VII SA/Wa 1787/19

WyrokWSA w Warszawie2020-03-19

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Monika Kramek, Izabela Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna, która jest organizacją ekologiczną, może żądać wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli postępowanie w sprawie wydania tej decyzji nie wymagało udziału społeczeństwa?
Ratio decidendi
Organizacja społeczna, nawet jeśli jest organizacją ekologiczną, nie może żądać wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli pierwotne postępowanie w sprawie wydania tej decyzji nie wymagało udziału społeczeństwa. Udział społeczeństwa w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę jest wymagany tylko w określonych przypadkach, związanych z oceną oddziaływania na środowisko, a postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie wymaga udziału społeczeństwa, jeśli pierwotne postępowanie go nie wymagało.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), które utrzymało w mocy postanowienie Wojewody o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej z 2008 r. Stowarzyszenie argumentowało, że decyzja środowiskowa, będąca podstawą pozwolenia na budowę, została wyeliminowana z obrotu prawnego, co uzasadnia wszczęcie postępowania nieważnościowego. GINB uznał, że Stowarzyszenie jest organizacją ekologiczną, ale postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę nie wymagało udziału społeczeństwa, a tym samym postępowanie nieważnościowe również go nie wymaga.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędziowie sędzia WSA Monika Kramek, sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 marca 2020 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę VII SA/Wa 1787/19 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ II instancji", "GINB") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia Stowarzyszenia "[...]" na postanowienie Wojewody [...] (dalej: "organ I instancji") z [...] marca 2019 r., Nr [...], znak: [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., Prezydent [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej "[...]" nr [...], zlokalizowanej na dachu budynku na działce nr ew. [...]. obręb [...], przy ul. [...] w [...]. Z ponownym wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższego rozstrzygnięcia wystąpił Prezes Stowarzyszenia "[...]" (dalej: "wnioskodawca"). Po rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku Wojewoda [...] postanowieniem z [...] marca 2019 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. W odpowiedzi wnioskodawca pismem z 3 kwietnia 2019 r. wniósł zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie wskazując, że nie zgadza się z argumentacją organu I instancji. Podkreślił, że jako wnioskodawca podniósł nowe okoliczności prawne i faktyczne uzasadniające jego udział w niniejszym postępowaniu. Równocześnie podniósł, że w trakcie postępowania administracyjnego prowadzonego przez Wojewodę [...] załączył jako dowód decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2018 r., znak: [...], którą uchylono rozstrzygnięcie Prezydenta [...] Nr [...], umarzającą postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Podkreślił, że obecnie Biuro Ochrony Środowiska [...] prowadzi ponownie postępowanie w tej materii. Z tego względu z obrotu prawnego wyeliminowano decyzję środowiskową, będącą podstawą wydania kwestionowanego rozstrzygnięcia o pozwoleniu na budowę. Po przeanalizowaniu niniejszej sprawy GINB pismem z 10 maja 2019 r. wezwał wnioskodawcę do wyjaśnienia czy podanie z 4 lutego 2019 r. stanowi wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta [...] z [...] stycznia 2008 r. z urzędu na wniosek strony, czy też z urzędu na wniosek podmiotu na prawach strony (wniosek organizacji społecznej w trybie art. 31 § 1 pkt 1 k.p.a.). W odpowiedzi na wezwanie, pismem z 30 maja 2019 r. wnioskodawca wskazał, że przedmiotowy wniosek został złożony w związku z art. 31 § 1 pkt 1 k.p.a. Po rozpatrzeniu zażalenia wnioskodawcy GINB postanowieniem z [...] czerwca 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że organ wojewódzki błędnie odmówił wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., zamiast na podstawie art. 31 § 2 k.p.a. Jednakże, w ocenie GINB, powyższy błąd nie daje podstaw do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia. Stosownie bowiem do art. 31 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postepowania lub dopuszczenia jej do udziału w postepowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Z kolei zgodnie z art. 31 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w takim postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie. Ponadto GINB podkreślił, że na gruncie art. 28 ust.3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.) art. 31 § 1 k.p.a. nie stosuje się w postępowaniach w sprawie pozwolenia na budowę. Jednakże wyjątek od tej reguły przewiduje art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego, z którego wynika, że art. 28 ust. 3 omawianej ustawy nie stosuje się w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wymagającym udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r. poz. 2081 ze zm.). Zgodnie z art. 44 ust. 1 tej ustawy organizacje ekologiczne, które powołując się na swoje cele statutowe, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postepowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony, jeżeli prowadzą działalność statutową w zakresie ochrony środowiska lub ochrony przyrody przez minimum 12 miesięcy przed dniem wszczęcia tego postępowania. Przenosząc powyższe regulacje na grunt niniejszej sprawy GINB podniósł, że zgodnie z § 10 pkt 1 - 5 Statutu Stowarzyszenia ,, [...]", celami Stowarzyszenia są: propagowanie idei proekologicznych, wpływanie na poprawę stanu środowiska naturalnego i zdrowie ludzi , informowanie społeczeństwa o stanie i zagrożeniach środowiska naturalnego, propagowanie proekologicznych zachowań, rozwiązań i technologii, przeciwdziałanie zachowaniom, procesom i inwestycjom mogących pogorszyć stan środowiska. Jak zaś stanowi § 11 pkt 1, 2, 4 i 6 Statutu, Stowarzyszenie realizuje swoje cele poprzez prowadzenie różnorodnych form edukacji ekologicznej, prowadzenie centrum ekologicznego waz ze schroniskiem dla młodzieży, podejmowanie wielokierunkowych działań na rzecz ochrony środowiska oraz proekologicznego planowania przestrzennego (a w konsekwencji zdrowia i życia ludzi), kierując się obowiązującym prawem, ze szczególnym uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju, występowanie na prawach strony reprezentującej interes społeczny oraz interes prawny uzasadniony celami statutowymi w postępowaniach administracyjnych, procedurach związanych z planami zagospodarowania przestrzennego oraz w procesach sądowych związanych z naruszeniem zasad ochrony środowiska i dóbr kultury, w procesach inwestycyjnych oraz procedurach planistycznych. W związku z tym zdaniem GINB wnioskodawcę należy uznać za organizację ekologiczną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Tak więc może on uczestniczyć na prawach strony w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. Jednakże, w ocenie organu odwoławczego, niniejsza sprawa dotycząca stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę nie jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa w rozumieniu przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Organ II instancji podkreślił bowiem, że postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jest tylko takie postępowanie, co do którego wymóg zapewnienia udziału społeczeństwa jest przewidziany konkretnym przepisem administracyjnego prawa materialnego. Brak takiej regulacji jest zaś równoznaczne z zaliczeniem określonego postepowania do grupy spraw niewymagających udziału społeczeństwa. Ponadto z przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko wynika, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jedynie wtedy, gdy w ramach tego postępowania przeprowadzana jest ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Jednocześnie zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 tej ustawy, ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się bądź w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, bądź też w ramach postępowania w sprawie wydania jednej z enumeratywnie wyliczonych decyzji, w tym decyzji o pozwoleniu na budowę. Postępowanie w sprawie wydania decyzji środowiskowej jest bowiem samodzielnym postępowaniem administracyjnym, całkowicie odrębnym od postepowania w sprawie pozwolenia na budowę, prowadzonym przez inny organ, na podstawie innych uregulowań oraz na innym etapie szeroko rozumianego procesu inwestycyjnego. GINB stwierdził również, że sam fakt, że w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie implikuje obowiązku jej przeprowadzenia w ramach postepowania w sprawie pozwolenia na budowę. Nie przekłada się też na obowiązek zapewnienia udziału społeczeństwa w postepowaniu w sprawie pozwolenia na budowę. Organ II instancji wyjaśnił także, że ocena oddziaływania inwestycji na środowisko przeprowadzana jest w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę wyłącznie w ściśle określonych w ustawie przypadkach: - jeżeli konieczność przeprowadzenia takiej oceny, w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyli o środowiskowych uwarunkowaniach, - na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, złożony do organu właściwego do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, - jeżeli organ właściwy do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę stwierdzi, że we wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, - w przypadku braku możliwości stwierdzenia gotowości instalacji do wychwytywania dwutlenku węgla na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w przypadku instalacji do spalania paliw w celu wytwarzania energii elektrycznej, o elektrycznej mocy znamionowej nie mniejszej niż 300 MW. Po przeanalizowaniu niniejszej sprawy GINB stwierdził, że nie zaistniała żadna z powyższych okoliczności. Wojewoda [...] nie przeprowadzał oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a konieczność dokonana takiej oceny w ramach postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, nie została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Inwestor nie wnioskował również o przeprowadzenie takiej oceny, co znajduje potwierdzenie w zgormadzonym materiale dowodowym. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że w analizowanej sprawie nie była przeprowadzana ponowna ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Skoro zaś postępowanie zakończone decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., Nr [...], nie wymagało udziału społeczeństwa w rozumieniu przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, tym bardziej udziału społeczeństwa nie wymaga przedmiotowe postępowanie nieważnościowe. Celem tego postępowanie jest bowiem jedynie weryfikacja decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę pod kątem wystąpienia wad enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy podniósł, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 20 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 908/10, wskazał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę (niezależnie od przedmiotu inwestycji), w żadnym wypadku nie jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa, a ogranicza się wyłącznie do zbadania istnienia wad materialno-prawnych w samym rozstrzygnięciu o pozwoleniu na budowę. Zdaniem GINB powyższej oceny nie zmienia podnoszona przez wnioskodawcę okoliczność, że stacja bazowa była dwukrotnie rozbudowywana (w 2013 i 2017 roku). Natomiast przywołany przez wnioskodawcę wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 września 2017 r., sygn. akt Vll SA/W 2259/16, dotyczy braku bezprzedmiotowości postępowania odnoszącego się do legalności wykonanych robót budowlanych, nie zaś możliwości udziału wnioskodawcy w postepowaniu nieważnościowym dotyczącym rozstrzygnięcia o pozwoleniu na budowę. Skargę na postanowienie Generalnego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło Stowarzyszenie "[...]", domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz skierowania sprawy do ponownego rozpatrzenia, jednocześnie zarzucając organowi naruszenie: - art. 31 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, - art. 12 Konstytucji RP w zw. z art. 31 § 1 pkt 1 oraz 2 k.p.a. poprzez pozbawianie organizacji społecznej możliwości weryfikacji z urzędu decyzji administracyjnej nawet w przypadku, w którym jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa, - art. 8 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 2 i art. 12 Konstytucji RP poprzez niezbadanie czy przesłanki nieważności decyzji podnoszone przez organizację społeczną mogą być uzasadnione i tym samym istnieje podstawa do przyjęcia, że rażąco narusza ona prawo, - art. 4 ust 1 Konstytucji RP poprzez niezbadanie czy sporna decyzja nie narusza przepisów ustaw, co jest tożsame z naruszeniem interesu społecznego, - art. 6 i art. 9 Konwencji z [...] w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP skutkujące ograniczeniem prawa do sądu i prawa do ochrony prawnej. W uzasadnieniu strona skarżąca rozwinęła powyższe zarzuty wskazując, że organ nie wziął pod uwagę okoliczności, że wniosek skierowany do Wojewody [...] dotyczył wszczęcia postępowania z urzędu, a nie na wniosek strony. W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: p.p.s.a.). sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem - w ocenie Sądu- zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest postanowienie GINB z [...] czerwca 2019r., utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2019r. o odmowie wszczęcia z wniosku skarżącego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., Prezydenta [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej "[...]" nr [...], zlokalizowanej na dachu budynku na działce nr ew. [...] obręb [...], przy ul. [...] w [...]. Zdaniem Sądu orzeczenie to nie narusza prawa. Przede wszystkim podkreślić trzeba, że zasadą jest wyłączenie udziału organizacji społecznych ze wszystkich postępowań prowadzonych w sprawie pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego), za wyjątkiem postępowań w tym przedmiocie wymagających udziału społeczeństwa. Znajdujący wówczas zastosowanie art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska dotyczy jedynie organizacji ekologicznych, które powołując się na swoje cele statutowe, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, a przy tym prowadzą działalność statutową w zakresie ochrony środowiska lub ochrony przyrody, przez minimum 12 miesięcy przed dniem wszczęcia tego postępowania. W tym miejscu zauważyć trzeba, że zgodnie z § 10 pkt 1 - 5 Statutu Stowarzyszenia ,, [...]", celami Stowarzyszenia są: propagowanie idei proekologicznych, wpływanie na poprawę stanu środowiska naturalnego i zdrowie ludzi , informowanie społeczeństwa o stanie i zagrożeniach środowiska naturalnego, propagowanie proekologicznych zachowań, rozwiązań i technologii, przeciwdziałanie zachowaniom, procesom i inwestycjom mogących pogorszyć stan środowiska. Jak zaś stanowi § 11 pkt 1, 2, 4 i 6 Statutu, Stowarzyszenie realizuje swoje cele poprzez prowadzenie różnorodnych form edukacji ekologicznej, prowadzenie centrum ekologicznego waz ze schroniskiem dla młodzieży, podejmowanie wielokierunkowych działań na rzecz ochrony środowiska oraz proekologicznego planowania przestrzennego, kierując się obowiązującym prawem, ze szczególnym uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju, występowanie na prawach strony reprezentującej interes społeczny oraz interes prawny uzasadniony celami statutowymi w postępowaniach administracyjnych, procedurach związanych z planami zagospodarowania przestrzennego oraz w procesach sądowych związanych z naruszeniem zasad ochrony środowiska i dóbr kultury, w procesach inwestycyjnych oraz procedurach planistycznych. Z tych względów prawidłowo Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał skarżące stowarzyszenie za organizację ekologiczną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Należy jednak podkreślić, że przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska wyraźnie precyzują sytuacje, w których postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę wymaga udziału społeczeństwa. Wynika z nich, że postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa jest tylko takie, co do którego wymóg zapewnienia udziału społeczeństwa jest przewidziany konkretnym przepisem administracyjnego prawa materialnego. I tak, z art. 3 ust. 1 pkt 8 lit. c, art. 88 ust. 1 i art. 90 ust. 2 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku wynika, że w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę udział społeczeństwa jest wymagany wyłącznie w przypadku ponownego przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, która jest dokonywana w ściśle określonych sytuacjach. Zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 2 i art. 88 ust. 1 tej ustawy, ponowną ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę przeprowadza się, jeżeli konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach bądź na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, złożony do organu właściwego do wydania decyzji lub jeżeli organ właściwy do wydania decyzji stwierdzi, że we wniosku o wydanie decyzji zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, albo w przypadku braku możliwości stwierdzenia gotowości instalacji do wychwytywania dwutlenku węgla na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku instalacji do spalania paliw w celu wytwarzania energii elektrycznej, o elektrycznej mocy znamionowej nie mniejszej niż 300 MW. Dostrzegając powyższe i mając na uwadze akta sprawy Sąd stwierdza, że prawidłowo GINB przyjął, że żadna z ww. sytuacji nie miała miejsca w analizowanej sprawie. Organ nie przeprowadzał oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a konieczność dokonana takiej oceny w ramach postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, nie została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Inwestor nie wnioskował również o przeprowadzenie takiej oceny, a nadto w analizowanej sprawie nie była przeprowadzana ponowna ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zatem, brak było podstaw do udziału w postępowaniu o pozwolenie na budowę jakiejkolwiek organizacji ekologicznej, w tym skarżącego. Postępowanie to nie wymagało bowiem udziału społeczeństwa z uwagi na brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W konsekwencji rację miał GINB stwierdzając, że skoro postępowanie zakończone decyzją Prezydenta [...] z [...] stycznia 2008 r., nr [...], nie wymagało udziału społeczeństwa w rozumieniu ww. ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, to tym bardziej nie wymaga udziału społeczeństwa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji, którego celem jest wyłącznie weryfikacja decyzji w kontekście podstaw nieważności z art. 156 § 1 k.p.a. Tym samym Sąd w pełni zgadza się z tym organem, że obowiązujący porządek prawny nie zezwala na uruchomienie z wniosku organizacji społecznej/ekologicznej postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę w sytuacji, gdy w postępowaniu zakończonym tą decyzją nie było przeprowadzane postępowanie z udziałem społeczeństwa w oparciu o uregulowania wskazanej wyżej ustawy z dnia 3 października 2008 r. Sąd zauważa jednocześnie, że postępowanie nadzwyczajne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę stanowi jedynie odrębną sprawę procesową, a nie materialnoprawną w stosunku do postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Dlatego także w postępowaniu dotyczącym unieważnienia pozwolenia na budowę krąg stron ustala się na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, nadto – stosuje się w nim również art. 28 ust. 3 i 4 tej ustawy. Tak też przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 kwietnia 2019 r. o sygn. akt II OSK 1479/17, zauważając m.in., że organizacja społeczna dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnych jako podmiot na prawach strony, nie reprezentuje swoich praw i obowiązków, a jedynie chroni interes publiczny, a "Skoro ustawodawca wyłączył (poza wyjątkiem objętym art. 28 ust. 4 ustawy Prawo budowlane) możliwość dopuszczania organizacji społecznych do udziału w postępowaniu, którego przedmiotem jest udzielenie pozwolenia na budowę, to zasada ta dotyczy także postępowań nadzwyczajnych". Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło