranności i uwzględnienia obowiązujących regulacji prawnych wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wobec wyżej powiedzianego Sąd skargę oddalił na zasadzie art. 151 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło